Không ai phá»§ nháºn Ä‘iện thoại di động (ÄTDÄ) giúp con ngưá»i giao tiếp vá»›i nhau má»™t cách hiệu quả và dá»… dà ng, nhưng sá» dụng thế nà o để tránh gây ảnh hưởng xấu, tiêu cá»±c đến sức khá»e thể chất, tinh thần, đạo lý, còn phải tranh luáºn dà i hÆ¡i.
Theo các nhà khoa há»c, giáo dục và xã há»™i há»c (VNExpress Sức khá»e) nói nhiá»u ảnh hưởng sức khá»e nghiêm trá»ng bởi “sóng bức xạ trên nãoâ€. Nhất trẻ em cần phải đặc biệt cẩn tháºn.Tiến sÄ© Devra, giám đốc khoa ung thư môi trưá»ng tại đại há»c Pittsburgh cho biết:Äại há»c Pittsburgh cÅ©ng cảnh báo gỉang viên và nhân viên cá»§a há» hạn chế sá» dụng diện thoại di động vì nó liên quan tá»›i những rá»§i ro cá»§a bệnh ung thư.
Trong nhiá»u ảnh hưởng không tốt đến con ngưới khi sá» dụng ÄTDÄ thiếu tá»± chá»§, tôi chú ý mấy ảnh hưởng tâm lý sau:
Ảnh hưởng tiêu cá»±c đến cảm xúc: Tại Äại há»c Essex ở vương quốc Anh, các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu ảnh hưởng cá»§a má»™t thiết bị di động trong suốt cuá»™c trò chuyện. Trong nghiên cứu đầu tiên, 37 cặp ngưá»i xa lạ được yêu cầu dà nh 10 phút nói chuyện vá»›i nhau vá» má»™t sá»± kiện thú vị đã xảy ra trong cuá»™c sống cá»§a há» trong vòng má»™t tháng qua. Má»™t ná»a trong số những ngưá»i tham gia Ä‘ang ngồi trong môt khu vá»±c hẻo lánh vá»›i má»™t thiết bị di động được đặt trên bà n gần đó trong khi ná»a còn lại không có sá»± xuất hiện cá»§a ÄTDÄ. Kết quả cá»§a nghiên cứu cho thấy những ngưá»i đã nói chuyện vá»›i nhau gần thiết bị di động nháºn thức kém tÃch cá»±c hÆ¡n những ngưá»i kia.
Thá»±c tế trên Ä‘ang xâm nháºp cả trong các cặp tình nhân. Tôi thấy hai cô cáºu thanh niên thiếu nữ Ä‘ang ngồi trên hai băng ghế bên trái bên phải chiếc phà qua sông. Số hà nh khách đông, cô cáºu phải cách ly, sau, cô gái, mặc dù Ä‘ang dán mắt và o chiếc ÄTDÄ, nhưng cÅ©ng ngoắc tay cho bạn trai qua ngồi bên mình. Tuy nhiên, khi hai ngưá»i đã ngồi sát bên nhau, cả hai lại chăm chú và o hai chiếc ÄTDÄ cá»§a hai ngưá»i và cứ riêng như thế cho đến hết chuyến phà lên.
Các nhà nghiên cứu cho biết: â€Những kết quả nà y chứng minh rằng sá»± hiện diện cá»§a Ä‘iện thoại di động có thể ảnh hưởng đến mối quan hệ cá»§a con ngưá»i, ảnh hưởng đó là rõ rà ng, nhất là khi các cá nhân Ä‘ang thảo luáºn vá»›i nhau vá» những chá»§ đỠcó ý nghÄ©a.â€
Má»™t tác hại khác dá»… thấy, dù sá» dụng ÄTDÄ nhiá»u hay Ãt có thể tác động tiêu cá»±c, là m tăng mức căng thẳng cá»§a chúng ta qua tiếng chuông liên tục, báo rung và nhắc nhở. Những ngưá»i tham gia trong má»™t nghiên cứu tại trưá»ng Äại há»c Gothenburg có độ tuổi từ 20 đến 24 đã trả lá»i má»™t bảng câu há»i qua má»™t năm theo dõi. Cuối cùng, kết luáºn: Việc sá» dụng ÄTDÄ vá»›i mức độ cao, liên quan đến căng thẳng và rối loạn giấc ngá»§ cho ohụ nữ, đồng thá»i liên quan đến rối loạn giấc ngá»§ và các triệu chứng cá»§a bệnh trầm cảm ở nam giá»›i.
Nhìn chung, sá» dụng ÄTDÄ quá mức có thể là má»™t yếu tố nguy cÆ¡ cho các vấn đỠsức khá»e tâm thần ở ngưá»i trẻ. Suy ngẫm từ lóng hiện nay sá» dụng cho ÄTDÄ, tôi nhá»› chuyện chú dế con dá»… thương:
Má»™t hôm, chà ng da đỠrá»i xứ sở mình đếm thăm ngưá»i bạn da trắng sống ở thà nh phố. Tiếng ồn à o náo nhiệt cá»§a xe cá»™ lưu thông và nhiá»u ngưá»i qua lại khiến chà ng da đỠbỡ ngỡ.
Hai ngưá»i Ä‘ang Ä‘i xuống phố, thình lình, chà ng da đỠdừng lại, vá»— vai bạn và thì thầm:
– Äứng chá» má»™t chút nhé. Anh có nghe gì không?
Chà ng da trắng quay lại mỉm cưá»i và nói:
– Tôi nghe toà n tiếng xe hÆ¡i, tiếng kèn tiếng xe bus, tiếng bước chân ngưá»i. Váºy anh nghe thấy gì ?
– Có má»™t con dế gần đâu đây, tôi nghe nó Ä‘ang gáy mà .
Chà ng da trắng ngưng lại, chăm chú lắng nghe, rồi lắc đầu nói.
– Tôi nghÄ© anh Ä‘ang đùa đấy thôi. Là m gì có con dế nà o ở đây. Mà nếu có Ä‘i nữa, là m sao anh nghe được tiếng nó giữa đưá»ng phố ầm Ä© thế nà y? Anh nghÄ© là mình nghe được tiếng dế gáy à ?
– Äúng mà . Có má»™t con dế Ä‘ang gáy ở gần đây.
Chà ng da đỠđi tá»›i và i bước, rồi đứng lại bên bức tưá»ng gạch đổ nát, moi ra trong đống gạch má»™t chú dế Ä‘ang ngồi chá»…m chệ gáy vang.
Qua câu chuyện trên, xã há»™i bây giá» gá»i ÄTDÄ là chú “Dế conâ€.
Tương tá»± như thế, ngưá»i sá» dụng ÄTDÄ nhiá»u và chú tâm và o nó hÆ¡n cả ngưá»i yêu, là m sao có thể nghe được những tiếng thì thầm khác. Ngưá»i bạn da trắng đánh mất Ä‘i tiếng gáy râm ra tuyệt vá»i cá»§a thiên nhiên nÆ¡i chú dế tẻo teo trong đống đổ nát cá»§a môi trưá»ng xung quanh.
Còn nhiá»u chuyện phiá»n phức khác cho ngưá»i sá» dụng ÄTDÄ. Có những chuyện tưởng như tiếu lâm, nhưng cÅ©ng là những chuyện cưá»i ra nước mắt, như nhắn tin bá» dấu, không dấu…
Má»™t bà mẹ tra vấn thằng con trai, đã có vợ con, hôm đó nó bá» quên ÄTDÄ á»Ÿ nhà ,nghe tÃn hiệu, mẹ cầm Ä‘iện thoại lên xem, thấy tin nhắn: “Em Ä‘oi anh o truongâ€, là m sao bà mò mò, Ä‘á»c ra: “Em đợi anh ở truồngâ€. Thế là bà nổi cÆ¡n gió bụi: Cái gì vợ mà y hư thân mất nết, ở “truồng†đợi mà y?
Thằng con tá há»a:
– Thôi, mẹ Æ¡i, tin nhắn bây giá» chẳng có ai bá» dấu đâu. Nó là em đợi anh ở trưá»ng.
Chưa nói đến chát, chat, còn cao cấp hÆ¡n. Má»™t lần tôi qua Mỹ, có bà Việt Nam định cư Mỹ than thở: Cha Æ¡i, thằng con trai con nghe nó chat chat gì đó, mà con nhỠđó tá»± nhiên qua đây thà nh vợ thà nh chồng, con có cưới há»i gì cho nó đâu!
Tôi chỉ biết an ủi bà :
Bây giá» tụi nó váºy đó bà ơi!
Còn nhiá»u bà mẹ khác, tháºm chà vợ chồng đến méc, than thở, trách trá»i, trách đất, trách cả ÄTDÄ qá»§y quái: Nó hẹn hò, chat chút, nhắn tin, ôm ÄTDÄ tối ngà y, tối nó không ngá»§, có la rầy nó, nó cÅ©ng ôm theo giá»±t giá»±t, quẹt quẹt. Sáng hôm sau, chẳng biết có Ä‘i há»c không, Ä‘ang là há»c sinh giá»i, bây giá» cứ xuống xuống rồi nghỉ há»c luôn. Con khổ sở, mất ăn mất ngá»§ vì nó.
Má»™t lần khác, có bà vợ bắt được ÄTDÄ chồng Ä‘i là m bá» quên ở nhà . Nghe tÃt tÃt, bà vợ chụp ngay, Ä‘á»c xong, mặt bừng bừng như lá»a đốt, chụp cổ chồng hét lên: Hẹn con “đỉa†nà o đã bầu ba tháng đây, chối cãi nữa thôi: “Em đã bầu ba tháng má»i anh tá»›i chÆ¡i.â€
Chồng năn nỉ:
– Từ từ anh giải thÃch.
– Giải thÃch cái gì nữa, rà nh rà nh đây nè.
– Thằng bạn má»›i Ä‘i Hà Ná»™i vá», nó mua thang thuốc bắc Minh Mạng hay Mao Trạch Äông gì đó, nó đã ngâm rượu trong cái bầu (rượu) ba tháng, uống được rồi má»i anh tá»›i chÆ¡i để thưởng thức.
Chưa nói hết tác hại sá» dụng ÄTDÄ áº£nh hưởng xấu đến tôn giáo, nhất trong giá»›i trẻ. Sau khi tình cá» phát hiện má»™t em trên ca Ä‘oà n, tôi đã phải đưa ra quy định: â€Em nà o phục vụ trong các há»™i Ä‘oà n hỠđạo sá» dụng ÄTDÄ trong nhà thá» sẽ cho nghỉâ€. Còn giáo dân hãy tắt nguồn khi và o nhà thá». Có ngưá»i quên, nghe tÃn hiệu ÄTDÄ á»Ÿ dưới giáo dân, láºp tức tôi ngưng cá» hà nh phụng vụ.
SÄ
