“ÄẶT ÄÈN TRÊN GIà ÄÈN, ÄỂ NHá»®NG AI ÄI VÀO ÄỀU THẤY Sá»° SÃNG”.
BÀI ÄỌC I: Cn 3, 27-34 hoặc 27-35
“Chúa ghê tởm những kẻ lừa dối”.
TrÃch sách Châm Ngôn.
Hỡi con, con chá»› ngăn cấm ngưá»i có thể là m việc là nh; nếu con là m được việc là nh, thì chÃnh con hãy là m. Con chá»› nói vá»›i ngưá»i bạn cá»§a con rằng: “Hãy Ä‘i rồi trở lại, mai ta sẽ cho ngươi”, khi con có thể cho ngay.
Con chá»› mưu toan gây ác cho bạn hữu cá»§a con, khi nó tin tưởng và o con. Con chá»› cạnh tranh vá»›i ngưá»i ta cách vô cá»›, khi chÃnh ngưá»i đó không là m Ä‘iá»u gì ác cho con. Con chá»› ganh tị vá»›i ngưá»i bất chÃnh, và chá»› noi theo đưá»ng lối cá»§a nó. Vì Chúa ghê tởm những kẻ lừa dối, và Chúa ở thân máºt vá»›i những kẻ đơn sÆ¡. Chúa gá»i đến nhà kẻ gian ác sá»± khó nghèo, còn nhà ngưá»i công chÃnh sẽ được chúc phúc. ChÃnh Chúa nhạo báng những kẻ gian dối, và ban Æ¡n cho những kẻ hiá»n là nh. Ngưá»i khôn ngoan sẽ thừa hưởng vinh quang, nhưng phưá»ng ngu xuẩn sẽ chuốc lấy ô nhục.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 14, 2-3ab. 3cd-4ab. 5
Äáp: Lạy Chúa, ngưá»i công chÃnh sẽ cư ngụ trên núi thánh Chúa (c. 1b).
Xướng: 1) Ngưá»i sống thanh liêm và thá»±c thi công chÃnh, và trong lòng suy nghÄ© Ä‘iá»u ngay, và lưỡi không bịa lá»i vu khống. – Äáp.
2) Ngưá»i không là m ác hại đồng liêu, cÅ©ng không là m nhục cho ai lân cáºn. Ngưá»i coi rẻ đứa bất nhân, nhưng kÃnh yêu những ai tôn sợ Chúa. – Äáp.
3) Ngưá»i không xuất tiá»n đặt nợ thu lá»i, cÅ©ng không ăn hối lá»™ hại ngưá»i hiá»n lương. Ngưá»i thá»±c thi những Ä‘iá»u kể đó, thì muôn Ä‘á»i chẳng có lung lay. – Äáp.
ALLELUIA: Gc 1, 21
Alleluia, alleluia! – Anh em hãy khiêm nhu nháºn lãnh lá»i giao ước trong lòng; lá»i đó có thể cứu thoát linh hồn anh em. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Lc 8, 16-18
“Äặt đèn trên giá đèn, để những ai Ä‘i và o Ä‘á»u thấy sá»± sáng”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng dân chúng rằng: “Không ai thắp đèn rồi lấy hÅ© che lại, hay đặt dưới gầm giưá»ng: nhưng đặt nó trên giá đèn, để những ai Ä‘i và o Ä‘á»u thấy ánh sáng. Vì chẳng có gì kÃn nhiệm mà không bị tá» ra, và không có gì ẩn giấu mà không bị lá»™ ra cho ngưá»i ta biết. Váºy các ngươi hãy ý tứ xem các ngươi nghe thế nà o! Vì ai có, sẽ được cho thêm; còn ai không có, cả Ä‘iá»u mình tưởng có cÅ©ng sẽ bị lấy Ä‘i”.
Äó là lá»i Chúa.
_________________________________
I/. GIỚI THIỆU CÃC BÀI ÄỌC:
Các bà i Ä‘á»c hôm nay muốn nêu báºt uy quyá»n Ä‘iá»u khiển tâm trà con ngưá»i.
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch sách Châm Ngôn, Bà i Ä‘á»c I là má»™t loạt các câu châm ngôn giúp ta biết cách cư xá» vá»›i nhau khi sống trong trần gian nà y. Äiá»u cần nhất là phải tÃn thác và o Chúa, chÃnh Chúa sẽ che chở bảo vệ ta khá»i những mưu toan cá»§a kẻ ác tâm.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, Chúa Giêsu dạy các môn đệ hãy biết sống thà nh thá»±c và là m gương sáng, vì Thiên Chúa là Äấng thấu suốt má»i sụ xảy ra trong tâm hồn con ngưá»i.
(theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
__________________________
II/. BÀI CHIA SẺ Lc 8, 16-18
Hôm nay thứ Hai tuần XXV Thưá»ng niên năm chẵn, chúng ta trở lại Phúc âm Luca vá»›i Chương 8.
Bà i Tin mừng hôm nay Ä‘i liá»n ngay sau Dụ ngôn Ngưá»i gieo giống.
Nếu trong Dụ ngôn Ngưá»i gieo giống, Chúa nói vá» miá»n đất tốt sinh kết quả gấp trăm như sau:
“Hạt rÆ¡i và o đất tốt: đó là những kẻ nghe Lá»i vá»›i tấm lòng cao thượng và quảng đại, rồi nắm giữ và nhá» kiên trì mà sinh hoa kết quả.†(Lc 8, 15).
Thì sang Bà i Tin mừng hôm nay, Chúa Giêsu giải thÃch rõ hÆ¡n THẾ NÀO LÀ LÃNH NHẬN VÀ TRUYỀN Bà GIÃO HUẤN CỦA CHÚA GIÊSU.
Có nghÄ©a thế nà o là tấm lòng quảng đại và cao thượng rồi nắm giữ Lá»i Chúa và nhá» kiên trì thá»±c hiện mà sinh hoa kết quả.
Chúa Giêsu đã dùng má»™t hình ảnh tháºt sống động, đó là CÃI ÄÈN để diá»…n tả.
Ngưá»i môn đệ Ä‘Ãch thá»±c cá»§a Chúa Giêsu phải là cái đèn được thắp sáng, rồi được đặt trên giá để soi sáng cho không gian, môi trưá»ng chung quanh.
Chúa nói:
“Không ai thắp đèn rồi lấy hÅ© che lại, hay đặt dưới gầm giưá»ng: nhưng đặt nó trên giá đèn, để những ai Ä‘i và o Ä‘á»u thấy ánh sáng†(Lc 8, 16).
Äó là má»™t kinh nghiệm dân gian phổ biến, nó phổ biến đến ná»—i đã trở thà nh MỘT CHÂN LÃ.
Ngưá»i môn đệ phải là MỘT CÃI ÄÈN ÄÆ¯á»¢C THẮP SÃNG và được đặt trên giá để má»i ngưá»i thấy ánh sáng. Không ai khỠđến ná»—i đặt đèn ở dưới gầm giưá»ng.
Hình như Luca đã mượn lại ý tưởng cá»§a Thánh sá» Gioan khi nói vá» Chúa Giêsu trong lá»i tá»±a Phúc âm cá»§a ông. Gioan viết:
“ở nÆ¡i Ngưá»i là sá»± sống,
và sự sống là ánh sáng cho nhân loại.
Ãnh sáng chiếu soi trong bóng tối,
và bóng tối đã không diệt được ánh sáng (Ga 1, 4 – 5).
Chúa Giêsu chÃnh là Nguồn sáng, còn ngưá»i môn đệ cá»§a Ngà i không phải là nguồn sáng, nhưng chỉ là đèn, là mặt trăng, tiếp nháºn nguồn sáng đó, nhưng mục Ä‘Ãch cÅ©ng vẫn là “CHIẾU SOI TRONG BÓNG Tá»I.
Vấn đỠđặt ra là ÄÈN CỦA CHÚNG TA CÓ CÃ’N DẦU KHÔNG?
Nếu không còn dầu thì nó cÅ©ng như đèn cá»§a 5 cô trinh nữ khá» dại Ä‘i đón chà ng rể trong Dụ ngôn tiệc cưới. Äèn đó đã hết dầu và tắt ngúm từ lúc nà o. Chiếc đèn mà hết dầu thì sẽ trở thà nh vô dụng, chẳng có Ãch gì cho ai.
Äá»c lại bà i Tin mừng hôm nay, Kitô hữu chúng ta hãy xét lại mình xem, đèn cá»§a chúng ta có còn dầu để thắp sáng cho môi trưá»ng chung quanh không?
Äó là chúng ta có tấm lòng quảng đại và cao thượng rồi nắm giữ và nhá» kiên trì thá»±c thi Lá»i Chúa trong cuá»™c Ä‘á»i để sinh kết quả gấp trăm không hay cứ để Lá»i Chúa vuá»™t mất?
Với một và i suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước và o Bà i Tin mừng:
_____________________________________
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÃN CÙNG DÂN CHÚNG RẰNG: “KHÔNG AI THẮP ÄÈN Rá»’I LẤY HŨ CHE LẠI, HAY ÄẶT DƯỚI GẦM GIƯỜNG: NHƯNG ÄẶT NÓ TRÊN GIà ÄÈN, ÄỂ NHá»®NG AI ÄI VÀO ÄỀU THẤY ÃNH SÃNGâ€
Dá»±a và o kinh nghiệm dân gian thá»±c tế, Chúa Giêsu đã đưa ra má»™t khẳng định mạnh mẽ: “KHÔNG AIâ€, có nghÄ©a không ai là m Ä‘iá»u mà Ngà i sắp nói: “KHÔNG AI THẮP ÄÈN Rá»’I LẤY HŨ CHE LẠI, HAY ÄẶT DƯỚI GẦM GIƯỜNGâ€.
Con ngưá»i và tất cả sinh váºt trên trái đất Ä‘á»u cần đến ánh sáng, mặc dù Ä‘á»i sống tâm linh cá»§a há» thÃch ở trong bóng tối. Nếu không có ánh sáng, tất cả sẽ chết vì mất nguồn năng lượng cho sá»± sống.
Ban ngà y chúng ta có ánh sáng mặt trá»i soi chiếu, ban đêm ta cÅ©ng có ánh sáng mặt trăng, thá»±c chất cÅ©ng là ánh sáng mặt trá»i phản chiếu lại. Trong nhà , chúng ta cÅ©ng cần nguồn sáng từ bóng đèn Ä‘iện hay đèn dầu.
Nhưng sâu xa hÆ¡n, tất cả các ánh sáng trong vÅ© trụ nà y Ä‘á»u xuất phát từ má»™t Nguồn sáng duy nhất, đó là Chúa Giêsu.
Gioan viết: “ở nÆ¡i Ngưá»i là sá»± sống, và sá»± sống là ánh sáng cho nhân loại. Ãnh sáng chiếu soi trong bóng tối, và bóng tối đã không diệt được ánh sáng.†(Ga 1, 4 – 5).
Chúa Giêsu là Ãnh sáng thế gian. Lúc nà o ta cÅ©ng cần đến ánh sáng, lúc nà o ta cÅ©ng cần đến Ngà i.
Thắp đèn chÃnh là “ÄỂ NHá»®NG AI ÄI VÀO ÄỀU THẤY ÃNH SÃNGâ€.
“KHÔNG AI THẮP ÄÈN Rá»’I LẤY HŨ CHE LẠI, HAY ÄẶT DƯỚI GẦM GIƯỜNGâ€, vì cả hai việc nà y Ä‘á»u là m mất ánh sáng.
+ “KHÔNG AI THẮP ÄÈN Rá»’I LẤY HŨ CHE LẠIâ€.
Äèn cháy sáng được, chá»§ yếu do năng lượng cung cấp như dầu hay sáp. Nhưng còn má»™t yếu tốn quan trá»ng nữa phải kể đến, nó cần có ôxy trong không khÃ. Vì sá»± cháy chÃnh là kết quả cá»§a việc đốt ôxy nà y.
Nếu lấy hÅ© che lại, thì chỉ cần má»™t thá»i gian ngắn, ôxy trong hÅ© sẽ bị đốt hết và vì không có ôxy nạp tiếp đèn sẽ tắt mặc dù đèn vẫn còn dầu. Tương tá»± không ai đốt được ngá»n đèn trong không trung, trên mặt trăng,.. vì tại những nÆ¡i đó không có ôxy.
Nếu có bức hình nà o chụp cảnh phi hà nh gia rước đèn (đèn bằng nến sáp hay dầu) trên mặt trăng và o đêm Trung thu đón chị Hằng. Ta biết ngay, bức ảnh đó là “xạoâ€, là giả tạo. Vì trên mặt trăng là m gì có không khÃ, có ôxy!
+ “HAY ÄẶT DƯỚI GẦM GIƯỜNGâ€
Äặt đèn dưới gầm giưá»ng, mặc dù không là m cho đèn tắt, vì nó vẫn có ôxy, có đủ má»i yếu tố. Nhưng việc đặt đèn như váºy đã là m mất công dụng cá»§a nó. Nó sẽ cản không cho ánh sáng thoát ra soi sáng trong nhà , như váºy có đèn cÅ©ng vô Ãch.
Chúa Giêsu dùng hình ảnh nà y để nói đến một thực tại cao hơn.
Ngà i muốn nói: Sau khi chúng ta đón nháºn hạt giống Lá»i Chúa, ta phải trở thà nh ngá»n đèn soi sáng cho môi trưá»ng chung quanh. Lá»i Chúa phải biến đổi ta và thay đổi cách sống cá»§a ta, để từ đây ta sẽ soi sáng cho ngưá»i khác, để má»i ngưá»i nhìn và o ta há» sẽ nháºn ra Chúa Giêsu.
“VÃŒ CHẲNG CÓ GÃŒ KÃN NHIỆM MÀ KHÔNG BỊ TỎ RA, VÀ KHÔNG CÓ GÃŒ ẨN GIẤU MÀ KHÔNG BỊ LỘ RA CHO NGƯỜI TA BIẾTâ€.
CÅ©ng như ngá»n đèn, không ai có thể che giấu được ánh sáng cá»§a nó. Ngưá»i môn đệ cá»§a Chúa Giêsu cÅ©ng thế, há» không thể che giấu được thân pháºn cá»§a mình.
Nếu ngưá»i môn đệ sống đúng vá»›i những giáo huấn cá»§a Chúa, thì cho dù há» có trà trá»™n, ẩn giấu trong đám đông, ngưá»i ta cÅ©ng sẽ nháºn ra, vì há» như ngá»n đèn cháy sáng, há» như “hữu xạ tá»± nhiên hươngâ€, bản chất cá»§a hỠđã có hương thì tá»± nhiên sẽ toả ra cho má»i ngưá»i nháºn biết.
Ngưá»i môn đệ cá»§a Chúa không được phép giữ Lá»i Chúa cho riêng mình như má»™t thá»§ đắc riêng tư, mà phải biết loan báo Lá»i Chúa cho má»i ngưá»i:“VÃŒ CHẲNG CÓ GÃŒ KÃN NHIỆM MÀ KHÔNG BỊ TỎ RAâ€.
:“VÃŒ CHẲNG CÓ GÃŒ KÃN NHIỆM MÀ KHÔNG BỊ TỎ RAâ€.
Câu nà y ta có thể hiểu xa hơn nữa.
Tất cả các bà ẩn, các mầu nhiệm cá»§a Thiên Chúa đã được Chúa Giêsu tá» cho con ngưá»i biết. Ngà i mạc khải trong Thánh kinh và Thánh truyá»n.
Ngay cả nguồn gốc vÅ© trụ, vÅ© trụ được hình thà nh thế nà o, con ngưá»i được dá»±ng ra sao đã được Chúa mạc khải trong sách Sáng thế ký, nhưng dưới quan Ä‘iểm tôn giáo, chứ không phải theo quan Ä‘iểm cá»§a khoa há»c..
Rồi đến sá»± kiện táºn thế, Cánh chung, cÅ©ng được Chúa mạc khải trong các sách Tin mừng: Matthêu, Marcô, Luca.
Bà ẩn lá»›n nhất chÃnh là Chúa Giêsu cÅ©ng được Ngà i mạc khải trong Tin mừng cá»§a Gioan, Ngà i là Con Thiên Chúa.
Như váºy, trên lý thuyết mà nói, không còn Ä‘iá»u gì bà ẩn dưới gầm trá»i nà y nữa.
Nhưng tại sao ngưá»i ta lại cứ Ä‘i tìm những Ä‘iá»u bà ẩn nÆ¡i các tiên tri giả, các pháp sư, nÆ¡i các đồn Ä‘oán vô căn cứ ?
Äó là vì há» không chịu Ä‘á»c và suy gẫm Thánh Kinh, há» không chịu Ä‘á»c và suy gẫm Lá»i Chúa mà chỉ tin và chạy theo những Ä‘iá»u vu vÆ¡.
Như váºy, vá»›i Dụ ngôn Ngưá»i gieo giống, nếu chúng ta đón nháºn hạt giống Lá»i Chúa, suy gẫm và sống theo Lá»i Chúa, thì chúng ta vô cùng an tâm, không còn gì phải hồ nghi nữa vì theo như Chúa Giêsu nói: “VÃŒ CHẲNG CÓ GÃŒ KÃN NHIỆM MÀ KHÔNG BỊ TỎ RA, VÀ KHÔNG CÓ GÃŒ ẨN GIẤU MÀ KHÔNG BỊ LỘ RA CHO NGƯỜI TA BIẾTâ€
“VẬY CÃC NGÆ¯Æ I HÃY à TỨ XEM CÃC NGÆ¯Æ I NGHE THẾ NÀO! VÃŒ AI CÓ, SẼ ÄÆ¯á»¢C CHO THÊM; CÃ’N AI KHÔNG CÓ, CẢ ÄIỀU MÃŒNH TƯỞNG CÓ CŨNG SẼ BỊ LẤY ÄIâ€
Chúa Giêsu đặt vấn đỠvá»›i thÃnh giả cá»§a Ngà i, sau khi nghe Dụ Ngôn Ngưá»i gieo giống. Vấn đỠkhông phải là nghe, mà là đón nháºn nó thế nà o, có nghÄ©a cách thức nghe Lá»i Chúa.
Hãy cẩn tháºn, vì thế Chúa nói: “VẬY CÃC NGÆ¯Æ I HÃY à TỨ XEM CÃC NGÆ¯Æ I NGHE THẾ NÀO!â€.
Dụ ngôn Ngưá»i gieo giống không phải câu truyện Chúa Giêsu kể cho má»i ngưá»i nghe vui tai, và ta cÅ©ng không được Ä‘á»c Dụ ngôn đó như Ä‘á»c má»™t câu truyện, mà là ta phải biết đón nháºn Lá»i Chúa và để cho Lá»i Chúa biến đổi mình.
Nếu ai nghe và sống Lá»i Chúa, há» có Lá»i Chúa trong tâm hồn, thì há» sẽ đón nháºn được nhiá»u Ä‘iá»u cao siêu hÆ¡n nữa do Lá»i Chúa mang lại, “VÃŒ AI CÓ, SẼ ÄÆ¯á»¢C CHO THÊMâ€
Ngược lại, nếu ai nghe Lá»i Chúa mà chẳng báºn tâm đến Ä‘á»i sống mình, phải thay đổi thế nà o trước đòi há»i cá»§a Lá»i Chúa, há» nghe như kiểu tai nà y lá»t qua tai kia, Lá»i Chúa sẽ không trú ngụ trong tâm hồn há», há» cÅ©ng đánh mất luôn Lá»i Chúa.
Nghe Lá»i Chúa vá»›i cách thức như váºy, thì Lá»i Chúa mà hỠđược nghe sẽ vuá»™t mất: “CÃ’N AI KHÔNG CÓ, CẢ ÄIỀU MÃŒNH TƯỞNG CÓ CŨNG SẼ BỊ LẤY ÄIâ€
Tóm lại:
Ngà y ta lãnh nháºn Bà tÃch Rá»a Tá»™i, ta được đón nháºn má»™t cây nến cháy sáng qua lá»i má»i gá»i cá»§a vị chá»§ sá»±: “Hãy nháºn lấy ánh sáng Chúa Kitô”. Như thế, ta đã thuá»™c vá» Ãnh Sáng, hay nói đúng hÆ¡n, ta là ánh sáng và bổn pháºn phải chiếu tá»a ánh sáng cho má»i ngưá»i xung quanh.
Không bao giá» ta được phép giữ ánh sáng cho riêng mình. Hoặc có khái niệm: “Äèn nhà ai nấy rạng”. Nếu ta có chá»§ trương Ãch ká»· như váºy, hẳn là vô lý, vì: “Không ai thắp đèn rồi lấy hÅ© che lại, hay đặt dưới gầm giưá»ng”.
Như váºy, má»—i chúng ta phải là má»™t chứng nhân sống động cá»§a Chúa ngay trong cái xã há»™i Ä‘ang tìm má»i cách để chối bỠđức tin hay loại bá» chứng từ đức tin. Má»™t chứng nhân sống động là gì nếu không phải là đi và o cuá»™c Ä‘á»i để dấn thân vì ngưá»i nghèo, vì sá»± tháºt và công bằng?
Trong những cuá»™c gặp gỡ, những câu chuyện hằng ngà y…, ta có tế nhị hay tÃch cá»±c đưa chất Tin Mừng và o, để chia sẻ ánh sáng mà ta xác tÃn cho (những) ngưá»i mà ta Ä‘ang tiếp xúc không? Hay ta chỉ thÃch nói những gì phù phiếm, xa lạ vá»›i Tin mừng.
Xã há»™i hôm nay luôn cần chứng nhân hÆ¡n chứng từ, luôn cần những ngưá»i sống và thá»±c thi lá»i Chúa, luôn cần đến những cái đèn được thắp sáng, chứ không cần những thầy dạy, vì thầy dạy quá nhiá»u rồi.
Lạy Chúa Giê-su, xin giúp con biết mạnh dạn chứ không nhút nhát, để là m chứng cho Chúa trong cuộc sống hằng ngà y.
Amen.
________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

