Sá» liệu không để lại gì vá» Ä‘á»i thÆ¡ ấu cá»§a thánh nhân, song bằng và o công việc và nhân đức lúc trên ngai Giáo hoà ng, ngưá»i ta có thể Ä‘oán rằng buổi thiếu thá»i, Äức Menkias đã có má»™t Ä‘á»i sống trong sạch đạo đức và má»™t trà khôn minh mẫn. Ngà i kế vị Äức Giáo Hoà ng Êuxêbiô và ở Toà thánh Phêrô trong giai Ä‘oạn chót các cuá»™c bách hại công giáo nghÄ©a là khoảng từ năm 311 đến 314.
à thức tình trạng khó khăn, Giáo há»™i Ä‘ang phải trải qua và nhiệm vụ cao cả cá»§a ngôi Giáo hoà ng, Äức Menkias cố gắng Ä‘em hết tà i lá»±c ra là m vinh danh Chúa và dẫn dắt giáo hữu khá»i những Ä‘iá»u sai lầm có nguy hại đến đức tin hay luân lý.
Thá»i ấy, lương dân có thói quen giữ chay ngà y thứ năm và chá»§ nháºt, vì tin rằng giữ chay và o những ngà y đó sẽ Ä‘em lại nhiá»u hạnh phúc tránh được nhiá»u rá»§i ro. Thói quen ấy dần lan rá»™ng và gây nên má»™t phong trà o đến ná»—i nhiá»u giáo hữu ở Rôma đã Ä‘ua theo. Nháºn thấy các giáo hữu đã không giữ chay những ngà y luáºt định, hÆ¡n nữa lại đã có sá»± lầm lạc gần như mê tÃn vỠý nghÄ©a và công hiệu cá»§a việc chay tịnh, Äức Giáo Hoà ng liá»n ra má»™t thông Ä‘iệp giảng dạy cho giáo dân hiểu rõ mục Ä‘Ãch việc giữ chay, đồng thá»i ngà i ngăn cấm giáo dân không được hùa theo thói tục cá»§a lương dân.
Mặc khác, đó cÅ©ng là thịnh đạt cá»§a lạc thuyết Manikê chá»§ trương có hai nguyên lý: má»™t cho sá»± thiện và má»™t cho sá»± ác. Há»c thuyết nà y cÅ©ng đã lôi cuốn được rất nhiá»u ngưá»i mê theo, nhất là đám thanh niên và trà thức. Không thể để tình trạng nà y kéo dà i được nữa, ngà i liá»n gắng sức cầu nguyện xin Chúa xuống Æ¡n và ná»— lá»±c lấy lá»i lẽ khôn ngoan giảng khuyên những ngưá»i con lạc đưá»ng ấy mau vá» nhà Cha. Kết quả tháºt vẻ vang, chỉ trong má»™t thá»i gian ngắn, giáo Ä‘oà n Rôma lại duy nhất trong má»™t đức tin, má»™t chân lý và sốt sắng ganh Ä‘ua nhau giữ đạo thánh Chúa.
Vá»›i tấm lòng cha chung rá»™ng như trá»i bể, ngà i còn nhìn rá»™ng xem xa khắp các giáo Ä‘oà n trên thế giá»›i, để hướng dẫn giáo hữu theo đúng con đưá»ng Chúa Kitô đã vạch. Nháºn thấy bên Tây Ban Nha có sá»± hiểu nhầm vá» hai phép bà tÃch: rá»a tá»™i và thêm sức, Äức Thánh Cha liá»n gá»i thư cho các Äức Giám mục Tây Ban Nha, đại ý ngà i khuyên các đấng trá»ng quyá»n ưu tiên cá»§a Giáo hoà ng, cÅ©ng như các thánh tông đồ xưa đã phục tùng thánh Phêrô, sau đó ngà i cắt nghÄ©a cho các đấng hiểu rõ hiệu quả, giá trị cá»§a từng phép bà tÃch rá»a tá»™i và thêm sức. Ngà i nhấn mạnh rằng: phép bà tÃch rá»a tá»™i cần thiết hÆ¡n phép thêm sức, vì nếu không chịu phép rá»a tá»™i, ngưá»i ta không thể được rá»—i linh hồn. Lại nháºn thấy có sá»± lạm dụng trong việc thi hà nh phép thêm sức, nên ngà i nhấn mạnh rằng thừa tác viên phép thêm sức phải có chức cao quý và xứng đáng, nên từ đó chỉ ai có chức Giám mục má»›i được ban nhiệm tÃch ấy.
Ngoà i sá»± lo lắng vá» vấn đỠđức tin và các phép bà tÃch, ngà i còn lo chấn chỉnh hà ng giáo phẩm và tăng cưá»ng số giáo sÄ©. Vì thế ngà i đã mở công đồng hà ng tỉnh tại Nêôcêsarê để bà n vá» việc đó. Äồng thá»i ngay trong tháng chạp, ngà i đã phong chức cho 11 Giám mục, 6 linh mục và 5 phó tế.
Tá»›i khi Giáo há»™i được hưởng những ngà y bình an do sắc lệnh cá»§a Hoà ng đế Constantinô thì Äức Menkias lại nhắm mắt từ trần yên hà n trong tay Chúa Kitô ngà y 10 tháng 12 năm 313. Ngà i cai trị Giáo há»™i 2 năm 2 tháng 7 ngà y.
Tuy ngà i không được đổ máu ra để tuyên xưng đức tin, nhưng Giáo há»™i đã coi ngà i như đấng tỠđạo vì suốt Ä‘á»i ngà i đã chịu nhiá»u Ä‘au khổ vì đạo Chúa, nhất là trong cuá»™c bách hại lâu dà i cá»§a Mácximianô.
Thi hà i ngà i được mai táng trong đất thánh Calixtô trên đưá»ng Ä‘i Apia.
Ta hãy há»c nÆ¡i thánh Giáo hoà ng Menkias lòng mạnh dạn can đảm tuyên xưng đức tin, và sốt sắng trong việc tông đồ, dù phải Ä‘au khổ hay bách hại, sẵn sà ng hy sinh mạng sống vì tin yêu Chúa Giêsu Kitô.
tinmung

