Một vài nhận xét của �TGM Rino Fisichella v� Năm Thánh Lòng Thương Xót

Sáng Chúa Nhật 20 tháng 11 lễ Chúa Kitô Vua �TC Phanxicô đã chủ sự lễ nghi đóng Cửa Thánh đ�n th� thánh Phêrô và thánh lễ kết thúc Năm Thánh Lòng Thương Xót. Cùng đồng tế với �TC có hàng trăm vị gồm các Hồng Y và Tân Hồng Y, Tổng Giám Mục, Giám Mục và mấy ngàn Linh Mục. Tham dự thánh lễ có ngoại giao đoàn và phái đoàn chính thức của nhi�u nưóc, trong đó có  phái đoàn của chính phủ Italia, do tổng thống Matarella hướng dẫn, và hơn 100.000 tín hữu và du khách hành hương.

Giảng trong thánh lễ �TC nói Cửa Thánh đã đóng, nhưng cửa con tim thương xót của Chúa Kitô thì vẫn luôn luôn rộng mở và ch� đón chúng ta. Và như dấu chỉ lòng thương xót hải hà đó của Chúa �TC đã ký vào trao  tông thư “Misericordia et misera� khích lệ toàn thể Giáo Hội tiếp tục sống lòng thương xót với cùng sự sâu đậm như đã sống trong suốt Năm Thánh ngoại thư�ng này. Sau đó ngài đã trao Tông thư cho �HY Tagle, TGM Manila, là một trong các giáo phận đông tín hữu nhất thế giới, �C Cushey, TGM Saint Andrrews Edinburg, hai Linh Mục thừa sai lòng thương xót đến từ Cộng hòa dân chủ Congo và Brasil, một phó tế vĩnh viễn và gia đình, hai nữ tu một Mêhicô và một Nam Hàn; một gia đình Mỹ gồm ba thế hệ; một đôi bạn trẻ đính hôn, hai bà mẹ giáo lý viên; một ngư�i tàn tật và một bệnh nhân.

Thương xót và bần cùng hay khốn nạn là hai từ thánh Agostino dùng để nói v� cuộc gặp gỡ của Chúa Giêsu với ngư�i đàn bà ngoại tình. Trong thư �TC nới rộng và ban cho tất cả các linh mục trên thế giới quy�n tha tội phá thai cho những ai thống hối. �ây là quy�n đã chỉ được dành cho các Giám Mục và những linh mục được Giám Mục chỉ định.

Sau đây chúng tôi xin gửi đến quý vị bài ph�ng vấn �TGM Rino Fisichella, chủ tịch Hội �ồng Toà Thánh tái truy�n giảng Tin Mừng, v� lễ nghi này và tông thư của �TC.

H�i: Thưa �TGM Fisichella, Chúa Nhật 20 tháng 11 �TC Phanxicô đã chủ sự thánh lễ kết thúc Năm Thánh ngoại thư�ng Lòng Thương Xót. �TC đã nhấn mạnh rằng Năm Thánh đã kết thúc nhưng cánh cửa lòng thương xót luôn luôn rộng mở. Trong nghĩa nào thưa �C?

�áp: Lòng thương xót là tr�ng tâm của Tin Mừng, là nòng cốt sứ điệp mà Chúa Giêsu đã để lại cho chúng ta. Và vì thế nhiệm vụ của Giáo Hội trong dòng lịch sử là loan báo lòng thương xót của Thiên Chúa Cha. �ó là lý do tại sao Năm Thánh chúng ta cử hành đã đánh động, không phải chỉ con tim của con ngư�i, mà cả cuộc sống thư�ng ngày nữa, bởi vì có biết bao ngư�i đã cảm thấy được khích lệ bởi việc loan báo ni�m vui. Nó đã cho phép các kitô hữu có một thở phào nhẹ nhõm lớn. Chúng ta đừng quên là đôi khi Giáo Hội xuất hiện như là “mẹ ghẻ� hơn là mẹ. Và Giáo Hội đã xuất hiện với Giáo Luật trong tay hơn là với sách Tin Mừng. Vì thế cái thở phào nhẹ nhõm, mà lòng thương xót trao ban, đã được tiếp nhận như một làn gió mùa xuân.

H�i: Thưa �C làm thế nào để sống “nhịp thở� này trong cuộc sống thư�ng ngày?

�áp: �TC nhấn mạnh nhi�u trên tính cách xã hội của lòng thương xót. Trong Tông thư “Misericordia et misera� có các điểm rất hay, trong đó �TC cống hiến các thí dụ giải thích các công việc của lòng thương xót đối với thân xác và tinh thần như thế nào. Ngài giải thích ngày nay cho ngư�i trần truồng mặc có nghĩa là gì, và giải thích rằng sự trần truồng thực sự là việc thiếu phẩm giá. Có một kiểu diễn tả rất đẹp đã luôn luôn đánh động tôi trong tài liệu “�nh sáng đức tin�: các kitô hữu có nhiệm vụ xây dựng một thành phố có thể tin cậy được. Các công việc bác ái là đi�u đó: là phần đóng góp mà các tín hữu kitô cống hiến, để cho kinh thành được hữu hình và đáng tin cậy. Trong nghĩa này, chúng ta cũng phải đ�c thông điệp “Laudato si’�, nghĩa là lồng khung mình vào trong bối cảnh, bối cảnh của thế giới và của vũ trụ, trao ban sự thanh thản cho cuộc sống con ngu�i. Trong cùng cách thức đó, �TC m�i g�i tái khám phá ra các công việc của lòng thương xót tinh thần trong một n�n văn hóa in dấu chủ thuyết tương đối. Chúng ta có thể trợ giúp con ngư�i ra kh�i sự không chắc chắn của mình. �ối với tôi xem ra tông thư là một dấn thân cụ thể đối với Giáo Hội, và đối với từng tín hữu “xắn tay áo lên� để nhận lấy một kiểu sống theo tinh thần Tin Mừng hơn.

H�i: �âu là các mới mẻ mà �C nhận ra trong tông thư của �TC?

�áp: �TC Phanxicô cống hiến cho chúng ta biết bao nhiêu gợi ý cho một cuộc sống mục vụ tích cực chừng nào có thể, và hướng tới ánh sáng của lòng thương xót. Trước hết tôi nghĩ tới sáng kiến “Hai mươi bốn gi� với Chúa�, qua đó �TC nêu bật đ� tài hoà giải. Thêm vào đó có cả lễ Thánh Kinh, lễ L�i Chúa, giúp suy tư v� các kiểu mới liên quan tới việc phổ biến sứ điệp lòng thương xót trong các cộng đoàn kitô, làm sao để tổ chức các buổi đ�c, giải thích và áp dụng việc sống l�i Chúa liên quan tới lòng thương xót. Từ chính viễn tượng này lại nảy sinh ra ước muốn của �TC kéo dài th�i gian phục vụ của các thừa sai lòng thương xót. �TC đã nhận được biết bao nhiêu chứng từ của các thừa sai lòng thương xót. Các kinh nghiệm của h� đã thuyết phục ngài  rằng không có chướng ngại nào có thể ngăn cản Thiên Chúa Cha ôm trở lại trong vòng tay ngư�i con đi hoang của mình.

H�i: Chính vì vậy mà �TC đã cho phép tất cả m�i linh mục quy�n tha tội cho những ngư�i phạm tội phá thai nhưng hối lỗi, có đúng thế không thưa �C?

�áp: Tôi nghĩ đây là một sự kiện cũng đánh động một cách sâu xa dư luận công cộng, bởi vì ở đây tay chúng ta đụng chạm tới và hiểu sự trầm tr�ng của tội lỗi thực sự có nghĩa là gì. Nó là việc giết một mạng ngư�i cả trong giai đoạn khởi đầu. �TC nhấn mạnh với tất cả sức mạnh của mình rằng đây là một tội tr�ng. Tuy nhiên, cả khi đó là tội nặng nhất, nó cũng không thể và không được lấy mất đi khả thể của việc giao hoà với Thiên Chúa. Từ viễn tượng này �TC hoàn toàn tiếp tục giáo huấn của các vị ti�n nhiệm, và hoàn toàn ở trong truy�n thống giáo lý của Giáo Hội. Chúng ta đừng quên rằng chỉ có các phụ nữ phạm tội này thôi. H� mang gánh nặng sâu xa hơn và trầm tr�ng hơn, nhưng còn có bối cảnh do các bác sĩ, y tá, và những ai khuyên h� phá thai nữa. Tất cả đ�u liên lụy tới tội phá thai này, nhưng tất cả đ�u có thể được lòng thương xót của Thiên Chúa ôm vào lòng, nếu h� thống hối, và nhất là nếu h� có khả năng nhìn nhận sự dữ khách quan mà h� đã phạm. �ây là kinh nghiệm mà các linh mục chúng tôi sống hằng ngày. Một ngư�i muốn xưng tội phá thai và đến gặp vị linh mục, thì đến từ một lộ trình dài đã đưa h� tới chỗ thừa nhận sự dữ đã phạm , nhưng nhất là diễn tả sư khổ đau mà h� mang trong chính mình. Như vậy làm như thể là �TC muốn, với cái vuốt ve của Thiên Chúa, trao trả lại ni�m vui vì đã tìm lại được một ngư�i đã sai lầm, ngư�i con trở v� nhà.

H�i: Thưa �C, có các mới mẻ nào khác nữa trong tông thư của �TC hay không?

�áp: Một trong các đi�u mới mẻ đó là việc thành lập “Ngày Quốc Tế Ngư�i Nghèo�. Các ngư�i nghèo là những kẻ được ưu tiên của Tin Mừng. Từ trang đầu tiên cho tới trang cuối cùng của Thánh Kinh các “anawim� là các ngư�i nghèo. Trong từ này bao gồm biết bao nhiêu ngư�i: trẻ mồ côi, ngư�i goá bụa, những ngư�i sống cô đơn và bị b� rơi. Ngày nay chúng ta có một quan niệm v� ngư�i nghèo quy chiếu một cách mâu thuẫn v� đi�u kiện xã hội. Như thế, khi có tâm thức luôn nhắm tới lợi lộc và ti�n bạc, chúng ta nghĩ rằng những ngư�i nghèo duy nhất là những ngư�i sống trên vỉa hè. Trong khi ý niệm v� ngư�i nghèo  trong Thánh Kinh và trong lịch sử là đa diện. Tắt một l�i, những ngư�i nghèo là những ngư�i ở các vùng ngoại biên của cuộc sống mà �TC nói tới, và h� thực sự diễn tả không gian, trong đó cần hành động. Và tuy một ngày dành cho h� không đủ, nhưng cũng giúp nhắc nhớ Giáo Hội biết rằng ít nhất là trong một ngày con mắt của tất cả m�i ngư�i phải hướng tới ngư�i nghèo.

H�i: Vượt ngoài các tranh luận, �C nhận thấy thành phố Roma và nhất là cộng đoàn Giáo Hội tại Roma đã đáp trả lại Năm Thánh như thế nào?

�áp: Tôi tin rằng dân chúng Roma đã đáp trả lại Năm Thánh rất tốt, vì h� đã rất là kiên nhẫn, không phải chỉ đối với Năm Thánh, nhưng vì nhi�u lý do khác. Chẳng hạn chỉ nghĩ tới việc phải đương đầu với cảnh lưu thông và tất cả m�i cuộc biểu lộ thư�ng tạo ra khó khăn  cho việc di chuyển trong thành phố. Trên bình diện này ngư�i dân Roma đã cống hiến đi�u tốt lành nhất của h� là tinh thần hiếu khách và sự tiếp đón. Tuy nhiên, chúng ta cũng không quên rằng ngư�i dân Roma cũng có nghĩa là 350 giáo xứ bao gồm cuộc sống thư�ng ngày của thành phố. Các giáo xứ đã phản ứng một cách mạnh mẽ tích cực, và cả với lòng hăng say nữa. Tôi nhớ tới sự sẵn sàng của hầu như m�i giáo xứ đã tiếp đón các bạn trẻ  v� Roma cử hành Năm Thánh của giới trẻ: các giáo xứ đã mở rộng cánh cửa, và cống hiến m�i sự h� có. Thế rồi, chúng ta cũng không quên ngày Năm Thánh của các thiện nguyện viên, hay ngày tiếp đón thánh tích của cha thánh Piô. Ở gần đây đã có 3 nhà th� Năm thánh là ba giáo xứ. Với một sự sẵn sàng không thể tin được, các giáo xứ này đã thay đổi gi� giấc  để luôn luôn phục vụ các tín hữu hành hương v� Roma cử hành Năm Thánh. Vì thế biết ơn là tâm tình đầu tiên đến với tôi.

H�i: Thưa �C, giữa biết bao sáng kiến của lịch trình Năm Thánh đâu đã là sáng kiến đánh động �C nhất?

�áp: Có biết bao nhiêu sáng kiến , nhưng sáng kiến đánh động tôi nhất đó là kinh nghiệm đã sống bên cạnh �TC Phanxicô trong các ngày thứ sáu của lòng thương xót, bởi vì tôi đã luôn luôn có thể nhận ra tính nhân bản sâu xa, sự cảm động trong một vài lúc, và nhất là sự dễ thương của �TC đối với tất cả m�i ngư�i. Các ngày thứ sáu này đã thực sự là một cuộc gặp gỡ với các nghèo túng mới của thế giới. �TC đã đi tìm các ngư�i ngày nay đại diện cho các ngư�i nghèo mới. Sự dễ thương của ngài và sự gần gũi với tất cả m�i ngư�i không phân biệt ai là một trong các dấu chỉ của Năm Thánh mà tôi mang theo trong tim.

(SD 22-11-2016)

Linh Tiến Khải

RV