Lý tưởng sống cho cuộc đ�i

Cái gì khi được sinh ra cũng có một giá trị nào đó. Ngay cả những thứ mà ta tưởng là chất thải, cũng có một công năng mà những thứ khác không có được. Có lẽ cũng chả cần thiết mấy khi chúng ta cứ đưa mình vào trạng thái mông lung để tự h�i “đi�u gì đã khiến tôi tồn tại trên đ�i.� Nhưng sẽ là một đi�u vô cùng ý nghĩa khi ta biết dừng lại một chút và tự chất vấn “tôi cần phải sống sự hiện hữu của mình ra sao.� Những loài động vật khác chắc chẳng bao gi� h�i mình những câu h�i thế này. Cuộc đ�i của chúng chỉ là một loạt những hành vi tìm th�a mãn cho những nhu cầu sinh tồn. Chúng chẳng cần đến trư�ng h�c hành, chẳng cần cố gắng trau dồi nhân đức, chẳng cần tạo lập tương quan. Sinh ra và chết đi, đối với chúng, cũng chẳng có ý nghĩa gì khủng khiếp. Nhưng con ngư�i thì khác. Dẫu rằng con ngư�i chỉ là một chấm nh� chẳng đáng gì giữa vũ trụ bao la, nhưng chưa bao gi� con ngư�i thôi nghĩ v� ý nghĩa của việc mình hiện hữu. Mình không sinh ra chỉ để chết. Cái chết cũng không đơn thuần là một sự chấm hết của m�i sự. Khoảng th�i gian tại thế mà Tạo Hóa ban cho mình chắc chắn không là một kết quả tình c� của biến hóa tự nhiên. Nó phải có một ý nghĩa nào đấy. Phải có một cái gì đó đang đợi mình hoàn thành.

 Khi còn bé, chắc là ta chẳng bao gi� bận tâm đến chuyện “tìm một hướng đi cho cuộc đ�i�, bởi lúc đó, đã có bố mẹ lo lắng tất cả cho ta. Nhưng khi lớn lên, dù muốn hay không, ta vẫn bị một lực đẩy nào đó, đưa ta vào với cuộc sống. M�i thứ rồi sẽ r�i b� ta mà đi hết, kể cả những gì gắn bó với ta thật sâu đậm và tưởng như chẳng thể phai nhòa. Ta không thể cứ sống bên bố mẹ mãi. Ta không thể cứ vô tư như lúc lên ba. Ta cũng không thể suốt ngày ngồi ôm và hoài nhớ những kỷ niệm. Dòng đ�i cũng hệt như một dòng sông, cuốn phăng đi tất cả mà chẳng đoái hoài gì đến cảm xúc của ta, đồng th�i đẩy ta v� phía trước, buộc ta phải tự đứng trên đôi chân của mình và bước đi tìm lẽ sống. Ta bị dồn đến cuối chặng đư�ng của tuổi thơ, phía trước là một vực thẳm, phía bên kia là con đư�ng mới đang mở ra. Ta phải dồn hết sức để thực hiện một cú nhảy quan tr�ng trong cuộc đ�i, chứ không thể cứ nhởn nhơ tà tà lê bước. Có một thế giới chung cho tất cả m�i ngư�i, nhưng cũng có một thế giới chỉ của riêng một mình ra. Nó vẫn chưa tồn tại đầy đủ, đang ch� ta khám phá và dựng xây.

 Có thể ta sẽ có cảm giác hoang mang vì không biết mình phải đi hướng nào đây. Cuộc đ�i có nhi�u ngả rẽ, đâu mới là con đư�ng dành cho ta, đâu mới là ch�n lựa đúng đắn mà ta cần phải đưa ra để xây đắp tương lai cho mình. Ừ thì ta sẽ tìm kiếm một công việc, rồi lập gia đình, nhưng là công việc gì, lập gia đình với ai? Ừ thì có thể ta ch�n đ�i dâng hiến, nhưng dâng hiến ở đâu, theo linh đạo nào? Có biết bao nhiêu ch�n lựa bày ra trước mắt mà ta phải đưa ra quyết định ngay lúc này, chỉ lúc này mà thôi. Nếu không, ta sẽ bị chậm một nhịp, sẽ bị lỡ chuyến đò và bị dòng đ�i b� mặc lại đàng sau. Có lúc ta ước ao mình chỉ như cây c�, chỉ sống là sống vậy thôi, chẳng bận tâm lo nghĩ gì cả, không phải gánh trên vai những trách nhiệm: báo hiếu với bố mẹ, chăm lo cho đàn em, làm rạng danh cho dòng h�. �ư�ng đi của cuộc đ�i vốn đã nhi�u lại chẳng thẳng tắp để ta dễ dàng ch�n lựa. Tìm một khởi đầu đã khó, ta phải làm gì ở những ngả rẽ tiếp theo lại là một vấn đ� khiến ta phải đau đầu suy tính. Quanh co khúc khuỷu đã đành, con đư�ng ấy lại phủ đầy những gai góc với đá chông chênh. Liệu có khi nào ta bất cẩn nên ch�n nhầm đư�ng rồi phải quay lại? Liệu có khi nào ta vội vàng nên đi không đúng đư�ng khiến ta mất th�i gian? Liệu có khi nào ta không đủ nghiêm túc để rồi cứ nhắm mắt đi một cách không suy tính khiến ta phải hối hận một đ�i không?

 Hướng đi của chúng ta sẽ được định hướng dễ dàng hơn khi ta biết đích điểm của nó là gì. Khi đã xác định điểm đến rồi, ta mới ch�n lựa đư�ng đi phù hợp nhất với mình để tìm đến đích ấy. Nếu ta xác định cho mình một đích điểm đúng, thì cuộc sống của ta sẽ không bao gi� mất hướng. Nếu không, cả cuộc đ�i của chúng ta chỉ là một hành trình chơ vơ lạc lõng. Một đích điểm chân thực, b�n vững sẽ tạo một sức hút cho ta với những cảm giác bình an và hạnh phúc sâu thẳm. Một đích nhắm m� ảo, không thật, chỉ có thể làm cho đầu óc ta quay cuồng, mệt m�i, mơ mộng rồi đâm ra thất v�ng mà thôi. Vậy thì, các bạn trẻ thân mến, đâu là cùng đích mà bạn đang suy tưởng trong tâm trí mình: là Thần Tài, Thần Danh hay là Thiên Chúa Chân Thiện Mỹ? Tận sâu trong tâm hồn, ta cảm nhận rằng mình từ Thiên Chúa mà đến và sẽ trở v� với Ngài. Lấy Ngài làm hướng nhắm, làm điểm tới, là đích điểm của cuộc đ�i chính là khôn ngoan hàng đầu mà ta cần phải thực hiện. Không hướng v� những giá trị Chân Thiện Mỹ, và không đặt những ch�n lựa của mình trên đi�u này, chắc chắn chúng ta sẽ lầm đư�ng lạc lối và đánh mất chính mình giữa dòng đ�i mông lung kia.

 Sau khi đã hướng tầm nhìn v� đích điểm Chân Cửu rồi, chúng ta hãy đặt mình trước những ch�n lựa. Hãy dùng lý trí để vạch ra những thuận lợi và bất lợi của nó, mà không để bất cứ một tương quan hay sở thích hay bất cứ đi�u gì tác động đến mình. Chỉ một lòng hướng v� đích điểm kia mà thôi. Rồi sau đó, hãy cân nhắc đến bản thân mình, xem mình được lôi kéo v� phía nào. Hướng v� phía nào thì mình cảm thấy một sự bình an sâu thẳm hơn, giúp mình vui và hạnh phúc hơn. Cân nhắc những đi�u này sẽ giúp mình vạch ra cho mình con đư�ng đúng đắn.

 Cuộc sống sẽ bắt ta phải ch�n lựa nhi�u lần. Nhưng trong số những ch�n lựa ấy, sẽ có một ch�n lựa lớn nhất làm n�n tảng cho những ch�n lựa khác mà ta phải thực hiện càng sớm càng tốt. Một ch�n lựa đúng không có nghĩa là không có những chông gai. Nhưng ch�n lựa đúng ấy sẽ cho ta sức mạnh để ta có thể vượt qua được những chông gai ấy. Sức mạnh này không đến từ chính bản thân ta, nhưng là đến từ �ích mà ta đang hướng đến. Cũng trên con đư�ng đó, mỗi khi thấy chán, thấy buồn, ta hãy biết sáng tạo mà trồng thêm hai bên đư�ng những dàn hoa tươi, hãy biết thưởng ngoạn những phong cảnh trước mắt. Mỗi ngày, hãy biết tạo ra cho mình một ni�m vui riêng. Một đi�u quan tr�ng nữa là đừng bao gi� ngoái lại đàng sau, tiếc nuối những gì ta đã b� lại hay những gì mà ta tưởng tượng là nó sẽ có ở trên con đư�ng khác. Một sự dứt khoát trong ch�n lựa là đi�u rất cần thiết, nếu không, nó sẽ níu giữ chân ta lại, không cho ta vui hưởng cuộc sống hiện tại, ở đây và bây gi�. Lòng ta sẽ phân đôi, tâm trí ta không thuần nhất. Khi đó, ta tự hủy hoại chính mình. Ngư�i trưởng thành là ngư�i cẩn thận trong ch�n lựa, và khi đã ch�n rồi, h� sống chết cho ch�n lựa ấy, xem đó là lý tưởng của mình, là viên ng�c quý mà h� sẵn sàng bán đi tất cả để có được, không băn khoăn, không hối tiếc.

 Các bạn trẻ thân mến, các bạn đã được sinh ra trên đ�i, hãy đứng lên và tìm cho mình một hướng đi thích hợp tiến v� Cùng �ích. �ừng lãng phí những ân ban mà Tạo Hóa đã dành cho các bạn, nhé!

Pr. Lê Hoàng Nam, SJ

dongten