Cháºp chững bước và o cuá»™c Ä‘á»i. Trong tình yêu thương cá»§a Cha Mẹ, tôi được đưa tá»›i thánh đưá»ng giáo xứ để nháºn bà tÃch rá»a tá»™i, và được trở nên con cái cá»§a Thiên Chúa. Äó là má»™t món quà quý báu cá»§a cuá»™c sống là m ngưá»i.
Lớn lên trong mái ấm của gia đình, còn gì hơn khi được ẩn náu trong vòng tay êm ấm của Mẹ Cha.
Vòng tay ru con thơ ngủ.
Vòng tay mớm bát cháo thìa cơm.
Vòng tay chở che nâng đỡ.
Vòng tay dạy dỗ bảo ban.
Tháºt váºy, trong vòng tay cá»§a Mẹ Cha, tôi đã há»c được những bà i há»c tháºt quý giá. Bà i há»c là m ngưá»i, bà i há»c là m con cái cá»§a Thiên Chúa.
Má»™t trong những bà i há»c tuyệt vá»i nhất là lá»i kinh Lạy Cha, mà Mẹ Cha đã dạy.
Vẫn nhá»› những buổi tối Cha Mẹ và tất cả con cái trong gia đình ngồi lại trước bà n thá», và dâng Chúa lá»i kinh Lạy Cha được “gói†trong trà ng chuá»—i Mân Côi.
Nhìn lại sao mà đẹp quá váºy.
Cái đẹp của tình Mẹ tình Cha,
cái đẹp của một bầu khà gia đình ấm cúng,
cái đẹp của những giây phút thiêng liêng cầu nguyện trong gia đình.
Và cái đẹp của những lần ngủ gục trong giỠkinh nữa chứ.
Là m sao quên được má»™t buổi tối khi Mẹ cầu nguyện: “Lạy Cha chúng con ở trên trá»i, chúng con nguyện danh Cha cả sáng, nước Cha trị đến, ý Cha thể hiện dưới đất cÅ©ng như trên trá»iâ€.
Cả nhà cần đáp lại: “Xin Cha cho chúng con hôm nay lương thá»±c hằng ngà y, và tha nợ chúng con, như chúng con cÅ©ng tha cho những ngưá»i có nợ vá»›i chúng con. Xin đừng để chúng con sa chước cám dá»—, nhưng cứu chúng con cho khá»i sá»± dữâ€.
Trá»› trêu thay, trong khi má»i ngưá»i trong gia đình sốt sắng đáp lại, thì thằng bé ngồi bên Mẹ lại ngá»§ gà ngá»§ gáºt. Äiá»u gì xảy ra? Má»™t cái cú Mẹ tặng ban, để cần thức tỉnh, để cần há»c biết lá»i kinh Cha Mẹ dạy.
Lá»i kinh Cha Mẹ dạy là lá»i kinh hướng vá» Thiên Chúa là Cha trên trá»i, để tôn vinh và cầu xin vá»›i Ngà i, đừng để con cứ ngá»§ gục nhiá»u như thế, đừng để con cứ sa chước cám dá»— cá»§a thần dữ và cá»§a cuá»™c Ä‘á»i, xin cứu con ra khá»i sá»± dữ. Xin tha thứ cho con, vì con là kẻ tá»™i lá»—i, cÅ©ng xin dạy dá»— con và cho con có khả năng và thiện chà biết tha thứ cho anh chị em. CÅ©ng xin cho gia đình con và má»i ngưá»i trên thế gian, có đủ cÆ¡m ăn má»—i ngà y. Tất cả xin cho Danh Cha cả sáng, nước tình yêu cá»§a Cha được trị đến, và thánh ý cao quý cá»§a Cha được thể hiện má»i nÆ¡i, cả trên trá»i cao cÅ©ng như dưới đất thấp.
Lá»i kinh Cha Mẹ dạy cùng vá»›i cái cú đầu bảo ban đã Ä‘i vá»›i tôi trong cuá»™c Ä‘á»i. Má»—i chặng đưá»ng, khi có Cha Mẹ hay không có Cha Mẹ ở bên, lá»i kinh đó vẫn vang lên.
GiỠđây, Cha Mẹ đã khuất, nhưng lá»i kinh Cha Mẹ dạy vẫn còn sống trong tôi, cùng “đồng hà nh vá»›i tôi†trên từng chặng đưá»ng cá»§a Ä‘á»i ngưá»i, lúc quỳ trong nhà nguyện, khi ngồi trong ghế há»c viện cá»§a nhà Dòng; lúc rảo bước trên phố phưá»ng để thăm viếng và phục vụ những anh chị em bất hạnh, khi ngồi chia sẻ vá»›i anh chị em trong bầu khà thiêng liêng; lúc dâng Thánh Lá»… trong nhà nguyện, khi thăm viếng má»™t ngưá»i mang trá»ng bệnh Ä‘ang nằm ở trong nhà thương. GiỠđây chúng ta cùng Ä‘á»c lại lá»i kinh Lạy Cha trong Tin Mừng cá»§a Luca.
Trước hết, chúng ta thấy lá»i kinh Lạy Cha được hai thánh sá» Mát-thêu và Luca viết lại. Ngoà i ra, trong “giáo huấn cá»§a các tông đồ – Didache, kinh Lạy Cha cÅ©ng được trÃch dẫn và bản văn nà y rất gần vá»›i bản văn cá»§a Mát-thêu. Ở đây, xin chia sẻ vá» lá»i kinh Lạy Cha trong Tin Mừng Luca.
“1 Có má»™t lần Äức Giê-su cầu nguyện ở nÆ¡i kia. Ngưá»i cầu nguyện xong, thì có má»™t ngưá»i trong nhóm môn đệ nói vá»›i Ngưá»i: “Thưa Thầy, xin dạy chúng con cầu nguyện, cÅ©ng như ông Gio-an đã dạy môn đệ cá»§a ông.â€2 Ngưá»i bảo các ông: “Khi cầu nguyện, anh em hãy nói:
“Lạy Cha, xin là m cho danh thánh Cha vinh hiển,
Triá»u Äại Cha mau đến,
3 xin Cha cho chúng con
ngà y nà o có lương thực ngà y ấy;
4 xin tha tội cho chúng con,
vì chÃnh chúng con cÅ©ng tha
cho má»i ngưá»i mắc lá»—i vá»›i chúng con,
và xin đừng để chúng con sa chước cám dá»—â€Â (Lc 11,1-4).
Lá»i kinh Lạy Cha tuyệt vá»i trên đã Ä‘i và o lòng ngưá»i, và o hồn cá»§a nhiá»u con ngưá»i đơn sÆ¡ và đi và o hồn cá»§a nhiá»u triết gia lá»—i lạc. Trong tác phẩm Lilien paa marken og fuglen under himlen – Bông huệ trên cánh đồng và chú chim ở dưới tầng trá»i, triết gia Søren Kierkegaard, ngưá»i Äan Mạch suy tư tháºt sâu sắc như sau: “Khi bạn tá»± quên mình Ä‘i trong thinh lặng, quên cả tên cá»§a bạn, quên cả việc tên cá»§a bạn có nổi tiếng hoặc danh giá hay không, bạn sẽ cầu nguyện vá»›i Chúa trong cõi tÄ©nh lặng ‘xin cho Danh Cha được cả sáng’. Khi bạn tá»± quên mình Ä‘i trong thinh lặng, quên cả những kế hoạch cá»§a bạn, những kế hoạch to lá»›n và bao la hay những kế hoạch nhá» bé cho Ä‘á»i bạn và cho tương lai cá»§a bạn, bạn sẽ cầu nguyện vá»›i Chúa trong cõi tÄ©nh lặng ‘xin cho Nước Cha trị đến’. Trong thinh lặng, khi bạn muốn quên Ä‘i ý riêng cá»§a bạn, bạn cầu nguyện trước Chúa trong cõi tÄ©nh lặng: ‘ý Cha được thể hiện’.â€
Lá»i kinh Lạy Cha mà Kierkegaard suy tư giúp chúng ta ý thức để Ä‘i tìm những Ä‘iá»u ná»n tảng, căn bản và quan trá»ng. Äó là Danh Cha, Nước Cha cùng ý Cha, và trên hết là chÃnh Thiên Chúa là Cha cùng vá»›i Chúa Giê-su là con và Chúa Thánh Thần. Ở bên Chúa và trong “ngôi nhà †cá»§a Thiên Chúa là điá»u trên hết chúng ta cần phải Ä‘i tìm, cần phải dồn công dồn sức và o và báºn tâm cho chuyện đó.
Äức cố hồng y Carlo Maria Martini đã suy niệm tháºt hay: “Các lá»i khẩn cầu chia là m ba nhịp trong lá»i cầu nguyện. Chúng ta cần phải là m gì để Nước Cha trị đến, để kế hoạch cá»§a Thiên Chúa được thà nh toà n? Chúng ta phải hoạt động thế nà o thì má»›i hữu hiệu? Giả sá» chúng ta là tác giả cá»§a Kinh Lạy Cha, chắc chúng ta đã liệt kê má»™t danh sách dà i những Ä‘iá»u kiện bên trong và bên ngoà i. Theo như sách Tin Mừng cá»§a thánh Luca ghi lại, Chúa Giê-su chỉ nêu lên có ba Ä‘iá»u:
(1) Äể cho Nước Cha trị đến, chúng ta cần phải kiên trì má»—i ngà y nhỠđược nuôi dưỡng bằng cÆ¡m bánh hằng ngà y.
(2) Chúng ta cần trao cho nhau sá»± cảm thương, và lòng tha thứ, chúng ta cần gia tăng khả năng đón nháºn nhau, và xin Chúa thứ tha những vấp phạm thưá»ng xuyên cá»§a chúng ta vì bao lần chúng ta đã thiếu sót chưa đóng góp cho Nước Cha.
(3) Chúng ta cần Chúa nâng đỡ, để đừng sa chước cÆ¡n cám dá»—, khi gặp thá» thách, khi chúng ta thấy ngưá»i ta không còn tha thiết vá»›i Nước Cha nữaâ€.
GiỠđây, chúng ta cùng suy niệm từng lá»i trong Kinh Lạy Cha được Luca viết lại.
Lạy Cha, xin là m cho danh thánh Cha vinh hiển.
Äây là lá»i cầu xin đầu tiên trong kinh lạy Cha. Lá»i cầu xin nà y quy vỠđối tượng duy nhất là chÃnh Cha trên trá»i. Như váºy, lá»i cầu xin nà y mang má»™t nguyên lý và ná»n tảng sâu xa: chỉ có Cha là « tác giả duy nhất » là m cho chÃnh Danh cá»§a Ngà i được vinh hiển, và thông phần vá»›i Cha là chÃnh Äức Kitô, Con yêu dấu cá»§a Cha. Qua Äức Kitô cÅ©ng như sá»± dạy dá»— cá»§a Ngà i, chúng ta, má»™t cách nà o đó, cÅ©ng được thông phần là m cho danh Cha được vinh hiển. Tuy nhiên, tên Äức Chúa Trá»i hay « Danh thánh Cha » là gì váºy ?
« Ta là Äấng Hiện Hữu ».Theo Äức Benedikt 16, thì câu trả lá»i nà y vừa mạc khải danh Thánh, vừa chỉ cho thấy tÃnh cách vô danh cá»§a Thiên Chúa. Là m sao có thể hiểu được tÃnh cách nước đôi trong câu trả lá»i trên? Äầu tiên, chúng ta cần phải là m sáng tá» má»™t Ä‘iá»u : Tên thá»±c sá»± là cái gì váºy ? Má»™t cách nà o đó chúng ta có thể nói rằng, tên giúp cho chúng ta có thể gá»i hay kêu má»™t ai đó, nghÄ©a là tên đóng vai trò quan trá»ng để tạo nên mối tương quan. Ông A-Ä‘am khi đặt tên cho thú váºt, thì không có nghÄ©a là để chỉ vá» bản chất cá»§a chúng, mà ông muốn đưa chúng và o trong thế giá»›i cá»§a con ngưá»i, ông đặt cho má»—i con váºt má»™t tên để má»i ngưá»i có thể gá»i chúng. Qua đó, ông tạo nên mối tương quan giữa con ngưá»i và các loà i thú. Từ đó, chúng ta cÅ©ng có thể hiểu rằng, Thiên Chúa cÅ©ng muốn xây dá»±ng mối tương quan vá»›i chúng ta, qua chÃnh danh thánh cá»§a Ngà i. Ngà i cho phép chúng ta kêu lên Ngà i vá»›i chÃnh tên cá»§a Ngà i. Thiên Chúa bước và o trong tương quan vá»›i chúng ta và giúp chúng ta cÅ©ng có thể có tương quan vá»›i Ngà i. Äiá»u nà y có ý nghÄ©a là Thiên Chúa sẵn sà ng hiến thân mình cho thế giá»›i cá»§a nhân loại. Ngà i luôn ở đó, để bất cứ ai cÅ©ng có thể kêu cầu đến, và Ngà i cÅ©ng có thể bị con ngưá»i xúc phạm và tổn thương. Vâng, khi đồng ý bước và o tương quan vá»›i con ngưá»i, là Thiên Chúa sẵn sà ng Ä‘i và o má»™t cuá»™c phiêu lưu.
Äể Ä‘i sâu hÆ¡n nữa và o lá»i cầu xin nà y cá»§a kinh Lạy Cha, chúng ta chạy đến vá»›i Mẹ Maria để há»c cùng Mẹ, vì chÃnh Mẹ đã cảm nghiệm sâu huyá»n nhiệm cá»§a danh thánh Thiên Chúa. Trong bà i ca Magnificat, Mẹ đã cất lên lá»i ca: « Äấng Toà n Năng đã là m cho tôi biết bao Ä‘iá»u cao cả, danh Ngưá»i tháºt chà thánh chà tôn! » (Lc 1,49). Tâm tình ca ngợi danh thánh Chúa cá»§a Mẹ Maria nhắc nhá»› chúng ta má»™t Ä‘iá»u, đó là hà nh động cá»§a Thiên Chúa luôn tương hợp vá»›i bản chất cá»§a Ngà i. Bản chất cá»§a yêu thương, cá»§a lòng nhân từ vô bá» bến. Vá» Ä‘iá»u nà y, François Bovon đã nói rằng : « Trong sá»± trung thà nh vá»›i danh Thánh cá»§a mình, nghÄ©a là trung thà nh vá»›i chÃnh mình, Thiên Chúa cứu rá»—i dân cá»§a Ngà i ». Và tất cả những ngưá»i được cứu Ä‘á»u biết đến Danh Thánh cá»§a Äấng Cứu Rá»—i, bằng cách hỠđã đón nháºn và được sống trong ân sá»§ng và tình yêu thương cá»§a Äấng Cứu Rá»—i. Trong Cá»±u Ước, thánh vịnh gia cÅ©ng đã thốt lên : « Ngưá»i Ä‘em lại cho dân Æ¡n giải thoát, thiết láºp giao ước đến muôn Ä‘á»i. Tôn danh Ngưá»i thánh thiêng khả uý. » (Tv 111, 9).
Như váºy, Mẹ Maria đã cảm nghiệm sâu xa ân sá»§ng cứu rá»—i và yêu thương cá»§a Thiên Chúa, vì thế vá»›i tất cả tâm hồn Mẹ đã thốt lên lá»i ca ngợi tuyệt vá»i như váºy. Và không chỉ Mẹ, mà tất cả chúng ta, ai khám phá dấu ấn tình yêu Chúa trong Ä‘á»i mình, Ä‘á»u muốn thốt lên như thế.
Khi mạc khải danh Cha cho chúng ta, Äức Kitô cÅ©ng dạy dá»— và cho phép chúng ta thông phần là m vinh hiển danh Cha. Vâng, chúng ta Ä‘ang thông phần là m vinh hiển danh Cha trên trá»i, khi chúng ta hằng ngà y trung thà nh cầu nguyện và sống lá»i kinh Lạy Cha mà chÃnh Äức Kitô đã dạy chúng ta.
Thánh Phêrô Kim Ngôn cÅ©ng đã chia sẻ Ä‘iá»u nà y: “Chúng ta cầu xin Thiên Chúa thánh hoá Danh Ngà i, nghÄ©a là Ngà i cứu độ và thánh hoá toà n thể tạo váºt bằng sá»± thánh thiện cá»§a Ngà i. Danh đó là Danh ban Æ¡n cứu độ cho trần gian đã hư mất. Nhưng chúng ta cầu xin để Danh Thiên Chúa được thánh hoá trong chúng ta bằng hà nh động cá»§a chúng ta. Bởi vì nếu chúng ta sống tốt là nh, thì Danh Thiên Chúa được chúc tụng; nếu chúng ta sống tệ hại, thì Danh Ngà i bị phỉ báng. Hãy nghe lá»i thánh Tông Äồ: ‘ChÃnh vì các ngưá»i mà Danh Thiên Chúa bị phỉ báng giữa chư dân’ (Rm 2, 24). Vì váºy, chúng ta cầu xin để Danh Thiên Chúa là thánh bao nhiêu, thì chúng ta sống xứng đáng vá»›i sá»± thánh thiện cá»§a Ngà i bấy nhiêuâ€.
Triá»u Äại Cha mau đến.
Theo má»™t số nhà chú giải kinh thánh, lá»i cầu xin nà y là lá»i cầu xin rất căn bản. Äể tìm hiểu và suy niệm lá»i cầu xin nà y, trước hết chúng ta tìm hiểu ý nghÄ©a cá»§a từ ngữ « triá»u đại » hoặc « vương quyá»n » trong lá»i cầu xin.
Trong tiếng Hy-lạp, từ ngữ nà y được gá»i là « basileia » vừa có nghÄ©a là vương quốc, vừa có nghÄ©a vương quyá»n và triá»u đại. Vương quốc hay triá»u đại nói tá»›i trong lá»i cầu xin nà y thưá»ng được Äức Giê-su dùng, vì thế có thể nói rằng, đó là « từ ngữ cá»§a Chúa Giê-su ».
Chúng ta cÅ©ng nháºn ra rằng, Vương quốc Thiên Chúa gắn liá»n vá»›i Chúa Giê-su và sứ mạng cá»§a Ngà i. Rao giảng vương quốc cá»§a Thiên Chúa, đó chÃnh là mục Ä‘Ãch chÃnh yếu mà Äức Giêsu muốn nhắm tá»›i trong lá»i Ngưá»i giảng và trong các việc Ngưá»i là m.
Trở vá» vá»›i chÃnh mình, chúng ta tá»± há»i xem, phần chúng ta hiểu thế nà o vá» Nước Thiên Chúa, má»—i lần chúng ta Ä‘á»c hay lắng nghe những từ ngữ đó ? Bản thân tôi, từ trước đến giá» vẫn luôn mưá»ng tượng Nước Thiên Chúa là nÆ¡i Thiên Chúa ngá»± trị, và nÆ¡i đó tình yêu cá»§a Ngà i Ä‘ang hiện diện, nÆ¡i đó không còn bất công và khổ Ä‘au, nÆ¡i đó tất cả má»i ngưá»i và má»i váºt Ä‘á»u được hiệp nhất vá»›i Thiên Chúa và vá»›i nhau, má»™t sá»± hiệp nhất trong tình yêu.
Alfred Delp khi viết bà i suy niệm kinh Lạy Cha trong nhà tù cá»§a phát-xÃt Äức, đã nói rằng : « Khi con ngưá»i ở trong ân sá»§ng cá»§a Thiên Chúa, khi thế giá»›i ở trong tráºt tá»± cá»§a Thiên Chúa : Äó là Nước Trá»i ». Thá»±c váºy, nước Thiên Chúa không chỉ là nÆ¡i cao xa mà triá»u thần thánh Ä‘ang hiện diện và Thiên Chúa Ä‘ang ngá»± trị ở giữa, mà Nước Trá»i cÅ©ng Ä‘ang hiện diện ở giữa lòng thế giá»i nà y, khi thế giá»›i tuân theo tráºt tá»± cá»§a Thiên Chúa và sống theo thánh ý cá»§a Ngà i, cÅ©ng như khi con ngưá»i đồng ý đón nháºn ân sá»§ng Chúa ban và sống trong ân sá»§ng cá»§a Ngưá»i.
Chúa Giê-su xây dá»±ng Nước Thiên Chúa bằng cách thức cá»§a Thiên Chúa, chứ không bằng cách thức cá»§a loà i ngưá»i chúng ta. Ngà i không dùng đến bạo lá»±c, không dùng đến sức mạnh và vÅ© lá»±c để chiến thắng trong vinh quang, để xây dá»±ng má»™t « lâu đà i » nguy nga là biểu tượng cá»§a vương quyá»n. Ngược lại, cách thức Ngà i dùng rất nhẹ nhà ng và rất đơn sÆ¡. Äó là cách thức cá»§a kẻ tôi trung, cá»§a ngưá»i phục vụ trong khiêm hạ. Qua chÃnh cách thức rất khiêm nhưá»ng nà y, Ngà i đã cứu thoát và chuá»™c lại tất cả má»i ngưá»i khá»i vương quyá»n cá»§a Satan. Vâng, trước khi Nước Thiên Chúa xuất hiện tháºt rá»±c rỡ trong vinh quang và o ngà y cánh chung, lúc đó tất cả má»i ngưá»i Ä‘á»u được hiện diện trước tôn nhan huy hoà ng cá»§a Thiên Chúa, thì Nước Thiên Chúa xuất hiện rất nhá» bé như hạt cải bé nhá» nhất. Hạt cải nhá» bé nà y đã được vùi sâu và o mảnh đất cá»§a nhân loại hôm nay, và qua Giáo Há»™i Ä‘ang phát triển từ từ trên trái đất nà y. Má»™t ngà y nà o đó, hạt cải má»c thà nh cây lá»›n hÆ¡n má»i thứ rau cá», cà nh lá cá»§a nó xum xuê, đến ná»—i chim trá»i có thể là m tổ dưới bóng. Äó chÃnh là mầu nhiệm cá»§a nước Thiên Chúa, mầu nhiệm vượt qua khá»i trà hiểu cá»§a con ngưá»i.
Chúng ta không thể hiểu được mầu nhiệm sâu xa cá»§a nước Trá»i, nhưng chúng ta có thể cảm nghiệm được phần nà o sá»± hiện diện cá»§a Nước Trá»i qua chÃnh Äức Kitô, Äấng xây dá»±ng Nước Trá»i trong tinh thần hiá»n là nh và khiêm nhượng. Tinh thần đó được bắt đầu bằng chÃnh các mối phúc hiá»n là nh, nghèo khó, công chÃnh, hòa bình…, mà chÃnh Äức Kitô đã rao giảng, và chÃnh Ngà i là ngưá»i sống và thá»±c hà nh đầu tiên. Chúa Giêsu sống tinh thần cá»§a Nước Trá»i, nên Ngà i chÃnh là Con Thiên Chúa cao sang, nhưng đã sẵn sà ng đón nháºn sá»± nghèo khổ nhất cho chÃnh mình. Ngà i đã tá»± hạ mình và hy sinh cho nhân loại, đến ná»—i Ngà i để mình bị ná»™p và o tay ngưá»i Ä‘á»i:
“Äức Giê-su Ki-tô
vốn dĩ là Thiên Chúa
mà không nghĩ phải nhất quyết duy trì
địa vị ngang hà ng với Thiên Chúa,
nhưng đã hoà n toà n trút bỠvinh quang
mặc lấy thân nô lệ,
trở nên giống phà m nhân
sống như ngưá»i trần thế.
Ngưá»i lại còn hạ mình,
vâng lá»i cho đến ná»—i bằng lòng chịu chết,
chết trên cây tháºp tá»±.â€Â (Phi 2, 6-8).
Tóm lại, như Martini nói: “Vương Quốc Thiên Chúa chÃnh là Chúa Giê-su, là chÃnh cuá»™c sống cá»§a Ngà i, má»™t Ä‘á»i sống yêu thương và sẵn sà ng chịu khổ Ä‘auâ€. Còn đối vá»›i Äức Benedikt 16 thì: « NÆ¡i đâu Chúa Giê-su Ä‘ang hiện diện, thì Nước Trá»i cÅ©ng Ä‘ang có mặt ». CÅ©ng thế, thánh Cyprianô cÅ©ng đã nói: “Có thể nói, Nước Thiên Chúa là chÃnh Äức Kitô, Äấng chúng ta hằng ngà y khát khao Ngưá»i đến, và chúng ta mong má»i việc Ngưá»i ngá»± đến mau mau được tá» hiện cho chúng taâ€.
Như váºy, Nước Trá»i được chÃnh Äức Kitô giá»›i thiệu trong cách thức tháºt tuyệt vá»i. Nước Trá»i gắn liá»n vá»›i sá»± nghèo khó khiêm hạ cá»§a hang bò lừa ở Bê-lem; vá»›i những dấu chân rảo bước cá»§a ngưá»i Mục Tá» hiá»n là nh, khiêm nhượng và nhân là nh, luôn sẵn sà ng bảo vệ chiên trước thú dữ Ä‘e dá»a, và sẵn sà ng hiến mình cho chiên; vá»›i chÃnh sá»± tá»± nguyện chết cho tất cả những ngưá»i con yêu dấu cá»§a Ngà i; và vá»›i tháºp giá giương cao để cứu độ tất cả má»i ngưá»i. Chúng ta, những con ngưá»i được Chúa Giêsu yêu thương cứu rá»—i cÅ©ng được Ngà i cho phép thốt lên lá»i cầu xin cho triá»u đại Cha mau đến.
« Xin cho triá»u đại Cha mau đến ». Lá»i cầu xin nà y cÅ©ng chÃnh là lá»i cầu xin cá»§a chúng ta. Và phải chăng khi cầu xin như váºy, là chúng ta cÅ©ng Ä‘ang cầu xin cho được trở nên giống như Äức Kitô, cầu xin cho được « tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là Äức Ki-tô sống trong tôi. » (Gal 2,20). Äể khi Äức Kitô sống trong tôi thá»±c sá»±, thì tôi ở đâu, thì Nước Trá»i cÅ©ng hiện diện. Như váºy, lá»i cầu xin thứ hai cá»§a kinh Lạy Cha cÅ©ng là lá»i cầu xin cho được sống tinh thần theo bước Äức Kitô, cho được trở nên má»™t vá»›i Ngà i trong má»™t thân thể duy nhất. Äức Thánh Cha Biển Äức 16 đã nói rằng : « Cầu Xin cho triá»u đại Cha mau đến có nghÄ©a là đang nói vá»›i Chúa Giê-su : Lạy Chúa, xin cho chúng con trở nên những ngưá»i thuá»™c vá» Ngà i. Xin hãy ngá»± đến trong chúng con, xin hãy sống trong chúng con ; xin hãy hiệp nhất tất cả nhân loại Ä‘ang bị phân tán vá» thân thể cá»§a Ngà i, để trong Ngà i tất cả Ä‘á»u quy phục Thiên Chúa và Ngà i có thể trao tất cả cho Cha, để Thiên Chúa là Thiên Chúa cá»§a tất cả và trong tất cả ».
« Xin cho triá»u đại Cha mau đến ». Lá»i cầu xin nà y chÃnh là lá»i cầu xin cá»§a chúng ta. Khi cầu nguyện như váºy là chúng ta Ä‘ang sống trong sá»± ý thức : « Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chÃnh cá»§a Ngưá»i, còn tất cả những thứ kia, Ngưá»i sẽ thêm cho » (Mt 6,33).
Xin Cha cho chúng con
ngà y nà o có lương thực ngà y ấy.
“Xin Cha cho chúng conâ€, má»™t lá»i cầu xin ở số nhiá»u. Äiá»u nà y có ý nghÄ©a gì ? Theo Hamman, Ä‘iá»u đó muốn dạy ta phải cầu nguyện chung vá»›i những ngưá»i thiếu thốn lương thá»±c hằng ngà y, cÅ©ng như phải cầu nguyện cho những ngưá»i ấy. Äừng quên rằng phân ná»a thế giá»›i ở trong tình trạng kém dinh dưỡng. Lá»i cầu xin nà y vừa là lá»i cầu cứu Thiên Chúa vừa là tiếng gá»i những ai Ä‘ang nắm giữ độc quyá»n cá»§a cải trần gian vì Thiên Chúa ban cho cá»§a cải ấy là ban cho hết má»i ngưá»i. Äó là lá»i nhắc nhở những ngưá»i có cá»§a, những nước già u rằng há» chỉ là ngưá»i quản lý cá»§a Thiên Chúa, há» phải chịu trách nhiệm phân phối cá»§a cải sao cho công bình… Khi cầu xin lương thá»±c như thế, ngưá»i Kitô hữu cà ng Ä‘i sâu và o tấn bi kịch cá»§a thế giá»›i, cà ng Ä‘i sâu và o giữa lòng nhân loại hôm nay. Không phải để đổ lá»—i cho ngưá»i Kitô hữu, mà để động viên há» khi thấy hỠđói, ai cần thì phải giúp há» thấy khuôn mặt cá»§a Äức Kitô, Ngưá»i là Äấng có đủ má»i sá»± già u sang mà lại chấp nháºn trở nên nghèo nà n. ChÃnh tinh thần yêu thương, Ä‘oà n kết và chia sẻ vá»›i những ngưá»i nghèo khổ là ná»n tảng để chúng ta có thể sống lá»i cầu nguyện nà y trong kinh Lạy Cha má»™t cách cụ thể hÆ¡n. Bằng cách chia sẻ lương thá»±c váºt chất thiết yếu cho ngưá»i thiếu thốn.
Trong Sách Giáo Lý cá»§a Há»™i Thánh Công Giáo có viết: “Nhưng sá»± tồn tại cá»§a những ngưá»i Ä‘ang đói cÆ¡m bánh cho thấy má»™t chiá»u sâu khác cá»§a lá»i cầu xin nà y. Thảm kịch đói khát trên thế giá»›i má»i gá»i các Kitô hữu Ä‘ang cầu nguyện trong chân lý, phải có trách nhiệm hữu hiệu đối vá»›i các an hem, trong cách hà nh động cá nhân cá»§a há» cÅ©ng như trong sá»± liên đới cá»§a há» vá»›i gia đình nhân loại. Lá»i cầu xin nà y trong kinh Lạy Cha không được tách biệt vá»›i các dụ ngôn anh Lazarô nghèo khó (X. Lc 16, 19-31) và cuá»™c phán xét chung (Mt 25, 31-46)â€.
« Xin Cha cho chúng con hôm nay lương thá»±c hằng ngà y ». Trong lá»i cầu xin nà y, từ ngữ « lương thá»±c hằng ngà y » được chú ý và được tranh luáºn nhiá»u. Trước hết, « lương thá»±c » chỉ vá» tấm bánh mì được dùng như lương thá»±c hằng ngà y. Äó là ý nghÄ©a cá»§a váºt chất.
Trong Kinh Thánh, khi nói ban bánh là có ý nói nuôi ăn, cấp đỡ cho các nhu cầu. Như trong sách Châm ngôn:
« Xin đừng cho tôi già u sang hay nghèo nà n,
Chỉ xin cho có một phần bánh thôi » (Cn 30,8).
Äối vá»›i các Kitô hữu ngà y xưa, lương thá»±c hằng ngà y là má»™t thà dụ rất sống động để nói lên những ân huệ Thiên Chúa ban cho chúng ta. Như thánh Gioan đã lưu ý, nó là m cho ta nhá»› tá»›i Manna mà Chúa đã ban cho dân Ngưá»i trên đưá»ng xuất hà nh khi băng qua sa mạc. Như tấm bánh mà Äức Giêsu bẻ ra, trong giỠăn được nhân lên má»™t cách lạ lùng, đã là m đám dân Ä‘ang đói nhá»› tá»›i Manna ngà y xưa ấy.
Lá»i kinh nà y cÅ©ng thúc giục chúng ta đừng có tÃch trữ, bởi vì phần thặng dư là phần cá»§a ngưá»i túng thiếu. Là khách lữ hà nh trong cuá»™c vượt qua má»›i, chúng ta phải có tâm hồn nghèo khó, tìm kiếm Nước Chúa trên hết, không quá lo tá»›i ngà y mai.
Như váºy, lá»i cầu xin cho được lương thá»±c hằng ngà y nói lên tinh thần ý thức sống đơn sÆ¡ vá»›i những nhu cầu cần thiết, chứ không cầu xin cho có được má»™t cuá»™c sống tiện nghi dư thừa. Grégoire de Nysse đã nhấn mạnh Ä‘iá»u nà y : khi chúng ta cầu xin như váºy, là chúng ta cầu xin cho những nhu cầu thiết yếu cho Ä‘á»i sống, chứ chúng ta không xin có má»™t cuá»™c sống vương giả nhung lụa kiểu đại gia, không cầu xin cho có nhiá»u vòng và ng và những viên đá quý, không cầu xin có được những tà áo sang trá»ng, những chiếc bình bạch ngá»c trưng bà y trong nhà cao cá»a rá»™ng, cÅ©ng chẳng cầu cho có được đà n Ngá»±a và đà n Bò béo tốt. Tóm lại chúng ta cầu xin những đồ váºt và lương thá»±c không cám dá»— và lôi chúng ta ra khá»i tương quan thân máºt vá»›i Thiên Chúa.
Theo Martini, tấm bánh thiêng liêng là tấm bánh cá»§a niá»m tin và niá»m hy vá»ng. Khi chúng ta cầu nguyện: “xin Cha cho chúng con lương thá»±c hằng ngà yâ€, là chúng ta cầu xin ân sá»§ng cá»§a Chúa Thánh Thần và cá»§a chÃnh Äức Kitô, ân sá»§ng đó như là món quà và bảo đảm cho ý nghÄ©a Ä‘Ãch thá»±c cá»§a cuá»™c sống chúng ta. HÆ¡n nữa, khi cầu xin tấm bánh thiêng liêng, là chúng ta cÅ©ng cầu xin cho có được sá»± hiện diện gần gÅ©i và thân tình cá»§a Chúa Giêsu, Äấng không bao giỠđể chúng ta cô đơn má»™t mình. Chúa Giêsu hiện diện trong Thánh Lá»…, trong bữa tiệc thánh thể, và Ngà i cÅ©ng Ä‘ang ngá»± trong nhà tạm.
Thánh Têrêsa thà nh Avila, khi suy niệm lá»i kinh nà y, khuyên chúng ta cần chú ý cầu xin Chúa cho chúng ta đừng bao giá» thiếu Chúa, và cÅ©ng xin Chúa giúp chúng ta có được má»™t lòng khát khao để đón nháºn Ngà i cách xứng đáng.
Xin tha tội cho chúng con,
vì chÃnh chúng con cÅ©ng tha
cho má»i ngưá»i mắc lá»—i vá»›i chúng con.
Lá»i cầu xin tha thứ mà Chúa Giêsu dạy cÅ©ng là má»™t trong những chá»§ đỠchÃnh trong những lá»i cầu nguyện cá»§a ngưá»i Do-thái. Trong lá»i cầu nguyện 18 cá»§a ngưá»i Do-thái, có lá»i cầu xin Æ¡n tha thứ : Lạy Cha, xin cha cho chúng con, vì chúng con đã phạm lá»—i chống lại Cha, xin xóa bá» những lầm lá»—i cá»§a chúng con trước mặt Cha, vì lòng nhân từ cá»§a Cha tháºt bao la. Lạy Gia-vê Thiên Chúa, Äấng hay tha thứ, xin ngợi khen Cha.
Nếu Ä‘á»c kỹ từng lá»i cầu nguyện trong kinh Lạy Cha, sẽ nháºn ra được nét đặc biệt trong lá»i cầu nguyện vá» tinh thần tha thứ. Äó là , chỉ trong lá»i cầu nguyện nà y, theo Joachim Jeremias, có thêm má»™t yếu tố “thêm và oâ€, đó là hà nh động cá»§a con ngưá»i: “Như chúng con cÅ©ng tha cho những ngưá»i có lá»—i vá»›i chúng conâ€. Còn trong các lá»i cầu nguyện khác chỉ nói vá» hà nh động cá»§a Thiên Chúa. Vì thế, có thể nói rằng, sá»± tha thứ cá»§a Thiên Chúa luôn gắn liá»n vá»›i sá»± tha thứ cá»§a con ngưá»i.
Äiá»u nà y được diá»…n tả sống động trong dụ ngôn « tên đầy tá»› mắc nợ không biết thương xót » (Mt 18, 23tt). à tưởng quan trá»ng cá»§a dụ ngôn nà y được diá»…n tả qua câu nói cá»§a vị vua trong câu chuyện: « Tên đầy tá»› độc ác kia, ta đã tha hết số nợ ấy cho ngươi, vì ngươi đã van xin ta, thì đến lượt ngươi, ngươi không phải thương xót đồng bạn, như chÃnh ta đã thương xót ngươi sao? » (Mt 18, 32-33). Câu nói cá»§a vị vua nhấn mạnh thêm tầm quan trá»ng cá»§a tinh thần tha thứ trong Ä‘á»i sống đức tin, cụ thể trong tương quan cá»§a ngưá»i Kitô hữu vá»›i Chúa và vá»›i ngưá»i khác.
Tuy nhiên, theo Gnilka, trong lá»i cầu xin tinh thần tha thứ cá»§a kinh Lạy Cha, chúng ta không được phép nói rằng : những ai đã sẵn sà ng tha thứ cho ngưá»i khác thì hỠđã có má»™t công nghiệp. Vá»›i công nghiệp nà y hỠđược phép đòi há»i sá»± tha thứ cá»§a Chúa. Äúng hÆ¡n, ngưá»i Kitô hữu cần ý thức rằng : con ngưá»i chỉ được phép cầu xin Æ¡n tha thứ cá»§a Chúa, khi con ngưá»i vá» phần mình đã sống tinh thần tha thứ. CÅ©ng thế, đối vá»›i Michel Hubaut, thì « chữ ´như´ nà y diá»…n tả má»™t sá»± lô-gÃch cá»§a tình yêu…Và không thể chấp nháºn được tình trạng, má»™t đà ng đón nháºn tình yêu cá»§a Thiên Chúa, Äấng tha thứ, nhưng đà ng khác vẫn đóng kÃn mình lại và từ chối tha thứ cho tha nhân. Con ngưá»i cá»™ng tác và o sá»± tha thứ tá»™i lá»—i cho chÃnh há» bằng cách hỠđón nháºn tình yêu già u lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa, Äấng giúp cho con ngưá»i có khả năng để tha thứ cho anh chị em. Con ngưá»i, khi sống tinh thần tha thứ cho ngưá»i khác, là há» bước và o trong sá»± lô-gÃch cá»§a lòng nhân từ bao la cá»§a Thiên Chúa ».
Ngoà i ra, các Giáo phụ Hy lạp rất nhạy cảm vá»›i những chi tiết ngôn ngữ lẫn thần há»c, nên không những đã dịch như thế mà còn lấy việc ta phải tha trước (‘chúng con đã tha‘) là m mÅ©i nhá»n để lý luáºn. Như thánh Jean Chrysostome đã viết: ‘Nếu chúng ta có tha thì ngưá»i ta má»›i tha cho chúng ta. ChÃnh chúng ta định mức cho Æ¡n tha thứ. Nếu bạn tha thứ cho má»™t ngưá»i như bạn, tôi xin hứa tôi sẽ tha thứ cho bạn’. Không phải vì ta tha mà Chúa má»›i tha, nhưng việc ta tha sẽ chi phối việc Chúa thứ tha, dù Ngưá»i vẫn tá»± do trong việc nà y.
Thiên Chúa tha thứ không phải vì bị ép, sá»± tha thứ cá»§a Ngà i không lệ thuá»™c và o công nghiệp cá»§a con ngưá»i. Thiên Chúa tha thứ chỉ vì hà o hiệp và từ tâm. Äó là thái độ cá»§a tình yêu, má»™t tình yêu hoà n toà n tá»± do.
Äối vá»›i các tiên tri, thì há» trình bà y má»™t Gia-vê Thiên Chúa nhân từ, tha hết má»i nợ nần, xoá hết má»i tá»™i lá»—i, thanh tẩy toà n vẹn con ngưá»i và xoay chuyển tâm hồn con ngưá»i. Tiên tri Hô-sê-a đã diá»…n tả vá» Thiên Chúa nhân từ cách đặc biệt qua cách hà nh xá» cá»§a Ngà i đối vá»›i dân Ãt-ra-en (x. Hs 1-3). Dù dân Ãt-ra-en như « cô gái Ä‘iếm » quay lưng lại vá»›i Thiên Chúa, nhưng Ngà i vẫn tha thứ, Ngà i vẫn trung tÃn và kiên tâm cứu dân Ngà i vá»Â : « ÄỨC CHÚA yêu thương con cái Ãt-ra-en, trong khi chúng lại quay lưng Ä‘i theo các thần khác và thÃch bánh nhoâ€. (Hs 3, 2).
HÆ¡n thế nữa, Ngà i sẵn sà ng láºp lại hôn ước vá»›i dân Ngà i trong tình yêu thương :
“Ta sẽ láºp vá»›i ngươi má»™t hôn ước vÄ©nh cá»u,
Ta sẽ láºp hôn ước vá»›i ngươi trong công minh và chÃnh trá»±c,
trong ân tình và xót thương;
Ta sẽ láºp hôn ước vá»›i ngươi trong tÃn thà nh,
và ngươi sẽ được biết ÄỨC CHÚAâ€. (Hs2, 21-22).
Tháºt váºy, sá»± tha thứ và lòng nhân háºu cá»§a Thiên Chúa lá»›n hÆ¡n tất cả những tá»™i lá»—i cá»§a con ngưá»i. Ngà i có thể biến đổi tất cả những lầm lá»—i và o trong tình yêu. Tất cả Ä‘á»u có thể đối vá»›i Thiên Chúa, tất cả những gì cÅ© kỹ Ä‘á»u có thể trở nên má»›i đối vá»›i Thiên Chúa.
Kế bên lá»i cầu nguyện trong kinh Lạy Cha vá» tinh thần tha thứ mà Äức Kitô dạy dá»—, chúng ta tìm thấy trong Tin Mừng những giáo huấn khác cá»§a Äức Kitô nhắc nhá»› chúng ta sống tinh thần tha thứ. Như trong những câu kế tiếp cá»§a kinh Lạy Cha, Äức Kitô nhắc lại tinh thần tha thứ, nhưng vá»›i má»™t cung cách rõ rà ng và mạnh mẽ hÆ¡n : « Tháºt váºy, nếu anh em tha lá»—i cho ngưá»i ta, thì Cha anh em trên trá»i cÅ©ng sẽ tha thứ cho anh em. Nhưng nếu anh em không tha thứ cho ngưá»i ta, thì Cha anh em cÅ©ng sẽ không tha lá»—i cho anh em ». (Mt 6, 14-15). Như váºy, tha thứ cho anh chị em đồng loại là má»™t đòi há»i già nh cho những ai sống Ä‘á»i sống đức tin và o Chúa. ChÃnh sá»± đòi há»i nà y cÅ©ng là má»™t lá»i cảnh báo, đừng bao giỠđể cho những tá»± ái, những căng thẳng, những vết thương, sá»± thù háºn và sá»± chai cứng con tim “giết chết†đi lòng nhân từ, nháºn chìm thiện chà hòa giải. Äá»i sống ngưá»i Kitô hữu hệ tại phần lá»›n ở chÃnh lòng nhân từ thương xót, yêu mến sá»± hòa bình và sẵn sà ng tha thứ, như chÃnh Äức Kitô đã sống và má»i gá»i chúng ta sống như Ngà i.
Äón nháºn nhau, tha thứ cho nhau tháºt đẹp. Nhưng trong tha thứ có giá»›i hạn vá» thá»i gian và không gian không ? Trong phúc âm cá»§a Mát-thêu, chúng ta Ä‘á»c lại má»™t cuá»™c đối thoại ngắn ngá»§i cá»§a Phê-rô vá»›i Chúa Giêsu : “Bấy giá», ông Phê-rô đến gần Äức Giê-su mà há»i rằng: “Thưa Thầy, nếu anh em con cứ xúc phạm đến con, thì con phải tha đến mấy lần? Có phải bảy lần không? â€Â Äức Giê-su đáp: “Thầy không bảo là đến bảy lần, nhưng là đến bảy mươi lần bảy.â€Â (Mt 18, 21-22). Tháºt thú vị câu trả lá»i cá»§a Äức Kitô! Martini đã là m má»™t con tÃnh, lấy 1440 phút cá»§a má»—i ngà y để chia vá»›i 490 lần là kết quả cá»§a 70 lần 7, thì trong má»™t ngà y, cứ 3 phút cần phải tha thứ má»™t lần. Như thế tha thứ cho nhau là thái độ thưá»ng xuyên và cần thiết cho cuá»™c sống thưá»ng ngà y.
Còn đối vá»›i Bonhoeffer, má»™t thần há»c gia và mục sư bị phát xÃt Äức giết và o thế chiến thứ hai, thì tha thứ không cần con số. Äừng đếm bao nhiêu lần cần phải tha thứ. Tha thứ không “quen†số lượng và không biết đến “chấm hếtâ€. Tha thứ là thái độ sống hằng ngà y và không ngừng nghỉ.
Dù váºy, tha thứ luôn là má»™t thách đố lá»›n lao. Luôn luôn có những mẫu gương tha thứ tháºt là tuyệt vá»i. Như kinh nghiệm cá»§a Nelson Mandela để lại: Nelson Mandela từng bị giam giữ và xúc phạm trong suốt 27 năm. Äến khi ông trở thà nh Tổng thống Nam Phi, ông đã má»i 3 ngưá»i cai ngục từng canh giữ ông trong thá»i gian chốn lao tù đến gặp mặt. Khi Mandela đứng dáºy cung kÃnh chà o 3 vị nà y thì má»i ngưá»i có mặt và trên toà n thế giá»›i Ä‘á»u phải tÄ©nh lặng. Ông nói: “khi tôi bước ra khá»i phòng giam cá»§a mình, Ä‘i qua cánh cổng nhà tù để được tá»± do, tôi đã hiểu rõ rà ng rằng, nếu không thể để ná»—i Ä‘au cá»§a riêng mình và oán háºn ở lại đà ng sau, thì tôi vẫn còn ở trong tùâ€.
Trong thư gởi cho giáo Ä‘oà n Cô-lô-sê, thánh Phao-lô cÅ©ng nhấn mạnh đến tinh thần sống tha thứ trong cá»™ng Ä‘oà n cá»§a những ngưá»i được Thiên Chúa yêu thương và tuyển chá»n : « Anh em là những ngưá»i được Thiên Chúa tuyển lá»±a, hiến thánh và yêu thương. Vì thế, anh em hãy có lòng thương cảm, nhân háºu, khiêm nhu, hiá»n hoà và nhẫn nại. Hãy chịu đựng và tha thứ cho nhau, nếu trong anh em ngưá»i nà y có Ä‘iá»u gì phải trách móc ngưá»i kia. Chúa đã tha thứ cho anh em, thì anh em cÅ©ng váºy, anh em phải tha thứ cho nhau. » (Cl 3, 12-13). Thánh Phao-lô má»i gá»i anh chị em thuá»™c vá» cá»™ng Ä‘oà n cá»§a Thiên Chúa, mang lấy những tinh thần tốt là nh cá»§a Äức Kitô, và cần vượt trên những sá»± khác biệt, vượt qua những thà nh kiến tiêu cá»±c mà ngưá»i nà y có vá» ngưá»i ná», biết chấp nháºn nhau, chấp nháºn má»—i ngưá»i như há» là , và cần phải chịu đựng lẫn nhau trong ý hướng tÃch cá»±c, và sẵn sà ng tha thứ cho nhau. Tinh thần tha thứ đóng má»™t vai trò ná»n tảng và quan trá»ng trong tương quan giữa má»i ngưá»i vá»›i nhau, và tinh thần nà y bắt nguồn từ chÃnh Thiên Chúa, Äấng là mẫu gương tuyệt vá»i nhất sống sá»± tha thứ cách trá»n vẹn.
Trở nên hoà n thiện như Cha trên trá»i (Mt 5, 48), là yêu thương như Cha trên trá»i yêu thương, là tha thứ như Cha trên trá»i tha thứ. Khi chúng ta tha thứ là chúng ta sống trong sá»± hà i hòa vá»›i tình yêu cá»§a Ngà i. CÅ©ng thế, khi sống tinh thần tha thứ, là chúng ta mở rá»™ng lòng mình ra cho tình yêu già u lòng thương xót cá»§a Chúa, Äấng chúng ta tôn thá», Äấng chúng ta tin tưởng, và Äấng mà chúng ta luôn luôn có thể chạy đến vá»›i Ngà i bất cứ lúc nà o, để xin Ngà i che chở, cứu chữa, đặc biệt khi chúng ta rÆ¡i và o « vòng xoáy » cá»§a sá»± dữ, hay khi chúng ta phải đối diện vá»›i những cám dá»— thứ thách trong cuá»™c Ä‘á»i dương thế nà y.
Và xin đừng để chúng con sa chước cám dỗ.
Khi Ä‘á»c lá»i cầu xin nà y, tháºt là sai lầm, nếu nghÄ© rằng chÃnh Thiên Chúa đưa con ngưá»i và o trong cám dá»—, dẫn con ngưá»i và o trong những cạm bẫy cá»§a sá»± dữ. Trong Tân Ước, không có Ä‘oạn nà o nói rằng Thiên Chúa dẫn con ngưá»i và o trong những cám dá»—. Thánh Gia-cô-bê cÅ©ng đã nhắc nhá»› rất rõ rà ng: “Khi bị cám dá»—, đừng ai nói: “Tôi bị Thiên Chúa cám dá»—â€, vì Thiên Chúa không thể bị cám dá»— là m Ä‘iá»u xấu, và chÃnh Ngưá»i cÅ©ng không cám dá»— ai. Nhưng má»—i ngưá»i có bị cám dá»—, là do dục vá»ng cá»§a mình lôi cuốn và dùng mồi mà bắtâ€Â (Gc 1, 13-14). Ở đây, thánh Gia-cô-bê nhấn mạnh rằng, Thiên Chúa không thể bị cám dá»— là m Ä‘iá»u xấu, và chÃnh Ngưá»i cÅ©ng không cám dá»— ai. Nói cách khác, Thiên Chúa là Äấng Nhân Từ và quyá»n năng vô bá», nên không có bất cứ thế lá»±c sá»± dữ nà o có thể cám dá»— Ngà i, và Ngà i cÅ©ng không quen biết đến Ä‘iá»u xấu xa, vì thế Ngà i không bao giá» cám dá»— con ngưá»i và o những Ä‘iá»u xấu xa. Sách Huấn Ca cá»§a Cá»±u Ước cÅ©ng nhắc nhá»›:
“Con đừng nói: “Tại Äức Chúa mà tôi phạm tá»™iâ€,
vì Ä‘iá»u Ngưá»i gá»›m ghét, thì Ngưá»i không là m.
Äừng nói: “ChÃnh Ngưá»i là m tôi lầm đưá»ng lạc lốiâ€,
vì Ngưá»i không cần kẻ tá»™i lá»—iâ€Â (Hc 15, 11-12).
Ngoà i ra, theo Jeremias thì lá»i cầu xin trong kinh Lạy Cha cÅ©ng tương hợp vá»›i lá»i cầu nguyện buổi tối cá»§a ngưá»i Do-thái, mà có thể Chúa Giê-su cÅ©ng biết: “Xin đừng để con bước và o trong quyá»n lá»±c cá»§a tá»™i lá»—i, xin đừng để con rÆ¡i và o trong bạo hà nh cá»§a lá»—i tá»™i, và xin đừng để con va phải sức mạnh cá»§a cám dá»—, cÅ©ng như xin đừng để con rá»›t và o trong quyá»n lá»±c cá»§a sá»± dữâ€. Lá»i cầu nguyện buổi tối cá»§a ngưá»i Do-thái không chỉ vá» hà nh động cá»§a Thiên Chúa, mà chỉ vá» việc Thiên Chúa cho phép những Ä‘iá»u đó có thể xảy ra. Vì thế, ý nghÄ©a cá»§a lá»i cầu xin là : Xin đừng để con rÆ¡i và o trong đôi tay cá»§a tá»™i lá»—i, cá»§a cám dá»— và cá»§a sá»± dữ. Như váºy, lá»i cầu nguyện nà y là lá»i cầu xin Chúa che chở trước tất cả những cám dá»—. CÅ©ng thế, lá»i cầu xin trong kinh Lạy Cha cÅ©ng cầu xin Chúa che chở trước má»i cám dá»—.
Suốt dòng lịch sá», Thiên Chúa đã thá» thách những kẻ Ngưá»i đã chá»n như Ãpraham, Gióp, những ngưá»i công chÃnh. Ngưá»i đã cÅ©ng để cho Äức Giêsu bị cám dá»— ở hoang địa như vừa nói ở trên, và như lần Chúa Giêsu bị cám dá»— bá» sứ mạng cá»§a Ngưá»i Tôi Trung Ä‘au khổ.
CÅ©ng váºy, Thiên Chúa không muốn miá»…n cho ngưá»i tÃn hữu Ngưá»i khá»i chiến đấu vá»›i cám dá»—, nhưng Ngưá»i trang bị cho há» và táºp cho há» dạn dÄ© để đấu tranh vá»›i những cám dá»— cá»§a sá»± dữ. Tháºt váºy, chấp nháºn là m ngưá»i là chấp nháºn bị cám dá»—. Cám dá»— từ bên ngoà i, từ quá»· dữ, từ tha nhân… Cám dá»— từ bên trong, từ đòi há»i cá»§a bản năng tá»± nhiên, cá»§a thân xác, từ sá»± khép kÃn cá»§a trà tuệ và lạnh giá cá»§a con tim. Tháºt váºy, trong Ä‘á»i nà y ai lại không gặp cám dá»—Â ? ChÃnh khi gặp cám dá»— và vượt qua được nó, thì con ngưá»i má»›i trưởng thà nh, má»›i lá»›n lên được. Và có thể khi gặp cám dá»—, con ngưá»i má»›i nháºn ra thân pháºn yếu Ä‘uối và tá»™i lá»—i cá»§a mình, và qua đó ý thức ăn năn thống hối, và khiêm nhưá»ng trở vá» vá»›i Chúa hÆ¡n.
Äối vá»›i thánh Âu-tinh, « trong Ä‘á»i sống hiện tại, cám dá»— là má»™t Ä‘iá»u có lợi, nhưng dù váºy đừng bước và o trong cám dỗ ». Tháºt váºy, ai có thể nói chắc rằng, mình sẽ vượt thắng được những cám dá»—. Còn đối vá»›i Martini, « cám dá»— là má»™t phần quan trá»ng trong kinh nghiệm cá»§a ngưá»i Kitô hữu. Và tháºt sá»±, cám dá»— là kinh nghiệm thưá»ng ngà y. Chúa Giê-su cÅ©ng đã cảnh báo cho chúng ta khi Ngà i nói vá»›i các môn đệ : ´Anh em hãy canh thức và cầu nguyện, để khá»i lâm và o cÆ¡n cám dá»—. Vì tinh thần thì hăng say, nhưng thể xác lại yếu hèn´.» (Mt 26, 41).
Ngoà i ra, chÃnh Äức Benedicto XVI đã khiêm nhưá»ng cầu xin Chúa rằng : « Lạy Chúa, con biết rằng con cần đến những thá» thách, để con ngưá»i cá»§a con trở nên trong sạch hÆ¡n. Nếu Chúa để con gặp phải những thá» thách nà y, nếu Chúa cho thần dữ má»™t chút không gian tá»± do như trưá»ng hợp cá»§a ông Gióp gặp phải, thì xin nghÄ© đến sức lá»±c giá»›i hạn cá»§a con. Xin đừng quá tin tưởng ở nÆ¡i con. Xin đừng để con bị cám dá»— quá mức, và xin ở gần bên con vá»›i cánh tay chở che cá»§a Chúa, nếu cám dá»— quá nhiá»u đối vá»›i con ».
Thay lá»i kết.
Thiên Chúa là Vua uy quyá»n, là Cha ở trên trá»i, là Äấng tạo dá»±ng và yêu thương chúng ta từ ngà y đầu tiên chúng ta bước và o cuá»™c Ä‘á»i, cho đến khi trở vá» vá»›i Ngà i. Tình yêu đó được biểu lá»™ qua nhiá»u cách thức và trong má»i thá»i Ä‘iểm. Nhưng tình yêu đó được đơm bông và kết trái tuyệt hảo nhất qua chÃnh Ngưá»i Con cá»§a Cha, Äức Giê-su Ki-tô. Qua mầu nhiệm nháºp thể, Äức Giê-su đã chia sẻ cuá»™c sống cá»§a chúng ta trong thân pháºn là m ngưá»i, ngoại trừ tá»™i lá»—i. Trong hà nh trình ở trần gian, Ngà i đã hướng các môn đệ, tất cả má»i tÃn hữu ngà y xưa cÅ©ng như hôm nay vá» vá»›i Cha trên trá»i. Ngà i không chỉ giá»›i thiệu mà còn mở má»™t lối và o cho chúng ta bước và o “căn nhà Cha-con†cá»§a Thiên Chúa. Trong căn nhà đó, Äức Giê-su đã dạy chúng ta lá»i kinh Lạy Cha. Má»™t lá»i kinh tháºt gần vá»›i cuá»™c sống thá»±c tế cá»§a Ä‘á»i ngưá»i.
Gần ở chá»—, trước sức mạnh và quyá»n lá»±c cá»§a thần dữ và sá»± dữ mà chúng ta phải đối diện má»—i ngà y, má»™t mình chúng ta là m sao có thể thắng vượt được. Cha trên trá»i chÃnh là nÆ¡i chúng ta cần hướng vỠđể cầu xin Ngà i cứu chúng ta ra khá»i sá»± dữ, và đừng để chúng ta sa chước cám dá»—.
Gần ở chá»—, lá»i kinh dẫn chúng ta Ä‘i và o má»™t vấn nạn mà chúng ta gặp má»—i ngà y. Äó là sá»± tha thứ. Tháºt váºy, cuá»™c Ä‘á»i ai lại thiếu vắng căng thẳng, thiếu vắng tổn thương và giáºn há»n, đôi khi còn dẫn đến thù háºn? Và ai lại không muốn sống hạnh phúc và an bình, sống trong bầu khà cá»§a hòa thuáºn và yêu thương? Äể có được cuá»™c sống hạnh phúc đó, chúng ta cầu xin Chúa tha thứ cho chúng ta, những pháºn ngưá»i tá»™i lá»—i. CÅ©ng xin Ngà i giúp chúng ta biết ý thức mở lòng, và giúp chúng ta biết tha thứ cho nhau.
Sá»± gần gÅ©i cá»§a lá»i kinh Lạy Cha còn Ä‘i và o trong chÃnh nhu cầu thiết yếu cá»§a Ä‘á»i sống là m ngưá»i. Äó là cÆ¡m bánh má»—i ngà y mà chúng ta cần tá»›i. Vâng, “chúng ta†chứ không phải chỉ có tôi, hay chỉ có chị hoặc chỉ có anh. Tháºt váºy, lá»i cầu xin cho có cÆ¡m bánh hằng ngà y là lá»i kinh cá»§a số nhiá»u, lá»i kinh cá»§a lòng bác ái xóa Ä‘i tất cả má»i vị ká»· tham lam chỉ biết ôm ấp chén cÆ¡m tấm bánh cho riêng mình. Nhưng chúng ta chỉ cầu xin cho có cÆ¡m và bánh thôi sao? CÆ¡m bánh tháºt là nhu cầu váºt chất tháºt thiết yếu. Thiết yếu đấy, nhưng nếu chỉ dừng lại ở chén cÆ¡m và tấm bánh mì, thì cuá»™c sống là m ngưá»i không tìm thấy sá»± trá»n vẹn. Vì váºy, Chúa Giê-su đưa chúng ta vượt trên thế giá»›i cá»§a váºt chất, để cầu xin Cha ban cho chúng ta lương thá»±c thiêng liêng là Bà TÃch Thánh Thể, là món quà niá»m tin, niá»m hy vá»ng và lòng mến.
Trong niá»m tin và o Cha trên trá»i, qua lá»i kinh Lạy Cha, chúng ta đặc biệt hướng vá» Cha ở trên trá»i, để cầu xin cho Danh Cha được cả sáng, và Vương Quốc Cha trị đến. Khi Danh Cha được cả sáng, và Vương Quốc hiện diện trong vinh quang, chúng ta sẽ nháºn ra được thánh ý cá»§a Cha, thánh ý cá»§a tình yêu cao quý, thánh ý cần được thể hiện nÆ¡i tất cả má»i loà i thụ tạo, cả nÆ¡i triá»u thần thiên quốc lẫn ở cõi trần cá»§a con ngưá»i chúng ta, để nhỠđó má»i loà i Ä‘á»u cao rao:
Cha chúng ta ở trên trá»i vinh hiển muôn muôn Ä‘á»i.
 Lm. GB. Nguyá»…n Ngá»c Thế SJ.
dongten
Â
Tham khảo:
- BONHÖFFER , Gesammelte Schriften, IV. Band, 3.Aufl., CHR. Kaiser Verlag, München 1975.
- BONHÖFFER, Nachfolge, CHR. Kaiser Verlag, München 1971.
- BONNARD P., DUPONT J., REFOULE F., Notre père qui est aux cieux.
- BOVON F., Das Evangelium nach Lukas, EKK, III/1, Benzinger Verlag, Zürich 1989.
- DELF A., Gesammelte Schriften, Band IV, 2. Auflage, Knecht Verlag, Frankfurt am Main 1985.
- GNILKA J., Das Matthaeusevangelium, 1. Teil, Herder Verlag, Freiburg – Basel – Wien 1986.
- HAMMAN Adalbert G., Abrégé de la prière chrétienne, Desclée, Paris 1987.
- JEREMIAS J., Das Vater-Unser, Calwer Verlag, Stuttgart 1962.
- MARTINI C. M., Le Notre Pere, Editions Saint-Augustin, Saint-Maurice 2001.
- MARTINI C. M., Ne méprisez pas la Parole, Bayard, Paris 2007.
- NGUYỄN NGỌC THẾ SJ., Lá»i Kinh Cha Mẹ Dạy – suy niệm Kinh Lạy Cha, NXB.Phương Äông, Gò-vấp 2012.
- Sách Giáo Lý cá»§a Há»™i Thánh Công Giáo, Bản tiếng Việt cá»§a Ủy Ban Giáo Lý Äức Tin trá»±c thuá»™c Há»™i Äồng Giám Mục Việt Nam, Nxb. Tôn Giáo, Hà Ná»™i 2009.
- Søren Kierkegaard, Lilien paa marken og fuglen under himlen trong Søren Kierkegaard i udvalg, Denmark 2002.
- THERESE d´ Avila, Le chemin de perfection, Les édition du Cerf, Paris 1981.

