“THẦY BẢO CÃC CON: ÄỪNG THỀ CHI CẢ”.
BÀI ÄỌC I: 2 Cr 5, 14-21
“Äấng không há» biết tá»™i lá»—i, Thiên Chúa đã là m thà nh tá»™i vì chúng ta”.
TrÃch thư thứ hai cá»§a Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Côrintô.
Anh em thân mến, lòng mến Äức Kitô thôi thúc chúng tôi nghÄ© rằng: nếu má»™t ngưá»i đã chết cho má»i ngưá»i, tức là má»i ngưá»i đã chết; và Äức Kitô đã chết cho má»i ngưá»i, để những ai Ä‘ang sống, không còn sống cho mình, nhưng là cho Äấng đã chết và sống lại cho mình.
Bởi thế, từ nay chúng tôi không còn biết ai theo huyết nhục nữa, cho dầu có má»™t thá»i chúng tôi đã biết Äức Kitô theo phương diện huyết nhục, thì bây giá» chúng tôi không biết Ngưá»i như váºy nữa. Ai ở trong Äức Kitô, (kẻ ấy) là má»™t thá» sinh má»›i: những gì cÅ© đã biến Ä‘i; nà y má»i sá»± đã được đổi má»›i. Và má»i sá»± Ä‘á»u do Thiên Chúa, là Äấng giải hoà chúng ta vá»›i Ngưá»i nhá» Äức Kitô, và đã trao chức vụ giải hoà cho chúng tôi. ChÃnh Thiên Chúa ở trong Äức Kitô đã giải hoà thế gian vá»›i Ngưá»i, không còn quy trách tá»™i lá»—i cho há» nữa, và đã đặt lá»i giải hoà trên môi miệng chúng tôi. Váºy chúng tôi là sứ giả thay mặt Äức Kitô, như là Thiên Chúa dùng chúng tôi mà khuyên bảo váºy. Nhân danh Äức Kitô, chúng tôi van nà i anh em hãy là m hoà vá»›i Thiên Chúa. Äấng không há» biết tá»™i lá»—i, Thiên Chúa đã là m thà nh tá»™i vì chúng ta, để trong Äức Kitô, chúng ta được trở thà nh sá»± công chÃnh cá»§a Thiên Chúa.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 102, 1-2. 3-4. 8-9. 11-12
Äáp: Chúa là Äấng từ bi và hay thương xót (c. 8a).
1) Linh hồn tôi Æ¡i, hãy chúc tụng Chúa, toà n thể con ngưá»i tôi, hãy chúc tụng thánh danh Ngưá»i. Linh hồn tôi Æ¡i, hãy chúc tụng Chúa, và chá»› khá quên má»i ân huệ cá»§a Ngưá»i. – Äáp.
2) Ngưá»i đã tha thứ cho má»i Ä‘iá»u sai lá»—i, và chữa ngươi khá»i má»i táºt nguyá»n. Ngưá»i chuá»™c mạng ngươi khá»i chá»— vong thân, Ngưá»i đội lên đầu ngươi mão từ bi, ân sá»§ng. – Äáp.
3) Chúa là Äấng từ bi và hay thương xót, cháºm bất bình và hết sức khoan nhân. Ngưá»i không chấp tranh triệt để, cÅ©ng không Ä‘á»i Ä‘á»i giữ thế căm há»n. – Äáp.
4) Nhưng cÅ©ng như trá»i xanh cao vượt trên trái đất, lòng nhân háºu Ngưá»i còn siêu việt hÆ¡n thế trên kẻ kÃnh sợ Ngưá»i. CÅ©ng như từ đông sang tây xa vá»i vợi, Ngưá»i đã ném tá»™i lá»—i xa khá»i chúng tôi. – Äáp.
ALLELUIA: Lc 19, 38
Alleluia, alleluia! – Chúc tụng Äức Vua, Äấng nhân danh Chúa mà đến; bình an trên trá»i và vinh quang trên các tầng trá»i. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Mt 5, 33-37
“Thầy bảo các con: đừng thá» chi cả”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ rằng: “Các con lại còn nghe dạy ngưá»i xưa rằng: ‘Äừng bá»™i thá», nhưng hãy giữ lá»i ngươi đã thá» vá»›i Chúa’. Phần Thầy, Thầy bảo các con: Äừng thá» chi cả, đừng lấy trá»i mà thá», vì là ngai cá»§a Thiên Chúa; đừng lấy đất mà thá», vì là bệ đặt chân cá»§a Ngưá»i; đừng lấy Giêrusalem mà thá», vì là thà nh cá»§a Vua cao cả; cÅ©ng đừng chỉ đầu mà thá», vì con không thể là m cho má»™t sợi tóc ra trắng hoặc ra Ä‘en được. Nhưng lá»i các con phải: có thì nói có, không thì nói không; nói thêm thắt là do sá»± dữ mà ra”.
Äó là lá»i Chúa.
_______________________________
PHẦN MỞ ÄẦU:
Các Bà i Äá»c hôm nay táºp trung trong việc dạy con ngưá»i phải trung thà nh giữ lá»i hứa mà không cần phải thá» thốt.
TRONG BÀI ÄỌC I, trÃch Thư thứ Hai cá»§a thánh Phaolô gá»i TÃn hữu Côrintô: cho thấy má»i giao ước và cam kết giữa Thiên Chúa và loà i ngưá»i Ä‘á»u chỉ được thá»±c hiện trong Äức Giêsu-Kitô mà thôi “Cho nên, phà m ai ở trong Äức Kitô Ä‘á»u là thụ tạo má»›i…Má»i sá»± ấy Ä‘á»u do bởi Thiên Chúa là Äấng đã nhá» Äức Kitô mà cho chúng ta được hòa giải vá»›i Ngà i…â€
TRONG BÀI TIN MỪNG theo Thánh Matthêu, Chúa Giêsu dạy các môn đệ không cần phải thá» thốt; nhưng phải luôn biết táºp luyện để nói, sống, và là m chứng cho sá»± tháºt. Má»™t cách đơn giản: há»… “có” thì phải nói “có;” “không” thì phải nói “không.” Thêm thắt Ä‘iá»u gì là do ác quá»·.
(Theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
Chúng ta bắt đầu đi và o Bà i Tin mừng:
______________________________
BÀI PHÂN TÃCH (Mt 5, 33-37)
Bá»I CẢNH BÀI TIN MỪNG:
Chúng ta vẫn ở trong Chương 5 Phúc âm Matthêu và đang ở trong loạt bà i giảng của Chúa Giêsu vỠKIỆN TOÀN LUẬT MÔSÊ.
Hôm nay Chúa Giêsu kiện toà n luáºt:
ÄỪNG THỀ THá»T.
THỀ THá»T là má»™t hà nh vi phổ biến trong dân gian từ xưa đến nay.
Tại sao lại có chuyện thá» thốt, thá» thốt như váºy có tốt, có nên không?
Ta thấy rõ: Sở dÄ© có thá» thốt, vì ngưá»i ta muốn dùng má»™t cái gì có giá trị để bảo chứng cho Ä‘iá»u mình nói. Những giá trị Ä‘em ra là m bảo chứng đó rất Ä‘a dạng, có khi chỉ là sá»± váºt, như trá»i, đất, căn nhà , bóng đèn,… đến những gÃa trị cao quý, như dùng chÃnh mạng sống cá»§a mình và ngưá»i thân cá»§a mình.
Nhưng ta thấy ngay má»™t Ä‘iá»u: Ngay hà nh vi thá» thốt đã tố cáo con ngưá»i sống vá»›i nhau không bằng sá»± chân thà nh, vì có quá nhiá»u sá»± gian dối nên đã giảm sút lòng tin vá»›i nhau.
Nếu ta cứ sống theo sá»± tháºt, CÓ THÃŒ NÓI CÓ – KHÔNG NÓI KHÔNG, thì ngay lá»i nói cá»§a ta đã là má»™t bảo chứng rồi, không cần dùng bất cứ cái gì là m bảo chứng nữa.
Nhưng nói gì thì nói, con ngưá»i luôn phức tạp, má»—i ngưá»i má»—i tÃnh. Có mấy ai sống theo sá»± tháºt tuyệt đối nên tình trạng Thá» thốt luôn phổ biến. Có khi ngưá»i ta còn nguỵ biện cho lá»i nói dối, đó là cách nói “trại Ä‘iâ€, nói quanh để muốn che giấu má»™t Ä‘iá»u gì đó mà ta không muốn tiết lá»™.
Tình trạng thá» thốt không những tồn tại trong dân gian mà nó còn tồn tại trong toà án. Má»—i khi có ai đó được má»i ra là m chứng tại toà , bao giá» ngưá»i ta cÅ©ng yêu cầu ngưá»i đó phải thá» trước những lá»i mình sắp nói.
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÃN CÙNG CÃC MÔN ÄỆ RẰNG: “CÃC CON LẠI CÃ’N NGHE DẠY NGƯỜI XƯA RẰNG: ‘ÄỪNG BỘI THỀ, NHƯNG HÃY GIá»® LỜI NGÆ¯Æ I Äà THỀ VỚI CHÚA’
Ta thấy rõ Luáºt Môsê chỉ nói: “’ÄỪNG BỘI THỀâ€, chứ Luáºt không nói: “ÄỪNG THỀ THá»Tâ€, có nghÄ©a Luáºt Môsê vẫn cho phép ta được quyá»n “THẾâ€.
Nhưng Luáºt chỉ cấm ta “ÄỪNG BỘI THỀâ€, có nghÄ©a đừng phản bá»™i lại lá»i thá». Má»™t khi đã thá» thì PHẢI GIá»®, đừng theo kiểu: “NHá»” RA Rá»’I LIẾM LẠIâ€, nhất là những lá»i thỠđối vá»›i Thiên Chúa thì phải tuân giữ nghiêm ngặt và tuyệt đối.
Tình trạng: “BỘI THỀ†rất phổ biến trong má»™t xã há»™i gian trá và lừa lá»c. Ngưá»i ta nói má»™t đà ng là m má»™t nẻo, và dụ trong vụ xã Äồng Tâm huyện Mỹ Äức, Hà Ná»™i.
“PHẦN THẦY, THẦY BẢO CÃC CON: ÄỪNG THỀ CHI CẢ, ÄỪNG LẤY TRỜI MÀ THỀ, VÃŒ LÀ NGAI CỦA THIÊN CHÚA; ÄỪNG LẤY ÄẤT MÀ THỀ, VÃŒ LÀ BỆ ÄẶT CHÂN CỦA NGƯỜI; ÄỪNG LẤY GIÊRUSALEM MÀ THỀ, VÃŒ LÀ THÀNH CỦA VUA CAO CẢ; CŨNG ÄỪNG CHỈ ÄẦU MÀ THỀ, VÃŒ CON KHÔNG THỂ LÀM CHO MỘT SỢI TÓC RA TRẮNG HOẶC RA ÄEN ÄÆ¯á»¢C.
Còn Chúa Giêsu dạy: “ÄỪNG THỀ CHI CẢâ€
Là DO TẠI SAO KHÔNG ÄÆ¯á»¢C THỀ?
Theo Chúa Giêsu, khi ta thá», ta phải dùng đến má»™t giá trị cao đẹp, tuyệt hảo mà ta Ä‘ang có hoặc ta không có nhưng ta lại có thẩm quyá»n trên chúng để bảo chứng cho lá»i thá» cá»§a mình.
Nhưng thá» há»i, ta có gì để Ä‘em ra là m bảo chứng cho lá»i thá» cá»§a mình?
Chúa Giêsu đưa ra má»™t loạt giá trị mà con ngưá»i có thể Ä‘em ra để minh chứng cho lá»i thá» cá»§a mình má»™t cách chắc chắn, nhưng thá»±c sá»± ta lại không có quyá»n trên nó:
+ “đừng lấy trá»i mà thá», vì là ngai cá»§a Thiên Chúaâ€
+ “đừng lấy đất mà thá», vì là bệ đặt chân cá»§a Ngưá»iâ€
+ “đừng lấy Giêrusalem mà thá», vì là thà nh cá»§a Vua cao cảâ€.
Toà n những cái không phải cá»§a ta, đó là cá»§a Chúa. Ngay cả cái ta Ä‘ang có, ta cÅ©ng không có quyá»nâ€
+ “cÅ©ng đừng chỉ đầu mà thá», vì con không thể là m cho má»™t sợi tóc ra trắng hoặc ra Ä‘en đượcâ€
…………….
Tóm lại chúng ta không thể Ä‘em bất kỳ má»™t giá trị cao đẹp nà o để Ä‘em ra thá». Nói má»™t cách khác, chúng ta không được phép thá».
“NHƯNG LỜI CÃC CON PHẢI: CÓ THÃŒ NÓI CÓ, KHÔNG THÃŒ NÓI KHÔNG; NÓI THÊM THẮT LÀ DO Sá»° Dá»® MÀ RA”.
“CÓ THÃŒ NÓI CÓ, KHÔNG THÃŒ NÓI KHÔNGâ€
Chúa Giê-su dạy chúng ta bà i há»c vỠ“nói sá»± tháºt†mà thánh Gia-cô-bê sau nà y còn nhắc lại: “Há»… ‘có’ thì phải nói có, ‘không’ thì phải nói ‘không’, như thế, anh em sẽ không bị xét xá»â€(Gc 5,12). Nếu tôi sống ngay chÃnh trước mặt Thiên Chúa và trước lương tâm thì tôi không cần phải thá» thốt gì cả. Lá»i nói cá»§a tôi là đúng, là tháºt, là chắc chắn thì đã đáng được má»i ngưá»i tin cáºy. Ngược lại, nếu thêm thắt Ä‘iá»u gì, thì lá»i nói bấy giá» là lá»i bị thúc đẩy bởi ác quá»·.
Äức Giêsu muốn cho các môn đệ và cho cả chúng ta luôn biết sống chân tháºt, có thì nói có, không thì nói không. Äây là lý do xác đáng nhất để sống lá»i Chúa: “ÄỪNG THỀ CHI CẢ “.
Ta không phải thá», vì chÃnh con ngưá»i cá»§a ta là má»™t bảo chứng cho Ä‘iá»u mình nói rồi, nếu ta luôn sống ngay tháºt. Ngưá»i chung quanh luôn tin và o lá»i ta nói, vì há» biết nÆ¡i ta không có gì gian dối. Má»™t lý do nữa để ta sống ngay tháºt, như lá»i Äức Giêsu dạy: NÓI THÊM THẮT LÀ DO Sá»° Dá»® MÀ RA.
Như váºy, trong cuá»™c sống, nếu có ai đó yêu cầu ta phải thá» thì ta cương quyết không thá» vì đó là vi phạm luáºt Chúa. Nhưng thay và o đó ta phải sống theo sá»± tháºt, bảo vệ sá»± tháºt, dám chết vì sá»± tháºt. Sống theo sá»± tháºt ngay cả trong lá»i nói và hà nh vi cá»§a mình.
NGƯỜI TÃN Há»®U CÓ ÄÆ¯á»¢C THỀ TRONG CÃC TÃ’A ÃN?
Trước tiên, chúng ta cần hiểu nếu sống trong má»™t thế giá»›i hay cá»™ng đồng tốt là nh, ngưá»i tÃn hữu không cần phải thá» thốt chi cả. Như những ngưá»i Essenes và Quakers, há» sống trong cá»™ng đồng hay là ng xóm gần gÅ©i nhau, nên há» tin tưởng nhau mà không cần phải thá» thốt. Nhưng vì ngưá»i tÃn hữu sống chung vá»›i thế giá»›i đầy gian tà , nên há» phải theo những thá»§ tục cá»§a tòa án để bảo vệ quyá»n lợi cá»§a hai bên. HÆ¡n nữa, lá»i thá» trong tòa án nhân danh hiến pháp quốc gia chứ không nhân danh Thiên Chúa.
PHÂN BIỆT LỜI THỀ VÀ LỜI TUYÊN THỆ:
Ta cÅ©ng không nên nhầm lẫn lá»i thá» vá»›i các lá»i tuyên thệ khi khấn dòng, khi chịu chức,… mặc dù các lá»i khấn cá»§a tu sÄ© cÅ©ng là những lá»i thá» hứa: sống như Giêsu. Các lá»i tuyên thệ nà y là sá»± cam kết, sá»± tá»± nguyện, nó đặt chá»§ thể (ngưá»i tuyên thệ) và o má»™t tiến trình sống, Ä‘i tá»›i má»™t mục Ä‘Ãch, chứ không phải là các mối giao kèo xã há»™i.
Trong xã há»™i nhiá»u khi sá»± dối trá lấn lướt sá»± tháºt. Những lá»i thá» thốt có khi là m ngưá»i ta lầm lạc, đặt niá»m tin và o những sá»± dối trá. Nguy hiểm hÆ¡n, những lá»i nói “có cánh†là m ngưá»i ta dá»… chấp nháºn “sá»± dối trá ngá»t ngà oâ€. Nhưng tá»± nhiên ai cÅ©ng thÃch sá»± chân tháºt. HÆ¡n nữa, chúng ta có Äức Giê-su là chÃnh Sá»± Tháºt, Ngưá»i dạy vá» sá»± tháºt. Và sá»± tháºt sẽ giải phóng chúng ta (x. Ga 8,32). Cuối cùng, sá»± tháºt sẽ được phÆ¡i bà y và ngưá»i nói sá»± tháºt sẽ được chân lý bênh vá»±c.
Chúa Giêsu xác định:“Tôi sinh ra và đến trong thế gian nà y là để là m chứng cho sá»± tháºt. Ai đứng vá» phÃa sá»± tháºt thì nghe tiếng tôiâ€. (Ga 18,37).
Do đó để thuá»™c vá» Chúa chúng ta cần phải sống và là m chứng cho sá»± tháºt, vì sá»± tháºt má»›i giải phóng chúng ta khá»i những rà ng buá»™c cá»§a gian dối và bóng tối cá»§a sá»± dữ: “Sá»± tháºt sẽ giải phóng các ông” (Ga 8,32). Äể có hạnh phúc tháºt nÆ¡i tâm hồn và tạo được niá»m tin cho tha nhân, chúng ta phải nghe lá»i chỉ dạy cá»§a Chúa Giêsu: “há»… có thì nói có, không thì phải nói không. Thêm thắt Ä‘iá»u gì là do ác quá»·.”
Lạy Chúa là Äấng chân tháºt, và Chúa thấu suốt tâm can con ngưá»i. Chúng con Ä‘ang sống trong má»™t môi trưá»ng thiếu sá»± tháºt và dư sá»± dối trá. Xin ban cho chúng con lòng can đảm dám nói tháºt và bênh vá»±c cho sá»± tháºt.
Amen.
_______________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

