“NGÀI Äà Sá»NG LẠI VÀ SẼ ÄẾN XỨ GALILÊA.
______________________________________________
GHI CHÚ: Các Bà i Ä‘á»c Lá»i Chúa trong thánh lá»…
Äá» nghị Ä‘á»c chÃn bà i Ä‘á»c, bảy bà i TrÃch ở Cá»±u Ước và hai bà i trÃch ở Tân Ước.
Nếu hoà n cảnh không cho phép, và khi có lý do đặc biệt, có thể bá»›t số bà i Ä‘á»c. Nhưng phải Ä‘á»c Ãt là ba bà i trÃch ở Cá»±u Ước trước Thánh Thư và Tin Mừng;
Còn nếu gấp quá, thì Ä‘á»c Ãt là hai bà i Ä‘á»c trước Thánh Thư và Tin Mừng.
NHƯNG KHÔNG KHI NÀO ÄÆ¯á»¢C BỎ BÀI TRÃCH SÃCH XUẤT HÀNH (XH 14, 15 – 15, 1) (Bà i Ä‘á»c III) NÓI VỀ VIỆC QUA BIỂN ÄỎ.
____________________________________________
BÀI ÄỌC I: St 1, 1 – 2, 2 hoặc 1, 1. 26-31a
“Thiên Chúa thấy má»i sá»± Ngưá»i đã là m tháºt là tốt đẹp”.
TrÃch sách Sáng Thế.
Từ nguyên thuá»· Thiên Chúa đã tạo thà nh trá»i đất. Äất còn hoang vu trống rá»—ng, tối tăm bao trùm vá»±c thẳm, và thần trà Thiên Chúa bay sà trên mặt nước.
Thiên Chúa phán: “Hãy có ánh sáng”. Và có ánh sáng. Thiên Chúa thấy ánh sáng tốt đẹp, Ngưá»i phân rẽ ánh sáng khá»i tối tăm. Thiên Chúa gá»i ánh sáng là ngà y, tối tăm là đêm. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ nhất.
Thiên Chúa phán: “Hãy có má»™t vòm trá»i ở giữa nước, phân rẽ nước vá»›i nước”; và Thiên Chúa là m nên vòm trá»i, và phân rẽ nước phÃa dưới vòm trá»i vá»›i nước phÃa trên vòm trá»i. Và xảy ra như váºy. Thiên Chúa gá»i vòm đó là trá»i. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ hai.
Thiên Chúa phán: “Nước dưới trá»i hãy tụ lại má»™t nÆ¡i, để lá»™ ra chá»— khô cạn. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa gá»i chá»— khô cạn là đất, và Ngưá»i gá»i khối nước là biển. Thiên Chúa thấy tốt đẹp. Và Thiên Chúa phán: “Äất hãy trổ sinh thảo má»™c xanh tươi mang hạt giống; và cây ăn trái phát sinh trái theo giống nó, và trong trái có hạt giống, trên mặt đất. Và đã xảy ra như váºy. Tức thì đất sản xuất thảo má»™c xanh tươi mang hạt theo giống nó, và cây phát sinh trái trong có hạt tuỳ theo loại nó. Và Thiên Chúa thấy nó tốt đẹp. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ ba.
Thiên Chúa còn phán: “Hãy có những váºt sáng trên vòm trá»i và hãy phân chia ngà y và đêm, và trở thà nh dấu chỉ thá»i gian, ngà y và năm tháng, để soi sáng trên vòm trá»i và giãi sáng mặt đất”. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa đã là m nên hai vầng sáng lá»›n: Vầng sáng lá»›n hÆ¡n là m chá»§ ban ngà y, và vầng sáng nhá» hÆ¡n là m chá»§ ban đêm; Và Ngà i cÅ©ng là m nên các tinh tú. Thiên Chúa đặt chúng trên vòm trá»i để soi sáng trên mặt đất, và là m chá»§ ngà y đêm, và phân chia ánh sáng vá»›i tối tăm. Thiên Chúa thấy nó tốt đẹp. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ tư.
Thiên Chúa lại phán: “Nước hãy sản xuất những sinh váºt bò sát, và loà i chim bay trên mặt đất, dưới vòm trá»i. Váºy Thiên Chúa tạo thà nh những cá lá»›n, má»i sinh váºt sống động mà nước sản xuất theo loại chúng, và má»i chim bay tuỳ theo giống. Thiên Chúa thấy chúng tốt đẹp. Thiên Chúa chúc phúc cho chúng rằng: “Hãy sinh sôi nẩy nở cho nhiá»u, đầy nước biển; loà i chim hãy sinh cho nhiá»u trên mặt đất”. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ năm.
Thiên Chúa lại phán: “Äất hãy sản xuất các sinh váºt tuỳ theo giống: gia súc, loà i bò sát và dã thú dưới đất tuỳ theo loại”. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa đã dá»±ng nên dã thú dưới đất tuỳ theo loại, gia súc, và má»i loà i bò sát dưới đất tuỳ theo giống. Thiên Chúa thấy chúng tốt đẹp. Và Thiên Chúa phán: “Chúng ta hãy dá»±ng nên con ngưá»i theo hình ảnh giống như Ta, để chúng là m chá»§ cá biển, chim trá»i, dã thú khắp mặt đất và tất cả loà i bò sát di chuyển trên mặt đất”.
Váºy Thiên Chúa đã tạo thà nh con ngưá»i giống hình ảnh Chúa, Chúa tạo thà nh con ngưá»i giống hình ảnh Thiên Chúa. Ngưá»i tạo thà nh há» có nam có nữ.
Thiên Chúa chúc phúc cho há» và phán rằng: “Hãy sinh sôi nẩy nở cho nhiá»u, đầy mặt đất, và thống trị nó; hãy bá chá»§ cá biển, chim trá»i và toà n thể sinh váºt di chuyển trên mặt đất”. Thiên Chúa phán: “Äây Ta ban cho các ngươi là m thức ăn má»i thứ cây cá» mang hạt giống trên mặt đất và toà n thể thảo má»™c sinh trái có hạt tuỳ theo giống. Ta ban má»i thứ cây cá» xanh tươi là m thức ăn cho má»i loà i dã thú trên mặt đất, chim trá»i và toà n thể sinh váºt di chuyển trên mặt đất”. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa thấy má»i sá»± Ngưá»i đã là m rất tốt đẹp. Qua má»™t buổi chiá»u và má»™t buổi sáng: đó là ngà y thứ sáu.
Thế là trá»i đất và má»i trang Ä‘iểm cá»§a chúng đã hoà n thà nh. Ngà y thứ bảy Thiên Chúa đã hoà n tất công việc Ngưá»i đã là m. Và sau khi hoà n tất công việc Ngưá»i đã là m, thì ngà y thứ bảy Ngưá»i nghỉ ngÆ¡i.
Äó là lá»i Chúa.
Hoặc bà i vắn nà y: St 1, 1. 26-31a
Từ nguyên thuá»· Thiên Chúa đã tạo thà nh trá»i đất. Và Thiên Chúa phán: “Chúng ta hãy dá»±ng nên con ngưá»i theo hình ảnh giống như Ta, để chúng là m chá»§ cá biển, chim trá»i, dã thú khắp mặt đất và tất cả loà i bò sát di chuyển trên mặt đất”.
Váºy Thiên Chúa đã tạo thà nh con ngưá»i giống hình ảnh Chúa, Chúa tạo thà nh con ngưá»i giống hình ảnh Thiên Chúa. Ngưá»i tạo thà nh há» có nam có nữ.
Thiên Chúa chúc phúc cho há» và phán rằng: “Hãy sinh sôi nẩy nở cho nhiá»u, đầy mặt đất, và thống trị nó; hãy bá chá»§ cá biển, chim trá»i và toà n thể sinh váºt di chuyển trên mặt đất”. Thiên Chúa phán: “Äây Ta ban cho các ngươi là m thức ăn má»i thứ cây cá» mang hạt giống trên mặt đất và toà n thể thảo má»™c sinh trái có hạt tuỳ theo giống. Ta ban má»i thứ cây cá» xanh tươi là m thức ăn cho má»i loà i dã thú trên mặt đất, chim trá»i và toà n thể sinh váºt di chuyển trên mặt đất”. Và đã xảy ra như váºy. Thiên Chúa thấy má»i sá»± Ngưá»i đã là m rất tốt đẹp.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 32, 4-5. 6-7. 12-13. 20 và 22
Äáp: Äịa cầu đầy ân sá»§ng Chúa (c. 5b).
Xướng: 1) Vì lá»i Chúa là lá»i chân chÃnh, bao việc Chúa là m Ä‘á»u đáng cáºy tin. Chúa yêu chuá»™ng Ä‘iá»u công minh chÃnh trá»±c, địa cầu đầy ân sá»§ng Chúa. – Äáp.
2) Do lá»i Chúa mà trá»i xanh được tạo thà nh, và má»i cÆ¡ binh chúng Ä‘á»u do hÆ¡i thở miệng Ngưá»i. Chúa thu nước biển lại như để trong bầu, Ngưá»i đặt những ngá»n sóng trong kho chứa đựng.- Äáp.
3) Phúc thay quốc gia mà Chúa là chúa tể, dân tá»™c mà Chúa chá»n là m cÆ¡ nghiệp riêng mình. Tá»± trá»i cao Chúa nhìn xuống, Ngưá»i xem thấy hết thảy con cái loà i ngưá»i. – Äáp.
4) Linh hồn chúng tôi mong đợi Chúa, chÃnh Ngưá»i là Äấng phù trợ và che chở chúng tôi. – Lạy Chúa, xin đổ lòng từ bi xuống trên chúng con, theo như chúng con tin cáºy ở nÆ¡i Ngà i. – Äáp.
________________________________________
BÀI ÄỌC II: St 22, 1-18 (Bà i dà i)
“Cá»§a lá»… hiến tế cá»§a Abraham, Tổ phụ chúng ta”.
TrÃch sách Sáng Thế.
Trong những ngà y ấy, Chúa thá» Abraham và nói vá»›i ông rằng: “Abraham, Abraham”. Ông đáp lại: “Dạ, con đây”. Chúa nói: “Ngươi hãy Ä‘em Isaac, đứa con má»™t yêu dấu cá»§a ngươi, và đi đến đất Moria, ở đó ngươi sẽ dâng nó là m cá»§a lá»… toà n thiêu trên núi Ta sẽ chỉ cho ngươi”. Sáng ngà y, Abraham dáºy sá»›m, thắng lừa và đem theo hai đứa đầy tá»› cá»§a ông, cùng vá»›i Isaác con ông, ông chẻ cá»§i dùng và o lá»… thượng hiến, Ä‘oạn ông lên đưá»ng đến chá»— Thiên Chúa đã tá» cho ông.
Ngà y thứ ba, Abraham ngước mắt lên và thấy chá»— ấy từ đà ng xa. Abraham má»›i bảo tôi tá»›: “Các anh ở lại đây vá»›i con lừa; còn ta và đứa trẻ, chúng ta phải Ä‘i tá»›i đằng kia mà thá» lạy, rồi chúng tôi sẽ vá» lại vá»›i các anh”. Abraham lấy cá»§i lá»… thượng hiến và cho Isaác vác Ä‘i, còn ông thì cầm lấy lá»a và dao phay, rồi cả hai cùng bước. Isaác cất tiếng nói vá»›i Abraham cha cáºu rằng: “Cha!” Ông đáp: “Ta đây, con!” Cáºu há»i: “Nà y đây đã có lá»a và cá»§i, váºy hy sinh thượng hiến ở đâu?” Abraham đáp: “ChÃnh Thiên Chúa sẽ tá»± liệu ra hy sinh thượng hiến, con ạ”. Rồi cả hai cùng bước.
Khi hai ngưá»i đến nÆ¡i Chúa đã chỉ, Abraham là m má»™t bà n thá» và chất cá»§i lên, rồi trói Isaac lại, đặt lên bà n thá» trên đống cá»§i. Abraham giÆ¡ tay lấy dao để sát tế con mình. Bấy giá» thiên thần Chúa từ trá»i gá»i ông rằng: “Abraham! Abraham!” Ông thưa lại: “Dạ, con đây”. Ngưá»i nói: “Äừng giết con trẻ và đừng động đến nó, vì giỠđây, Ta biết ngươi kÃnh sợ Chúa, đến ná»—i không từ chối dâng đứa con duy nhất cho Ta”. Abraham ngước mắt lên, thấy sau lưng mình có con cừu đực Ä‘ang mắc sừng trong bụi cây, Abraham liá»n bắt nó và tế lá»… thay cho con mình. Chá»— ấy Abraham gá»i tên là “Thiên Chúa sẽ liệu”, khiến ngà y nay ngưá»i ta còn nói: “Trên núi Thiên Chúa sẽ liệu”.
Thiên thần Chúa gá»i Abraham lần thứ hai và nói rằng: “Chúa phán: Ta thá» rằng: vì ngươi đã là m Ä‘iá»u đó, ngươi không từ chối dâng đứa con duy nhất cá»§a ngươi cho Ta, nên Ta chúc phúc cho ngươi. Ta cho ngươi sinh sản con cái đông đúc như sao trên trá»i, như cát bãi biển; miêu duệ ngươi sẽ chiếm cá»a thà nh quân địch, và má»i dân tá»™c trên mặt đất sẽ được chúc phúc nÆ¡i miêu duệ ngươi, vì ngươi đã vâng lá»i Ta”.
Äó là lá»i Chúa.
Hoặc Ä‘á»c bà i vắn nà y: St 22, 1-2. 9a. 10-13. 15-18
Trong những ngà y ấy, Chúa thá» Abraham và nói vá»›i ông rằng: “Abraham, Abraham”. Ông đáp lại: “Dạ, con đây”. Chúa nói: “Ngươi hãy Ä‘em Isaac, đứa con má»™t yêu dấu cá»§a ngươi, và đi đến đất Moria, ở đó ngươi sẽ dâng nó là m cá»§a lá»… toà n thiêu trên núi Ta sẽ chỉ cho ngươi”.
Khi hai ngưá»i đến nÆ¡i Chúa đã chỉ, Abraham là m má»™t bà n thá» và chất cá»§i lên, rồi trói Isaac lại, đặt lên bà n thá» trên đống cá»§i. Abraham giÆ¡ tay lấy dao để sát tế con mình. Bấy giá» thiên thần Chúa từ trá»i gá»i ông rằng: “Abraham! Abraham!” Ông thưa lại: “Dạ, con đây”. Ngưá»i nói: “Äừng giết con trẻ và đừng động đến nó, vì giỠđây, Ta biết ngươi kÃnh sợ Chúa, đến ná»—i không từ chối dâng đứa con duy nhất cho Ta”. Abraham ngước mắt lên, thấy sau lưng mình có con cừu đực Ä‘ang mắc sừng trong bụi cây, Abraham liá»n bắt nó và tế lá»… thay cho con mình.
Thiên thần Chúa gá»i Abraham lần thứ hai và nói rằng: “Chúa phán: Ta thá» rằng: vì ngươi đã là m Ä‘iá»u đó, ngươi không từ chối dâng đứa con duy nhất cá»§a ngươi cho Ta, nên Ta chúc phúc cho ngươi. Ta cho ngươi sinh sản con cái đông đúc như sao trên trá»i, như cát bãi biển; miêu duệ ngươi sẽ chiếm cá»a thà nh quân địch, và má»i dân tá»™c trên mặt đất sẽ được chúc phúc nÆ¡i miêu duệ ngươi, vì ngươi đã vâng lá»i Ta”.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 15, 5 và 8. 9-10. 11
Äáp: Lạy Chúa, xin bảo toà n con, vì con tìm nương tá»±a Chúa (c. 1a).
Xướng: 1) Chúa là phần gia nghiệp và phần chén cá»§a con, chÃnh Ngà i nắm giữ váºn mạng cá»§a con. Con luôn luôn đặt Chúa ở trước mặt con, vì Chúa ngá»± bên hữu con, con sẽ không nao núng. – Äáp.
2) Bởi thế, lòng con vui mừng và linh hồn con hoan hỉ, ngay cả đến xác thịt cá»§a con cÅ©ng nằm nghỉ an toà n, vì Chúa chẳng bá» rÆ¡i linh hồn con trong âm phá»§, cÅ©ng không để thánh nhân cá»§a Ngà i thấy Ä‘iá»u hư nát. – Äáp.
3) Chúa sẽ chỉ cho con biết đưá»ng lối trưá»ng sinh, sá»± no đầy hoan hỉ ở trước thiên nhan, sá»± khoái lạc bên tay hữu Chúa tá»›i muôn muôn Ä‘á»i! – Äáp.
_________________________________________________
BÀI ÄỌC III: Xh 14, 15 – 15, 1
“Con cái Israel Ä‘i và o giữa lòng biển khô cạn”.
TrÃch sách Xuất Hà nh.
Trong những ngà y ấy, Chúa phán cùng Môsê rằng: “Có gì mà kêu đến Ta? Hãy bảo con cái Israel cứ lên đưá»ng. Còn ngươi, đưa gáºy lên, và giÆ¡ tay trên biển, hãy phân rẽ biển ra, cho con cái Israel Ä‘i và o giữa lòng biển khô cạn. Còn Ta, Ta sẽ là m cho lòng ngưá»i Ai-cáºp ra chai đá, chúng sẽ rượt theo sau các ngươi. Bấy giá» Ta sẽ tá» vinh quang cho Pharaon, toà n thể quân lá»±c, chiến xa và kỵ binh cá»§a vua ấy biết. Ngưá»i Ai-cáºp sẽ biết Ta là Chúa khi Ta tá» vinh quang cho Pharaon, chiến xa và kỵ binh cá»§a vua ấy biết”.
Sứ thần Thiên Chúa thưá»ng Ä‘i trước hà ng ngÅ© Israel, liá»n bá» trở lại sau há». Cá»™t mây thưá»ng Ä‘i phÃa trước, cÅ©ng theo sứ thần trở lại phÃa sau, đứng giữa hà ng ngÅ© Ai-cáºp và hà ng ngÅ© Israel. Và đám mây thưá»ng soi sáng ban đêm trở thà nh mù mịt, đến ná»—i suốt đêm, hai bên không thể tá»›i gần được. Môsê giÆ¡ tay trên biển, thì bằng má»™t cÆ¡n gió đông thổi mạnh suốt đêm, Chúa dồn biển lui và là m cho biển khô cạn. Nước rẽ ra và con cái Israel Ä‘i và o giữa lòng biển khô cạn, nước dá»±ng lên như bức thà nh hai bên tả hữu.
Ngưá»i Ai-cáºp Ä‘uổi theo, toà n thể binh mã cá»§a Pharaon, chiến xa và kỵ binh Ä‘i theo sau Israel và o giữa lòng biển. Lúc gần sáng, qua cá»™t mây lá»a, Chúa nhìn xuống hà ng ngÅ© Ai-cáºp, gây rối loạn trong hà ng ngÅ© chúng. Ngưá»i láºt đổ bánh xe, khiến xe tiến tá»›i tháºt vất vả. Ngưá»i Ai-cáºp nói: “Ta hãy chạy trốn Israel, vì Chúa chiến đấu giúp há», chống chúng ta”.
Chúa phán bảo Môsê: “Hãy giÆ¡ tay trên biển để nước trở lại vùi dáºp ngưá»i Ai-cáºp, chiến xa và kỵ binh cá»§a chúng”. Môsê giÆ¡ tay trên biển, và lúc tảng sáng, biển trở lại như cÅ©. Ngưá»i Ai-cáºp chạy trốn, gặp ngay nước biển áºp lại. Chúa xô chúng ngã giữa lòng biển. Nước trở lại, vùi dáºp chiến xa và kỵ binh. Toà n thể quân lá»±c cá»§a Pharaon đã theo dân Israel xuống biển, không còn tên nà o sống sót. Còn con cái Israel đã Ä‘i giữa lòng biển khô cạn, nước dá»±ng như bức thà nh hai bên tả hữu. Ngà y đó Chúa cứu Israel khá»i tay Ai-cáºp. Và há» thấy xác ngưá»i Ai-cáºp trôi dạt đầy bá», và thấy cánh tay oai hùng cá»§a Thiên Chúa đè bẹp Ai-cáºp. Toà n dân kÃnh sợ Chúa, tin và o Chúa và và o Môsê tôi tá»› ngưá»i.
Bấy giỠMôsê cùng với con cái Israel hát mừng Chúa bà i ca nà y:
(Không Ä‘á»c: Äó là lá»i Chúa).
ÄÃP CA: Xh 15, 1-2. 3-4. 5-6. 17-18
Äáp: Tôi sẽ ca tụng Chúa, vì Ngưá»i uy linh cao cả (c. 1a).
Xướng: 1) Tôi sẽ ca tụng Chúa, vì Ngưá»i uy linh cao cả. Ngưá»i đã ném ngá»±a và ngưá»i xuống biển khÆ¡i. Chúa là sức mạnh và là khúc ca cá»§a tôi, chÃnh Ngưá»i đã cho tôi được cứu thoát. Ngưá»i là Thiên Chúa tôi, tôi sẽ tôn vinh Ngưá»i; Ngưá»i là Chúa tổ phụ tôi, tôi sẽ hát ca mừng Chúa. – Äáp.
2) Chúa như là ngưá»i chiến sÄ©, danh thánh Ngưá»i tháºt toà n năng. Ngưá»i đã ném xe cá»™ và đạo binh cá»§a Pharaon xuống biển, và dìm xuống Biển Äá» các tướng lãnh cá»§a ông. – Äáp.
3) Các vá»±c thẳm đã chôn sống há», há» rÆ¡i xuống đáy biển như tảng đá to. Lạy Chúa, tay hữu Chúa biểu dương sức mạnh; lạy Chúa, tay hữu Chúa đánh tan quân thù. – Äáp.
4) Chúa Ä‘em con cái Israel trồng trên núi gia nghiệp Chúa, nÆ¡i vững chắc Chúa là m nÆ¡i cư ngụ, ôi lạy Chúa, là cung thánh tay Chúa đã láºp nên; Chúa sẽ thống trị muôn Ä‘á»i muôn kiếp. – Äáp.
_________________________________________________
BÀI ÄỌC IV: Is 54, 5-14
“Trong tình yêu vÄ©nh cá»u, Chúa Cứu Chuá»™c đã xót thương ngươi”.
TrÃch sách Tiên tri Isaia.
Äấng đã tạo thà nh ngươi thống trị ngươi, danh Ngưá»i là Chúa các cÆ¡ binh, Äấng Cứu Chuá»™c ngươi là Äấng Thánh Israel, Ngưá»i sẽ được tôn xưng là Thiên Chúa khắp địa cầu.
Thiên Chúa ngươi đã phán: “Chúa gá»i ngươi như gá»i ngưá»i thiếu phụ bị bá» rÆ¡i và sầu muá»™n, và như ngưá»i vợ bị bá» rÆ¡i lúc còn xuân xanh. Trong má»™t thá»i gian ngắn, Ta đã bá» ngươi, nhưng Ta sẽ lấy lượng từ bi cao cả mà tụ há»p ngươi lại. Trong lúc nóng giáºn, Ta tạm ẩn mặt Ta, nhưng vì lòng nhân từ vô biên, Ta thương xót ngươi, Chúa là Äấng cứu chuá»™c ngươi đã phán như váºy.
CÅ©ng như trong thá»i Noe, Ta đã thá» rằng nước lụt Noe sẽ không trà n ngáºp đất nữa, thì Ta cÅ©ng đã thá» rằng Ta sẽ không giáºn ngươi, không quở trách ngươi nữa.
Dù núi có dá»i, đồi có di chuyển, tình yêu cá»§a Ta đối vá»›i ngươi không thay đổi, và giao ước bình an cá»§a Ta cÅ©ng sẽ không lay chuyển, Chúa nhân từ cá»§a ngươi đã phán như váºy.
Hỡi thà nh vô phúc, bị bão táp tà n phá và không ai an á»§i, nà y đây Ta sẽ sắp xếp các viên đá cá»§a ngươi cho tráºt tá»±, sẽ đặt ná»n móng ngươi trên ngá»c thạch, sẽ lấy đá hồng xây cá»a đồn ngươi, sẽ lấy thuá»· tinh là m cá»a thà nh ngươi, sẽ dùng đá quý xây tưá»ng thà nh ngươi.
Tất cả con cái ngươi sẽ được Chúa dạy bảo, chúng sẽ vui hưởng má»™t ná»n hoà bình lâu dà i. Ngươi sẽ đứng vững trong công lý, và xa má»i đà n áp, ngươi sẽ không còn sợ, và sống xa má»i khá»§ng bố, vì sẽ không có ai hãm hại được ngươi nữa”.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 29, 2 và 4. 5-6. 11 và 12a và 13b
Äáp: Lạy Chúa, con ca tụng Chúa vì đã giải thoát con (c. 2a).
Xướng: 1) Lạy Chúa, con ca tụng Chúa vì đã giải thoát con, và không để quân thù hoan hỉ vá» con. Lạy Chúa, Ngà i đã đưa linh hồn con thoát xa Âm phá»§, Ngà i đã cứu con khá»i số ngưá»i Ä‘ang bước xuống mồ. – Äáp.
2) Các tÃn đồ cá»§a Chúa, hãy đà n ca mừng Chúa, và hãy cảm tạ thánh danh Ngà i. Vì cÆ¡n giáºn cá»§a Ngà i chỉ lâu trong giây phút, nhưng lòng nhân háºu cá»§a Ngà i vẫn có suốt Ä‘á»i. Chiá»u hôm có gặp cảnh lệ rÆ¡i, nhưng sáng mai lại được mừng vui hoan hỉ.- Äáp.
3) Lạy Chúa, xin nháºm lá»i và xót thương con. Lạy Chúa, xin Ngà i gia ân cứu giúp con. Chúa đã biến đổi lá»i than khóc thà nh khúc nhạc cho con; lạy Chúa là Thiên Chúa cá»§a con, con sẽ tán tụng Chúa tá»›i muôn Ä‘á»i. – Äáp.
____________________________________________
BÀI ÄỌC V: Is 55, 1-11
“Hãy đến cùng Ta và hồn các ngươi sẽ được sống. Ta sẽ ký kết vá»›i các ngươi má»™t giao ước vÄ©nh cá»u”.
TrÃch sách Tiên tri Isaia.
Äây Chúa phán: Hỡi tất cả những ai khát nước, hãy đến uống nước; hỡi kẻ không tiá»n bạc, hãy đến mua lúa mà ăn; hãy đến mà mua rượu và sữa, không cần trả tiá»n, không cần đổi chác gì. Tại sao các ngươi không dùng tiá»n mà mua bánh, sao không dùng tiá»n lương mà mua đồ nuôi thân? Váºy hãy lắng tai nghe, hãy đến ăn đồ bổ và các ngươi sẽ được thưởng thức món ăn mÄ© vị.
Hãy lắng tai và đến cùng Ta, hãy nghe, thì các ngươi sẽ được sống; Ta sẽ ký kết vá»›i các ngươi má»™t giao ước vÄ©nh cá»u, đó là những hồng ân đã hứa cho ÄavÃt: Äây Ta đặt ngươi là m nhân chứng cho các dân, là m tướng lãnh tôn sư cho các dân tá»™c. Nà y ngươi sẽ kêu gá»i dân mà trước ngươi không biết, và các dân trước chưa biết ngươi, sẽ chạy đến cùng ngươi, vì Chúa là Thiên Chúa ngươi, là Äấng Thánh Israel, bởi vì Chúa là m cho ngươi được hiển vinh.
Hãy tìm Chúa khi còn tìm được, hãy kêu cầu Ngưá»i khi Ngưá»i còn ở gần. Kẻ gian ác, hãy bỠđưá»ng lối mình, và kẻ bất lương, hãy bá» những tư tưởng mình, hãy trở vá» vá»›i Chúa, thì Ngưá»i sẽ thương xót, hãy trở vá» vá»›i Thiên Chúa chúng ta, vì Chúa rá»™ng lòng tha thứ. Vì tư tưởng Ta không phải tư tưởng các ngươi, và đưá»ng lối các ngươi không phải đưá»ng lối cá»§a Ta, Chúa phán như váºy. Như trá»i cao hÆ¡n đất thế nà o, thì đưá»ng lối Ta vượt trên đưá»ng lối các ngươi, và tư tưởng Ta cÅ©ng vượt trên tư tưởng các ngươi thể ấy.
Như mưa tuyết từ trá»i rÆ¡i xuống và không trở lên trá»i nữa, nhưng chúng thấm xuống đất, là m cho đất phì nhiêu, cây cối sinh mầm, cho ngưá»i gieo có hạt giống, cho ngưá»i ta có cÆ¡m bánh ăn; cÅ©ng thế, lá»i từ miệng Ta phán ra sẽ không trở lại vá»›i Ta mà không sinh kết quả, nhưng nó thá»±c hiện ý muốn cá»§a Ta, và là m tròn sứ mạng Ta uá»· thác.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Is 12, 2-3. 4bcd. 5-6
Äáp: Các ngươi sẽ hân hoan múc nước nÆ¡i suối Äấng Cứu Äá»™ (c. 3).
Xướng: 1) Äây Thiên Chúa là Äấng Cứu Chuá»™c tôi, tôi sẽ tin tưởng mà hà nh động và không khiếp sợ: vì Chúa là sức mạnh, là Äấng tôi ngợi khen, Ngưá»i sẽ trở nên cho tôi phần rá»—i. – Äáp.
2) Hãy ca tụng Chúa và kêu cầu danh Ngưá»i, hãy công bố cho các dân biết kỳ công cá»§a Chúa, hãy nhá»› lại danh Chúa rất cao sang. – Äáp.
3) Hãy ca tụng, vì Ngưá»i là m nên những việc kỳ diệu, hãy cao rao việc đó trên khắp hoà n cầu. Hỡi ngưá»i cư ngụ tại Sion, hãy nhảy mừng ca hát, vì Äấng cao cả là Äấng Thánh Israel ở giữa ngươi. – Äáp.
_____________________________________________
BÀI ÄỌC VI: Br 3, 9-15. 32 – 4, 4
“Ngươi hãy Ä‘i trong đưá»ng ánh sáng cá»§a Chúa”.
TrÃch sách Tiên tri Barúc.
Hỡi Israel, hãy nghe các giới răn ban sự sống; hãy lắng tai nghe để hiểu biết sự khôn ngoan.
Hỡi Israel, bởi đâu ngươi ở trong đất nước quân thù, ngươi mòn má»i trên đất khách, nhiá»…m lây nhÆ¡ bẩn cá»§a ngưá»i chết, bị liệt và o kẻ phải xuống địa ngục? Ngươi đã lìa bá» nguồn khôn ngoan. Vì chưng nếu ngươi theo đưá»ng lối Chúa,thì ngươi đã luôn sống trong bình an. Ngươi hãy há»c xem đâu là sá»± khôn ngoan, đâu là sức mạnh, đâu là sá»± thông hiểu, để ngươi cÅ©ng hiểu biết đâu là trưá»ng thá» và sá»± sống, đâu là ánh sáng con mắt và bình an. Ai là ngưá»i sẽ tìm được nÆ¡i cư ngụ cá»§a sá»± khôn ngoan, ai Ä‘i và o trong kho tà ng cá»§a nó? ChÃnh Äấng thấu suốt má»i sá»±, Ngưá»i biết nó: Ngưá»i thấu suốt nó do đức khôn ngoan cá»§a Ngưá»i.
Ngưá»i là Äấng đã an bà i vÅ© trụ đến muôn Ä‘á»i, và cho các gia súc và các thú bốn chân sống đầy mặt đất. Ngưá»i sai ánh sáng Ä‘i thì nó Ä‘i, gá»i nó lại thì nó run sợ vâng lá»i Ngưá»i. Các ngôi sao ở vị trà mình mà chiếu sáng và đá»u vui mừng. Ngưá»i gá»i chúng thì chúng trả lá»i rằng: “Có mặt”. Chúng vui mừng chiếu sáng trước mặt Äấng sáng tạo chúng.
Ngưá»i là Thiên Chúa chúng ta, và không có chúa nà o khác sánh được vá»›i Ngưá»i. Ngưá»i đã biết má»i đưá»ng lối khôn ngoan, đã ban nó cho Giacóp tôi tá»› Ngưá»i và cho Israel kẻ ngưá»i yêu mến. Sau đó, Ngưá»i xuất hiện trên mặt đất và sống giữa loà i ngưá»i.
Äó là sách ghi các giá»›i răn Chúa và lá» luáºt tồn tại muôn Ä‘á»i, tất cả những ai tuân giữ lá» luáºt thì được sống, còn ai bá» thì phải chết. Hỡi Giacóp, hãy trở vá» và nắm giữ lá» luáºt; hãy nhỠánh sáng cá»§a Ngưá»i mà tiến đến sá»± huy hoà ng cá»§a Ngưá»i. Äừng trao vinh quang ngươi cho kẻ khác, cÅ©ng đừng trao đặc ân ngươi cho dân ngoại. Hỡi Israel, chúng ta có phúc, vì chúng ta đã được biết những gì là đẹp lòng Chúa.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 18, 8. 9. 10. 11
Äáp: Lạy Chúa, Chúa có lá»i ban sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i (Ga 6, 69).
Xướng: 1) Luáºt pháp Chúa toà n thiện, bồi bổ tâm linh; chỉ thị Chúa cố định, phá ngu kẻ dốt. – Äáp.
2) Giá»›i răn Chúa chÃnh trá»±c, là m hoan lạc tâm can; mệnh lệnh Chúa trong ngá»i, sáng soi con mắt. – Äáp.
3) Lòng tôn sợ Chúa thuần khiết, còn mãi muôn Ä‘á»i; phán quyết cá»§a Chúa chân thá»±c, công minh hết thảy. – Äáp.
4) Những Ä‘iá»u đó đáng chuá»™ng hÆ¡n và ng, hÆ¡n cả và ng ròng, ngá»t hÆ¡n máºt và hÆ¡n cả máºt chảy từ tà ng ong. – Äáp.
________________________________________________
BÀI ÄỌC VII: Ed 36, 16-17a. 18-28
“Ta sẽ đổ trên các ngươi nước trong sạch và sẽ ban cho các ngươi quả tim má»›i”.
TrÃch sách Tiên tri Êdêkiel.
Äây lá»i Chúa phán cùng tôi rằng: “Hỡi con ngưá»i, khi dân Israel cư ngụ trên đất mình, hỠđã là m dÆ¡ bẩn đất ấy bằng Ä‘á»i sống và việc là m cá»§a há». Và Ta đã nổi giáºn há», vì hỠđã đổ máu trên phần đất ấy, và vì các thần tượng há» thá» là m dÆ¡ bẩn phần đất ấy. Ta đã phân tán há» Ä‘i khắp các dân tá»™c, và cho há» sống rải rác trong các nước; Ta đã xét xá» theo Ä‘á»i sống và việc là m cá»§a há». HỠđã Ä‘i đến các dân tá»™c và ở đó há» xúc phạm thánh danh Ta, vì thiên hạ nói vá» há» rằng: “Nà y là dân cá»§a Chúa, há» bị Ä‘uổi ra khá»i đất cá»§a Ngưá»i”. Và Ta đã thương hại thánh danh Ta mà nhà Israel đã xúc phạm nÆ¡i các dân tá»™c hỠđến cư ngụ.
Vì thế, ngươi hãy nói vá»›i nhà Israel rằng: “Äây Chúa là Thiên Chúa phán: Hỡi nhà Israel, không phải vì các ngươi mà Ta hà nh động, nhưng vì thánh danh Ta đã bị các ngươi xúc phạm nÆ¡i các dân tá»™c mà các ngươi Ä‘i đến cư ngụ. Ta sẽ thánh hoá danh cao cả Ta đã bị xúc phạm giữa các dân tá»™c, nÆ¡i mà các ngươi đã xúc phạm danh thánh Ta, để các dân tá»™c biết Ta là Chúa, Thiên Chúa các đạo binh phán, khi Ta tá»± thánh hoá nÆ¡i các ngươi trước mặt há».
Ta sẽ kéo các ngươi ra khá»i các dân tá»™c, sẽ quy tụ các ngươi từ các nước, và dẫn dắt các ngươi trên đất các ngươi. Ta sẽ dùng nước trong sạch mà rảy trên các ngươi, và các ngươi sẽ được rá»a sạch má»i vết nhÆ¡. Ta sẽ thanh tẩy các ngươi sạch má»i vết nhÆ¡ các bụt thần.
Ta sẽ ban cho các ngươi quả tim má»›i, đặt giữa các ngươi má»™t thần trà má»›i, cất khá»i xác các ngươi quả tim bằng đá và ban cho các ngươi quả tim bằng thịt. Ta đặt thần trà Ta giữa các ngươi, là m cho các ngươi thá»±c thi các huấn lệnh Ta, là m cho các ngươi tuân giữ và thá»±c hà nh các lá» luáºt Ta. Các ngươi sẽ cư ngụ trong xứ Ta đã ban cho tổ phụ các ngươi; các ngươi sẽ là dân Ta, còn Ta, Ta sẽ là Thiên Chúa các ngươi”.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 41, 3. 5bcd; Tv 42, 3. 4
Äáp: Như nai rừng khát mong nguồn nước, hồn con khát Chúa, Chúa Trá»i ôi! (c. 41, 2)
Xướng: 1) Hồn con khát Chúa Trá»i, Chúa Trá»i hằng sống: ngà y nà o con được tìm vá» ra mắt Chúa Trá»i? – Äáp.
2) Tôi nhá»› lúc xưa Ä‘i giữa muôn ngưá»i, tôi đứng đầu đưa dân tiến và o nhà Äức Chúa Trá»i, giữa muôn tiếng reo mừng, ca ngợi.- Äáp.
3) Xin chiếu giãi quang minh và chân thá»±c cá»§a Chúa, để những Ä‘iá»u đó hướng dẫn con, đưa con lên núi thánh và cung lâu cá»§a Ngà i. – Äáp.
4) Con sẽ tiến tá»›i bà n thá» Thiên Chúa, đến cùng Thiên Chúa là m cho con được hoan hỉ mừng vui. Vá»›i cây cầm thụ, con sẽ ca ngợi Chúa, ôi Chúa là Thiên Chúa cá»§a con. – Äáp.
Hoặc (khi có Rá»a tá»™i): Tv 50, 12-13. 14-15. 18-19
Äáp: Ôi lạy Chúa, xin tạo cho con quả tim trong sạch (c. 12a).
Xướng: 1) Ôi lạy Chúa, xin tạo cho con quả tim trong sạch, và canh tân tinh thần cương nghị trong ngưá»i con. Xin đừng loại con khá»i thiên nhan Chúa, chá»› thu hồi Thánh Thần Chúa ra khá»i con. – Äáp.
2) Xin Chúa lại cho con niá»m vui Æ¡n cứu độ, vá»›i tinh thần quảng đại, Chúa đỡ nâng con. Con sẽ dạy kẻ bất nhân đưá»ng nẻo Chúa, và ngưá»i tá»™i lá»—i sẽ trở vá» vá»›i Ngà i. – Äáp.
3) Bởi vì Chúa chẳng ưa gì sinh lá»…, nếu con dâng lá»… toà n thiêu, Chúa sẽ không ưng. Cá»§a lá»… con dâng, lạy Chúa, là tâm hồn tan nát; lạy Chúa, xin đừng chê tấm lòng tan nát, khiêm cung. – Äáp.
______________________________________________
THÃNH THƯ: Rm 6, 3-11
“Chúa Kitô, má»™t khi tá»± trong cõi chết sống lại, Ngưá»i không chết nữa”.
TrÃch thư Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Rôma.
Anh em thân mến, tất cả chúng ta đã chịu phép rá»a trong Äức Giêsu Kitô, tức là đã chịu phép rá»a trong sá»± chết cá»§a Ngưá»i. Và chúng ta đã cùng chịu mai táng vá»›i Ngưá»i, bởi được thanh tẩy trong sá»± chết cá»§a ngưá»i, để như Äức Kitô nhá» vinh hiển cá»§a Chúa Cha mà sống lại từ cõi chết thế nà o, thì cả chúng ta cÅ©ng phải sống Ä‘á»i sống má»›i như thế.
Vì nếu chúng ta được liên kết vá»›i Ngưá»i trong cùng má»™t cái chết, giống như cái chết cá»§a Ngưá»i, thì chúng ta cÅ©ng được hợp nhất vá»›i Ngưá»i, trong sá»± sống lại giống như váºy. Nên biết Ä‘iá»u nà y: con ngưá»i cÅ© cá»§a chúng ta đã cùng chịu đóng Ä‘inh khổ giá, để xác thịt tá»™i lá»—i bị huá»· Ä‘i, hầu cho chúng ta không còn là m nô lệ tá»™i lá»—i nữa, vì con ngưá»i đã chết, tức là được giải thoát khá»i tá»™i lá»—i.
Mà nếu chúng ta đã chết vá»›i Äức Kitô, chúng ta tin rằng chúng ta cÅ©ng sẽ cùng sống vá»›i Ngưá»i, vì biết rằng Äức Kitô, má»™t khi từ cõi chết sống lại, Ngưá»i không chết nữa, sá»± chết không còn là m chá»§ được Ngưá»i nữa. Ngưá»i đã chết, tức là chết má»™t lần dứt khoát đối vá»›i tá»™i lá»—i, mà khi Ngưá»i sống, là sống cho Thiên Chúa. Cả anh em cÅ©ng thế, anh em hãy tá»± kể như mình đã chết đối vá»›i tá»™i lá»—i, nhưng sống cho Thiên Chúa, trong Äức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 117, 1-2. 16ab-17. 22-23
Äáp: Alleluia, alleluia, alleluia.
Xướng: 1) Hãy cảm tạ Chúa, vì Chúa hảo tâm, vì đức từ bi cá»§a Ngưá»i muôn thuở. Hỡi nhà Israel, hãy xướng lên: “Äức từ bi cá»§a Ngưá»i muôn thuở”. – Äáp.
2) Tay hữu Chúa đã hà nh động mãnh liệt, tay hữu Chúa đã cất nhắc tôi lên. Tôi không chết, nhưng tôi sẽ sống, và tôi sẽ loan truyá»n công cuá»™c cá»§a Chúa. – Äáp.
3) Phiến đá mà những ngưá»i thợ xây loại bá», đã biến nên tảng đá góc tưá»ng. Việc đó đã do Chúa là m ra, việc đó kỳ diệu trước mắt chúng ta. – Äáp.
____________________________________________
PHÚC ÂM: Mt 28, 1-10
“Ngà i đã sống lại và sẽ đến xứ Galilêa”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Qua chiá»u ngà y Sabbat, khi ngà y thứ nhất trong tuần vừa tảng sáng, Maria MaÄ‘alêna và bà Maria khác đến thăm mồ. Bá»—ng chốc đất chuyển mạnh vì Thiên Thần Chúa từ trá»i xuống và đến lăn tảng đá ra, rồi ngồi lên trên đó. Mặt Ngưá»i sáng như chá»›p và áo Ngưá»i trắng như tuyết. Vì thế những lÃnh canh khiếp đảm run sợ và hầu như chết. Nhưng Thiên Thần lên tiếng và bảo các ngưá»i nữ rằng: “Các bà đừng sợ. Ta biết các bà tìm Chúa Giêsu, Ngưá»i đã chịu đóng Ä‘inh. Ngưá»i không có ở đây vì Ngưá»i đã sống lại như lá»i Ngưá»i đã nói. Các bà hãy đến mà coi nÆ¡i đã đặt Ngưá»i và đi ngay bảo các môn đệ Ngưá»i rằng: Ngưá»i đã sống lại, và kìa Ngưá»i đến xứ Galilêa trước các ông: Ở đó các ông sẽ gặp Ngưá»i. Äây Ta đã báo trước cho các bà hay”.
Hai bà vá»™i ra khá»i mồ, vừa sợ lại vừa há»›n hở vui mừng, chạy báo tin cho các môn đệ Ngưá»i. Và nà y Chúa Giêsu đón gặp các bà , Ngưá»i nói: “Chà o các bà ”. Các bà liá»n lại gần ôm chân Ngưá»i và phục lạy. Bấy giá» Chúa Giêsu bảo: “Các bà đừng sợ. Hãy Ä‘i báo tin cho các anh em Ta phải trở vá» Galilêa, rồi ở đó, há» sẽ gặp Ta”.
Äó là lá»i Chúa.
_____________________________________________
BÀI SUY NIỆM (Mt 28, 1-10)
“NGÀI Äà Sá»NG LẠI VÀ SẼ ÄẾN XỨ GALILÊA.
Hôm nay Thứ Bảy Tuần thánh, Lá»… Vá»ng Phục sinh, Phụng vụ đưa chúng ta bước và o Chương 28 Phúc âm Matthêu để được chứng kiến: Sá»° KIỆN NGÔI MỘ TRá»NG, có nghÄ©a CHÚA GIÊSU Äà PHỤC SINH.
Có lẽ độc giả sẽ đặt câu há»i:
Chúa Giêsu má»›i chết chiá»u thứ Sáu Tuần thánh, mà sang đến thứ Bảy Tuần Thánh thì Chúa Giêsu đã Phục sinh rồi, là m gì đã đủ 3 ngà y theo như Lá»i Chúa tiên báo?
Thực ra Chúa đã chết được 3 ngà y .
Vì Mở đầu Bà i Tin mừng, Matthêu viết:
“Qua chiá»u ngà y Sabbat, khi ngà y thứ nhất trong tuần vừa tảng sángâ€
Theo Gioan: “Hôm đó là ngà y áp lá»…, ngưá»i Do-thái không muốn để xác chết trên tháºp giá trong ngà y sa-bát, mà ngà y sa-bát đó lại là ngà y lá»… lá»›n. Vì thế há» xin ông Phi-la-tô cho đánh giáºp ống chân các ngưá»i bị đóng Ä‘inh và lấy xác xuống†(Ga 19, 31).
Có nghÄ©a Chúa Giêsu tắt thở trên thánh giá và o ngà y áp lá»…, tức ngay trước ngà y Sabbat, rồi “QUA CHIỀU NGÀY SABBATâ€, đến hôm nay là “NGÀY THỨ NHẤT TRONG TUẦNâ€, có nghÄ©a hôm nay là ngà y thứ ba sau khi Chúa Giêsu chết.
Váºy là đã đúng 3 ngà y theo Lá»i Chúa tiên báo. Các Thánh sá» Ä‘á»u ghi lại 3 lần lá»i tiên báo cá»§a Chúa:
“Äức Giê-su Ki-tô bắt đầu tá» cho các môn đệ biết: Ngưá»i phải Ä‘i Giê-ru-sa-lem, phải chịu nhiá»u Ä‘au khổ do các kỳ mục, các thượng tế và kinh sư gây ra, rồi bị giết chết, và NGÀY THỨ BA SẼ Sá»NG LẠI†(Mt 16, 21).
BÃ MARIA MADALENA:
Có lẽ nhân váºt nổi báºt nhất trong Biến cố Phục sinh, đó là bà MARIA MADALENA.
Bà là ngưá»i được các thánh sá» nhắc đến nhiá»u nhất.
Matthêu viết:
“Qua chiá»u ngà y Sabbat, khi ngà y thứ nhất trong tuần vừa tảng sáng, Maria MaÄ‘alêna và bà Maria khác đến thăm mồâ€.
Tại sao 2 bà Maria Ä‘i thăm mồ và o lúc trá»i vừa tảng sáng?
Thưa: Theo Matthêu, vì đây là thá»i Ä‘iểm bắt đầu má»™t tuần lá»… má»›i và cÅ©ng bắt đắt đầu má»™t ngà y má»›i.
Äi xa hÆ¡n Matthêu muốn nói đến “MỘT Ká»¶ NGUYÊN MỚIâ€. Má»™t “Ká»¶ NGUYÊN CỨU ÄỘ†đã bắt đầu, “má»™t trá»i má»›i đất má»›i†đã mở ra cho nhân loại Ä‘ang oằn mình trong bóng tối tá»™i lá»—i và sá»± chết.
“MARIA MAÄALÊNA VÀ BÀ MARIA KHÃC ÄẾN THÄ‚M Má»â€.
Matthêu nói đến có 2 phụ nữ đến thăm mồ. Bà Maria Madalena là nhân váºt nổi báºt nhất trong biến cố Phục sinh, các sách Tin mừng Ä‘á»u đỠcáºp đến bà , mà hầu như từ đầu đến cuối các sách Tin mừng Ä‘á»u không há» nhắc đến. Nhưng trong Biến cố Phục sinh, bà lại là ngưá»i nổi báºt nhất.
Còn bà Maria khác là bà nà o?
Các thánh sá» không nhất trà vá»›i nhau vá» những ngưá»i Ä‘i vá»›i bà Maria Madalena.
+ Marcô:
“Vừa hết ngà y sa-bát, bà Ma-ri-a Mác-Ä‘a-la vá»›i bà Ma-ri-a mẹ ông Gia-cô-bê, và bà Sa-lô-mê, mua dầu thÆ¡m để Ä‘i ướp xác Äức Giê-su†(Mc 16, 1).
Như váºy Marcô đã xác định bà “Maria khác†đó, là mẹ ông Gia-cô-bê, và Marcô còn xác định thêm 1 bà nữa, tên là Salômê.
+ Luca:
“Ngà y thứ nhất trong tuần, vừa tảng sáng, các bà đi ra má»™, mang theo dầu thÆ¡m đã chuẩn bị sẵn .. “Mấy bà nói đây là bà Ma-ri-a Mác-Ä‘a-la, bà Gio-an-na, và bà Ma-ri-a, mẹ ông Gia-cô-bê. Các bà khác cùng Ä‘i vá»›i mấy bà nà y†(Lc 24, 1…8).
Như váºy theo Luca con số các bà đến mồ nhiá»u hÆ¡n con số 2. Äiá»u nà y hợp lý, vì khi trá»i vừa tảng sáng khó có phụ nữ nà o dám can đảm ra mồ như váºy, mà phải là số nhiá»u.
+ Gioan:
“Sáng sá»›m ngà y thứ nhất trong tuần, lúc trá»i còn tối, bà Ma-ri-a Mác-Ä‘a-la Ä‘i đến má»™, thì thấy tảng đá đã lăn khá»i mộ†(Ga 20, 1).
Như váºy, theo Gioan chỉ có duy nhất bà Maria Madalena ra thăm má»™. Có lẽ Gioan muốn là m nổi báºt nhân váºt bà Maria Madalena nà y, mà không quan tâm đến các bà kia.
Ta không cần bà n đến sá»± khác biệt nà y vì đó là quan Ä‘iểm riêng cá»§a các thánh sá». ChÃnh sá»± khác biệt nà y, má»™t lần nữa đã đánh tan luáºn Ä‘iệu xuyên tạc cá»§a những ngưá»i ác ý cho rằng các thánh sỠđã toa ráºp vá»›i nhau khi viết sách Tin mừng.
Nếu có sá»± toa ráºp thì là m sao có sá»± khác biệt lá»›n như váºy!
Có và i câu há»i được đặt ra ngay trong câu mở đầu nà y:
1/. Các bà ra thăm mộ là m gì?
2/. Các môn đệ của Chúa Giêsu đâu hết rồi Mà không có ai ra thăm mộ?
Theo Luca, các bà “các bà đi ra má»™, mang theo dầu thÆ¡m đã chuẩn bị sẵnâ€, có nghÄ©a các bà có ý định tẩm liệm lại xác Chúa, mà trong cuá»™c thương khó, vì sắp đến ngà y Sabbat, ngay như quân lÃnh cÅ©ng phải vá»™i và ng, cả ông Giôxếp, ông Nicôđêmô cÅ©ng táng xác Chúa trong má»™ má»™t cách sÆ¡ sà i, chá» qua ngà y Sabbat sẽ táng xác lại.
Còn các môn đệ Chúa Giêsu vì quá sợ hãi ngưá»i Do Thái sau cái chết cá»§a Thầy mình, các ông đã lui và o má»™t nÆ¡i kÃn đáo không ai biết. Ngay như Phêrô, má»™t con ngưá»i rất bạo mồm bạo miệng cÅ©ng “biến mất tămâ€, ngưá»i môn đệ Chúa yêu cÅ©ng không dám xuất đầu lá»™ diện. Như váºy ta có thể hiểu các môn đệ Ä‘ang hoang mang, lo sợ cá»±c độ, nên hỠđã án binh bất động, chưa có bất kỳ má»™t động thái nà o..
Nhưng có Ä‘iá»u khó hiểu:
Các bà là những phụ nữ chân yếu tay má»m là m sao có thể lăn tảng đá lấp cá»a mồ được? Như ta biết tảng đá nà y cÅ©ng khá lá»›n, muốn lăn nó ra phải dùng sức cá»§a đà n ông..
Có lẽ vì tình yêu dà nh cho Chúa Giêsu quá mãnh liệt, lấn át cả lý trà nên các bà vá»™i ra mồ mà không suy nghÄ© tÃnh toán.
Ta còn nhá»› trong phép lạ Chúa cho anh Ladarô sống lại, thì cÅ©ng có sá»± kiện đẩy tảng đá cá»a má»™.
Gioan viết:
“Ngưá»i Ä‘i tá»›i má»™. Ngôi má»™ đó là má»™t cái hang có phiến đá Ä‘áºy lại. Äức Giê-su nói: “Äem phiến đá nà y Ä‘i.” (Ga 11, 38).
Phiến đá lấp cá»a má»™ là má»™t phiến đá khá lá»›n. Lẩn đó, ngưá»i ta theo lệnh Chúa đã đẩy phiến đá ra khá»i cá»a má»™.
Nhưng trong Biến cố Phục sinh nà y, đẩy tảng đá ra khá»i cá»a má»™ không phải là việc cá»§a con ngưá»i, mà là việc cá»§a Thiên thần, Matthêu viết:
“Bá»–NG CHá»C ÄẤT CHUYỂN MẠNH VÃŒ THIÊN THẦN CHÚA TỪ TRỜI XUá»NG VÀ ÄẾN LÄ‚N TẢNG Äà RA, Rá»’I NGá»’I LÊN TRÊN ÄÓ. MẶT NGƯỜI SÃNG NHƯ CHỚP VÀ ÃO NGƯỜI TRẮNG NHƯ TUYẾT. VÃŒ THẾ NHá»®NG LÃNH CANH KHIẾP ÄẢM RUN SỢ VÀ HẦU NHƯ CHẾTâ€.
“Bá»–NG CHá»C ÄẤT CHUYỂN MẠNHâ€.
Sá»± xuất hiện cá»§a Thiên thần Chúa tháºt uy nghiêm là m chuyển động cả mặt đất để hồi sinh tất cả những gì đã chết.
Như váºy có 2 cuá»™c động đất cá»±c mạnh liên quan đến cái chết và sá»± phục sinh cá»§a Chúa Giêsu. Lần thứ nhất xảy ra khi Chúa Giêsu vừa tắt thở trên thánh giá, và hôm nay là lần thứ hai có cuá»™c động đất cá»±c mạnh.
Matthêu mô tả bá»™ dạng cá»§a Thiên thần Chúa như sau: “MẶT NGƯỜI SÃNG NHƯ CHỚP VÀ ÃO NGƯỜI TRẮNG NHƯ TUYẾTâ€.
Ngà y xưa 3 môn đệ thân tÃn (Phêrô, Giacôbê, Gioan) đã chứng kiến thần tÃnh cá»§a Chúa Giêsu trên núi Thabor, thì ngà y nay 2 bà cÅ©ng được chứng kiến thế giá»›i thần linh như váºy.
Sá»± xuất hiện Thiên thần Chúa, sáng láng uy nghiêm, là m cho lÃnh canh sợ phát khiếp.
Sá»± kiện nà y đã được 2 bà và các lÃnh canh chứng kiến.
Như váºy chÃnh Thiên thần Chúa xuống lăn tảng đá ra, các bà và lÃnh canh là ngưá»i duy nhất chứng kiến sá»± kiện nà y.
Không những lăn tảng đá ra mà còn “NGá»’I LÊN TRÊN ÄÓâ€, có ý nghÄ©a sẽ không còn gì có thể che lấp được ngôi má»™ nữa, nó đã được vÄ©nh viá»…n lăn ra.
Trong ngà y táºn thế cÅ©ng váºy, các Thiên thần Chúa sẽ xuất hiện để mở tất cả các cá»a má»™ cho ngưá»i chết sống lại. Sá»± chết đã mất quyá»n thống trị vì từ nay ngưá»i ta sẽ được sống Ä‘á»i Ä‘á»i. Các tảng đá lấp cá»a má»™ phải được phá bá» vÄ©nh viá»…n để cho tất cả những ngưá»i đã chết được sống lại và ra khá»i má»™.
Như váºy trong tưá»ng thuáºt cá»§a các thánh sá» vá» biến cố Phục sinh, ta thấy tưá»ng thuáºt cá»§a Matthêu là ấn tượng nhất.
Nhưng sau nà y, các thượng tế đã lừa đảo, đổi trắng thay đen. Matthêu viết:
“Các bà đang Ä‘i, thì có mấy ngưá»i trong đội lÃnh canh mồ và o thà nh báo cho các thượng tế biết má»i việc đã xảy ra. Các thượng tế liá»n há»p vá»›i các kỳ mục; sau khi bà n bạc, há» cho lÃnh má»™t số tiá»n lá»›n, và bảo: “Các anh hãy nói như thế nà y: Ban đêm Ä‘ang lúc chúng tôi ngá»§, các môn đệ cá»§a hắn đã đến lấy trá»™m xác†(Mt 28, 11 – 13).
Như váºy các Thượng tế rất sợ sá»± kiện Chúa phục sinh. Ngay khi táng xác Chúa xong, hỠđã xin quan Philatô cho lÃnh đến gác má»™, sợ các môn đệ đến lấp cắp xác rồi phao tin Chúa sống lại.
Thì trong Bà i Tin mừng nà y Matthêu cho biết chÃnh các lÃnh canh, ngưá»i cá»§a Thượng tế đã chứng kiến táºn mắt Thiên thần xuống lăn tảng đá.
Nhưng chỉ vì tiá»n mà há» phải nói sai sá»± tháºt theo ý thượng tế, để cố chối bá» sá»± kiện Chúa phục sinh và thay và o đó là sá»± trá»™m xác.
Thá»i nà o cÅ©ng váºy, nếu không mua được bằng tiá»n, thì ngưá»i ta sẽ mua bằng rất nhiá»u tiá»n.
Những ngưá»i lÃnh nà y cÅ©ng chẳng có lá»—i gì, vì há» là lÃnh nên phải là m theo mệnh lệnh cấp trên. Vả lại vừa được tiá»n mà tÃnh mạng được an toà n thì tá»™i gì không là m.
Chỉ có các Thượng tế phải lãnh trách nhiệm đó. HỠvừa giết Chúa lại mắc thêm một tội nữa là xuyên tạc sự kiện Phục sinh.
Bây giỠhỠphao tin:
“BAN ÄÊM ÄANG LÚC CHÚNG TÔI NGỦ, CÃC MÔN ÄỆ CỦA HẮN Äà ÄẾN LẤY TRỘM XÃCâ€.
Cái luáºn Ä‘iệu đó không ai chấp nháºn được, ngay má»™t đứa trẻ lên 3. Vì nếu đã ngá»§ thì là m sao há» có thể khẳng định các môn đệ cá»§a Chúa đến lấy trá»™m xác.
Vả lại các lÃnh canh nà y có nhiệm vụ phải canh gác nghiêm nhặt vì sợ Chúa sống lại sau 3 ngà y, nên há» không thể ngá»§ được, mà phải luân phiên canh gác. Con kiến chui qua còn không lá»t, huống chi là con ngưá»i.
Thiên Thần Chúa đã loan báo Tin mừng phục sinh cho 2 bà :
“Ta biết các bà tìm Chúa Giêsu, Ngưá»i đã chịu đóng Ä‘inh. Ngưá»i không có ở đây vì Ngưá»i đã sống lại như lá»i Ngưá»i đã nói. Các bà hãy đến mà coi nÆ¡i đã đặt Ngưá»i và đi ngay bảo các môn đệ Ngưá»i rằng: Ngưá»i đã sống lại, và kìa Ngưá»i đến xứ Galilêa trước các ông: Ở đó các ông sẽ gặp Ngưá»i. Äây Ta đã báo trước cho các bà hayâ€.
“Ngưá»i không có ở đây vì Ngưá»i đã sống lại như lá»i Ngưá»i đã nóiâ€.
“NGƯỜI KHÔNG CÓ Ở ÄÂYâ€,
Có nghÄ©a đây là “NGÔI MỘ TRá»NGâ€.
Sau đó, Matthêu viết:
“Hai bà vá»™i ra khá»i mồ, vừa sợ lại vừa há»›n hở vui mừngâ€.
Có nghÄ©a 2 bà đã và o trong má»™ để quan sát theo như lá»iThiên thần nói: “Các bà hãy đến mà coi nÆ¡i đã đặt Ngưá»iâ€. Và các bà đã là m chứng, đó là NGÔI MỘ TRá»NG.
Nếu theo dõi cả 4 thánh sá» viết Tin mừng vá» Biến cố Phục sinh, ta nháºn thấy rõ:
Không có thánh sá» nà o tưá»ng thuáºt chÃnh cái giây phút Chúa phục sinh, có nghÄ©a không ai được chứng kiến táºn mắt.
Không như trưá»ng hợp Ladarô được sống lại, thì má»i ngưá»i Do Thái Ä‘á»u chứng kiến rõ rà ng.
Các thánh sá» chỉ tưá»ng thuáºt sá»± kiện NGÔI MỘ TRá»NG.
Mà nói tháºt ra: “NGÔI MỘ TRá»NG†cÅ©ng không thể là bằng chứng Chúa đã Phục sinh. Và nếu dùng sá»± kiện nà y là m chứng cứ thì không thuyết phục được ai.
Nhưng “NGÔI MỘ TRá»NG†cÅ©ng cho ta biết Chúa không còn ở trong đó nữa.
Sau nà y, qua những lần Chúa hiện ra vá»›i các môn đệ, vượt ra ngoà i những quy ước thông thưá»ng như cá»a đóng then cà i, hay hiện ra nhiá»u nÆ¡i cùng má»™t lúc má»›i là bằng chứng mạnh mẽ nhất.
Và quan trá»ng hÆ¡n hết, sá»± kiện Chúa phục sinh đã là m thay đổi các môn đệ, biến các ông từ những con ngưá»i nhút nhát, trở thà nh con ngưá»i can đảm phi thưá»ng, dám hiên ngang là m chứng cho Chúa.
HỠđã dùng chÃnh mạng sống mình để là m chứng Chúa phục sinh, đó chÃnh là Tin mừng Giáo há»™i đã loan báo hÆ¡n 20 thế ká»· nay.
Nếu Chúa không sống lại, hay đó chỉ là trò lừa đảo thì không ai lại Ä‘i dùng chÃnh mang sống mình để là m chứng cho Ä‘iá»u đó.
“CÃC BÀ ÄỪNG SỢâ€
Äó là lá»i trấn an cá»§a Thiên thần Chúa. Là m sao các bà không khiếp sợ cho được. Ngay như những ngưá»i lÃnh kia còn chết đứng ngưá»i, các bà chỉ là phụ nữ chân yếu tay má»m thì là m sao không sợ trước vẻ uy nghiêm thánh thiêng cá»§a Thiên Chúa.
Nhưng lá»i trấn tỉnh cá»§a Thiên thần Chúa có má»™t sức mạnh không kém gì vẻ uy nghiêm kia nên các bà đã bình tÄ©nh lại.
Sau đó Thiên Thần đã nhắc lại lá»i Chúa Giêssu đã tiên báo vá» cuá»™c khổ nạn: “TA BIẾT CÃC BÀ TÃŒM CHÚA GIÊSU, NGƯỜI Äà CHỊU ÄÓNG ÄINH. NGƯỜI KHÔNG CÓ Ở ÄÂY VÃŒ NGƯỜI Äà Sá»NG LẠI NHƯ LỜI NGƯỜI Äà NÓIâ€.
Như váºy Thiên thần đã khẳng định: “NGƯỜI Äà Sá»NG LẠI NHƯ LỜI NGƯỜI Äà NÓIâ€.
Nếu còn chưa tin, thì đây cá»a má»™ đã mở rẵn rồi: “CÃC BÀ HÃY ÄẾN MÀ COI NÆ I Äà ÄẶT NGƯỜIâ€.
Thiên thần Chúa cũng sai các bà đi báo tin cho các môn đệ của Chúa Giêsu.
Như váºy các bà là ngưá»i đầu tiên đón nháºn tin mừng Phục sinh, các bà sẽ là ngưá»i Ä‘i loan báo Tin mừng đó cho các môn đệ.
Ta có thể nói: Maria Madalena chÃnh là Tông đồ cá»§a các tông đồ.
“VÀ KÃŒA NGƯỜI ÄẾN XỨ GALILÊA TRƯỚC CÃC ÔNG: Ở ÄÓ CÃC ÔNG SẼ GẶP NGƯỜIâ€.
Thiên thần Chúa muốn các tông đồ phải rá»i khá»i Giêrusalem ngay láºp tức, vì Giêrusalem không phải là nÆ¡i thÃch hợp.
`Giáo há»™i Chúa Giêsu phải được xuất phát từ Galilê. Tại đó Giáo há»™i được khai sinh và lá»›n mạnh ra khắp thế giá»›i, còn Giêrusalem chỉ là nÆ¡i bóp nghẹt hạt giống đức tin, vì nó đã giết chÃnh Con Thiên Chúa, nó cÅ©ng sẽ triệt hạ Giáo há»™i cá»§a Ngà i khi còn trong trứng nước.
“HAI BÀ VỘI RA KHỎI Má»’, VỪA SỢ LẠI VỪA HỚN HỞ VUI MỪNG, CHẠY BÃO TIN CHO CÃC MÔN ÄỆ NGƯỜI. VÀ NÀY CHÚA GIÊSU ÄÓN GẶP CÃC BÀ, NGƯỜI NÓI: “CHÀO CÃC BÀ”. CÃC BÀ LIỀN LẠI GẦN ÔM CHÂN NGƯỜI VÀ PHỤC LẠY. BẤY GIỜ CHÚA GIÊSU BẢO: “CÃC BÀ ÄỪNG SỢ. HÃY ÄI BÃO TIN CHO CÃC ANH EM TA PHẢI TRỞ VỀ GALILÊA, Rá»’I Ở ÄÓ, HỌ SẼ GẶP TAâ€
“HAI BÀ VỘI RA KHỎI Má»’â€.
Như váºy chứng tá» 2 bà đã và o trong má»™ như lá»i má»i cá»§a Thiên thần và hỠđã chứng kiến ngôi má»™ trống, Chúa Giêsu không còn ở đó nữa.
Như váºy, Chúa Giêsu đã sống lại trước khi Thiên thần xuống lăn tảng đá. Việc Thiên thần lăn tảng đá để hai bà có cÆ¡ há»™i và o chứng kiến mà thôi.
Matthêu mô tả lại tâm trạng cá»§a hai bà VỪA SỢ LẠI VỪA HỚN HỞ VUI MỪNGâ€. Sợ vì sá»± kiện xảy ra quá sức tưởng tượng, vui mừng vì Thầy đã sống lại.
Nhưng trên đưá»ng vá», Matthêu viết: “CHÚA GIÊSU ÄÓN GẶP CÃC BÀâ€. Có nghÄ©a Chúa Giêsu đã ở sẵn đó lâu rồi chỉ chá» các bà đến, Ngà i sẽ cho các bà thấy Ngà i đã phục sinh.
“CÃC BÀ LIỀN LẠI GẦN ÔM CHÂN NGƯỜI VÀ PHỤC LẠYâ€.
Äây là bằng chứng rõ rà ng và mạnh mẽ: Chúa đã phục sinh, mà các bà đã được chạm đến thân xác Chúa.
Ngưá»i ta thưá»ng nói: “Trăm nghe không bằng má»™t thấy, trăm thấy không bằng má»™t sá»â€. Khi các bà chạm đến Chúa, thì không còn hồ nghi gì nữa. Äiá»u nà y là m các bà mạnh dạn Ä‘i báo tin cho các môn đệ.
Lần nà y không còn là lá»i loan báo cá»§a Thiên thần nữa mà các bà đã chứng kiến táºn mắt, cá» chỉ “ÔM CHÂN†là quá rõ rà ng không còn hoa mắt nhìn nhầm nữa, đây chÃnh là Chúa Giêsu tháºt sá»±, Ngà i đã phục sinh tháºt rồi. Các bà liá»n phục lạy Chúa Giêsu.
“CHẠY BÃO TIN CHO CÃC MÔN ÄỆ NGƯỜIâ€.
Bây giỠkhông còn ung dung thong thả như lúc đi đến mộ nữa, mà bây giỠlà CHẠY.
Biến cố Phục sinh đã biến đổi tất cả, tất cả phải chuyển động mạnh mẽ. Äứng trước tin vui nà y các bà chạy ngay vá» báo tin cho các môn đệ.
Sau đó Chúa Giêsu cÅ©ng nói vá»›i hai bà những lá»i mà các Thiên thần đã nói: “”CÃC BÀ ÄỪNG SỢ. HÃY ÄI BÃO TIN CHO CÃC ANH EM TA PHẢI TRỞ VỀ GALILÊA, Rá»’I Ở ÄÓ, HỌ SẼ GẶP TAâ€.
Galilê là địa danh Chúa khởi đầu Sứ vụ loan báo Tin mừng, bây giá» nó sẽ là địa danh để Thầy trò gặp lại nhau, và cÅ©ng từ đây các môn đệ sẽ tá»a ra dể loan báo Tin mừng Ä‘i khắp nÆ¡i, đến táºn cùng trái đất.
Lạy Chúa Giê-su chịu khổ nạn, Chúa đã Ä‘i đến cùng con đưá»ng vâng phục Thánh ý Cha, và đã san sẻ đến cùng thân pháºn kiếp ngưá»i. Xin cho chúng con, từ nay, dù trong bất cứ cảnh ngá»™ nà o cá»§a cuá»™c sống, cÅ©ng đừng bao giá» lãng quên rằng: ‘Chúa đã chết vì yêu con’.
Chúa đã phục sinh từ trong cõi chết, xin cho chúng con cũng được phục sinh với Chúa, để từ nay chúng con chỉ còn một nghĩa sống cho Chúa và một nghĩa chết cho Chúa mà thôi.
Amen.
_____________________
Giuse Vĩnh Tâm.

