“CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤT”.
BÀI ÄỌC I: 2 Mcb 6, 18-31
“Tôi sẽ để lại má»™t tấm gương cao đẹp, nếu tôi tá»± ý và anh dÅ©ng chết cho các lá» luáºt đáng kÃnh và thánh thiện cá»§a chúng tôi”.
TrÃch sách Macabê quyển thứ hai.
Trong những ngà y ấy, Êlêazarô, má»™t ngưá»i trong hà ng Luáºt sÄ© vị vá»ng, ông đã có tuổi và diện mạo oai phong, ông bị ngưá»i ta cạy miệng bắt phải ăn thịt heo. Nhưng ông thà chết vinh còn hÆ¡n sống nhục, nên ông tá»± ý ra pháp trưá»ng. Hiểu rằng ông phải xá» trà như thế nà o, ông nhẫn nại chịu đựng, khẳng khái không ăn đồ cấm vì ham sống. Các bạn cố tri đứng đó cảm thương ông, gá»i lén ông ra khuyên ông xin ngưá»i ta Ä‘em cho ông các thứ thịt ông có phép dùng, rồi ông chỉ giả vỠăn thịt cúng như nhà vua đã truyá»n; là m như thế ông sẽ thoát chết; và do tình bạn cố tri, hỠđã tá» lòng nhân đạo như váºy đối vá»›i ông. Nhưng nghÄ© đến địa vị báºc lão thà nh, mái tóc bạc khả kÃnh, cách ăn ở tốt đẹp từ thá»i niên thiếu, mà nhất là sống xứng vá»›i lá» luáºt thánh mà chÃnh Thiên Chúa đã láºp, ông liá»n trả lá»i, bảo há» rằng ông sẵn sà ng chịu chết. Ông nói:
“Vì ở tuổi chúng tôi không nên giả vá», kẻo nhiá»u thanh niên tưởng rằng Êlêazarô đã chÃn mươi tuổi đầu mà còn theo lối sống cá»§a dân ngoại. Rồi vì sá»± giả vá» cá»§a tôi để sống thêm má»™t Ãt lâu nữa, tôi sẽ là m cho chÃnh há» cÅ©ng lầm lạc, và vì thế, tôi sẽ chuốc lấy nhÆ¡ nhá»›p và ố danh cho tuổi già cá»§a tôi. Mà dầu tôi có thoát khá»i hình phạt cá»§a loà i ngưá»i, thì dầu sống dầu chết, tôi sẽ không thoát khá»i bà n tay cá»§a Thiên Chúa toà n năng. Bởi thế, nếu giỠđây tôi can đảm từ giã cuá»™c Ä‘á»i, tôi sẽ tá» ra xứng đáng vá»›i tuổi già cá»§a tôi; tôi sẽ để lại cho các thiếu niên má»™t tấm gương cao đẹp, nếu tôi tá»± ý và anh dÅ©ng chết cho các lá» luáºt đáng kÃnh và thánh thiện cá»§a chúng tôi”.
Nói Ä‘oạn ông liá»n bị Ä‘iệu đến pháp trưá»ng. Các ngưá»i áp giải ông đổi lòng thiện cảm há» có đối vá»›i ông trước kia thà nh ác cảm, vì các lá»i ông vừa nói mà há» cho là điên khùng. Khi sắp chết vì đòn vá»t, ông thá»u thà o trong hÆ¡i thở cuối cùng: “Lạy Chúa là Äấng thông minh chà thánh, Chúa cÅ©ng thấu rõ là con có thể thoát chết, nhưng con xin chịu đòn vá»t Ä‘au đớn trong thân xác con, vá»›i niá»m vui trong lòng vì kÃnh sợ Chúa”. Và như thế ông từ giã cuá»™c Ä‘á»i, để lại không những cho các thanh niên mà còn cho toà n dân má»™t tấm gương anh dÅ©ng và má»™t lưu niệm đạo đức.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 3, 2-3. 4-5. 6-7
Chúa đã nâng đỡ tôi (c. 6b).
A) Thân lạy Chúa, nhiá»u thay ngưá»i bách hại con, nhiá»u thay ngưá»i nổi dáºy chống con! Vá» con, nhiá»u kẻ thốt ra lá»i: “Hết trông hắn được Chúa Trá»i cứu độ”.
B) Nhưng lạy Chúa, Chúa là thuẫn há»™ thân con, là vinh quang con, Chúa cho con ngẩng đầu lên. – Tôi lên tiếng kêu cầu Chúa, và Chúa đã nghe tôi từ núi thánh cá»§a Ngà i.
A) Tôi nằm xuống và đã ngá»§ ngon, rồi thức khoẻ vì Chúa đỡ nâng tôi. Tôi không kinh hãi ức triệu ngưá»i ở chung quanh đồn trú hại tôi.
ALLELUIA:
Lc 21, 28 – Các con hãy đứng dáºy và ngẩng đầu lên, vì giá» cứu rá»—i các con đã gần đến. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Lc 19, 1-10
“Con Ngưá»i đến tìm kiếm và cứu chữa Ä‘iá»u gì đã hư mất”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu và o Giêricô và đi ngang qua thà nh, thì kìa, có má»™t ngưá»i tên là Giakêu, ông thá»§ lãnh những ngưá»i thu thuế và là ngưá»i già u có. Ông tìm cách để nhìn xem Chúa Giêsu là ngưá»i thế nà o, nhưng không thể được, vì ngưá»i ta đông quá, mà ông lại thấp bé. Váºy ông chạy lên trước, trèo lên má»™t cây sung để nhìn xem Ngưá»i, vì Ngưá»i sắp Ä‘i ngang qua đó. Khi vừa đến nÆ¡i, Chúa Giêsu nhìn lên và trông thấy ông ấy, nên Ngưá»i bảo ông rằng: “Hỡi Giakêu, hãy xuống mau, vì hôm nay Ta phải lưu lại tại nhà ngươi”. Ông vá»™i và ng trụt xuống và vui vẻ đón tiếp Ngưá»i. Má»i ngưá»i thấy váºy, liá»n lẩm bẩm rằng: “Ông nà y lại đến trá» nhà má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i”. Ông Giakêu đứng lên thưa cùng Chúa rằng: “Lạy Ngà i, tôi xin bố thà ná»a phần cá»§a cải tôi cho kẻ khó, và nếu tôi có là m thiệt hại cho ai Ä‘iá»u gì, tôi xin Ä‘á»n gấp bốn”. Chúa Giêsu bảo ông ấy rằng: “Hôm nay nhà nà y được Æ¡n cứu độ, bởi ngưá»i nà y cÅ©ng là con cái Abraham. Vì chưng, Con Ngưá»i đến tìm kiếm và cứu chữa Ä‘iá»…u gì đã hư mất”.
Äó là lá»i Chúa.
_________________________
GIỚI THIỆU CÃC BÀI ÄỌC:
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch sách Macabê quyển thứ hai, tác giả Sách Macabê muốn đỠcao tấm gương anh hùng cá»§a kinh-sư Êlêazarô. Vua Antiochus biết ngưá»i Do-thái theo truyá»n thống không bao giỠăn thịt heo, thú váºt mà há» cho là dÆ¡ bẩn; nên để thá» ngưá»i nà o có theo đạo nhà vua truyá»n hay không, vua bắt hỠăn thịt heo sau khi đã cúng cho thần.
Ông Êlêazarô nhất định không chịu giả vá» tuân lệnh vua ăn thịt, cho dù các bạn ông đã láºp mưu cho biết thịt ông sẽ ăn không phải là thịt heo.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo Luca, Chúa Giêsu gá»i Ä‘Ãch danh Giakêu và ngá» lá»i muốn cư ngụ tại nhà ông; cho dù biết miệng Ä‘á»i sẽ phê bình Ngà i là ngưá»i tá»™i lá»—i vì đã giao tiếp vá»›i những tá»™i nhân công khai như Giakêu. Giakêu cÅ©ng chấp nháºn mất hết cá»§a cải cho ngưá»i nghèo để sống theo lá»i má»i gá»i cá»§a Äức Kitô.
(theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
Chúng ta bắt đầu bước và o Bà i Tin mừng:
___________________________
BÀI CHIA SẺ (Lc 19, 1-10).
Bá»I CẢNH BÀI TIN MỪNG:
Hôm nay thứ Ba tuần XXXIII Thưá»ng niên, phụng vụ đưa chúng ta bước và o Chương 19 Phúc âm Luca.
Bà i Tin mừng hôm nay, mở đầu chương 19, cho ta biết Chúa Giêsu đã chÃnh thức và o thà nh Giêricô và tại đây Ngà i đã gặp ông Giakêu. Và đã xảy ra má»™t cuá»™c đối thoại hết sức thú vị.
Bà i Tin mừng hôm nay chỉ có mình Luca tưá»ng thuáºt, nên sẽ là bà i Tin mừng tiêu biểu cá»§a ông.
Luca cung cấp cho ta má»™t Ãt thông tin vỠông Giakêu như sau:
1/. “ÔNG LÀ THỦ LÃNH NHỮNG NGƯỜI THU THUẾ VÀ LÀ NGƯỜI GIÀU CÓ†(Lc 19, 2).
Là ngưá»i thu thuế đã bị ngưá»i Do Thái khinh miệt rồi, nay ông còn là thá»§ lãnh cá»§a những ngưá»i thu thuế, ông còn bị khinh miệt hÆ¡n nữa.
Nghá» thu thuế luôn liên quan đến tiá»n bạc, nên thưá»ng già u có. Ông Giakêu là thá»§ lãnh nên còn già u hÆ¡n nữa.
2/. “ÔNG LÀ NGƯỜI THẤP BɆ(Lc 19, 3).
Như ta đã nói Giêricô là thà nh phố ở vị trà thấp nhất trái đất, thấp hÆ¡n má»±c nước biển 258m. DÄ© nhiên còn nhiá»u nÆ¡i thấp hÆ¡n nữa. Nhưng ở đây xét vá» nÆ¡i thấp có dân cư và thà nh phố theo cách đánh giá thá»i ấy.
Äã ở má»™t nÆ¡i thấp nhất rồi, mà ông Giakêu lại lùn, thấp hÆ¡n má»i ngưá»i, như váºy chÃnh thân xác cá»§a ông đã vô tình đẩy ông xuống táºn “đáy bùn Ä‘enâ€.
ChÃnh vì thế, trong ná»— lá»±c muốn nhìn thấy Chúa Giêsu Ä‘i ngang qua, ông Giakêu đã phải leo lên cây sung. Hà nh vi cá»§a ông đã được Chúa ban thưởng, đó là Ngà i sẽ lưu lại ở nhà ông.
Những thông tin Ãt á»i kia, không đủ cho ta hiểu vỠông Giakêu và vá» quá khứ cá»§a ông.
Chỉ trong cuá»™c đối thoại vá»›i Chúa Giêsu, Luca má»›i là m nổi báºt ông nà y. Ta sẽ ấn tượng nhất câu nói sau đây cá»§a Giakêu:
“LẠY NGÀI, TÔI XIN Bá» THà NỬA PHẦN CỦA CẢI TÔI CHO KẺ KHÓ, VÀ NẾU TÔI CÓ LÀM THIỆT HẠI CHO AI ÄIỀU GÃŒ, TÔI XIN ÄỀN GẤP Bá»Nâ€. (Lc 19, 8).
“Bá» THà NỬA PHẦN CỦA CẢI TÔI .. “TÔI XIN ÄỀN GẤP Bá»N ..
Äã là m cho câu nói cá»§a Giakêu trở thà nh câu nói thá»i danh và là ká»· niệm đẹp nhất cá»§a Chúa Giêsu khi xuống trần và đang sắp bước và o cuôc Khổ nạn tại Giêrusalem.
Luca không há» có chi tiết nà o cho ta biết trong quá khứ, ông Giakêu đã là m thiệt ai không. Nhưng chắc là m thá»§ lãnh ngưá»i thu thuế khó mà tránh được.
Như váºy câu nói cá»§a Giakêu ta có thể hiểu nó áp dụng cả trong quá khứ lẫn ở tương lai.
“ÄỀN GẤP Bá»N†là vượt quá con số luáºt định rồi.
Chúa Giêsu đã ngạc nhiên khi nghe câu nói đó, nên Ngà i đã ban cho ông một phần thưởng rất xứng đáng cũng ấn tượng không kém:
“HÔM NAY NHÀ NÀY ÄÆ¯á»¢C Æ N CỨU ÄỘ, BỞI NGƯỜI NÀY CŨNG LÀ CON CÃI ABRAHAM. VÃŒ CHƯNG, CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤT†(Lc 19, 9)
“HÔM NAY NHÀ NÀY ÄÆ¯á»¢C Æ N CỨU ÄỘâ€.
Như váºy không những ông Giakêu được cứu độ mà tất cả những ngưá»i trong nhà cá»§a ông cÅ©ng được cứu độ, như vợ con, kẻ ăn ngưá»i ở,…
Æ n Cứu độ có sức lan toả và bao trùm cả căn nhà nà y. Không cần chỠđến mai sau, trong tương lai, mà là ngay hôm nay.
Như váºy, cuá»™c hà nh trình Chúa Giêsu lên Giêrusalem đã xảy ra 2 kịch tÃnh trái ngược nhau ở Ä‘iểm đầu và điểm cuối.
+ Ở ÄIỂM XUẤT PHÃT:
Dân Samaria cương quyết từ chối không cho Thầy trò Chúa Giêsu mượn đưá»ng lên Giêrusalem, nên Ngà i đã phải Ä‘i qua ngã khác.
+ Ở ÄIỂM KẾT THÚC:
Chúa Giêsu được tiếp đón long trá»ng tại Giêricô qua ông Giakêu.
Rõ rà ng, cuá»™c hà nh trình nà y đầy kịch tÃnh và khôi hà i.
Nó cÅ©ng biểu thị tÃnh khôi hà i cá»§a má»—i Kitô hữu.: TỪ CHá»I – ÄÓN NHẬN Chúa trong cuá»™c sống.
Nhưng vấn đỠlà : trong giây phút cuối cùng cuá»™c Ä‘á»i sẽ là gì? : ÄÓN NHẬN hay TỪ CHá»I CHÚA.
Äó là bối cảnh bà i Tin mừng hôm nay.
Chúng ta bắt đầu bước và o Bà i Tin mừng:
__________________________
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU VÀO GIÊRICÔ VÀ ÄI NGANG QUA THÀNHâ€
Khi má»›i đến Giêricô, ngay tại cổng thà nh, Chúa Giêsu đã thá»±c hiện má»™t phép lạ, đó là chữa cho ngưá»i mù được sáng mắt (Lc 18, 35 – 43). Sau phép lạ đó, Luca mô tả phản ứng cá»§a ngưá»i mù và dân chúng như sau: “Láºp tức, anh ta nhìn thấy được và theo Ngưá»i, vừa Ä‘i vừa tôn vinh Thiên Chúa. Thấy váºy, toà n dân cất tiếng ngợi khen Thiên Chúa.†(Lc 18, 43)
“ÄI NGANG QUA THÀNHâ€
Có nghĩa Chúa Giêsu không dừng lại ở bất kỳ điểm nà o trong Giêricô, vì đó chỉ là chặng mà Ngà i phải qua. Giêricô có gì mà Chúa Giêsu dừng lại, vì đó là vùng đất chết. Ngà i không dừng lại mà đi qua nó như một chặng bắt buộc để lên Giêrusalem.
Có phải Chúa Giêsu không dừng lại ở đó không? Có phải Ngà i không để lại một kỷ niệm nà o tại Giêricô không?
Thưa: Không. Trái lại, tại đây sẽ xảy ra một sự kiện chấn động, một sự hoán cải ấn tượng.
ChÃnh ông Giakêu đã nÃu chân Chúa Giêsu lại, không những dừng lại mà Ngà i còn phải lưu tại đó chứ không thể “ÄI NGANG QUAâ€.
“CÓ MỘT NGƯỜI TÊN LÀ GIAKÊU, ÔNG THỦ LÃNH NHá»®NG NGƯỜI THU THUẾ VÀ LÀ NGƯỜI GIÀU CÓ. ÔNG TÃŒM CÃCH ÄỂ NHÃŒN XEM CHÚA GIÊSU LÀ NGƯỜI THẾ NÀO, NHƯNG KHÔNG THỂ ÄÆ¯á»¢C, VÃŒ NGƯỜI TA ÄÔNG QUÃ, MÀ ÔNG LẠI THẤP BÉâ€
GIAKÊU:
Cái tên “Gia-kêu†trong tiếng Do Thái có nghÄ©a “NGƯỜI THANH KHIẾT, NGƯỜI CÔNG CHÃNHâ€.
Nhưng Luca lại nói, ông Giakêu nà y là thá»§ lãnh những ngưá»i thu thuế.
Ngưá»i công chÃnh mà lại là m nghá» thu thuế sao!
Không những là m nghá» thu thuế mà còn đứng đầu những ngưá»i thu thuế! Và đương nhiên ông phải là ngưá»i già u có, vì nghá» thu thuế là nghá» tiếp tay cho kẻ thống trị bóc lá»™t đồng bà o mình, cụ thể ở đây là hoà ng đế La Mã, đồng thá»i nghá» thu thuế luôn lem nhem chuyện tiá»n bạc, như váºy Giakêu già u có là điá»u tất nhiên.
Ngưá»i thu thuế thá»i Äức Giêsu luôn bị dân chúng khinh miệt, bị xếp chung vá»›i ngưá»i tá»™i lá»—i và gái Ä‘iếm.
Không hiểu tại sao ông lại có tên Giakêu, đáng lý phải gá»i ông là “Kẻ bị tuyệt thông†má»›i đúng.
Liệu ở đây có sự nhầm lẫn không?
Thưa: Không, không có gì nhầm lẫn hết, vì thá»±c tế cuá»™c sống cho thấy có nhiá»u ngưá»i là m chuyện đồi bại, chẳng đẹp đẽ gì như tham nhÅ©ng, ấu dâm, giết ngưá»i,…. nhưng lại có cái tên rất đẹp. Cái tên trong trưá»ng hợp nà y không nói lên Ä‘iá»u gì , ngoại trừ sá»± lừa đảo, vì là m cho ngưá»i khác nhầm lẫn.
Ở đâu mà chẳng có lừa đảo, nó lừa đảo ở chỗ, khi mới nghe đến tên, ai cũng có thiện cảm, do đó dễ bị mắc lừa.
“ÔNG TÃŒM CÃCH ÄỂ NHÃŒN XEM CHÚA GIÊSU LÀ NGƯỜI THẾ NÀOâ€.
Theo Luca, có lẽ ban đầu Giakêu muốn nhìn xem Chúa Giêsu chỉ vì TÒ MÒ thôi.
Xem ông Giêsu nà y là ngưá»i thế nà o mà là m được những phép lạ cả thể và được toà n dân khen ngợi.
Sá»± tò mò đó tháºt đáng quý, đó là bước khởi đầu, vì Thiên Chúa hay dùng cách nà y khi muốn tìm gá»i ai, ngưá»i đó trước tiên phải tò mò.
Như ông Môsê xưa cÅ©ng vì tò mò khi chứng kiến cảnh bụi gai cháy rá»±c lá»a mà không bị tà n, và chÃnh vì sá»± tò mò nà y mà Môsê đã mạnh dạn đến gần để xem và được Thiên Chúa chá»n để giao cho má»™t sứ mệnh.
Ông Giakêu hôm nay cũng thế, cũng vì sự tò mò nên ông tìm cách để xem Chúa Giêsu.
Tại sao Giakêu lại tìm cách xem Chúa Giêsu?
Ắt hẳn không chỉ là sá»± tò mò đơn thuần mà còn vì trong con ngưá»i cá»§a ông luôn có sá»± day dứt, day dứt vì ông Ä‘ang sống má»™t cuá»™c sống không được tốt đẹp và luôn bị ngưá»i Do Thái khinh miệt.
Cái ý chà “tìm cách để xem cho biết Äức Giê-su là ai†đã nói lên sá»± day dứt nà y, nếu ông không day dứt, ông không cần phải đến đó, vì cuá»™c sống cá»§a ông đã đầy đủ. Nhưng cho dù đã đủ đối vá»›i Ä‘á»i sống váºt chất, nhưng ông lại thiếu thốn vá»›i Ä‘á»i sống tinh thần. ChÃnh vì thế ông đã bị cuốn hút và o đám đông nà y.
“NHƯNG KHÔNG THỂ ÄÆ¯á»¢C, VÃŒ NGƯỜI TA ÄÔNG QUÃ, MÀ ÔNG LẠI THẤP BÉâ€.
Luca nói, Giakêu đã thất bại, ông thất bại không vì bất cứ lý do nà o ngoại trừ lý do “ÔNG THẤP BÉâ€. Tức quá lùn.
Luca mô tả rất hay vì Giêricô là vùng thấp nhất thế giá»›i, mà Giakêu còn thấp bé hÆ¡n má»i ngưá»i. Như váºy Giakêu dưới con mắt ngưá»i khác vừa là ngưá»i đáng khinh, vừa là ngưá»i thấp kém trong xã há»™i, không cần để ý.
Ông không chỉ lùn vá» thân xác, mà còn bị lùn vá» nhân cách, vỠđạo đức, là m sao ông có thể cao bằng má»™t ngưá»i Do Thái bình thưá»ng
“VẬY ÔNG CHẠY LÊN TRƯỚC, TRÈO LÊN MỘT CÂY SUNG ÄỂ NHÃŒN XEM NGƯỜI, VÃŒ NGƯỜI SẮP ÄI NGANG QUA ÄÓâ€.
Cuá»™c Ä‘á»i bao giá» cÅ©ng váºy: “cái khó ló cái khônâ€. Con ngưá»i không chịu đầu hà ng trước bất kỳ hoà n cảnh nà o mà phải tìm cách vượt qua.
Khuyết Ä‘iểm vá» thân xác không là dấu chấm hết cho bất cứ ai. Nếu váºy những ngưá»i cụt tay cụt chân, bại liệt chắc không thể tồn tại được. Nhưng ngưá»i ta vẫn phải sống và tìm má»i cách để tồn tại.
Trong trưá»ng hợp Giakêu cÅ©ng váºy.
Ta để ý các cụm từ “ÔNG CHẠY LÊN TRƯỚC “ và “TRÈO LÊN MỘT CÂY SUNG ÄỂ NHÃŒN XEM NGƯỜIâ€, có nghÄ©a nếu đứng ở mặt đất, ông không thể thấy Chúa thì ông sẽ leo lên cao.
Tin mừng cá»§a Luca luôn chú trá»ng đến độ cao, Äức Giêsu tuyển chá»n 12 tông đồ trong những môn đệ cá»§a Ngà i ở trên núi cao. Äức Giêsu tá» lá»™ vinh quang cá»§a Ngà i cho 03 môn đệ thân tÃn cÅ©ng ở trên núi cao (Tabor),… vì theo Luca ở trên cao, ta dá»… mở lòng mình ra đón nháºn chân lý.
Khi ta đưa mình lên cao, ta sẽ vượt lên trên những gì tầm thưá»ng, những gì là vụn vặt trong sá»± Ãch ká»· cá»§a con ngưá»i, để ta được thanh thoát và tại đó ta má»›i gặp được Chúa. Những ai đã du lịch vùng núi má»›i trải nghiệm sá»± thú vị cá»§a độ cao nà y.
Giakêu trèo lên cây sung, đó là ná»— lá»±c cá»§a ngưá»i tá»™i lá»—i muốn trở vá» vá»›i Thiên Chúa.
CÂY SUNG GIAKÊU:
Ngà y nay tại Giêricô, có má»™t cây sung to lá»›n và được rà o chắn, ngưá»i ta cho rằng đó là cây sung mà Giakêu đã trèo lên. Giakêu sẽ không bao giá» ngá» rằng, việc là m cá»§a mình đã để lại má»™t ká»· niệm đẹp cho ngưá»i sau nà y.
Ta để ý cụm từ “NGƯỜI SẮP ÄI NGANG QUA ÄÓ†có nghÄ©a Äức Giêsu chưa đến, ông đã Ä‘i bước trước đến Ä‘iểm hẹn, đây là cuá»™c gặp gỡ giữa ngưá»i tá»™i lá»—i vá»›i Chúa Giêsu.
Hình như trong thánh ý, Thiên Chúa đã sắp sẵn cuá»™c gặp gỡ nà y và ông là ngưá»i phải Ä‘i bước trước.
“KHI VỪA ÄẾN NÆ I, CHÚA GIÊSU NHÃŒN LÊN VÀ TRÔNG THẤY ÔNG ẤY, NÊN NGƯỜI BẢO ÔNG RẰNG: “Há» I GIAKÊU, HÃY XUá»NG MAU, VÃŒ HÔM NAY TA PHẢI LƯU LẠI TẠI NHÀ NGÆ¯Æ Iâ€
Mặc dù Giakêu là ngưá»i Ä‘i trước, nhưng ngưá»i lên tiếng trước lại là Chúa Giêsu. Cuá»™c gặp gỡ giữa Thiên Chúa và ngưá»i tá»™i lá»—i luôn đòi há»i ná»— lá»±c cá»§a cả hai phÃa.
“Há» I GIAKÊUâ€.
Äá»™c giả có thể thắc mắc: tại sao Chúa Giêsu lại biết tên ông và đã gá»i Ä‘Ãch thị tên đó, có ai nói cho Ngà i biết chăng? Trong khi đây là lần đầu tiên Chúa Giêsu đến Giêricô
Chắc chắn không có ai nói cho Ngà i biết, vì ngưá»i ta Ä‘ang muốn tránh ông Giakêu như tránh má»™t dịch bệnh.
Giakêu không hiểu tại sao Ngà i lại biết tên ông.
Khi Thiên Chúa gá»i tên ai, Ngà i không chỉ gá»i cái tên mà còn gá»i chÃnh con ngưá»i đó. Không phải Ngà i chỉ gá»i cái tốt mà còn gá»i cả cái xấu, vì tất cả tốt và xấu má»›i là m nên con ngưá»i đó.
Nếu ta muốn hiểu: Tại sao Chúa lại biết cái tên Giakêu, thì chỉ có công nháºn Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa má»›i giải thÃch được cụm từ “Há» I GIAKÊUâ€.
Vì Giakêu có nghÄ©a là “ngưá»i công chÃnh†theo tiếng Do Thái, nên ta có thể dịch lại câu nà y như sau: “Nà y ngưá»i công chÃnhâ€. Khi Äức Giêsu gá»i tên ông, Ngà i muốn nhắc cho ông nhá»›, má»—i ngưá»i Ä‘á»u được má»i gá»i để trở nên công chÃnh.
“VÃŒ HÔM NAY TA PHẢI LƯU LẠI TẠI NHÀ NGÆ¯Æ Iâ€
Không những Chúa Giêsu cho Giakêu thấy Ngà i, mà Chúa còn muốn lưu lại tại nhà ông nữa để ông được nhìn rõ hơn, để ông đi và o cuộc gặp gỡ thân tình với Ngà i.
Tại sao Chúa Giêsu không lưu lại tại nhà các thân hà o nhân sÄ©, các báºc vị vá»ng mà lại muốn trá» nhà ông Giakêu, má»™t con ngưá»i tá»™i lá»—i?
Vì Giakêu là ngưá»i mà Chúa Giêsu muốn tìm: THIÊN CHÚA LUÔN TÃŒM KIẾM KẺ TỘI Lá»–I.
“ÔNG VỘI VÀNG TỤT XUá»NG VÀ VUI VẺ ÄÓN TIẾP NGƯỜI. MỌI NGƯỜI THẤY VẬY, LIỀN LẨM BẨM RẰNG: “ÔNG NÀY LẠI ÄẾN TRỌ NHÀ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I”.
“ÔNG VỘI VÀNG TỤT XUá»NGâ€.
Cụm từ “tụt xuốngâ€cho ta biết Chúa Giêsu Ä‘ang đứng dưới mặt đất, còn ông lại ở trên cao, cuá»™c gặp gỡ như váºy là không thể.
Con ngưá»i không được phép đặt mình hay bất cứ đối tượng nà o trên Thiên Chúa, vì khi là m như váºy chúng sẽ trở thà nh ngẫu tượng. Thiên Chúa phải ở trên tất cả, và là cùng Ä‘Ãch cho con ngưá»i, ta phải quy hướng vá» Ngà i trong cuá»™c Ä‘á»i nà y.
“VUI VẺ ÄÓN TIẾP NGƯỜIâ€.
Vội và ng tụt xuống để là m gì?
Thưa: Äể đón Chúa Giêsu và o nhà mình, vì Ngà i đã mở lá»i trước, Ngà i xin trỠở nhà ông hôm nay, bây giá» là lúc ông đón tiếp.
Thiên Chúa muốn ngá»± trong nhà linh hồn chúng ta, cho dù ta là con ngưá»i tá»™i lá»—i, hãy há»c bà i há»c cá»§a Giakêu: “mừng rỡ đón rước Ngưá»iâ€.
Ta không được từ chối lá»i đỠnghị cá»§a Thiên Chúa, vì trước mặt Ngà i không ai là ngưá»i công chÃnh. Vì thế ta đừng ngần ngại, cứ “vá»™i và ng tụt xuống, và mừng rỡ đón rước Ngưá»i và o nhà linh hồn mình, để Thiên Chúa biến đổi Ä‘á»i taâ€.
“MỌI NGƯỜI THẤY VẬY, LIỀN LẨM BẨM RẰNG: “ÔNG NÀY LẠI ÄẾN TRỌ NHÀ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–Iâ€.
Äây là lá»i xầm xì cá»§a những ngưá»i tá»± cho mình là công chÃnh.
Ta đã gặp lá»i xầm xì nà y nhiá»u rồi, chẳng hạn khi Lêvi, má»™t ngưá»i thu thuế sau khi được Äức Giêsu kêu gá»i, ông đã mở tiệc thiết đãi Ngà i, bữa tiệc đó có đông ngưá»i thu thuế. Ngưá»i Pharisêu cÅ©ng xầm xì “Ông nà y và o dùng bữa ngưá»i tá»™i lá»—iâ€.
Tại sao kẻ tá»± cho mình là công chÃnh không dám nói lá»›n mà cứ xầm xì, lẩm bẩm?
Ta để ý “xầm xì†là nói nhá» cho nhau nghe. Ngưá»i công chÃnh nói nhá» vá»›i ngưá»i công chÃnh, sợ ngưá»i tá»™i lá»—i nghe thấy được sẽ bóc trần cái mặt nạ công chÃnh đó, lúc ấy còn gì là công chÃnh nữa.
“ÔNG GIAKÊU ÄỨNG LÊN THƯA CÙNG CHÚA RẰNG: “LẠY NGÀI, TÔI XIN Bá» THà NỬA PHẦN CỦA CẢI TÔI CHO KẺ KHÓ, VÀ NẾU TÔI CÓ LÀM THIỆT HẠI CHO AI ÄIỀU GÃŒ, TÔI XIN ÄỀN GẤP Bá»N”
Chúng ta bước và o phần chá»§ lá»±c cá»§a Bà i Tin mừng hôm nay, đó là cuá»™c đối thoại lịch sá» giữa Thiên Chúa vá»›i ngưá»i tá»™i lá»—i Giakêu.
Giakêu tức khắc có một quyết định mạnh mẽ và quyết liệt:
Từ nay sẽ chấm dứt lối sống cÅ©. Ông sẽ lấy phân ná»a tà i sản cá»§a ông để bố thà cho ngưá»i nghèo. Còn đối vá»›i những ngưá»i đã bị ông gian láºn tiá»n bạc thì ông sẽ Ä‘á»n cho há» gấp bốn.
“ÄỀN GẤP Bá»Nâ€
Äã vượt qua luáºt Do Thái và cả Luáºt Rôma thá»i đó.
“CHÚA GIÊSU BẢO ÔNG ẤY RẰNG: “HÔM NAY NHÀ NÀY ÄÆ¯á»¢C Æ N CỨU ÄỘ, BỞI NGƯỜI NÀY CŨNG LÀ CON CÃI ABRAHAM. VÃŒ CHƯNG CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤTâ€.
Trước sá»± chân thà nh cởi mở cá»§a Giakêu, Chúa Giêsu mãn nguyện, hạnh phúc và Ngà i đã cho ông những lá»i rất chân tình và yêu thương.
“VÃŒ CHƯNG CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤTâ€.
Cụ thể hôm nay, Chúa Giêsu Ä‘i và o Giêricô không phải để tham quan hay du lịch, cÅ©ng không phải chỉ vì mục Ä‘Ãch lên Giêrusalem, nên không chú ý gì đến vùng đất nà y, nhưng Ngà i và o Giêricô để tìm kiếm và cứu những gì đã mất.
Ở Giêricô, Äức Giêsu tìm và cứu gì?
thưa: Ngà i tìm thấy Giakêu.
“TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤTâ€
“Tìm và cứu những gì đã mấtâ€, có nghÄ©a trước đây cái đó đã có mà bây giá» bị mất và ta phải Ä‘i tìm. Äã mất, không có nghÄ©a nó không còn nữa, nó vẫn có nhưng vì lá»›p bụi thá»i gian phá»§ lên là m cho không còn thấy chúng nữa.
Ông Giakêu và má»—i ngưá»i chúng ta cÅ©ng váºy, khi liá»u mình trong tá»™i, ta coi như đã đánh mất mình, ta không còn là ta nữa, ta đã chết má»™t cách thiêng liêng, không còn sống trong ân sá»§ng cá»§a Thiên Chúa. Ta đã bị lá»›p bụi phá»§ má» và không còn thấy nữa.
Nhưng Chúa Giêsu không bá» mặc ta, Ngà i luôn Ä‘i tìm ta, Ngà i sẽ phá»§i lá»›p bụi đó và đã thấy ta. Váºy ta hãy bắt chước ông Giakêu, hãy trở vá» vá»›i Ngà i.
Ta để ý khi Äức Giêsu và o nhà ông Giakêu, Ngà i chưa nói má»™t lá»i nà o, chỉ nguyên sá»± hiện diện cá»§a Ngà i đã đủ sức hoán cải Giakêu.
Sá»± hiện diện cá»§a Chúa trong con ngưá»i cá»§a ta khi ta là kẻ tá»™i lá»—i cÅ©ng thế. Nhưng vấn đỠđặt ra là , ta có má»i Ngà i và o nhà linh hồn ta không?
Ta hãy há»c bà i há»c cá»§a Giakêu là má»i Chúa và o ngá»± trong nhà linh hồn mình.
“BỞI NGƯỜI NÀY CŨNG LÀ CON CÃI ABRAHAMâ€.
ChÃnh vì là con cháu tổ phụ Ãp-ra-ham nên Giakêu má»›i được Æ¡n cứu độ. Kiểu nói “con cháu Ãp-ra-ham†ý muốn nói con cháu cá»§a những ngưá»i tin, vì Ãp-ra-ham là tổ phụ cá»§a những ngưá»i tin và o Thiên Chúa.
Chúng ta luôn tin tưởng và o Thiên Chúa trong suốt cuá»™c Ä‘á»i nà y, và niá»m tin đó có sức mạnh biến đổi ta. Äừng bao giá» thất vá»ng, đừng bao giá» ngã lòng, và cÅ©ng đừng bao giá» mang mặc cảm mình là con ngưá»i tá»™i lá»—i, ta hãy cương quyết đứng dáºy để trở vá» vá»›i Thiên Chúa.
Ngưá»i Giêricô hôm nay có quyá»n tá»± hà o vá» Giakêu, ông đã để lại cho Giêricô má»™t ká»· niệm đẹp, đó là cây sung và đã để lại má»™t câu nói thá»i danh: “Äây phân ná»a tà i sản cá»§a tôi, tôi cho ngưá»i nghèo; và nếu tôi đã chiếm Ä‘oạt cá»§a ai cái gì, tôi xin Ä‘á»n gấp bốn.â€
Amen.
______________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

