Bức tranh “Ơn g�i của Thánh Mát-thêu�, Le Caravage (1599-1600) ở Nhà th� Thánh Lu-i của ngư�i Pháp ở Rôma

Ngày thứ tư 30 tháng 5-2018, hãng tin SIR cho biết, phiên bản bức tranh “Ơn g�i của Thánh Mát-thêu� của danh h�a Caravage, bức tranh được �ức Phanxicô rất yêu thích, sẽ được treo ở Nhà nguyện Thánh Marta kể từ ngày 1 tháng 6 – 2018. Phiên bản được tặng cho �ức Phanxicô trong buổi tiếp kiến ngày 30-5.

Bức phiên bản được thực hiện tại xưởng ‘Bottega Tifernate’ ở Pérouse, nước � và đã được ông Stefano Lazzari, nhà sáng lập xưởng tặng �ức Phanxicô. Cùng đi với ông Lazzari có phái đoàn kênh truy�n hình Sky và Vatican Media. Bức phiên bản này được thực hiện là để cho một cuốn phim truy�n hình v� cuộc đ�i của danh h�a Caravage với sự hợp tác của Viện bảo tàng Vatican. Phiên bản bức tranh là tranh lụa được làm cùng kỹ thuật và màu sắc tương tự như bức tranh của Caravage.

Mỗi lần có dịp v� Rôma, Hồng y Bergoglio đ�u đến Nhà th� Thánh Lu-i của ngư�i Pháp để ngắm tác phẩm nguyên bản của Michelangelo Merisi, còn có tên “Caravage�, ông vẽ vào năm 1599-1600. Trước khi được bầu ch�n, ngài có thói quen ở Nhà giáo sĩ, trước mặt nhà th� Pháp.

�ức Phanxicô cảm hứng giai đoạn Thánh Mát-thêu được Chúa Giêsu g�i trong bức tranh của h�a sĩ Caravage, nên ngài đã ch�n khẩu hiệu của mình “được ch�n vì được tha thứ� (miserando atque eligendo). Khẩu hiệu này mang ý nghĩa đặc biệt trong con đư�ng thiêng liêng của �ức Phanxicô. Chính xác khi 17 tuổi, Jorge Bergoglio đã cảm nghiệm sự “hiện diện đầy tình yêu của Chúa trong đ�i mình� vào ngày lễ Thánh Mát-thêu 21 tháng 9. Sau khi xưng tội, ngài nghe tiếng Chúa g�i đi tu qua lòng thương xót của Chúa và theo gương Thánh I-Nhã.

Marta An Nguyễn dịch

Phanxicovn

Vì sao �ức Phanxicô yêu thích bức tranh “Ơn g�i của Thánh Mát-thêu?�

Trong buổi tiếp kiến chung ngày 30 tháng 5-2018, �ức Phanxicô được tặng phiên bản bức tranh “Ơn g�i của Thánh Mát-thêu� của danh h�a Caravage. Ngài đặc biệt yêu thích bức tranh này. Bây gi� bức tranh đã được treo ở Nhà nguyện Thánh Marta để ngài được th�a thích chiêm ngắm bất cứ lúc nào.

Ông Stefano Lazzari, nhà sáng lập hãng Tifernate Bottega, một hãng chuyên tái tạo lại các bức h�a danh tiếng, với kỹ thuật đặc biệt dùng chất liệu và màu sắc để làm lại các phiên bản giống như tranh gốc. Hãng Tifernate Bottega thư�ng hợp tác với các hãng phim để làm các phim lịch sử, như gần đây đã hợp tác với hãng phim Sky và Magnitudo Film, cùng với Vatican Media để làm cuốn phim nói v� cuộc đ�i của danh h�a Caravage, tâm hồn và huyết mạch.

Bức tranh “Ơn g�i của Thánh Mát-thêu� ở nhà th� Thánh Lu-i của ngư�i Pháp ở Rôma.

�ức Phanxicô là ngư�i biết rành bức tranh “Ơn g�i của Thánh Mát-thêu� ở nhà th� Thánh Lu-i của ngư�i Pháp ở Rôma, khi còn là hồng y, mỗi khi có dịp v� Rôma ngài đ�u đến đây để ngắm bức tranh. Hàng năm có hàng triệu du khách đến xem bức tranh này, bức tranh kể đoạn Chúa Giêsu g�i Thánh Mát-thêu đi theo Ngài.

Bố cục của bức tranh vẫn còn khó hiểu. Ở bên mặt bức tranh, ngư�i xem biết nhân vật chỉ ngón tay vào Thánh Mát-thêu là Chúa Giêsu. Thánh Phêrô đi theo Ngài nhưng gương mặt bị che. Còn ai là Thánh Mát-thêu trong tranh? Ngư�i ta vẫn còn tranh cãi v� chuyện này. Có phải là ông già có râu mặt quay v� Chúa Kitô, tay chỉ vào mình như muốn nói: “Có phải tôi mà Ngài muốn nói không?�. Hay là ngư�i thanh niên trẻ trong bóng tối ở cuối bàn, đang bận lo ti�n bạc? Giả thuyết này có vẻ gần đúng, vì như thử Thánh Mát-thêu đang phải đưa ti�n. Còn ông già chỉ tay vào thanh niên trẻ Mát-thêu như muốn nói với Chúa Kitô: “Có phải Ngài muốn kêu anh này?�.

“Chính vì thế mà tôi nghĩ tôi giống như Mát-thêu�

Ông Stefano Lazzari cho biết: “Một ni�m vui lớn lao và cũng là một vinh dự lớn lao để tôi được tặng �ức Giáo hoàng bức phiên bản tuyệt v�i này, tuyệt tác của danh h�a Caravage v� chủ đ� lòng thương xót và l�i kêu g�i của Chúa Kitô với m�i ngư�i�. Chúng ta hình dung sự xúc động của �ức Phanxicô khi nhìn bức phiên bản tuyệt đẹp mà chủ đ� nhắc lại ơn g�i chức thánh của ngài, như ngài đã nói trong cuộc ph�ng vấn với báo Văn minh Công giáo năm 2013: “Ngón tay Chúa Giêsu chỉ vào Thánh Mát-thêu như thử ngón tay này chỉ vào tôi. Cử chỉ của Thánh Mát-thêu làm tôi xúc động: ngài chụp lại mấy đồng ti�n, như muốn nói: ‘Không, không phải g�i tôi! Không, mấy đồng xu này là của tô!’. Và đó là tôi: một ngư�i tội lỗi được Chúa ghé mắt đến. �ó là đi�u tôi đã trả l�i khi được h�i, tôi có nhận việc bầu ch�n tôi làm giáo hoàng không�.

Một l�i kêu g�i có từ tuổi trẻ

Khẩu hiệu chính thức của �ức Phanxicô lấy từ các Bài giảng của Thánh linh mục Bède đáng kính, ngư�i đã chú giải giai đoạn Thánh Mát-thêu được Chúa g�i: “Chúa Giêsu nhìn thấy một ngư�i thu thuế, ngài nhìn ông với tấm lòng yêu thương và ch�n ông, Ngài nói với ông: ‘Anh theo tôi’�.

Khẩu hiệu chính thức của �ức Phanxicô

Khẩu hiệu này có một ý nghĩa đặc biệt trong con đư�ng thiêng liêng của �ức Phanxicô. Năm 1953 nhân ngày lễ Thánh Mát-thêu, thanh niên trẻ Jorge Bergoglio lúc đó 17 tuổi cảm thấy sự hiện diện của tình yêu Chúa trong đ�i mình. Sau khi xưng tội, Jorge Bergoglio cảm nhận Chúa dịu dàng nhìn mình với tấm lòng thương xót vô biên và kêu g�i mình theo tiếng Chúa g�i tận hiến đ�i mình cho Chúa.

Khi làm giám mục, cha nhớ lại sự kiện đánh dấu những ngày đầu dâng tr�n đ�i mình cho Chúa, cha đã ch�n câu này làm khẩu hiệu và là mục đích sống của đ�i mình. Khi được bầu ch�n giáo hoàng, ngài dùng lại câu của Thánh Bède: “�ược ch�n vì được tha thứ�. Một khẩu hiệu mà bây gi� ngày càng ghi nhớ trong lòng �ức Phanxicô khi ngài ngắm bức tranh này.

Marta An Nguyễn dịch

Phanxicovn