Các tín hữu thời đầu tiên tin thế nào về Bí tích Thánh Thể?

Suốt 2000 năm lịch sử Kitô Giáo, Giáo Hội Công Giáo luôn mạnh mẽ khẳng định một điều trong mọi tác phẩm giáo lý: “Bí tích Thánh Thể là ‘nguồn gốc và đỉnh cao’ của đời sống Kitô hữu. Mọi bí tích khác, và do đó là cả sứ vụ của Giáo Hội và công việc của hàng ngũ tông đồ, đều lệ thuộc vào Bí tích Thánh Thể và hướng về Bí tích ấy.” (GLCG 1324)

Đó là một khẳng định rất nổi bật, cho thấy Giáo Hội tôn sùng Bí tích Thánh Thể rất nhiều trong suốt chiều dài lịch sử. Thế nhưng, liệu đây có phải là một tín lý mới, được giới thiệu trong những thời gian gần đây? Hay thật sự là giáo điều đã được giảng dạy ngay từ thuở Giáo Hội sơ khai?

Như với các giáo huấn quan trọng khác của Giáo Hội Công Giáo, giáo lý về Thánh Thể hiện nay chỉ là một phản ảnh lại niềm tin của Giáo Hội qua nhiều thế kỷ. Quả thật, điều này trở nên rõ ràng khi nhìn lại các tác phẩm của các giáo phụ thuở ban đầu Giáo Hội, những người sống cách Chúa Giêsu chỉ từ vài chục đến vài trăm năm.

Sau đây là một số trích dẫn các tác phẩm Kitô Giáo thuở ban đầu về niềm tin vào Chúa Giêsu hiện diện trong Thánh Thể. Sau khi đọc những lời này, chúng ta sẽ thấy thật sự Giáo Hội chỉ là truyền tải những giáo huấn từ thời các Tông Đồ đến cho chúng ta chứ không chế biến ra thêm gì lạ cho huyền bí cả.

Vào ngày của Chúa chúng ta, hội họp chung lại để bẻ bánh và dâng lời tạ ơn; nhưng trước tiên hãy xưng thú tội lỗi của anh chị em, để hy lễ của anh chị em được tinh sạch. Dù sao đi nữa, những ai đang gây gổ với anh em mình thì không được dự lễ này cho đến khi đã hoà giải xong; hy lễ của anh chị em không được bợn nhơ. Bởi ở đây chúng ta có lời phán dạy của Đức Chúa: “Dù bất cứ nơi nào và khi nào cũng hãy dâng lên Ta một hy lễ tinh sạch; bởi Ta là Vua vĩ đại – sấm ngôn của Đức Chúa; và Danh Ta làm cho muôn dân kinh sợ.” (Didache, năm 90)

Bởi chúng ta sẽ không đón nhận những sự này như bánh và rượu thông thường; nhưng như Đức Giêsu Kitô, Đấng Cứu Chuộc chúng ta đã nhập thể qua việc Ngôi Lời Thiên Chúa nhận lấy máu thịt con người để cứu độ chúng ta, nên chúng ta cũng được dạy rằng bánh được thánh hiến bởi Lời Nguyện phát xuất từ Người, bánh nuôi dưỡng xác thịt chúng ta bởi sự biến thể, thật sự là thịt và máu của chính Đức Giêsu nhập thể đó. (Thánh Justino Tử đạo, năm 100)

Những người theo thuyết Ngộ Đạo tránh xa Thánh Thể và lời nguyện, vì họ không tin được rằng Thánh Thể là thịt của Chúa Giêsu Kitô, Đấng Cứu Độ chúng ta, là thân thể đã chịu đau khổ vì tội lỗi chúng ta, và cũng là thân thể mà Đức Chúa Cha đã dùng quyền phép cho sống lại từ cõi chết. (Thánh Inhaxiô Antiôkhia, năm 110)

Đức Kitô đã tuyên bố rằng chén này, là sản phẩm của thụ tạo, chính là Bửu huyết của Người, nhờ đó mà Người làm cho máu chúng ta thông suốt; và bánh này, là sản phẩm của thụ tạo, Người đã làm cho trở thành Thân Thể Người, nhờ đó Người ban cho thân thể chúng ta được tăng triển. (Thánh Irênê Lyon, năm 140)

Lời là mọi sự với một đứa trẻ: là Cha cũng như là Mẹ, là Thầy Dạy cũng là Vú Nuôi. Người đã phán: “Hãy ăn Thịt Ta và uống Máu Ta.” Đức Chúa ban cho chúng ta những dưỡng chất tình yêu này. Người ban ra Thịt của Người, và đổ xuống Máu của Người; và chẳng có gì thiếu cho sự phát triển của con cái Người nữa. Thật là một mầu nhiệm khó tưởng tượng! (Thánh Clêmentê Alexandria, năm 150)

Gioakim Nguyễn chuyển dịch

Thanhlinh