Gương Thánh nhân: Hôm nay Giáo há»™i Công giáo và đặc biệt Há»™i thánh Việt Nam mừng kÃnh toà n thể CÃC THÃNH TỬ ÄẠO VIỆT NAM . Lịch Công giáo (“những ngà y lá»… Công giáo”) đỠlà lá»… “Thánh An-rê Trần An DÅ©ng Lạc và các bạn TỠđạo”.
Theo sá» liệu, đạo Chúa được truyá»n giảng tại Việt Nam và o thế ká»· 16. Và suốt gần 300 năm sau đó, đã có khoảng 130.000 Ki-tô hữu bị giết vì đạo, do trung thà nh giữ vững đức tin và để nên hạt giống trổ sinh thêm ngưá»i có đạo; trong số đó có 117 vị đã được Äức Giáo Chá»§ Gioan Phaolô 2 suy tôn lên Hiển thánh ngà y 19 tháng 06 năm 1988, gồm có 08 Giám mục, 50 Linh mục, 16 Thầy giảng, 01 Chá»§ng sinh và 42 Giáo dân. Các ngà i đã phải chịu rất nhiá»u hình khổ: 79 vị bị trảm quyết (chặt đầu), 16 vị xá» giảo (siết cổ chết), 08 vị chết rÅ© tù, 06 vị bị thiêu sống, 04 vị bị lăng trì (chặt tay chân), 01 vị xá» bá Ä‘ao (lóc 100 miếng thịt ), 01 vị tá» thương.
Há»™i Äồng Giám mục chá»n các thánh tỠđạo Việt Nam là m bổn mạng Giáo Há»™i Việt Nam, để nhá» các ngà i cầu bầu cùng Chúa cho đạo thánh ngà y cà ng phát triển trên quê hương xứ sở, và cho má»i tÃn hữu biết noi gương các ngà i, luôn can đảm trung thà nh vá»›i Chúa.
Hôm nay cũng là ngà y:
THÃNH PHÊ-RÔ CAO, PHÊ-RÔ KHOA VÀ VINH SÆ N ÄIỂM
Giám Mục và Linh Mục Tá» Äạo
Gương Thánh nhân: Sau khi bị bắt, Äức Cha Cao, hai cha Phê-rô Khoa và Vinh-sÆ¡n Äiểm bị nhốt chung trong ngục ở Äồng Há»›i, tỉnh Quảng Bình. Suốt thá»i gian ở trong ngục, má»—i ngà y ba vị cùng nhau lần chuá»—i Môi Khôi, kêu xin Äức Mẹ ban Æ¡n giúp sức, để đủ sức mạnh và can đảm chịu má»i cá»±c hình vì Chúa. Các ngà i hoà n toà n phó thác Ä‘á»i mình cho Mẹ là Nữ Vương hà ng Linh mục. Sau má»—i khi lần chuá»—i các ngà i đồng thanh cầu khẩn: “Lạy Mẹ Ma-ri-a, xưa Mẹ đã dâng Con yêu dấu cá»§a Mẹ trong Ä‘á»n thá» và trên Thánh giá, nay xin Mẹ cÅ©ng dâng hiến chúng con trong cuá»™c tỠđạo…”
NhỠđó, các ngà i đã chiến thắng má»i khổ hình, vượt qua má»i thá» thách, trung thà nh vá»›i Chúa đến hÆ¡i thở cuối cùng.
* * *
Phê-rô Cao sinh ngà y 20 tháng 02 năm 1808, tại miá»n Co-rê nước Pháp.
Cha mẹ muốn cho cáºu là m Linh mục, nên ép cáºu và o chá»§ng viện. Cáºu miá»…n cưỡng vâng lá»i, song chẳng cảm thấy hứng thú má»™ mến gì. Do đó, cáºu sống trong chá»§ng viện như lụt bình trôi; chẳng những thế, cáºu còn lá»—i phạm ká»· luáºt như cÆ¡m bữa. Cha giám đốc phải xá» phạt cáºu thưá»ng xuyên, nhưng rồi cáºu cÅ©ng chứng nà o táºt nấy, chẳng sá»a đổi được chút nà o. Song Chúa quan phòng đã sắp đặt cho cáºu. Má»™t hôm cáºu bị cÆ¡n sốt nặng. Trên giưá»ng bệnh, cáºu được dịp Ä‘á»c cuốn Niên Giám cá»§a Trưá»ng Truyá»n Giáo, ghi lại cuá»™c Ä‘á»i cá»§a các vị giảng đạo ở Viá»…n Äông. Cáºu cảm thấy phấn khởi, muốn nối gót các nhà truyá»n giáo, Ä‘em Chúa đến cho những ngưá»i ở miá»n xa. Khi mạnh lại, cáºu xin chuyển qua chá»§ng viện Há»™i Thừa sai Pa-ri, ngà y ngà y chuyên cần há»c há»i tu luyện, vá»›i ước nguyện là m tông đồ mở rá»™ng Nước Chúa. Ngà y 21 tháng 11 năm 1830, thầy Phê-rô thụ phong Linh mục, và lên đưá»ng truyá»n giáo.
Dá»c đưá»ng tà u bị bão tố, cha phải dừng lại ở Ma-cao. Äến ngà y 15 tháng 05 năm 1832, cha má»›i tá»›i Việt Nam . Sau thá»i gian há»c tiếng, cha lấy tên là Cao, và được Äức Cha Du, Giám mục giáo pháºn Tây Äà ng Ngoà i sai Ä‘i rao giảng Tin mừng tại Nghệ An, Hà Tỉnh và Bố ChÃnh.
Từ ngà y đó, cha lăn xả và o cánh đồng truyá»n giáo, Ä‘em hết tà i năng sức lá»±c phục vụ các linh hồn, rao truyá»n đạo Chúa cho lương dân. Nhưng má»›i hoạt động tông đồ được mấy tháng, thì ngà y 06 tháng giêng năm 1833, vua Minh Mạng ra chiếu chỉ cấm đạo toà n quốc. Cha phải ẩn trốn rà y đây mai đó để lo việc mục vụ, ban các Bà tÃch cho các giáo hữu. Cuá»™c bắt đạo ngà y cà ng gay gắt, cha phải xuống hầm ẩn trốn. Quan quân lục soát tìm kiếm không gặp cha, há» liá»n bắt má»™t thiếu nữ có đạo, đánh Ä‘áºp tra khảo dữ dá»™i, buá»™c phải chỉ chá»— cha trú ẩn. Cô can đảm không khai, nhưng ngưá»i cha thấy con mình bị đòn Ä‘au đớn quá thì cầm lòng không nổi, đã chỉ dẫn cho quân lÃnh bắt cha, giải vá» Äồng Há»›i, nhốt chung vá»›i cha Khoa và cha Äiểm. ChÃnh trong thá»i gian bị giam ở đây, cha nháºn được văn thư Tòa Thánh, đặt cha là m Giám mục, coi sóc giáo pháºn Tây Äà ng Ngoà i, thay cho Äức Cha Du.
Phê-rô VÅ© Äăng Khoa sinh năm 1790, tại xứ Thuáºn NghÄ©a tỉnh Nghệ An. Lá»›n lên cáºu theo há»c vá»›i Cha Hòa và cha Phương. Hai cha thấy cáºu giá»i giắn đạo đức và có ý muốn dâng mình cho Chúa, thì gởi và o chá»§ng viện VÄ©nh Trị ở Nam Äịnh. Năm 1820, thầy Khoa được thụ phong Linh mục.
Äức Cha bổ nhiệm cha là m phụ tá cha Vinh-sÆ¡n Äiểm, coi sóc giáo hữu các xứ Lu Äăng và VÄ©nh Phước, thuá»™c hạt Bố ChÃnh. Hằng ngà y cha nhiệt thà nh phụ giúp cha sở, giảng dạy giáo lý, ngồi tòa giải tá»™i, huấn luyện tân tòng. Trong thá»i gian 09 năm phụ tá cha Äiểm, cha há»c được nhiá»u kinh nghiệm mục vụ, nên Äức Cha cá» Ä‘i là m chánh sở giáo xứ Cồn Dừa. Vá»›i tà i đức đã táºp luyện và kinh nghiệm đã thu tháºp được, cha hoạt động tông đồ đắc lá»±c, giúp giáo hữu nhiệt thà nh sống đạo, Ä‘em nhiá»u ngưá»i ngoại giáo trở vá» vá»›i Chúa
Äang lúc cha hăng say hoạt động tông đồ, thì ngà y 06 tháng giêng năm 1833, vua Minh Mạng ra sắc chỉ cấm đạo trên toà n quốc: giáo sÄ© cÅ©ng như tÃn hữu bị lùng bắt khắp nÆ¡i, thánh đưá»ng bị triệt hạ, cÆ¡ sở đạo bị phá há»§y. Cha phải ẩn nấp và thay đổi chá»— ở luôn, để ban các Bà tÃch cho giáo dân, khuyến khÃch há» trung thà nh giữ vững đức tin. Äêm 02 tháng 07 năm 1838, cha Ä‘ang trú ẩn ở là ng Lê SÆ¡n, thì quan quân đến bao vây bắt giải vá» Äồng Há»›i, tỉnh Quảng Bình, giam chung vá»›i Äức Cha Cao và Cha Äiểm.
Vinh-sÆ¡n Nguyá»…n Thế Äiểm sinh năm 1761, tại An Do tỉnh Quảng Trị, thuá»™c địa pháºn Tây Äà ng Ngoà i.
Lá»›n lên, cáºu nghe theo tiếng Chúa gá»i, xin và o chá»§ng viện Kẻ VÄ©nh ở Nam Äịnh. Sau thá»i gian tu luyện hoc hà nh, thầy Vinh-sÆ¡n Äiểm được thụ phong Linh mục, Äức Cha Du bổ nhiệm cha lãnh chánh xứ Cồn Nam, kiêm luôn mấy hỠđạo lân cáºn thuá»™c hạt Bố ChÃnh.
Má»›i chịu chức Linh mục mà phải đảm đương má»™t vùng rá»™ng lá»›n, vá»›i nhiá»u giáo dân, cha hết sức lo âu, ngà y đêm kêu xin Chúa ban Æ¡n trợ lá»±c để chu toà n trách vụ. Má»—i tuần cha ăn chay cầu nguyện cho con chiên bổn đạo biết lo là m tròn bổn pháºn đối vá»›i Chúa và Há»™i thánh. Cha quan tâm đặc biệt đến việc đà o tạo các thầy giảng, để có ngưá»i cá»™ng tác trong việc tông đồ mục vụ.
Năm 1838, cuá»™c bách hại cá»§a vua Minh Mạng trở nên ác liệt. Quan quân ngà y đêm truy lùng bắt bá»›, giết hại. Lúc đó cha đã cao niên, tuổi già sức yếu, phải lặn lá»™i trốn tránh để lo cho đà n chiên. Má»™t hôm, Ä‘ang lúc cha Ä‘i tìm nÆ¡i trú ẩn thì bị bắt, giải vá» Äồng Há»›i. Trong tù, cha gặp Äức Cha Cao và Cha Khoa.
Cùng sống chung trong ngục, má»—i ngà y ba vị hiệp nhau lần chuá»—i Môi Khôi, kêu cầu Äức Mẹ cầu thay nguyện giúp cho được can đảm chịu chết vì Chúa.
Trong thá»i gian bị giam ở đây, các ngà i chịu tra tấn nhiá»u lần, buá»™c đạp lên Thánh giá, chối đạo. Nhưng các ngà i luôn luôn từ khước, mạnh mẽ tuyên xưng niá»m tin và o Chúa Ki-tô.
Thấy cá»±c hình không lay chuyển nổi lòng tin sắt đá cá»§a các vị, quan phải chịu thua, là m án gởi vá» Kinh. Ngà y 24 tháng 11 năm 1838, bản án vua Minh Mạng châu phê đã vá» tá»›i Äồng Há»›i. Theo đó, Äức Cha Cao bị kết án xá» trảm (chém đâu), còn cha Khoa và cha Äiểm thì lãnh án xá» giảo (thắt cổ đến chết).
Tại pháp trưá»ng Äồng Há»›i, cha Khoa và cha Äiểm chịu xá» giảo trước. Äến lượt Äức Cha Cao, lý hình muốn được bình tÄ©nh để là m pháºn vụ, nhưng vì lỡ uống rượu quá chén, anh chém tráºt và o tai, và vai Äức Cha, mãi đến nhát thứ bảy, đầu vị anh hùng má»›i lìa khá»i cổ.
Ngà y 27 tháng 05 năm 1900, Äức Thánh Cha Lê-ô 13 đã tôn phong các ngà i lên Chân phước, và ngà y 19 tháng 06 năm 1988 Äức Giáo Hoà ng Gioan Phaolô 2 suy tôn lên Hiển Thánh.
Quyết tâm: Noi gương thánh Phê-rô Cao, Phê-rô Khoa và Vinh-sÆ¡n Äiểm tỠđạo, nhiệt thà nh rao giảng đạo Chúa, và hằng ngà y siêng năng lần chuá»—i Môi Khôi, cáºy nhá» Äức Mẹ phù giúp hy sinh chịu khó là m chứng cho Chúa.
Lá»i nguyện: Lạy Cha, Cha đã ban cho Giáo há»™i Việt Nam nhiá»u chứng nhân anh dÅ©ng, biết hiến dâng mạng sống, để hạt giống đức tin trổ sinh hoa trái dồi dà o trên quê hương đất nước chúng con. Xin nháºn lá»i các ngà i chuyển cầu, cho chúng con biết noi gương các ngà i để lại, luôn can đảm là m chứng cho Cha và trung kiên mãi đến cùng.
GPVL
24 Tháng Mưá»i Má»™t Thánh Anrê DÅ©ng Lạc và Các Bạn
Lá»i Bà n
Lịch sá» tỠđạo cá»§a dân tá»™c Việt, giúp cho những ai chỉ biết đến Việt Nam qua cuá»™c chiến giữa tá»± do và cá»™ng sản thấy rằng, ngay tá»± xa xưa, tháºp giá đã là má»™t phần cá»§a Ä‘á»i sống ngưá»i Việt. Trong khi lý do cá»§a sá»± can thiệp hoặc bá» rÆ¡i cá»§a Hoa Kỳ và o vấn đỠViệt Nam chưa được giải đáp thá»a đáng, thì chÃnh đức tin Kitô Giáo từng ăn sâu và o lòng đất Việt đã chứng tá» sá»± can trưá»ng hÆ¡n bất cứ sức lá»±c nà o muốn tiêu diệt đức tin ấy.
Lá»i TrÃch
“Giáo Há»™i Việt Nam thì sống động và đầy sinh lá»±c, vá»›i nhiá»u giám mục trung tÃn và hăng hái, và nhiá»u giáo dân táºn tụy và can đảm. Giáo Há»™i Việt Nam Ä‘ang sống phúc âm trong má»™t hoà n cảnh khó khăn và phức tạp vá»›i má»™t sức mạnh đáng kể†(Nháºn định cá»§a ba vị tổng giám mục Hoa Kỳ sau chuyến thăm viếng Việt Nam và o tháng Giêng 1989).
HÄÄM

