“Theo huyết thống, tôi là ngưá»i Anbani. Theo quốc tịch, tôi là ngưá»i Ấn Äá»™. Theo đức tin, tôi là má»™t nữ tu công giáo. Theo Æ¡n gá»i, tôi thuá»™c vá» thế gian. Theo con tim, tôi hoà n toà n thuá»™c vá» Trái Tim Chúa Giêsuâ€Â (Mẹ Têrêxa).
Vá»›i dáng ngưá»i nhá» bé, nhưng vá»›i má»™t đức tin sắt đá, Mẹ Têrêxa thà nh Calcutta được giao phó sứ mạng công bố tình yêu vô bá» bến cá»§a Thiên Chúa đối vá»›i nhân loại, đặc biệt đối vá»›i những ngưá»i bần cùng nhất. “Thiên Chúa vẫn mãi yêu thương thế gian và Ngưá»i sai chị em chúng ta ra Ä‘i để biểu lá»™ tình yêu và lòng thương cảm cá»§a Ngưá»i đối vá»›i ngưá»i nghèo“. Mẹ có má»™t tâm hồn trà n đầy ánh sáng Chúa Kitô, má»™t tâm hồn bùng cháy tình yêu đối vá»›i Ngà i và bị thôi thúc bởi má»™t mong ước duy nhất: “xoa dịu cÆ¡n khát cá»§a Chúa: khát tình yêu và khát các linh hồn“.
Thá»i thÆ¡ ấu
Agnes Gonxha Bojaxhiu sinh ngà y 26 tháng 08 năm 1910, và chịu phép rá»a ngay hôm sau, tại Skopje, Macedonia. Gia đình cô thuá»™c cá»™ng đồng ngưá»i Anbani. Äây là má»™t gia đình công giáo, mặc dù Ä‘a số ngưá»i Anbani ở đấy theo Hồi Giáo. Thá»i bấy giá», Äế quốc Thổ NhÄ© Kỳ cai trị đất nước. Cha cô, ông Nikola, là má»™t doanh nhân. Ông là m chá»§ má»™t công ty và má»™t cá»a hà ng thá»±c phẩm. Ông thưá»ng du hà nh đó đây, biết nhiá»u thứ tiếng và rất quan tâm đến chÃnh trị. Ông là má»™t thà nh viên cá»§a Há»™i Äồng ngưá»i Anbani. Cùng vá»›i vợ mình là bà Drana, ông đã dạy cho Agnes những bà i há»c bác ái đầu tiên.
Khi Agnes lên 9, năm 1919, cha cô qua Ä‘á»i má»™t cách đột ngá»™t. Bà Drana phải má»™t mình bươn chải hầu nuôi dạy ba ngưá»i con là Aga (1904), Lazar (1907) và Agnes Gonxha (1910). Äể sinh sống, bà lao động vất vả qua nghá» thêu may. Dù váºy, bà vẫn dà nh thì giỠđể giáo dục con cái. Gia đình cầu nguyện má»—i tối, Ä‘i nhà thá» hằng ngà y, lần chuổi Mân Côi má»—i ngà y trong suốt tháng Năm và chuyên cần tham dá»± các lá»… kÃnh Äức Mẹ. Há» cÅ©ng luôn quan tâm giúp đỡ những ngưá»i nghèo khổ và túng thiếu đến gõ cá»a nhà há». Trong các kỳ nghỉ, gia đình có thói quen đến tÄ©nh tâm tại má»™t nÆ¡i hà nh hương kÃnh Äức Mẹ, ở Letnice.
Agnes rất thÃch Ä‘i nhà thá», cô cÅ©ng thÃch Ä‘á»c sách, cầu nguyện và ca hát. Mẹ cô tình nguyện chăm sóc má»™t phụ nữ nghiện rượu ở gần đấy. Má»—i ngà y hai lần, bà đến rá»a ráy và cho ngưá»i phụ nữ ấy ăn, đồng thá»i bà cÅ©ng chăm sóc má»™t bà góa có 6 con. Những ngà y bà không Ä‘i được, thì Agnes thay bà đi là m các việc bác ái đó. Khi bà góa qua Ä‘á»i, những ngưá»i con cá»§a bà đến sống vá»›i bà Drana như con ruá»™t cá»§a mình.
Æ n Gá»i

Những năm trung há»c, cô Agnes dùng phần lá»›n thá»i gian để hoạt động trong há»™i Äạo Binh Äức Mẹ (Legio Mariae). Vì giá»i ngoại ngữ, cô giúp má»™t linh mục gặp khó khăn trong ngôn ngữ, cô dạy giáo lý và đá»c rất nhiá»u sách vá» các nhà thừa sai Slovenia và Croatia ở Ấn Äá»™. Khi lên 12, lần đầu tiên cô mong muốn dâng Ä‘á»i mình để là m việc Chúa, hiến trá»n Ä‘á»i mình cho Chúa để Ngưá»i quyết định. Nhưng cô phải là m sao để biết chắc chắn là Chúa có gá»i cô hay không?
Cô cầu nguyện nhiá»u rồi tâm sá»± vá»›i các chị và mẹ mình. Cô cÅ©ng trình bà y vá»›i vị linh mục giải tá»™i: “Là m sao con biết chắc?â€. Cha trả lá»i: “Căn cứ trên NIỀM VUI. Nếu con cảm thấy thá»±c sá»± há»›n hở vui mừng vá»›i ý tưởng rằng Chúa có thể gá»i con phục vụ Ngưá»i và tha nhân, thì đấy là bằng chứng cho thấy rằng con có Æ¡n gá»iâ€. Và cha nói thêm: “Niá»m vui sâu xa mà con cảm nháºn là la bà n để chỉ cho con biết hướng Ä‘i cá»§a Ä‘á»i mìnhâ€.
Năm 18 tuổi là năm trá»ng đại. Cô quyết định. Hai năm trước đó, cô đã đến tÄ©nh tâm nhiá»u lần tại Letnice và nháºn ra rõ rà ng là cô sẽ phải Ä‘i truyá»n giáo ở Ấn Äá»™. Và o ngà y lá»… Äức Mẹ Hồn Xác Lên Trá»i năm 1928, cô đến Letnice cầu nguyện xin Äức Mẹ chúc là nh trước khi ra Ä‘i. Cô chuẩn bị gia nháºp dòng Äức Mẹ Lorette, má»™t há»™i dòng Ä‘ang hoạt động tÃch cá»±c tại Ấn Äá»™.
Ngà y 25 tháng 09, cô lên đưá»ng. Cả cá»™ng đồng tiá»…n cô ra ga: nà o bạn hữu, nà o láng giá»ng già trẻ, và dÄ© nhiên cả Mẹ và bà chị Aga. Má»i ngưá»i Ä‘á»u khóc.
Cô Ä‘i qua Zagreb, Ão, Thụy SÄ©, Pháp và đến Luân Äôn, rồi từ đấy và o má»™t tu viện gần Dublin là nhà mẹ cá»§a Há»™i Dòng Äức Mẹ Lorette. Tại đấy, cô há»c nói tiếng Anh và sống nếp sống nữ tu. Ngà y mặc áo dòng, cô chá»n tên là Têrêxa, để tưởng nhá»› chị thánh Têrêxa Hà i Äồng ở Lisieux, nÆ¡i mà cô dừng chân trên đưá»ng đến Luân Äôn. Cùng thá»i gian nà y cô là m các thá»§ tục giấy tá» và năm 1928 cô khởi sá»± cuá»™c hà nh trình đầu tiên đến vá»›i Ấn Äá»™: đất nước ước mÆ¡ cá»§a cô! Cuá»™c hà nh trình nà y tháºt gian nan. Có và i chị em nữ tu Ä‘i cùng tà u vá»›i cô nhưng phần đông hà nh khách thì theo Anh giáo. Suốt nhiá»u tuần lá»…, há» không được dá»± lá»… và rước lá»…, kể cả ngà y Giáng Sinh. Tuy nhiên, há» cÅ©ng là m má»™t máng cá», lần hạt và hát thánh ca Giáng Sinh.
Äầu năm 1929 hỠđến Colombo, rồi đến Madras và cuối cùng là Calcutta. Há» tiếp tục Ä‘i đến Darjeeling, dưới chân dãy Hy mã lạp sÆ¡n, nÆ¡i mà ngưá»i nữ tu trẻ sẽ hoà n tất thá»i gian huấn luyện. Ngà y 23 tháng 05 năm 1929, chị Têrêxa và o táºp viện và hai năm sau chị khấn lần đầu. Ngay sau đó, chị được chuyển đến Bengali để giúp đỡ các chị trong má»™t bệnh viện nhá» hầu chăm sóc các bà mẹ Ä‘au yếu, đói khát và không nÆ¡i nương tá»±a. Chị bị đánh động trước ná»—i khốn cùng vô biên tại nÆ¡i nà y.
Nữ Tu và Giáo viên
Sau đó, chị được gởi đến Calcutta để há»c sư phạm. Khi nà o có thể, chị Ä‘á»u Ä‘i giúp chăm sóc bệnh nhân. Khi ra trưá»ng, chị trở thà nh giáo viên và má»—i ngà y phải Ä‘i xuyên qua thà nh phố. Công việc đầu tiên cá»§a chị là lau phòng há»c. Chẳng bao lâu, các em bé yêu mến cô giáo vì sá»± nhiệt tình và lòng trìu mến cá»§a cô, nên số há»c sinh lên đến ba trăm em. Ở má»™t khu khác trong thà nh phố, còn 100 em nữa. Chị nhìn thấy nÆ¡i các em ở và đồ các em ăn. Cảm được sá»± chăm sóc và tình yêu cá»§a chị, các em gá»i chị là ‘ma’ (mẹ). Những ngà y chúa nháºt, chị Ä‘i thăm viếng gia đình các em.
Ngà y 24 tháng 05 năm 1937, chị khấn trá»n Ä‘á»i ở Darjeeling và trở thà nh, như lá»i chị nói, “hiá»n thê cá»§a Chúa Giêsu cho đến Ä‘á»i Ä‘á»iâ€. Chị được cá» là m hiệu trưởng má»™t trưá»ng phổ thông cÆ¡ sở tại trung tâm Calcutta, dà nh cho nữ sinh Bengali. Äôi khi chị cÅ©ng Ä‘Ãch thân dạy sỠđịa. Cạnh trưá»ng là má»™t trong những khu ổ chuá»™t lá»›n nhất Calcutta. Chị Têrêxa không thể nhắm mắt là m ngÆ¡ được: Ai chăm sóc cho những ngưá»i nghèo sống lang thang trên đưá»ng phố đây? Tinh thần bác ái toát ra từ những bức thư cá»§a mẹ chị nhắc lại tiếng gá»i căn bản: hãy chăm sóc ngưá»i nghèo.
Há»™i Ä‘oà n Legio Mariae cÅ©ng hoạt động trong trưá»ng nà y. Cùng vá»›i các nữ sinh, chị Têrêxa thưá»ng Ä‘i thăm bệnh viện, khu ổ chuá»™t, ngưá»i nghèo. Há» không chỉ cầu nguyện suông. Há» cÅ©ng nghiêm túc trao đổi vá» những gì mình thấy và là m. Cha Henry, má»™t linh mục dòng Tên ngưá»i Bỉ, là vị linh hướng cá»§a chị; ngà i gợi ý nhiá»u Ä‘iá»u trong công tác nà y. Ngà i hướng dẫn chị Têrêxa trong nhiá»u năm. Qua các gợi ý cá»§a ngà i, chị cà ng ngà y cà ng mong muốn phục vụ ngưá»i nghèo, nhưng bằng cách nà o đây?
â€˜Æ n gá»i trong Æ¡n gá»i’
Vá»›i tất cả những thao thức ấy, chị Ä‘i tÄ©nh tâm ngà y 10 tháng 09 tại Darjeering. Sau nà y chị nói: “đấy là chuyến Ä‘i quan trá»ng nhất trong Ä‘á»i tôiâ€. Äấy chÃnh là nÆ¡i mà chị thá»±c sá»± nghe được tiếng Chúa: “Hãy đến là m ánh sáng cho Thầyâ€â€œ. Sứ Ä‘iệp cá»§a Ngưá»i rất rõ rà ng: chị phải rá»i tu viện để giúp đỡ những kẻ khốn khổ nhất và cùng sống vá»›i há». “Äấy là má»™t mệnh lệnh, má»™t bổn pháºn, má»™t xác tin tuyệt đối. Tôi biết mình phải là m gì, nhưng không biết phải là m thế nà oâ€. Ngà y 10 tháng 09 là má»™t ngà y quan trá»ng đến ná»—i Há»™i Dòng gá»i ngà y nà y là ‘ngà y linh hứng’ (inspiration day).
Chị Têrêxa cầu nguyện, trình bà y cho và i chị khác, tham khảo ý kiến mẹ bá» trên, và mẹ bảo chị đến gặp đức tổng giám mục Calcutta, Äức Cha Perrier. Chị giải thÃch cho ngà i vá» Æ¡n gá»i cá»§a mình, nhưng đức cha không cho phép. Ngà i đã trao đổi vá»›i các cha dòng Tên Henry và Celeste Van Exem, là những vị biết rõ chị Têrêxa. Các ngà i xem xét má»i mặt vấn Ä‘á»: Ấn Äá»™ sắp được độc láºp và chị Têrêxa lại là má»™t ngưá»i Âu! E rằng chị sẽ gặp những nguy hiểm vá» chÃnh trị và nhiá»u vấn đỠkhác xuất phát từ việc phân biệt sắc tá»™c. Liệu Rôma có phê chuẩn quyết định nà y chăng? Äức cha khuyên chị cầu nguyện má»™t năm nữa trước khi thá»±c hiện quyết định nà y, nếu không thì nên gia nháºp dòng các Nữ Tá» thánh Anna, những nữ tu mặc sari xanh Ä‘ang hoạt động cho ngưá»i nghèo. Chị Têrêxa nghÄ© rằng đấy không phải là con đưá»ng thÃch hợp cho mình. Chị muốn sống cùng vá»›i ngưá»i nghèo. Má»™t năm sau, khi chị Têrêxa trình lên ý định mình, đức tổng giám mục muốn cho phép, nhưng ngà i bảo tốt hÆ¡n là chị hãy xin phép Rôma và Mẹ bá» trên tổng quyá»n cá»§a chị ở Dublin. Chị lại phải chỠđợi má»™t thá»i gian khá lâu để nháºn được quyết định từ trung ương.
Quyết định
Tháng 08 năm 1948, chị Têrêxa được phép rá»i cá»™ng Ä‘oà n Lorette vá»›i Ä‘iá»u kiện là tiếp tục tuân giữ các lá»i khấn khó nghèo, khiết tịnh và vâng phục. Chị chia tay vá»›i chị em mình năm 38 tuổi, rá»i tu phục dòng Lorette để mặc lấy chiếc sari rẻ tiá»n mà u trắng viá»n xanh. Trước hết, chị đến Patna để theo há»c má»™t khóa huấn luyện y tá cùng vá»›i các nữ tu tại đấy. Chị thấy rõ rà ng là chị chỉ có thể giúp đỡ ngưá»i nghèo trong các căn nhà bẩn thỉu bệnh hoạn cá»§a há» nếu chị biết cách phòng bệnh và chữa bệnh. Kiến thức y khoa là điá»u kiện không thể thiếu được hầu chu toà n Æ¡n gá»i má»›i cá»§a mình.
Vị bá» trên ở Patna, má»™t bác sÄ©, đã cho chị má»™t lá»i khuyên khôn ngoan khi chị tỠý muốn ra sống giữa những ngưá»i nghèo và chăm sóc há». Chị bảo rằng chị muốn sống chỉ bằng cÆ¡m vá»›i muối, giống như ngưá»i nghèo, và vị bá» trên đáp lại rằng đấy là cách hay nhất để cản trở chị khá»i phải Ä‘i theo Æ¡n gá»i cá»§a chị: nếp sống má»›i đòi há»i ở chị má»™t sức khoẻ tháºt vững và tháºt tốt.
Sau khi trở vá» Calcutta, chị Têrêxa đến vá»›i các khu ổ chuá»™t và đưá»ng phố, thăm viếng và giúp đỡ ngưá»i nghèo. Toà n bá»™ tà i sản cá»§a chị vẻn vẹn là má»™t cục xà phòng và năm rupi (má»™t đôla = 45 rupi; và 5 rupi = dưới 2000 VNÄ). Chị giúp tắm các em bé và rá»a các vết thương. Ngưá»i nghèo rất ngạc nhiên: Cái bà ngưá»i Âu mặc chiếc sari nghèo nà n nà y là ai váºy? Mà bà nói thông thạo tiếng Bengali! Bà lại đến giúp há» rá»a ráy, lau chùi và chăm sóc há» nữa chứ! Thế rồi chị bắt đầu dạy các em bé nghèo há»c chữ, há»c cách rá»a ráy và giữ vệ sinh. Sau đấy chị mướn được má»™t phòng nhỠđể là m lá»›p há»c.
Phần chị, chị vẫn tạm trú tại nhà các Chị Em Ngưá»i Nghèo. Chúa là nÆ¡i nương tá»±a cá»§a chị để có được những sá»± trợ giúp váºt chất. Và Ngưá»i luôn có mặt: lúc nà o chị cÅ©ng tìm ra thuốc men, quần áo, thức ăn và chá»— ở để đón ngưá»i nghèo và chăm sóc há». Và o giữa trưa, các em bé được uống má»™t ly sữa và nháºn má»™t miếng xà phòng, nhưng đồng thá»i các em cÅ©ng được nghe nói vá» Chúa, Äấng Tình Yêu, và – ngược vá»›i cái thá»±c trạng rà nh rà nh trước mắt các em – Ngưá»i yêu thương các em, thá»±c sá»± yêu thương các em.
Má»™t thá»i Ä‘iểm cảm động
Má»™t hôm, má»™t thiếu nữ Bengali, xuất thân từ má»™t gia đình khá giả và là cá»±u há»c sinh cá»§a Mẹ Têrêxa, muốn đến ở vá»›i Mẹ mà giúp má»™t tay. Äây là má»™t thá»i Ä‘iểm cảm động. Nhưng Mẹ Têrêxa rất thá»±c tế: Mẹ nói vá» sá»± nghèo khó toà n diện, vá» những khÃa cạnh khó chịu cá»§a công việc Mẹ là m. Mẹ đỠnghị thiếu nữ chỠđợi má»™t thá»i gian nữa.
Ngà y 19 tháng 03 năm 1949, thiếu nữ ấy trở lại trong má»™t chiếc áo nghèo nà n và không mang trên ngưá»i má»™t món nữ trang nà o. Cô đã quyết định. Cô là ngưá»i đầu tiên gia nháºp cá»™ng Ä‘oà n cá»§a Mẹ Têrêxa và lấy tên khai sinh cá»§a Mẹ là Agnes. Những thiếu nữ khác nối tiếp cô: và o tháng 05 cá»™ng Ä‘oà n có ba ngưá»i, tháng 11 là năm ngưá»i, năm sau đó là bảy ngưá»i. Mẹ Têrêxa thiết tha cầu nguyện để có được nhiá»u Æ¡n gá»i hÆ¡n nữa cho Chúa Giêsu và Äức Mẹ. Có quá nhiá»u việc phải là m. Các chị em thức dáºy tháºt sá»›m, cầu nguyện lâu giá», dá»± thánh lá»… để kÃn múc sức mạnh cho Ä‘á»i sống thiêng liêng hầu thá»±c thi những công việc phục vụ ngưá»i nghèo. Tạ Æ¡n Chúa, có má»™t ông tên là Gomes đã dâng tặng tầng cao nhất cá»§a căn nhà mình cho cá»™ng Ä‘oà n Mẹ Têrêxa. Äây cÅ©ng là năm mà Mẹ Têrêxa lấy quốc tịch Ấn Äá»™.
Mẹ Têrêxa nhìn cá»™ng Ä‘oà n lá»›n lên và biết rằng Mẹ có thể nghiêm túc nghÄ© đến việc sáng láºp má»™t há»™i dòng. Muốn xây dá»±ng hiến pháp đầu tiên, Mẹ tham khảo ý kiến cá»§a hai ngưá»i đã từng giúp Mẹ trước đây: các cha dòng Tên Julien Henry và Celest Van Exem. Vị linh mục Ä‘á»c lại lần cuối là cha De Gheldere. GiỠđây “hiến pháp cá»§a Há»™i Dòng Thừa Sai Bác Ãi†có thể trình lên đức tổng giám mục, và ngà i gởi vá» Rôma để xin phê chuẩn.
Äầu mùa thu, sắc lệnh phê chuẩn cá»§a Äức Thánh Cha đến, và ngà y 7 tháng 10 năm 1950, lá»… Mân Côi, nghi thức khánh thà nh diá»…n ra trong nhà nguyện cá»§a chị em. Äức tổng giám mục cá» hà nh thánh lá»… và cha Van Exem Ä‘á»c sắc lệnh thà nh láºp. Và o lúc ấy, có 12 chị em. Không đầy 5 năm sau, cá»™ng Ä‘oà n được nâng lên thà nh há»™i dòng Tòa Thánh, có nghÄ©a là trá»±c thuá»™c Äức Thánh Cha.
Những lãnh vực khác
Muốn đáp ứng trá»n vẹn hÆ¡n các nhu cầu váºt chất và thiêng liêng cá»§a ngưá»i nghèo, Mẹ Têrêxa sáng láºp:
ï‚·Â Â Â Â Â Â Năm 1963: Tu há»™i Anh Em Thừa Sai Bác Ãi.
      Năm 1976: Nhánh nữ tu chiêm niệm.
      Năm 1979, Các Nam tu sĩ chiêm niệm.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Năm 1984, Há»™i linh mục Thừa Sai Bác Ãi.
Tuy nhiên, thao thức cá»§a Mẹ không dừng lại nÆ¡i những ngưá»i có Æ¡n gá»i tu trì mà thôi. Mẹ thiết láºp há»™i:
ï‚·Â Â Â Â Â Â Những Cá»™ng Tác Viên vá»›i Mẹ Têrêxa và những Cá»™ng Tác Viên Bệnh Táºt Và Äau Khổ, gồm những ngưá»i thuá»™c nhiá»u quốc tịch khác nhau mà Mẹ chia sẻ tinh thần cầu nguyện, đơn sÆ¡, hy sinh và công tác tông đồ qua những việc là m hèn má»n vì tình yêu. Tinh thần nà y cÅ©ng thôi thúc Mẹ thiết láºp há»™i:
ï‚·Â Â Â Â Â Â Giáo Dân Thừa Sai Bác Ãi.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Äể đáp lại yêu cầu cá»§a nhiá»u linh mục, năm 1981, Mẹ Têrêxa khởi xướng phong trà o Corpus Christi dà nh những linh mục nà o muốn chia sẻ linh đạo và đặc sá»§ng cá»§a Mẹ.
Trong những năm lá»›n mạnh đó, thế giá»›i bắt đầu chú ý đến Mẹ và các công trình mà Mẹ đã khởi xướng. Mẹ nháºn được nhiá»u giải thưởng:
ï‚·Â Â Â Â Â Â Giải Padmashri cá»§a Ấn Äá»™, năm 1962.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Giải Hoà Bình cá»§a Äức Giáo Hoà ng Gioan XXIII, năm 1971.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Giải Nêru vì có công thăng tiến ná»n hòa bình và sá»± thông cảm trên thế giá»›i, năm 1972.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Giải Nobel Hòa Bình, năm 1979; trong khi đó, các phương tiện truyá»n thông cà ng ngà y cà ng ca tụng Mẹ hết lá»i qua các công việc Mẹ là m. Mẹ đón nháºn tất cả ‘vì vinh danh Thiên Chúa và nhân danh ngưá»i nghèo’
Chứng từ cá»§a má»™t cuá»™c Ä‘á»i.
Toà n bá»™ cuá»™c Ä‘á»i và công trình cá»§a Mẹ Têrêxa là má»™t chứng từ cho niá»m vui trong yêu thương, cho sá»± cao cả và phẩm giá cá»§a má»—i má»™t con ngưá»i, cho giá trị cá»§a từng việc nhá» nhất được thá»±c thi vá»›i đức tin và tình yêu, và trên hết, cho sá»± kết hiệp máºt thiết vá»›i Thiên Chúa.
Nhưng có má»™t khÃa cạnh anh dÅ©ng khác cá»§a vÄ© nhân nà y mà ta chỉ biết được sau khi Mẹ qua Ä‘á»i. Äây là má»™t Ä‘iá»u Mẹ dấu kÃn đối vá»›i má»i ngưá»i, kể cả những thân hữu gần gÅ©i nhất vá»›i Mẹ: Trong cuá»™c sống ná»™i tâm, Mẹ có má»™t cảm nghiệm sâu lắng, Ä‘au đớn và thưá»ng xuyên rằng Mẹ ở xa cách Chúa, tháºm chà bị Ngưá»i ruồng bá», và vì thế cà ng ngà y Mẹ cà ng khao khát được Chúa yêu thương nhiá»u hÆ¡n. Mẹ gá»i cái cảm nghiệm ná»™i tâm ấy là  ‘bóng tối’. Cái ‘đêm Ä‘en cay đắng’ nà y khởi sá»± từ ngà y Mẹ bắt đầu công việc phục vụ ngưá»i nghèo và tiếp tục mãi cho đến cuối Ä‘á»i, khiến Mẹ ngà y cà ng kết hiệp máºt thiết hÆ¡n vá»›i Chúa. Qua cái tối tăm đó, Mẹ tham dá»± má»™t cách huyá»n nhiệm và o cÆ¡n khát cùng cá»±c và đau đớn cá»§a Chúa Giêsu và chia sẻ tá»± thâm sâu sá»± khốn cùng cá»§a ngưá»i nghèo.
Trong những năm cuối Ä‘á»i, mặc cho sức khoẻ cà ng ngà y cà ng giảm sút, Mẹ vẫn tiếp tục Ä‘iá»u hà nh Há»™i Dòng và đáp ứng các nhu cầu cá»§a ngưá»i nghèo và cá»§a Giáo Há»™i.
      Năm 1997, số nữ tu của Mẹ Têrêxa là 4000 chị, hoạt động tại 610 nhà , trong 123 quốc gia trên thế giới.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Tháng 03 năm 1997, Mẹ chúc phúc cho vị bá» trên tổng quyá»n má»›i cá»§a Há»™i Dòng Thừa Sai Bác Ãi (chị Nirmala Joshi), rồi thá»±c hiện má»™t chuyến du hà nh ở nước ngoà i.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Sau khi yết kiến Äức Thánh Cha lần chót, Mẹ vá» lại Calcutta, dà nh những ngà y cuối Ä‘á»i để tiếp khách và dạy dá»— các nữ tu con cái mình.
ï‚·Â Â Â Â Â Â Ngà y 05 tháng 09 là ngà y cuối cùng trong cuá»™c Ä‘á»i trần thế cá»§a Mẹ. Mẹ được tiá»…n đưa vá» vÄ©nh cá»u theo nghi lá»… quốc táng cá»§a Ấn Äá»™ và thi hà i Mẹ được chôn cất tại nhà mẹ cá»§a há»™i dòng Thừa Sai Bác Ãi. Má»™ cá»§a Mẹ trở thà nh nÆ¡i hà nh hương cho má»i ngưá»i, già u cÅ©ng như nghèo.
Không đầy hai năm sau ngà y qua Ä‘á»i, do sá»± thánh thiện mà má»i ngưá»i đã đồng thanh ca ngợi và những báo cáo vá» các Æ¡n thiêng nháºn được qua Mẹ, nên Äức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã cho phép tiến hà nh xem xét hồ sÆ¡ phong thánh cho Mẹ. Ngà y 20 tháng 12 năm 2002, ngà i phê chuẩn sắc lệnh công nháºn nhân đức anh hùng và các phép lạ cá»§a Mẹ.
Ngà y 19 tháng 10 năm 2003, Mẹ được nâng lên hà ng chân phước (lá»… kÃnh và o ngà y 05 tháng 9). Mẹ là ngưá»i được phong chân phước nhanh nhất trong lịch sá» Giáo Há»™i từ trước đến nay: chỉ 6 năm sau ngà y qua Ä‘á»i. Trước Mẹ, thánh Gioan Bosco và thánh Maximilian Kolbe được phong chân phước 30 năm sau ngà y qua Ä‘á»i và là những ngưá»i được phong chân phước nhanh nhất.
Mẹ Têrêsa Calcutta sẽ được Ãức Thánh Cha Phanxicô tôn phong hiển thánh và o chúa nháºt 4 tháng 9 năm 2016.
Chân phước Têrêxa thà nh Calcutta – má»™t ngưá»i cá»§a toà n thể nhân loại, mang dòng máu Anbani, có quốc tịch Ấn độ và công dân danh dá»± cá»§a Hoa kỳ, nhưng lại xóa mình đến ná»—i Ãt ai còn nhá»› đến cái tên khai sinh Agnes Gonxha Bojaxhiu – mãi mãi là hình ảnh cá»§a má»™t Kitô hữu có má»™t đức tin không há» lay chuyển, má»™t đức cáºy bất chấp phong ba và má»™t đức ái vượt má»i biên thùy. Lá»i đáp trả trước tiếng gá»i cá»§a Chúa Giêsu “Hãy đến là m ánh sáng cho Thầy†đã biến ngưá»i thà nh má»™t nhà Thừa Sai Bác Ãi, má»™t ‘ngưá»i mẹ cá»§a kẻ nghèo’, má»™t biểu tượng cho lòng thương cảm cá»§a Thiên Chúa đối vá»›i con ngưá»i và má»™t bằng chứng sống động cho thấy rằng Chúa Giêsu từng ngà y khắc khoải chỠđợi tình yêu cá»§a má»—i má»™t linh hồn.
TRẦN DUY NHIÊN
Tổng hợp theo tà i liệu của Mạng Lưới Vatican
 và Há»™i Dòng Thừa Sai Bác Ãi.
HÄÄM

