“Thắng sá»± dá»ng dưng và mang lại hòa bình!â€: Äó là chá»§ đỠcá»§a Ngà y Thế giá»›i Hòa bình 1 tháng 1-2016. Ngà y 15 tháng 12-2015, ở Phòng Báo chà Tòa Thánh, Äức Phanxicô đã đưa ra sứ Ä‘iệp cho năm 2016. Ngà i tố cáo má»™t sá»± dá»ng dưng toà n bá»™ đối vá»›i Chúa và đối vá»›i con ngưá»i, sá»± dá»ng dưng Ä‘e dá»a cho sá»± ổn định cá»§a hà nh tinh, ngà i má»i gá»i chúng ta giữ hy vá»ng để phát triển tình tương trợ và lòng thương xót.
“Các cuá»™c chiến tranh, các hà nh động khá»§ng bố, các vụ bắt cóc, các vụ bách hại vì lý do sắc dân thiểu số hoặc tôn giáo†đã không thiếu trong năm 2015, Äức Giáo hoà ng ghi nháºn, nhưng ngoà i ra cÅ©ng có những sá»± kiện khác là m cho chúng ta hy vá»ng như cuá»™c há»p COP21 vá» khà háºu nóng lên gần đây, các nhà chức trách cá»§a nhiá»u nước đã tìm nhiá»u con đưá»ng khác nhau để gìn giữ căn nhà chung. Äức Phanxicô nhấn mạnh, năm 2015 là năm đặc biệt cá»§a Giáo há»™i, vá»›i tà i liệu có từ 50 năm nay cá»§a Công đồng Vatican II, thông Ä‘iệp Äối thoại vá»›i các Tôn giáo (Nostra Aetate) và thông Ä‘iệp Vui Mừng và Hy vá»ng (Gaudium et Spes), các thông Ä‘iệp nà y luôn mang tÃnh thá»i sá»± vì nó chứng tá» cho thấy đối thoại mà Giáo há»™i luôn Ä‘i tìm đã thấm nháºp và o lòng nhân loại.
Äức Phanxicô nhấn mạnh, chúng ta “có nhiá»u lý do để tin và o khả năng cùng hà nh động chung cá»§a nhân loạiâ€, ngà i nêu lên “thái độ trách nhiệm tương trợ chung và đó là nguồn gốc căn bản cho thiện hướng cá»§a tình huynh đệ và cá»§a Ä‘á»i sống chungâ€.
Sá»± dá»ng dưng đối vá»›i Thiên Chúa
Trong sứ Ä‘iệp nà y, Äức Phanxicô đã nêu ra các hình thức dá»ng dưng đã gặm nhắm thế giá»›i hiện nay, đầu tiên hết là đối vá»›i Thiên Chúa, bắt nguồn từ sá»± dá»ng dưng vá»›i tha nhân và vá»›i công trình tạo dá»±ng. Äây là má»™t trong những háºu quả trầm trá»ng cá»§a má»™t chá»§ nghÄ©a vị nhân đạo sai lầm, phối há»p vá»›i loại tư tưởng tương đối hóa và đôi khi Ä‘i kèm vá»›i thuyết hư vô. Äức Phanxicô kê ra nhiá»u câu trÃch cá»§a Äức Bênêđictô XVI, ngà i nhấn mạnh có má»™t sá»± “liên kết máºt thiết giữa vinh danh Chúa và hòa bình cho loà i ngưá»i ở trên thế gian nà yâ€, và hòa bình bị Ä‘e dá»a bởi sá»± dá»ng dưng hóa toà n cầu.
Äức Phanxicô cÅ©ng mãnh liệt tố cáo sá»± dá»ng dưng vá»›i tha nhân, vá»›i phẩm cách và các quyá»n căn bản cá»§a tha nhân, đôi khi ở mức thể chế và còn được biện minh qua các hà nh động chÃnh trị: kết cục là tạo nên sá»± Ä‘e dá»a cho ná»n hòa bình. Ngà i còn lên án các “dá»± án kinh tế và chÃnh trị nhằm mục Ä‘Ãch chinh phục hoặc duy trì quyá»n lá»±c, tà i nguyên để rồi trả giá bằng cách chà đạp lên các quyá»n và các đòi há»i căn bản cá»§a ngưá»i khácâ€.
Vì thế Äức Giáo hoà ng má»i gá»i chúng ta từ bá» thái độ dá»ng dưng để mặc lấy lòng thương xót, qua sá»± cải hoán tâm hồn. Thiên Chúa không bao giá» dá»ng dưng trước tiếng kêu khóc cá»§a con cái Ngà i, Ngà i dạy chúng ta phải có lòng thương xót. Lòng thương xót nà y là “quả tim cá»§a Chúa, và đó phải là quả tim cá»§a tất cả những ai nháºn biết mình thuá»™c vá» má»™t gia đình lá»›n là gia đình con cái cá»§a Chúa, vì thếâ€, Äức Phanxicô viết, “dứt khoát đối vá»›i Giáo há»™i và đối vá»›i uy tÃn cá»§a mình, Giáo há»™i phải sống và là m chứng cho chÃnh lòng thương xót nà yâ€.
Tình yêu, cả một chương trình để sống
“Chúng ta được gá»i để tình yêu, lòng trắc ẩn, lòng thương xót, tình tương trợ là má»™t chương trình sốngâ€, ngà i nói tiếp: “Tình tương trợ là má»™t thái độ đạo đức, má»™t thay đổi mang tÃnh xã há»™i, nhằm đáp ứng tốt nhất để chúng ta nháºn thức được các vết thương cá»§a thá»i buổi nà yâ€.
Trong công việc nà y, Äức Phanxicô ca ngợi công việc là m cá»§a nhiá»u nhân váºt dấn thân cho hòa bình, như các tổ chức Phi ChÃnh Phá»§ hoặc nhiá»u nhóm từ thiện ở trong và ở ngoà i Giáo há»™i, các nhóm ở giáo xứ và cá»™ng Ä‘oà n nhà tu, đặc biệt ngà i cám Æ¡n những ngưá»i cứu trợ các ngưá»i tị nạn.
Trong năm lòng thương xót nà y, “má»—i ngưá»i chúng ta nhìn lại sá»± dá»ng dưng đã có mặt trong chÃnh Ä‘á»i sống cá»§a mình như thế nà oâ€. Äức Phanxicô đưa ra các hà nh động cụ thể trong Năm Thánh nà y đối vá»›i những ngưá»i gặp khó khăn như các “tù nhân, ngưá»i di dân, ngưá»i thất nghiệp hay ngưá»i bệnhâ€, cùng vá»›i trách nhiệm cá»§a các Quốc gia: trách nhiệm cá»§a há» là không được kéo dân chúng và o trong các cuá»™c xung đột hay chiến tranh là m há»§y hoại không những tà i nguyên váºt chất, văn hóa, xã há»™i mà còn há»§y hoại lâu dà i cho sá»± toà n vẹn đạo đức và thiêng liêngâ€.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm chuyển dịch.

