Thứ Ba tuần XVII TN , Mt 13, 35-43
Chúa Giêsu bỠđám đông Ä‘ang nghe Ngưá»i tại Ä‘iểm nà y và cùng vá»›i các môn đệ vá» nhà , nÆ¡i xuất phát (13, 1) để rồi Ngưá»i dà nh thá»i gian để giảng dạy cho các môn đệ. Äá»i môn đệ là như váºy: suốt Ä‘á»i, há» phải há»c vá»›i “vị thầy duy nhất†là Äức Giêsu (23, 8). Tác giả gá»i bà i nà y là “dụ ngôn các Cá» lùng trong ruá»™ng†vì bà i há»c nhắm và o Ä‘iểm nà y.
Ta thấy Chúa Giêsu đã giải nghÄ©a từng hình ảnh má»™t . Danh mục ở cc. 37-39 chuẩn bị cho phần áp dụng ở cc. 40-43. Kẻ gieo hạt giống tốt là Con Ngưá»i. Äến c. 41, ta thấy Con Ngưá»i chÃnh là vị Thẩm phán trần gian. Ngưá»i nắm trong tay không những công việc gieo giống, mà cả việc thu hoạch và như thế là toà n thể lịch sá» thế giá»›i.
Trong Tin Mừng Matthêu, Con Ngưá»i là Chúa tể xét xá», Ngưá»i tháp tùng Há»™i Thánh suốt hà nh trình xuyên qua tình trạng cô đơn, Ä‘au khổ, để Ä‘i đến sá»± sống lại. Ruá»™ng là thế gian (chứ không phải là Há»™i Thánh; Há»™i Thánh luôn hiện hữu chỉ trong sứ mạng truyá»n giáo cho thế gian). Hạt giống tốt là con cái Nước Trá»i (x. 8,12). Chúng ta không biết chÃnh xác “con cái Nước Trá»i†là ai, nhưng toà n thể Tin Mừng Matthêu cho thấy là m thế nà o, thay vì dân Israel, “Dân ngoại†mang hoa trái (x. 21,43) sẽ trở thà nh “con cái Nước Trá»iâ€. Các cá» lùng là “con cái Ãc Thầnâ€. Kẻ thù là ma quá»·, nó vẫn Ä‘ang hoạt động, như ở 13,19, trong lúc nà y. Mùa gặt là ngà y táºn thế. Thợ gặt là các thiên thần cá»§a cuá»™c phán xét.
Äức Kitô là Ngôi Lá»i cá»§a Thiên Chúa đã vâng lá»i Thiên Chúa xuống thế mặc nhân tÃnh sinh ra là m ngưá»i ở giữa loà i ngưá»i vá»›i sứ mạng là dùng lá»i giảng dáºy và cách sống thánh thiện như hạt giống gieo và o thế gian để cải hoá loà i ngưá»i. Äể má»—i ngưá»i được sống xứng đáng thiên chức là con cái Thiên Chúa.
Nhưng quá»· dữ, phần vì muốn phá việc Thiên Chúa, phần không muốn cho loà i ngưá»i được hạnh phúc, nên dùng má»i thứ Ä‘am mê theo thú tÃnh, cÅ©ng như tiá»n bạc, mà gieo và o giữa cá»™ng Ä‘oà n dân Chúa, những gương mù dịp tá»™i để là m hư hoại con ngưá»i.
Thiên Chúa có thể huá»· diệt má»i Ä‘iá»u ác hại để phá tan gương mù dịp tá»™i, nhưng là m như thế ngưá»i là nh cÅ©ng phải lây oan.
Trong cuá»™c sống trần thế nà y, vẫn còn tình trạng gần ká», chưa tách biệt, Ä‘iá»u đó không có nghÄ©a là hoà n cảnh nà y sẽ kéo dà i mãi, là là m tốt là m xấu thì cÅ©ng như nhau! Chúa Giêsu cho biết, số pháºn cá»§a ngưá»i là nh kẻ dữ sau nà y sẽ hoà n toà n khác nhau. Những ngưá»i tốt, vì đã ra sức thi hà nh ý muốn cá»§a Thiên Chúa, sẽ được đón và o trong Nước Trá»i và thuá»™c vá» gia đình Thiên Chúa, sẽ được Ngà i nhìn nháºn là con cái (5, 9). Há» sẽ được sống trong ánh sáng và niá»m vui chan hòa; chÃnh há» cÅ©ng sẽ chói chan hạnh phúc. Những kẻ khác, vì đã không quan tâm đến thánh ý Thiên Chúa, đã Ä‘i theo tÃnh Ãch ká»· và còn muốn lôi kéo ngưá»i thân cáºn theo, sẽ bị loại khá»i cá»™ng Ä‘oà n nà y.
Dụ ngôn Cá» lùng là má»™t tấn kịch có hai cảnh. Cảnh thứ nhất diá»…n ra hai nhân váºt và hà nh động đối láºp: Trên cùng má»™t mảnh đất, ông chá»§ và kẻ thù đã gieo hai loại giống khác nhau, lúa tốt và cá» lùng là loại cỠăn hại. Cảnh thứ hai mở ra vá»›i sá»± can thiệp cá»§a các đầy tá»›: Há» há»i má»™t  câu há»i thừa là chẳng lẽ ông chá»§ lại không gieo giống tốt, mà như váºy thì do đâu có cá» lùng. Câu há»i không cần thiết, nhất là bởi vì há» không há»i vì sao có quá nhiá»u cá» lùng như thế.
Chúa Giêsu giải thÃch cho các môn đệ hiểu ý nghÄ©a bà i dụ ngôn cá» lùng : hạt giống tốt là con cái Nước Trá»i, cá» lùng là nô lệ ác thần. Chúa nhấn mạnh đến ngà y táºn thế là mùa gặt, sẽ có việc phân biệt rõ rà ng kẻ là nh ngưá»i dữ, và sẽ có thưởng có phạt phân minh. Thế gian nói chung và Há»™i Thánh nói riêng, vẫn luôn có kẻ là nh ngưá»i dữ, kẻ tốt ngưá»i xấu sống chung lẫn lá»™n vá»›i nhau. Thiên Chúa không trừng phạt kẻ tá»™i lá»—i ở Ä‘á»i nầy, chỉ vì Ngưá»i khoan dung, kiên nhẫn chỠđợi tá»™i nhân sám hối trở vá», để được hưởng Æ¡n tha thứ.
         Trong thế gian có nhiá»u gương xấu : Có ánh sáng, có nhiá»u ngưá»i tốt. Tuy nhiên, chúng ta phải công nháºn thế gian có nhiá»u gương xấu như Chúa Giê-su đã từng nói: “Thế gian cần phải có gương xấu. Nhưng khốn cho ai là m gương xấuâ€. Hãy nhìn thế giá»›i lá»™n xá»™n hôm nay, hãy Ä‘á»c báo để biết bao nhiêu Ä‘iá»u tiêu cá»±c. Và rồi hoạt động cá»§a Giáo Há»™i trong má»™t thế giá»›i nhiá»u gương xấu : Giáo Há»™i hiện diện trong thế gian cÅ©ng đồng nghÄ©a là Giáo Há»™i Ä‘i giữa bóng tối tá»™i lá»—i. Tuy nhiên, Giáo Há»™i không được đồng hoá vá»›i thế gian mà phải thắp sáng thế gian.
Nhìn và o cuá»™c sống, ta thấy Thiên Chúa ở trong tình trạng ẩn mình, Ngà i không can thiệp cách rõ rà ng hiển nhiên. Ngưá»i ta có thể sống không cần và còn chống lại Ngà i mà dưá»ng như chẳng phải chịu háºu quả gì. Ngà i biến mất hoà n toà n đà ng sau các thế lá»±c và các quyá»n hà nh Ä‘ang thống trị sân khấu thế giá»›i và đang can thiệp và o trong Ä‘á»i sống chúng ta cách quyết liệt.
Tất cả tình trạng nà y vẫn là má»™t chướng kỳ khiến con ngưá»i khó mà coi trá»ng Thiên Chúa và tin cáºy nÆ¡i Ngà i. Äiá»u nà y cÅ©ng đúng cho bản thân và công trình cá»§a Chúa Giêsu, đúng cho cả cá»™ng Ä‘oà n các tÃn hữu là Há»™i Thánh. Do bản tÃnh, chúng ta hướng vá» sá»± to lá»›n, sức mạnh, sá»± hà o nhoáng, sá»± hiển nhiên, sá»± cao cả, chứ chúng ta không nghiêng vá» sá»± chỠđợi, sá»± kiên trì nhẫn nại. Các giáo huấn cá»§a Äức Giêsu hôm nay giúp chúng ta suy nghÄ© lại cách suy tưởng và xá» sá»± cá»§a chúng ta.
Thiên Chúa không muốn triệt tiêu sá»± dữ, nghÄ©a là những kẻ dữ, nhưng muốn há» sống còn và sống chung vá»›i những ngưá»i tốt. Hẳn là Ngà i hiểu tÃnh hợp lý trong đỠnghị cá»§a các đầy tá»›, nhưng Ngà i đã phải xá» sá»± ngược Ä‘á»i, là vì cá» lùng sống Ä‘an quyện vá»›i lúa tốt, nên nếu nhổ cá» lùng, thì khó tránh được chuyện nhổ cả lúa tốt. Vá»›i lại, nếu cá» lùng không thể thà nh lúa tốt (vá» thá»±c váºt há»c), kẻ xấu lại có thể trở thà nh ngưá»i tốt (trong Ä‘á»i sống thiêng liêng). Sá»± hiểu biết và kiên nhẫn cá»§a Thiên Chúa là nhằm cứu độ má»i ngưá»i. Äà ng khác, sá»± xấu và sá»± thiện Ä‘an quyện vá»›i nhau tinh vi đến ná»—i không dá»… gì mà phân tách ra. Tháºt ra không phải là vá»›i những cuá»™c tiêu diệt mà ngưá»i ta xây dá»±ng được Nước Thiên Chúa, nhưng là vá»›i sá»± kiên nhẫn và tin tưởng.
Chúa Giêsu giải thÃch dụ ngôn cá» lùng. Con cái Nước Trá»i chÃnh là những hạt giống tốt Chúa gieo xuống mảnh ruá»™ng cá»§a Ngưá»i. Hạt giống tốt sẽ lá»›n lên theo ngà y tháng. Cùng vá»›i sá»± lá»›n lên cá»§a hạt giống tốt ấy cÅ©ng có cá» lùng là con cái cá»§a sá»± dữ do ma quá»· gieo và o. Trong tâm hồn cá»§a má»—i ngưá»i ta cÅ©ng luôn có mầm sống cá»§a hạt giống tốt và mầm sống cá»§a cá» lùng. Mầm sống cá»§a hạt giống tốt là những việc là nh phước đức, hy sinh hãm mình. Mầm sống cá»§a hạt giống tốt cà ng mạnh thì mầm sống cá»§a cá» lùng sẽ cà ng yếu Ä‘i.
Chúa Giêsu đến không như má»™t nhà chiến thắng oai hùng, có sức thuyết phục và thống trị má»i ngưá»i. Con đưá»ng Ngưá»i theo và công trình cá»§a Ngưá»i gây nhiá»u mệt nhá»c. Cái chết cá»§a Ngưá»i trong tình trạng bất lá»±c và bị bá» rÆ¡i dưá»ng như cung cấp má»™t dấu chỉ rõ rà ng cho thấy Ngưá»i không đáng giá gì và ta không thể tin cáºy nÆ¡i Ngưá»i.
Chúa nói dụ ngôn nà y để nhắn nhá»§ chúng ta là con cái Chúa. Hãy biết quảng đại bao dung kẻ mắc táºt xấu, nhưng giữ mình đừng lây táºt xấu. Trái lại, hãy là ánh sáng cho Ä‘á»i, là muối ướp cho trần gian bằng hi sinh hãm mình, tránh xa Ä‘iá»u xấu để có thể ảnh hưởng tiếp cho ngưá»i lầm lạc biết sám hối trở vá». Äể ngà y táºn thế ta được đưa vá» nước trá»i như lúa được đưa và o kho. Không bị đốt như cá» lùng.
Huệ Minh

