24/8    Thứ Hai tuần 21 Mùa TN.
THÃNH BATÔLÔMÊÔ TÔNG Äá»’.
Lá»… kÃnh. Kh 21,9b-14; Ga 1,45-51
QUẢNG ÄẠI DẤN THÂN
Lá»… thánh Bartôlômêô được cá» hà nh từ thế ká»· thứ VIII trong các xứ Francs, đến thế ká»· thứ IX-X thì lan sang Roma. Lá»… cá» hà nh và o ngà y 24 hoặc 25 tháng tám; vá»›i ngưá»i Byzance, ngà y 25 trùng lá»… kÃnh chuyển hà i cốt cá»§a Ngưá»i, còn lá»… chÃnh là ngà y 11 tháng 6, chung vá»›i thánh Banabê. Lịch thánh Piô V đã ấn định lá»… nà y và o ngà y 24 tháng tám.
Bartôlômêô (có nghÄ©a là con cá»§a Tolamai) là má»™t trong Nhóm Mưá»i hai, các Phúc âm thưá»ng nhắc chung vá»›i Philipphê (Mt 10,3). Ngưá»i ta thưá»ng cho rằng Bartôlômêô cÅ©ng là Nathanael, nhưng Ä‘iá»u nà y không có cÆ¡ sở. Nếu phải là Nathanael, chắc hẳn ngưá»i có gốc ở Cana (Ga 21,2) và đã được Philipphê Ä‘em đến trình diện Chúa Giêsu (Ga 1,45).
Má»™t số tà i liệu ngụy thư cho rằng thánh Bartôlômêô đã sang giảng Phúc âm ở Tây An (theo Eusèbe) hoặc các vùng gần Ethiopie (theo Rufin và Socrate), hoặc tháºm chà còn tá»›i Äại Arménie (theo kinh nghiệm các Tông đồ). Hình như Ngà i đã bị lá»™t da sống, theo luáºt hình Ba Tư, sau đó bị chặt đầu rồi đóng Ä‘inh tháºp giá. Ngưá»i ta cho rằng hà i cốt cá»§a Ngà i được tôn kÃnh ở Roma, nÆ¡i đảo Tibérine, và ở Francfort nước Äức. Thánh Bartôlômêô được coi là ngưá»i bảo vệ các bệnh nhân, các ông bà bán thịt, thợ thuá»™c da và thợ đóng sách.
Trong Tân ước, thánh Batôlômêô chỉ được nhắc đến trong danh sách các tông đồ. Má»™t số há»c giả cho rằng ngà i là Nathanaen, ngưá»i Cana xứ Galilê được Philipphê má»i đến gặp Chúa Giêsu. Và Chúa Giêsu đã khen ông: “Ãây Ä‘Ãch thá»±c là ngưá»i Israel. Lòng dạ ngay thẳng†(Ga 1, 47b).
Khi Nathanaen há»i Chúa Giêsu là m sao Ngà i biết ông, Chúa Giêsu trả lá»i “Tôi thấy anh ở dưới cây vả†(Ga 1, 48b). Ãiá»u tiết lá»™ kinh ngạc nà y đã khiến Nathanaen phải kêu lên, “Thưa Thầy, chÃnh Thầy là Con Thiên Chúa; chÃnh Thầy là Vua Israel†(Ga 1, 49b). Nhưng Chúa Giêsu đã phản ứng lại, “Có phải anh tin vì tôi nói vá»›i anh là tôi thấy anh dưới cây vả? Anh sẽ được thấy những Ä‘iá»u lá»›n lao hÆ¡n thế nữa!†(Gioan 1, 50).
Quả tháºt Nathanaen đã được nhìn thấy những Ä‘iá»u trá»ng đại. Ngà i là má»™t trong những ngưá»i được Chúa Giêsu hiện ra trên bá» biển Tiberia sau khi Phục sinh (Ga 21, 1-14). Lúc ấy các ngà i chà i lưới cả đêm mà không được gì cả. Và o buổi sáng, há» thấy có ngưá»i đứng trên bá» dù rằng không ai biết đó là Chúa Giêsu. Ngà i bảo há» tiếp tục thả lưới, và há» bắt được nhiá»u cá đến ná»—i không thể kéo lưới lên nổi. Sau đó Gioan nói vá»›i Phêrô, “ChÃnh Thầy đó.â€
Chuyện kể rằng: má»™t hôm có má»™t ngưá»i bạn đến tìm nhà giảng thuyết Mc-Leod Campbell trong tâm trạng bối rối : “Nà y anh, xin anh nói cho tôi hay ; là m thế nà o mà anh luôn tìm thấy Chúa ?†Nhà giảng thuyết trầm ngân má»™t lúc rồi nói : “Là m thế nà o mà tôi luôn tìm thấy Chúa ư ? Không đâu, tôi không luôn tìm thấy Chúa đâu, nhưng tôi biết là Chúa luôn tìm thấy tôi !â€
“Chúa đã nhìn thấy tôiâ€. Äiá»u nà y đã xảy ra trong cuá»™c Ä‘á»i thánh Bartôlômêô. Thánh Bartôlômêô hay còn gá»i là Nathanaen đã được Chúa nhìn thấy khi ngà i còn ở đà ng xa, Ä‘ang ở dưới gốc cây vả. ChÃnh Chúa Giêsu đã thấy và chá»n gá»i ông.
Trong Tin Mừng Gioan, Bartôlômêô là ngưá»i môn đệ thứ tư được Chúa Giêsu kêu gá»i. Trước khi được chÃnh thức kêu gá»i, đã có má»™t cuá»™c gặp gỡ thú vị: Philipphê giá»›i thiệu vá»›i Bartôlômêô:
Äấng mà Môsê trong lá» luáºt cùng các tiên tri chép đến, chúng tôi đã gặp rồi, Ngưá»i là Chúa Giêsu con ông Giuse ngưá»iNazareth.
Bartôlômêô đáp lại, vá»›i óc khinh miệt giống như những dân là ng lân cáºn:
Từ Nazareth thì có thể xảy ra Ä‘iá»u gì tốt được.
Tuy nhiên đáp lại lá»i má»i “thì hãy đến mà xemâ€, vị tông đồ đã gặp Äấng thấu suốt lòng má»i ngưá»i. Ngà i đã nháºn xét vá» thánh nhân:
Nà y đây Ä‘Ãch thá»±c là má»™t ngưá»iIsrael, trong mình không có gì gian dối.
 Khi gặp ông, Chúa Giêsu nói: “Trước khi Philipphê gá»i anh, lúc anh Ä‘ang ở dưới cây vả, tôi đã thấy anhâ€Â :
Lá»i cá»§a Chúa Giêsu khiến Bartôlômêô xúc động đến ná»—i ông gá»i Ngà i bằng 2 tước hiệu “Con Thiên Chúa†và “Vua Israelâ€. Từ đây cuá»™c Ä‘á»i ông đã dà nh chá»n cho Chúa. Ông đã đồng hà nh vá»›i Chúa trong suốt 3 năm rao giảng cá»§a Ngà i. Ông cÅ©ng trải qua cuá»™c khá»§ng hoảng trong đêm Vưá»n Cây Dầu. Nhưng sau khi Chúa sống lại. Niá»m tin cá»§a thánh nhân đã được cá»§ng cố để từ đây thánh nhân trở thà nh má»™t nhân chứng trung kiên cho tin mừng Chúa Phục sinh.
Theo truyá»n thuyết, Bartôlômêô rao giảng ở Ân Äá»™, Mésopotamie và nhất là ở Arménie, cuối cùng chịu tỠđạo tại đây. Di hà i cá»§a ngà i sau đó được chuyển vỠđảo Lipara và vá» Benevent. Hoà ng đế Otto III cho chuyển vá» Rôma và đặt ở má»™t cồn nhá» trên sông Tibre.
Trong Tân ước, thánh Batôlômêô chỉ được nhắc đến trong danh sách các tông đồ. Má»™t số há»c giả cho rằng ngà i là Nathanaen, ngưá»i Cana xứ Galilê được Philipphê má»i đến gặp Chúa Giêsu. Và Ãức Giêsu đã khen ông: “Ãây Ä‘Ãch thá»±c là ngưá»i Israel. Lòng dạ ngay thẳng†(Ga 1, 47b).
Khi Nathanaen há»i Chúa Giêsu là m sao Ngà i biết ông, Chúa Giêsu trả lá»i “Tôi thấy anh ở dưới cây vả†(Ga 1, 48b). Ãiá»u tiết lá»™ kinh ngạc nà y đã khiến Nathanaen phải kêu lên, “Thưa Thầy, chÃnh Thầy là Con Thiên Chúa; chÃnh Thầy là Vua Israel†(Ga 1, 49b). Nhưng Chúa Giêsu đã phản ứng lại, “Có phải anh tin vì tôi nói vá»›i anh là tôi thấy anh dưới cây vả? Anh sẽ được thấy những Ä‘iá»u lá»›n lao hÆ¡n thế nữa!†(Ga 1, 50).
Quả tháºt Nathanaen đã được nhìn thấy những Ä‘iá»u trá»ng đại. Ngà i là má»™t trong những ngưá»i được Chúa Giêsu hiện ra trên bá» biển Tiberia sau khi Phục sinh (Ga 21, 1-14). Lúc ấy các ngà i chà i lưới cả đêm mà không được gì cả. Và o buổi sáng, há» thấy có ngưá»i đứng trên bá» dù rằng không ai biết đó là Chúa Giêsu. Ngà i bảo há» tiếp tục thả lưới, và há» bắt được nhiá»u cá đến ná»—i không thể kéo lưới lên nổi. Sau đó Gioan nói vá»›i Phêrô, “ChÃnh Thầy đó.â€
Khi há» dong thuyá»n và o bá», há» thấy có lá»a cháy hồng, vá»›i má»™t Ãt cá Ä‘ang nướng và má»™t Ãt bánh. Chúa Giêsu bảo há» Ä‘em cho mấy con cá tươi, và má»i hỠđến dùng bữa. Thánh Gioan kể rằng mặc dù há» biết đó là Chúa Giêsu, nhưng không má»™t tông đồ nà o dám há»i ngà i là ai. Thánh Gioan cho biết, đó là lần thứ ba Chúa Giêsu hiện ra vá»›i các tông đồ.
Thiên Chúa Ngà i luôn kêu má»i chúng ta. Ngà i luôn ưu ái dà nh cho chúng ta má»™t công việc trong công trình xây dá»±ng Nước Thiên Chúa. Xin cho chúng ta biết noi gương thánh Bartôlômêô tông đồ luôn lắng nghe và suy gẫm lá»i Chúa và quảng đại dấn thân loan báo tin mừng.
Huệ Minh

