Tuy chỉ sống dương thế có 16 năm ngắn ngá»§i, thánh Barbara cÅ©ng đã nổi tiếng vá» nhân đức cÅ©ng như cái chết tỠđạo anh hùng cá»§a ngà i, và chÃnh vì thế mà thánh nữ đã được toà n thể Giáo há»™i đặc biệt sùng kÃnh.
Thánh nữ sinh trưởng và tỠđạo tại Nicômêđia thá»§ đô xứ Bithynia (ngà y nay là Ismidt, nước Thổ NhÄ© Kỳ phần bên Tiểu Ã). Nguồn tà i liệu xác thá»±c nhất cho ta biết: ngà i xuất thân từ má»™t vương tá»™c quyá»n quý. Mẹ ngà i là cháu vua Agap còn cha ngà i là ông Äiôscôrê là má»™t võ tướng ngoại giáo rất nồng nhiệt và tuyệt đối á»§ng há»™ chÃnh sách bắt đạo dã man cá»§a Hoà ng đế Mácximianô.
Nguyên từ nhá» Barbara đã được cha mẹ hết sức nuông chiá»u. Nhưng không phải vì nuông chiá»u mà ông Äiôscôrê quên nhiệm vụ là m má»™t ngưá»i cha Ä‘Ãch thá»±c là cố gắng tạo cho con mình có má»™t bá»™ óc sâu rá»™ng vá» kiến thức, nhất là môn triết há»c đương thá»i. Ông Ä‘Ãch thân Ä‘iá»u khiển công việc xây cất cho con má»™t biệt thá»± nguy nga tráng lệ, đầy đủ má»i tiện nghi là m nÆ¡i trau dồi kiến thức. Tại đây chỉ có má»™t há»c trò mà có đến bốn năm giáo sư phụ trách việc giảng dáºy.
Barbara được dáºy nhiá»u nhất vá» ba môn chÃnh: thi ca, hùng biện và triết lý.
Bẩm tÃnh rất thông minh, lại thêm được giáo dục cẩn tháºn từ nhá», nên Barbara tuy tuổi má»›i 15, 16 mà đã tá» ra là má»™t thiếu nữ há»c rá»™ng tà i cao. Kiến thức triết há»c sâu sắc đã giúp cô khám phá nhiá»u chân lý má»›i, mà trong ấy phải kể má»™t khám phá quan trá»ng nhất là : cô nháºn thấy cái vô lý cá»§a Ä‘a thần trong các tà giáo, đồng thá»i cô hiểu rằng chỉ có má»™t chân lý vÄ©nh cá»u, nguyên nhân phát sinh má»i sá»± là Äấng Tạo Hoá tối cao. à thức được rằng các thần tượng chỉ là gá»— đá vô tri giác, nên Barbara nhất định không cúi đầu thá» kÃnh, vì cô nghÄ©: những thần tượng không có má»™t quyá»n lá»±c gì khả dÄ© bang trợ được những ngưá»i thà nh tâm tôn kÃnh chúng.
Äang lúc bối rối không biết tìm đâu cho ra má»™t ngưá»i có thể giải thÃch chân lý má»›i khám phá, thì may thay, Barbara nghe tin tại AlexanÄ‘ria có má»™t giáo sư rất má»±c thông thái có thể giúp cô giải quyết được vấn Ä‘á»; giáo sư đó chÃnh là Ôgriênê váºy, Barbara liá»n biên thư khẩn khoản má»i giáo sư đến giúp mình.
Sau bao ngà y trông đợi, Barbara má»›i nháºn được hồi âm cá»§a giáo sư Ôrigênê. Niá»m hân hoan còn tăng gấp bá»™i vì chẳng những cô nháºn được thư phúc đáp mà còn được tiếp rước cả má»™t vị thượng khách: Môn đệ sứ giả cá»§a Ôrigênê. Ông đến vá»›i sứ mệnh giúp Barbara thông hiểu giáo lý để chuẩn bị chịu phép thánh tẩy. Äây tháºt là má»™t cuá»™c mạo hiểm rất táo bạo vì chỉ má»™t chút sÆ¡ hở cÅ©ng đủ khiến Barbara và cả môn đệ sứ giả phải mất đầu. Nhưng Barbara đã khôn khéo là m cho những ngưá»i chung quanh lầm tưởng rằng vị môn đệ sứ giả ấy là má»™t y sÄ© ngoại quốc chữa bệnh.
Barbara được chịu phép rá»a tá»™i sau má»™t thá»i gian há»c táºp và , nhân dịp thân phụ Ä‘i viá»…n chinh vắng, cô được tá»± do tỠý khinh dể các ngẫu tượng. Bao nhiêu ngẫu tượng trưng bà y trong biệt thá»±, cô Ä‘á»u Ä‘áºp phá hết. Thay vì những ngẫu tượng trưng bà y quanh các cá»™t thì nay cô thay và o bằng những dấu Thánh giá. Buồng cô ở trước kia chỉ có hai cá»a sổ, nay vì để tá» lòng tôn kÃnh Thiên Chúa Ba Ngôi, cô cho đục thêm má»™t cá»a sổ nữa. Äồng thá»i vá»›i những việc là m để biểu lá»™ đức tin, Barbara còn thi hà nh nhiá»u công tác bác ái khác hầu giúp đỡ những ngưá»i nghèo khổ.
Äi viá»…n chinh vá», ông Äiôscôrê rất bá»±c tức vì những thay đổi cá»§a con gái ông. Nhưng vá»›i mưu trà cá»§a má»™t vị võ tướng, ông quyết định là m cho con ông phải đổi hẳn cuá»™c Ä‘á»i. Lấy nét mặt tươi vui bên ngoà i để che Ä‘áºy sá»± bá»±c tức bên trong, ông ngá»t ngà o truyện vãn vá»›i con gái coi như trước sau vẫn không có gì xảy ra. Ông kể cho con nghe những câu chuyện chinh chiến ở phương xa. Ông nói đến các vị thần anh hùng cá»§a nhà nước, và ông cÅ©ng không quên nhắc cho con cái ý định cá»§a ông rồi đây sẽ gả con cho má»™t vị hầu tước sang trá»ng. Mục Ä‘Ãch cá»§a ông là sẽ dần dần đưa con tá»›i chá»— xa hoa lạc thú mà quên hẳn Ä‘i cái “tà đạo†mà con ông má»›i gia nháºp. Nhưng không muốn cha cứ mãi sống giả tạo, Barbara thuáºt lại cho cha nghe cái biến cố quan trá»ng vừa xảy ra cho cô trong khi cha Ä‘i viá»…n chinh. Cô kể lại má»™t cách hết sức tá»± nhiên và hoan hỉ như để báo cho cha má»™t tin vui mà cha chưa biết. Cô giải thÃch cho thân phụ vá» sá»± cao cả cá»§a những mầu nhiệm trong đạo mà cô vừa má»›i được đón nháºn. Cô cắt nghÄ©a cả cái lý do khoét thêm má»™t cá»a sổ nữa ở buồng là để kÃnh Thiên Chúa Ba Ngôi, nguồn ánh sáng chân tháºt và độc nhất.
Cùng vá»›i má»™t giá»ng nói đơn sÆ¡, dịu dà ng ấy, Barbara như muốn chỉ trÃch cái thái độ giả dối cá»§a thân phụ. Cô lý luáºn rằng nét mặt vui tươi cÅ©ng như lá»i nói êm dịu cá»§a thân phụ chẳng qua chỉ là mưu dụ dá»— cô bỠđạo Chúa Kitô, để trở vá» vá»›i tà giáo xưa, và cái ý gả cô cho má»™t hầu tước cÅ©ng không ngoà i mục Ä‘Ãch ấy. Äể đáp lại cái ý định cá»§a thân phụ, cô cương quyết nói rằng cô chỉ quà trá»ng có má»—i má»™t vẻ đẹp khôn sánh là đức trinh khiết, rằng cô đã hứa hôn vá»›i Äức Kitô, và tất cả những triá»u thiên sang trá»ng nÆ¡i dương thế không thấm và o đâu sánh vá»›i triá»u thiên Ä‘ang dà nh cho cô trên thiên quốc.
Quá phẫn uất trước những lá»i “ngang ngạnh†cá»§a con gái, Äiôscôrê như ngưá»i mất trÃ, tuốt ngay gươm ra toan giết Barbara. Thấy thái độ quá hung cá»§a cha, Barbara liá»n nhanh chân tẩu thoát, nhưng thân liá»…u yếu đà o tÆ¡ là m sao có thể thoát thân đựơc. Barbara bị bắt lại và bị đánh Ä‘áºp tà n nhẫn, khi quá kiệt sức không Ä‘i được nữa, cô bị túm tóc kéo lôi dưới đất. Äánh Ä‘áºp chán tay mà vẫn không được kết quả, Äiôscôrê lại dùng luáºn Ä‘iệu ngon ngá»t dá»— dà nh con gái. Nhưng vô Ãch, Barbara hằng quyết tâm trung thà nh vá»›i Chúa, dù phải lấy máu đà o để chứng minh lòng trung thà nh ấy cô cÅ©ng không ná» quản. Trước thái độ cương quyết cá»§a Barbara, ông Äiôscôrê không còn cách nà o khác là đem ná»™p con cho tổng trấn Maxianô để ông nà y chiếu luáºt trừng trị.
Chiếu theo pháp luáºt nhà nước thì Barbara là ngưá»i Kitô giáo, phải trảm quyết ngay. Nhưng vì thương tá»™i nhân là má»™t thiếu nữ còn Ãt tuổi, nên tổng trấn trước hết còn dùng lá»i dụ ngá»t để dá»— dà nh cô trở vá» vá»›i đạo quốc gia. Sau thấy không thể lung lạc được tấm lòng sắt đá cá»§a cô, Maxianô liá»n giao cô cho quân Ä‘ao phá»§. Những tên Ä‘ao phá»§ hung ác ấy đã hà nh hạ cô suốt ba ngà y liá»n. Cô bị đánh bằng roi da đến chảy máu, rồi bị lăn trên lá»›p mảnh sà nh bén nhá»n. Äể tá»™i nhân phải Ä‘au khổ hÆ¡n nữa, chúng còn lấy dấm và muối xát và o những vết thương, mãi tá»›i khi thấy tá»™i nhân đã kiệt sức hầu chết, chúng má»›i tống và o ngục thất.
Äêm hôm đó, Chúa Kitô thân hiện đến thăm viếng con yêu cá»§a Ngà i. Chúa chữa là nh hết má»i vết thương, ban thêm nghị lá»±c, và hứa sẽ luôn ở gần thánh nữ trong cuá»™c chiến đấu bảo toà n đức tin.
Ngà y hôm sau, Barbara lại bị dẫn ra toà án, thoạt nhìn thấy ngà i Maxianô hết sức bỡ ngỡ, vì Barbara hôm nay xinh tươi khác hÆ¡n Barbara hôm qua da thịt rách nát. Ông liá»n lá»›n tiếng ca ngợi chư thần vì đã chữa là nh các thương tÃch cho Barbara, đồng thá»i cÅ©ng bảo cô phải công nháºn quyá»n lá»±c chư thần và bà y tá» lòng tôn kÃnh.
Ôi nhà ngươi tháºt là điên dại! Barbara kêu lên, những tượng gá»— đá do loà i ngưá»i tác tạo mà lại có thể là m được phép lạ ư! Không, không phải chúng đâu, chÃnh Con Thiên Chúa hằng sống đã chữa tôi đấy, và cÅ©ng chÃnh vì Ngưá»i mà tôi đã vui lòng chịu Ä‘au khổ đấy.
Tổng trấn quát: à , thì ra nó ương ngạnh tháºt, chúng bay hãy trói nó treo lên xà nhà , lấy móc sắt rút hai bên sưá»n nó, lấy lá»a đốt tóc nó cho ta.
Lý hình tuân lệnh, ra sức là m khổ Barbara. Còn Barbara, mặc dầu Ä‘au đớn, miệng vẫn nở nụ cưá»i tươi vui và hằng kêu to lên Tên Äấng ngà i yêu mến.
Sức mạnh tinh thần ghê gá»›m! Má»™t thiếu nữ nhá» bé như Barnaba nhá» có sức mạnh siêu nhiên đã toà n thắng cả viên tổng trấn thâm độc cÅ©ng như cả má»™t toán Ä‘ao phá»§ hung ác. Thấy tốn công phà sức vô Ãch, viên tổng trấn đà nh phải tuyên án tá» hình cho Barbara.
Äiôscôrê ngưá»i cha nhẫn tâm, chẳng những không chút xúc động trước cái án tá» cá»§a đứa con gái thân yêu, lại còn yêu cầu được chÃnh tay xá» tá» Barbara nữa.
NÆ¡i pháp trưá»ng, Barbara quỳ xuống, ngước mắt lên trá»i cảm tạ Thiên Chúa vì đã ban cho mình triá»u thiên tỠđạo. Sau đó cô cÅ©ng không quên cầu cho những ngưá»i đã nhúng tay và o máu mình được hạnh phúc nháºn biết Thiên Chúa là Chúa tháºt. Cầu nguyện xong, Barbara giÆ¡ cổ cho thân phụ chém… và linh hồn ngà i bay lên hưởng vinh quang bất diệt.
Xác và đầu thánh nữ được má»™t ngưá»i giáo hữu bảo lãnh, và đem sang táºn Giêlassia để mai táng hầu tránh những xúc phạm cá»§a lương dân.
Ngưá»i ta kể trong truyện rằng: giáo hữu miá»n NicômeÄ‘ia rất có lòng sùng má»™ thánh nữ. Và để thưởng công, Chúa đã cho thánh nữ là m nhiá»u phép lạ cứu giúp những ngưá»i Ä‘au khổ hồn xác. Nhưng những ngưá»i lương dân thấy thánh nữ là m nhiá»u phép lạ như váºy, liá»n tổ chức để chiếm Ä‘oạt xác thánh. Há» là m má»™t hòm nhá» toà n bằng và ng bạc và đá ngá»c quý giá để đựng xác thánh, rồi treo cao trên nóc Ä‘á»n thá» cá»§a há». Các giáo hữu nhất định không chịu để mất cá»§a thánh ấy nên hiệp nhau đột nháºp Ä‘á»n thỠđể cướp lại. Trong cuá»™c xô sát giữa hai bên, nhiá»u ngưá»i bị trá»ng thương hầu vô phương cứu chữa. Lạ thay giữa lúc má»i ngưá»i thất vá»ng, bá»—ng tá»± nhiên các ngưá»i bị thương Ä‘á»u được chữa là nh hết. Há» hiểu ngay là thánh nữ Barbara đã cứu những ngưá»i vì thánh nữ mà chiến đấu. Khi nghe câu chuyện nà y ai nấy Ä‘á»u tá» lòng tôn kÃnh và ca tụng thánh nữ.
Thánh nữ lại còn cứu giúp cả phần hồn ngưá»i ta nữa. Như lần kia thầy Stanislas Kotska sau nà y được phong thánh, trước khi và o dòng Tên bị ốm nặng tại nhà má»™t ngưá»i lạc giáo. Thầy rất ước ao được chịu cá»§a ăn đà ng, nhưng không biết nhá» ai Ä‘i má»i linh mục đến được. Lấy hết lòng sốt sắng, thầy cầu xin thánh Barbara thương giúp và thánh nữ đã liệu cho thầy được như lòng sở nguyện.
ChÃnh vì thánh nữ rất hay cứu giúp những kẻ đến kêu xin, nên rất nhiá»u Ä‘oà n thể cÅ©ng như tư nhân đã đặt ngà i là m thánh quan thầy, thánh nữ là đoá hoa trinh bạch lại tỠđạo vì danh Chúa nên đã được chá»n là m quan thầy các thiếu nữ. Các ngưá»i chuyên nghá» hà ng hải, các thá»§y thá»§ và các tầu cá»§a há» cÅ©ng chá»n ngà i là m bổn mạng.
Ngoà i ra giáo dân còn xây cất nhiá»u nhà nguyện, thánh đưá»ng để tôn kÃnh thánh nữ.
Tá»›i năm 1568, đức thánh Giáo Hoà ng Piô V long trá»ng tuyên bố và xác nháºn sá»± sùng má»™ thánh nữ trên toà n thế giá»›i.
tinmung

