Gương Thánh nhân: Thánh Gioan sinh năm 1397 tại Ken-ty, nước Ba-lan, trong một gia đình đạo đức sốt sắng.
ÄÆ°á»£c cha mẹ dạy dá»— chỉ bảo chu đáo, lá»›n lên thánh nhân có được nhiá»u nhân đức đặc biệt: ngà i sống đơn sÆ¡, khiêm nhưá»ng, bác ái hÆ¡n hết các trẻ đồng lứa tuổi. Ngoà i ra nhân đức, ngà i còn được Chúa ban cho trà thông minh giá»i giắn, há»c hà nh tấn phát nhanh chóng.
Sau khi mãn các lá»›p há»c tại địa phương, ngà i được cha mẹ gởi đến đại há»c Cra-cô-vi trau dồi triết há»c và thần há»c. Và khi đỗ đạt, ngà i được chịu chức Linh mục là m giáo sư cá»§a trưá»ng, vì ban giám đốc thấy ngà i tà i đức vẹn toà n. Ngà i vừa dạy há»c vừa là m tông đồ bên cạnh các sinh viên cÅ©ng như các giáo sư, đồng thá»i bảo vệ và cá»§ng cố niá»m tin cho những ngưá»i bị lạc giáo đầu độc.
ChÃnh Äức Giáo Hoà ng Clê-men-tê thứ 13 đã khen ngợi ngà i:
“Không ai do dá»± kể thánh Gioan Ken-ty và o số Ãt á»i những vị nổi tiếng và sá»± thánh thiện, có khả năng hà nh động, dạy dá»— và bênh vá»±c đức tin chân chÃnh Ä‘ang bị các đối thá»§ tấn công, khi đã thấy ngà i dạy tại đại há»c CÆ¡-ra-cô-vi má»™t há»c thuyết bắt nguồn từ các mạch trong là nh nhất. Quả váºy, và o thá»i đó, ngay những vùng lân cáºn cÅ©ng có những nhóm lạc giáo và ly khai hoà nh hà nh. Ngà i đã cố gắng dùng lá»i giảng giải, cắt nghÄ©a cho dân chúng má»™t thứ luân lý tháºt thánh thiện. Ngà i còn cá»§ng cố lá»i giảng dạy bằng đức khiêm nhưá»ng, đức khiết tịnh, lòng thương xót, sá»± hãm mình và má»i nhân đức khác cá»§a má»™t Linh mục hoà n hảo và má»™t thợ cần mẫn”.
“Vì thế, không những ngà i là m cho các giáo sư đại há»c ấy thêm phần vinh dá»± đặc biệt, mà còn để lại má»™t gương sáng lạ lùng cho những ai giữ nhiệm vụ dạy dá»— như ngà i, để há» hết sức trở thà nh những giáo sư hoà n hảo, cố gắng kết hợp giáo lý thánh thiện vá»›i các khoa há»c khác, để ngợi khen và là m vinh danh Thiên Chúa”.
“Khi dạy các vấn đỠđạo đức, không những ngà i có lòng kÃnh trá»ng mà còn có sá»± khiêm nhưá»ng nữa. Ngà i coi nhẹ mình, không bao giá» coi mình cao hÆ¡n ngưá»i khác, mặc dầu ngà i rõ rà ng trổi vượt hÆ¡n má»i ngưá»i. Ngà i còn ao ước bị khinh chê, không bao giá» khó chịu đối vá»›i những kẻ chống đối hay khinh dá»… mình”.
Sau thá»i gian là m giáo sư, thánh nhân được bổ nhiệm coi sóc hỠđạo Cra-cô-vi. Ngà i Ä‘em hết tà i đức lo cho Ä‘oà n chiên. Ngoà i ra lá»i giảng dạy, ngà i ăn chay cầu nguyện cho há», đặc biệt ngà i thương lo giúp đỡ kẻ tá»™i lá»—i, ngưá»i nghèo khó.
Tương truyá»n ngà y ná» thánh nhân gặp má»™t ngưá»i ăn xin rách rưới, ngà i cởi ngay chiếc áo Ä‘ang mặc trao cho kẻ ấy. Ãt hôm sau, Äức Mẹ hiện đến, trả lại chiếc áo cho ngà i. Và má»™t lần Ä‘i hà nh hương lên Giê-ru-sa-lem, dá»c đưá»ng ngưá»i bị kẻ cướp lấy hết hà nh lý rồi há»i:
– Ông còn gì nữa không?
Ngà i đáp:
– Không. Tôi không còn gì nữa hết.
Bá»n cướp thấy váºy thì cho ngưá»i Ä‘i. Nhưng Ä‘i được má»™t quãng, ngà i sá»±c nhá»› còn mấy đồng tiá»n trong túi. Ngà i liá»n chạy nhanh trở lại gặp bá»n cướp, trao cho há» và nói:
– Lúc nảy tôi quên. Bây giá» tôi sá»±c nhá»› còn mấy đồng tiá»n đây, tôi xin ná»™p hết cho các anh.
Bá»n cướp thấy thánh nhân quá chân tháºt tốt là nh như thế, thì chẳng những không lấy tiá»n mà còn trả lại hết hà nh lý cho ngà i.
Thánh nhân qua Ä‘á»i ngà y 24 tháng 12 năm 1473, và đến năm 1767 má»›i được tôn phong Hiển thánh. Quyết tâm: Hằng ngà y lo dùng lá»i nói việc là m, nhất là gương sáng Ä‘á»i sống bác ái khiêm nhưá»ng, để là m tông đồ, mở mang Nước Chúa, theo gương thánh Gioan Ken-ty.
Lá»i nguyện: Lạy Thiên Chúa toà n năng, xin giúp chúng con ngà y cà ng tiến bước trên con đưá»ng tìm hiểu Chúa, theo gương thánh Gioan Linh mục. Xin cho chúng con cùng biết cư xá» bác ái vá»›i má»i ngưá»i, hầu đáng được Chúa nhân từ tha thứ.
GPVL
Ngà y 23 tháng 12
THÃNH GIOAN KENTY
LINH MỤC
Gioan sinh năm 1390 tại Kenty gần Ô-xuy-xim, phÃa tây Cracôvia. Cha mẹ ngà i là những ngưá»i dân quê giầu sang, có nhiá»u uy tÃn trong là ng, nhất là nêu cao gương sáng đức tin công giáo. Vì biết Gioan có nhiá»u thiên tư đặc biệt, nên ông bà đã gá»i con lên há»c tại Cracôvia ngay khi cáºu còn nhá» tuổi. Cracôvia lúc ấy vừa là trung tâm thương mại và kỹ nghệ, vừa là thà nh phố nổi tiếng văn há»c, đã sinh ra nhiá»u há»c giả uyên thâm, trong đó có Gioan.
Năm 1417, Gioan Ä‘áºu bằng tiến sÄ© triết há»c, rồi tiến sÄ© thần há»c. Nhưng nhà há»c giả cá»§a chúng ta cÅ©ng là ngưá»i yêu sống khổ hạnh. Ngưá»i ta kể lại rằng hằng ngà y ngà i thưá»ng bá»›t khẩu phần cá»§a ngà i cho ngưá»i nghèo khó đứng chỠđợi ở cá»a phòng ăn. Cá» chỉ bác ái ấy đã lưu truyá»n mãi vá» sau, đến ná»—i má»—i khi có ai Ä‘em cá»§a ăn cho ngưá»i hà nh khất, ngưá»i ta quen nhắc lại gương sáng cá»§a thánh Gioan bằng má»™t câu nói đầy ý nghÄ©a: “Ngưá»i thánh Gioan yêu mến đã đến!†CÅ©ng vì bác ái thúc đẩy, có lần ngà i đã cởi áo choà ng cho ngưá»i đói rách bị tê cứng vì rét mướt nằm bên vệ đưá»ng.
Ngà i được thụ phong linh mục và giữ chức kinh sÄ© tại giáo đưá»ng Cracôvia. Ngà i cÅ©ng dạy thần há»c tại đại há»c Cracôvia. Ngưá»i ta cho rằng chÃnh ngà i đã viết vá» bá»™ tổng luáºn cá»§a thánh Tôma, vá» cuốn Giáo phụ Kim ngôn cá»§a Phêrô Lômbađô và đã chú giải cuốn Phúc âm thánh Matthêu.
Thá»i ấy Giáo há»™i Balan phải chịu nhiá»u thảm cảnh Ä‘au thương: trước hết là vua Casimiô chiếm quyá»n tôn giáo, Ä‘oạn tuyệt vá»›i Toà thánh Rôma, tá»± mình cắt đặt hoặc triệt hạ các Giám mục, các tu viện trưởng. ChÃnh ông đã gây nên nạn buôn bán chức thánh và trăm ngà n cách tham nhÅ©ng má»—i ngà y má»™t trầm trá»ng. Äức tin và luân lý vì thế má»—i ngà y má»™t xuống dốc. Khi Casimiô băng hà , nạn chiếm quyá»n tôn giáo tuy có giảm, nhưng nạn tranh luáºn và bút chiến giữa các tôn giáo lại nẩy sinh, đôi khi gây nên bầu khà căng thẳng đến đổ máu. Sá» gia Dlugoss ghi chú rằng năm 1434, thà nh phố Canthy bị tà n phá do cuá»™c chiến tranh giữa các đồ đệ phái Huss và Jiska gây nên. Lúc đó cha Gioan đôi khi cÅ©ng đứng ra tranh luáºn. Nhưng ngà i bà n cãi cách dịu dà ng và ôn hòa theo ánh sáng đức tin và tinh thần bác ái Phúc âm. Nên má»—i khi đối thá»§ cá»§a ngà i thốt ra những lá»i nguyá»n rá»§a bất xứng thì ngà i vẫn Ä‘iá»m nhiên đáp lại: “Tạ Æ¡n Chúaâ€. Hay Ä‘á»c má»™t câu thánh vịnh mà các tu sÄ© ở núi Cassinô quen Ä‘á»c: “Lạy Chúa xin hãy đến giúp conâ€. Suốt Ä‘á»i, má»—i khi gặp khó khăn và đau khổ, thánh nhân thưá»ng tá»± nhá»§: Hãy ngước mắt lên Chúa Kitô tá» nạn. Ngà i là sức mạnh, là gương mẫu và là Äấng đáng yêu mến.
Năm 1437 ngà i nháºn là m cha xứ giáo xứ Ôn-kút. Ngà i sống vá»›i giáo dân vá»›i hết tình thương yêu cá»§a má»™t ngưá»i cha, như xưa Chúa Giêsu sống vá»›i các tông đồ: ngà i lo cho há» há»c hiểu vá» Phúc âm, giáo lý, nhất là phát triển tinh thần bác ái huynh đệ. Ngà i quên mình là nhà trà thức, để hòa mình vá»›i Ä‘á»i sống nghèo khổ và chất phác cá»§a há» hầu nâng cao tâm trÃ, và giúp há» thánh hóa chÃnh Ä‘á»i sống há». Nhá» gương nhân đức và những hoạt động bên ngoà i cá»§a cha, Ônkút không bao lâu đã trở thà nh má»™t trong những giáo xứ gương mẫu nhất cá»§a địa pháºn. Sau nà y khi nói vá» Ä‘á»i sống cá»§a cha, Äức Giám mục đã không ngần ngại quả quyết: “Cha Gioan đã là má»™t cha xứ thánh thiện và nhiệt thà nh trước khi là má»™t giáo sư hữu danhâ€. Nhưng không bao lâu, ngà i lại vâng lá»i bá» trên, từ bá» nhiệm vụ cha xứ để tiếp tục nghá» giáo sư tại đại há»c Cracôvia. CÅ©ng thá»i ấy cha Gioan hân hạnh được tuyển và o ban nghiên cứu và dạy Thánh kinh cho các Hoà ng tá» trong cung Ä‘iện nhà vua.
Cà ng vá» cuối Ä‘á»i, cha Gioan cà ng hăng say là m việc và táºp luyện nhân đức. Tuy sống trong cung Ä‘iện và giữ ghế giáo sư đại há»c, cha Gioan vẫn ăn mặc đơn sÆ¡ và nêu cao đức khó nghèo. Ngưá»i ta kể: má»™t hôm ngà i được các nhà quà phái má»i tá»›i nhà há» dá»± tiệc. Nhưng vì ngà i ăn báºn giản dị quá nên các gia nhân không cho ngà i và o. Ngà i phải thay đổi y phục ngưá»i ta má»›i tiếp đón ngà i và o dá»± tiệc. Äứa hầu bà n vụng vá» là m đổ và o ngà i Ãt đồ ăn, ngà i bình tÄ©nh chữa lá»—i cho hắn: “ChÃnh nhá» bá»™ quần áo nà y mà tôi được và o nÆ¡i đây, váºy thì nước dÆ¡ nà y là m bẩn nó Ä‘i là phải lẽ rồiâ€. Có lẽ lúc ấy ngà i thầm nghÄ© tá»›i bà i dụ ngôn vỠáo cưới trong Phúc âm thánh Matthêu.
Quả thá»±c, cha Gioan đã sống và chết trong tinh thần khó nghèo và khiêm tốn. Ngay khi vừa lâm bệnh, cha đã xin cho được nằm chịu bệnh và chết trên đống tro. Ngà i qua Ä‘á»i ngà y áp lá»… Giáng sinh năm 1573, hưởng thá» 83 tuổi. Má»i ngưá»i Ä‘á»u nháºn ngà i là má»™t vị đại thánh. Mathyas Miêchon xuất bản má»™t tá» báo ghi những phép lạ cá»§a thánh Gioan từ năm 1475 tá»›i năm 1519. Tá» báo nà y ghi lại nhiá»u Ä‘iá»u bình phẩm lý thú vá» táºp quán và phong tục cá»§a ngưá»i Balan hồi thế ká»· XV. Thi hà i thánh nhân được mai táng trong thánh đưá»ng thánh nữ Anna tại Cracôvia.
Năm 1628, cha xứ giáo đưá»ng Cracôvia xuất bản má»™t táºp sách viết vá» cuá»™c Ä‘á»i thánh Gioan cùng vá»›i những phép lạ mà Miêchon đã đỠcáºp tá»›i trước đây. Năm 1680, Äức Giáo Hoà ng Innôcentê XII ban phép cho miá»n Cracôvia và nước Ba-lan được mừng lá»… kÃnh thánh Gioan và ấn định lá»… đó và o ngà y 19 tháng 10.
Năm 1767, Äức Giáo Hoà ng Clêmentê XIII tôn phong chân phúc Gioan lên hà ng hiển thánh. Ngưá»i ta chá»n ngà y 20 tháng 10 để tôn kÃnh thánh nhân.
tinmung

