Ngày 19 tháng 12 TH�NH PHAN-XI-CÔ MẬU, �A-MINH ÚY, AU-GU-TI-NÔ MỚI, TÔ-MA �Ệ VÀ TÊ-PHA-NÔ VINH Thầy Giảng và Giáo Dân Tử �ạo

Gương Thánh nhân: Hôm nay Hội thánh mừng kính 05 vị Anh hùng đã chịu chết vì Chúa cùng một ngày để làm chứng cho Chúa. Các ngài làm chứng tá không phải chỉ trong lúc chịu chết ở pháp trư�ng, mà trong suốt đ�i sống, đặc biệt trong th�i gian hơn một năm bị giam trong ngục. �ó là Thánh Phan-xi-cô Mậu, �a-minh Úy, Au-gu-ti-nô Mới, Tô-ma �ệ và Tê-pha-nô Vinh.

Sau khi bị bắt, các ngài bị giam chung với nhi�u ngư�i tại Bắc Ninh, trong số đó giáo có lương cũng có. �ây là cơ hội may mắn Chúa ban, để các ngài làm chứng cho Chúa, là tông đồ rao giảng đạo Chúa. Mặc dầu cũng bị xi�ng xích tra tấn khổ sở như m�i ngư�i, các ngài vẫn luôn t� vẻ hân hoan vì được chịu khổ chịu cực vì Chúa, và chia nhau tiếp xúc với các bạn tù, chia sẻ những nỗi sầu khổ của h�, an ủi khích lệ h�, giới thiệu Chúa là �ấng thương xót cứu giúp h�. Trong lúc tù ngục khốn khó như thế mà nghe nói đến Chúa là �ấng giàu lòng thương xót, h� hết sức cảm mến. H� yêu cầu các ngài giúp cho h� theo Chúa th� Chúa. Thế là các ngài dạy giáo lý và rửa tội cho h�.

Phải chăng đó là tấm gương các ngài để lại cho hậu thế? Bất cứ hoàn cảnh nào cũng luôn làm chứng cho Chúa, đem Chúa đến cho ngư�i khác.

Phan-xi-cô Hà Tr�ng Mậu sinh năm 1790, tại Kẻ �i�n tỉnh Thái Bình.

Lớn lên, cậu được Chúa thương kêu g�i, và cậu đã sẵn sàng dâng mình đi tu giúp việc Chúa. Sau khi được ch�n làm thầy giảng, thầy đến giúp h� Nội, thuộc xứ Kẻ Mốt, do cha Phê-rô Tự làm chánh xứ.

Giữa lúc đó, vua Minh Mạng bắt đạo gắt gao. Ngày 29 tháng 08 năm 1838, lính đến bao vây xứ Kẻ Mốt, bắt cha Tá»± và thầy Úy Ä‘ang giúp ở đó cùng vá»›i ba giáo dân là Au-gu-ti-nô Má»›i, Tô-ma Ä�ệ và Tê-pha-nô Vinh, dẫn vá»� tạm giữ ở huyện LÆ°Æ¡ng Tài. Khi biết cha Tá»± và thầy Úy bị giam ở LÆ°Æ¡ng Tài, thầy liá»�n Ä‘i đến đó nghe tin tức. Trong thá»�i gian ở đây, thầy được giáo hữu gởi tạm trú tại nhà má»™t lÆ°Æ¡ng dân quen biết, cốt ý cho quân lính không để ý theo dõi. Chẳng may ngÆ°á»�i chủ nhà lại tham tiá»�n, Ä‘i tố cáo vá»›i quan. Thế là thầy bị bắt…

�a-minh Bùi Văn Úy sinh năm 1812 tại h� Tiên Môn tỉnh Thái Bình. Ngay từ nh�, cậu đã được cha mẹ cho đến ở giúp cha Phê-rô Tự, chánh xứ Kẻ Mốt. Cha thấy cậu có trí thông minh lại đạo đức, nên gởi cho tu h�c làm thầy giảng.

Sau khi tu h�c, thầy được B� trên cho v� giúp cha Tự như trước. Thầy nhiệt thành cộng tác với cha trong hoạt động tông đồ mục vụ, đặc biệt trong việc dạy giáo lý tân tòng và trẻ em. Hai cha con sống rất thân mật, hết lòng thương yêu nâng đỡ nhau, nhất là giữa lúc nầy là lúc cơn bách hại đang ác liệt. Thầy thư�ng nói với giáo dân:

– Nếu quân lính đến bắt cha, tôi sẽ ra ná»™p mình thế cho cha, để cha ở lại giúp anh chị em.

Ngày 29 tháng 06 năm 1838, theo tin mật báo, quan quân đến bao vây xứ Kẻ Mốt. Thầy tình nguyện ra nộp mình, nhưng khi biết thầy không phải là Linh mục, quân lính chia nhau lục soát, bắt được cả cha Tự và ông trùm Cảnh và ba giáo dân là Au-gu-ti-nô Mới, Tô-ma �ệ và Tê-pha-nô Vinh.

Cả ba giáo dân nầy đ�u là ngư�i làng Bồ Trang, tỉnh Thái Bình. Vì cuộc sống ở đây khó khăn, làm ăn không đủ sống, ba anh đến lập nghiệp tìm kế sinh nhai tại giáo xứ Kẻ Mốt.

Au-gu-ti-nô Nguyễn Văn Mới sinh năm 1806, trong một gia đình nông dân ngoại đạo. Khi đến làm mướn ở xứ Kẻ Mốt, hằng ngày tiếp xúc với ngư�i có đạo, thấy h� có lòng yêu thương bác ái, sẵn sàng giúp đỡ ngư�i nghèo khổ bệnh tật, anh cảm thấy mến mộ đạo và xin theo h�c giáo lý. Năm 1837, cha Phê-rô Tự đã ban Bí tích Thánh Tẩy cho anh, và năm sau chính ngài cũng chủ sự lễ thành hôn cho anh với một thiếu nữ trong giáo xứ.

Mặc dầu đạo mới, anh sống đạo rất sốt sắng, siêng năng đ�c kinh dâng lễ, nhất là lần chuỗi Môi Khôi mỗi tối trong gia đình. Nh� đó, �ức Mẹ ban cho anh được phúc tử đạo, làm chứng cho Chúa.

Ngày 29 tháng 06 năm 1838, khi quân lính đến bắt cha Tự ở Kẻ Mốt, h� g�i hết dân làng tập trung v� đình điểm danh. Lúc m�i ngư�i đã tựu v� đủ mặt, h� buộc mỗi ngư�i phải đạp lên Thánh giá. Ai vâng l�i bước qua thì được v�. Có số giáo hữu nhanh chân trốn thoát, những ngư�i nhát đảm sợ chết thì bước qua, còn ba anh Mới, �ệ và Vinh cương quyết không thi hành lệnh nên bị bắt.

Tô-ma Nguyễn Văn �ệ sinh năm 1811, trong một gia đình Công giáo ở Bồ Trang. Lớn lên, vì kế sinh nhai, anh theo cha mẹ đến giáo xứ Kẻ Mốt làm ăn lập nghiệp. Cha mẹ cho anh theo h�c ngh� may. Khi thành thuộc, anh v� mở tiệm may tại nhà. Nh� khéo tay, anh may được nhi�u ngư�i ưa thích, nên ngày càng thêm đông khách. Do đó kinh tế gia đình được ổn định. Anh lập gia đình, ra ở riêng, sinh được ba đứa con.

�ối với xứ đạo, anh luôn nhiệt thành phục vụ. C� xí trang hoàng trong nhà th� do một tay anh cắt may. Mỗi dịp lễ lớn, anh hy sinh nhi�u ngày d�n dẹp trang trí. Lúc nào cha xứ có việc cần nh�, anh chẳng nệ tốn công hao của với nhà chung.

Khi quân lính đến bao vây xứ Kẻ Mốt, bắt m�i ngư�i phải đạp lên thánh giá, anh tìm cách lẫn trốn. Nhưng khi thấy h� lục soát gắt gao quá, không thể trốn kh�i, anh ra trình diện bước lại gần Thánh giá. Quân lính tưởng anh đạp lên, nhưng anh quỳ xuống, hôn kính và nói:

– Lạy Chúa, con không bao giá»� dám bÆ°á»›c qua Thánh giá Chúa. Con biết rồi đây con sẽ bị bắt, bị tra tấn hành hạ. NhÆ°ng con thà chết hÆ¡n là xúc phạm đến Chúa. Xin Chúa thÆ°Æ¡ng giúp con can đảm làm chứng cho CHÚA.

Quân lính liá»�n xúm lại bắt trói anh…

Tê-pha-nô Nguyễn Văn Vinh sinh năm 1813 trong một gia đình ngoại giáo nghèo khó. Nghe nói ở giáo xứ Kẻ Mốt có ngư�i thuê mướn làm việc, anh theo bạn hữu đến tìm việc làm. Vì anh siêng năng cần mẫn, lại kh�e mạnh thật thà, nên được nhi�u ngư�i kêu làm.

Sống lâu ngày vá»›i ngÆ°á»�i có đạo, thấy há»� tận tình giúp đỡ, anh bắt đầu quý mến há»� và Æ°á»›c muốn theo đạo. Ä�úng thật gÆ°Æ¡ng lành gÆ°Æ¡ng tốt của ngÆ°á»�i tín hữu là má»™t trong những phÆ°Æ¡ng thế hiệu nghiệm dẫn Ä‘Æ°a má»�i ngÆ°á»�i đến Chúa, nhÆ° lá»�i Chúa Giê-su phán: “Ã�nh sáng của anh em phải chiếu giải trÆ°á»›c mặt thiên hạ, để há»� thấy những việc tốt đẹp anh em làm mà tôn vinh Cha của anh em”. (Mt. 5,16).

Nhưng khổ nỗi, anh không biết đ�c biết viết, làm sao h�c giáo lý? Nhưng anh cũng chịu khó h�c thuộc lòng. Nghe dạy đi�u nào, anh lặp lại nhi�u lần cho nhớ rồi nghe thêm. Lần hồi anh cũng thuộc hết những đi�u cần thiết trong đạo. Song chưa kịp rửa tội, anh đã bị bắt cùng với cha Tự và năm ngư�i nữa là ông trùm Cảnh, thầy Mậu, thầy Úy, anh Mới và anh �ệ, vào ngày 29 tháng 06 năm 1838.

Hôm đó, khi quan quân bắt m�i ngư�i tập trung v� đình, đạp lên Thánh giá, anh công khai tuyên bố:

– Tôi chỉ là ngÆ°á»�i dá»± tòng, chÆ°a được rá»­a tá»™i. NhÆ°ng tôi tin Chúa, tôi quyết thá»� Chúa. Tôi không bao giá»� đạp lên Thánh giá.

Chính lúc bị giam tại Bắc Ninh, Cha Phê-rô Tự đã ban Bí tích Thánh tẩy cho anh.

Ngày 27 tháng 07 năm 1838, sau gần một tháng tra tấn, bắt ép bảy chiến sĩ đức tin b� đạo mà không thành công, quan đệ án xin xử giảo cha Tự và ông trùm Cảnh, còn 05 ngư�i kia là thầy Mậu, thầy Úy, anh Mới, anh �ệ và anh Vinh thì xin cho đánh đòn rồi phát lưu. Nhưng vua Minh Mạng quyết định xử trảm ngay Cha Tự và ông trùm Cảnh, còn năm ngư�i kia phải giam giữ cẩn thận, nếu sau một năm mà không chịu quá khóa chối đạo, sẽ bị xử giảo.

Từ ngày cha Tự và ông trùm Cảnh bị chém đầu, năm vị còn lại trong ngục ngày ngày nhớ thương, hiệp nhau cầu xin Chúa cho được phúc chết vì Chúa như các ngài, rồi chia nhau đến an ủi khích lệ các bạn tù, giới thiệu Chúa cho h�, giúp h� tin theo Chúa.

Một năm trôi qua với hai lần bị đưa ra công đư�ng tra tấn nữa, nhưng cả năm vị đ�u cương quyết một lòng giữ vững đức tin. Thế nên, ngày 19 tháng 12 năm 1839, quân lính dẫn năm vị chứng nhân của Chúa ra pháp trư�ng. Sau hồi chiêng báo hiệu, lý hình dùng dây siết cổ các ngài cho đến lúc tắt thở.

Ngày 27 tháng 05 năm 1900, �ức Giáo Hoàng Lê-ô 13 tôn phong cả năm vị lên Chân phước, và �ức Gioan Phaolô 2 suy tôn Hiển thánh ngày 19 tháng 06 năm 1988.

Quyết tâm: Làm chứng cho Chúa trong hết m�i hoàn cảnh của cuộc sống, để giúp m�i ngư�i nhận biết tin kính Chúa, và b�n lòng chịu khổ vì Chúa cho đến chết, theo gương thánh tử đạo Phan-xi-cô Mậu, �a-minh Úy, Au-gu-ti-nô Mới, Tô-ma �ệ và Tê-pha-nô Vinh.

L�i nguyện:Lạy Cha, Cha đã ban cho Giáo hội Việt Nam nhi�u chứng nhân anh dũng, biết hiến dâng mạng sống, để hạt giống đức tin trổ sinh hoa trái dồi dào trên quê hương đất nước chúng con. Xin nhận l�i các ngài chuyển cầu, cho chúng con biết noi gương các ngài để lại, luôn can đảm làm chứng cho Cha và trung kiên mãi đến cùng.

GPVL