“CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤT”.
BÀI ÄỌC I: Kh 3, 1-6. 14-22
“Ai mở cá»a cho Ta, Ta sẽ và o dùng bữa tối ở nhà ngưá»i ấy”.
TrÃch sách Khải Huyá»n cá»§a Thánh Gioan Tông đồ.
Tôi là Gioan, tôi đã nghe Chúa phán bảo tôi rằng: “Hãy viết cho thiên thần Giáo Ä‘oà n Sarđê rằng: ‘Äây là lá»i Äấng có bảy thần linh Thiên Chúa và bảy ngôi sao: Ta biết các việc cá»§a ngươi là m; ngươi có tiếng là đang sống, nhưng ngươi đã chết. Hãy lo tỉnh dáºy, hãy bồi dưỡng chút sinh khà sắp tà n. Vì Ta không thấy các việc ngươi là m trá»n hảo trước mặt Thiên Chúa Ta. Váºy hãy nhá»› lại ngươi đã đón nháºn và nghe lá»i Chúa thế nà o, hãy giữ lấy lá»i ấy và hãy ăn năn hối cải. Vì nếu ngươi không tỉnh thức, Ta sẽ đến vá»›i ngươi như má»™t kẻ trá»™m, ngươi sẽ không biết giá» nà o Ta sẽ bất chợt đến cùng ngươi. Nhưng tại Sarđê ngươi có má»™t số ngưá»i đã không là m dÆ¡ bẩn áo cá»§a há»; và há» sẽ tháp tùng Ta trong bá»™ áo trắng cá»§a há» vì há» xứng đáng. Như váºy kẻ chiến thắng sẽ mặc áo trắng, và Ta sẽ không xoá bá» tên ngưá»i ấy khá»i Sách hằng sống, và Ta sẽ tuyên danh ngưá»i ấy trước mặt Cha Ta và các thiên thần Ngưá»i. Ai có tai thì hãy nghe Ä‘iá»u Thần linh phán vá»›i các giáo Ä‘oà n.
“Hãy viết cho giáo Ä‘oà n LaoÄ‘icia rằng: ‘Äây là lá»i cá»§a Amen, chứng nhân trung thá»±c, nguyên thuá»· công trình sáng thế cá»§a Thiên Chúa. Ta biết các việc là m cá»§a ngươi: ngươi không lạnh mà cÅ©ng không nóng; phải chi ngươi lạnh hẳn hoặc nóng hẳn Ä‘i! Bởi vì ngươi hâm hẩm, không lạnh không nóng, nên Ta sẽ má»a ngươi ra khá»i miệng Ta. Bởi vì ngươi nói rằng: Tôi già u có, tôi sung túc, tôi không thiếu thốn gì nữa. Bởi vì ngươi không biết rằng thá»±c ra ngươi vô phúc, đáng thương, nghèo khó, Ä‘ui mù và trần trụi. Váºy ngươi hãy nghe lá»i Ta khuyên bảo: Hãy mua và ng ròng mà là m già u, mua áo trắng tinh mà mặc, hầu che giấu sá»± trần trụi xấu hổ cá»§a ngươi; hãy mua thuốc nhá» và o mắt, cho mắt ngươi được sáng. Ta răn bảo và sá»a dạy những kẻ Ta yêu thương. Váºy hãy sốt sắng hÆ¡n lên và hối cải Ä‘i. Nà y Ta đứng ngoà i cá»a, Ta gõ; nếu ai nghe tiếng Ta mà mở cá»a cho Ta, Ta sẽ và o nhà ngưá»i ấy và dùng bữa tối vá»›i nó, và nó sẽ dùng bữa vá»›i Ta. Ai chiến thắng, Ta sẽ cho ngồi vá»›i Ta trên ngai cá»§a Ta, cÅ©ng như Ta đã chiến thắng và ngá»± vá»›i Cha Ta trên ngai cá»§a Ngưá»i. Ai có tai thì hãy nghe Ä‘iá»u Thần linh phán vá»›i các giáo Ä‘oà n”.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 14, 2-3ab. 3cd-4ab. 5
A+B: Ai chiến thắng, Ta sẽ cho ngồi với Ta trên ngai của Ta (Kh 3, 21).
A)Ngưá»i sống thanh liêm và thá»±c thi công chÃnh, và trong lòng suy nghÄ© Ä‘iá»u ngay, và lưỡi không bịa lá»i vu khống.
B)Ngưá»i không là m ác hại bạn đồng liêu, cÅ©ng không là m nhục cho ai lân cáºn. Ngưá»i coi rẻ đứa bất nhân, nhưng kÃnh yêu những ai tôn sợ Chúa.
A)Ngưá»i không xuất tiá»n đặt nợ thu lá»i, cÅ©ng không ăn hối lá»™ hại ngưá»i hiá»n lương. Ngưá»i thá»±c thi những Ä‘iá»u kể đó, thì muôn Ä‘á»i chẳng có lung lay..
A+B: Ai chiến thắng, Ta sẽ cho ngồi với Ta trên ngai của Ta (Kh 3, 21).
ALLELUIA: Lc 21, 28 – Các con hãy đứng dáºy và ngẩng đầu lên, vì giá» cứu rá»—i các con đã gần đến. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Lc 19, 1-10
“Con Ngưá»i đến tìm kiếm và cứu chữa Ä‘iá»u gì đã hư mất”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu và o Giêricô và đi ngang qua thà nh, thì kìa, có má»™t ngưá»i tên là Giakêu, ông thá»§ lãnh những ngưá»i thu thuế và là ngưá»i già u có. Ông tìm cách để nhìn xem Chúa Giêsu là ngưá»i thế nà o, nhưng không thể được, vì ngưá»i ta đông quá, mà ông lại thấp bé. Váºy ông chạy lên trước, trèo lên má»™t cây sung để nhìn xem Ngưá»i, vì Ngưá»i sắp Ä‘i ngang qua đó. Khi vừa đến nÆ¡i, Chúa Giêsu nhìn lên và trông thấy ông ấy, nên Ngưá»i bảo ông rằng: “Hỡi Giakêu, hãy xuống mau, vì hôm nay Ta phải lưu lại tại nhà ngươi”. Ông vá»™i và ng trụt xuống và vui vẻ đón tiếp Ngưá»i. Má»i ngưá»i thấy váºy, liá»n lẩm bẩm rằng: “Ông nà y lại đến trá» nhà má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i”. Ông Giakêu đứng lên thưa cùng Chúa rằng: “Lạy Ngà i, tôi xin bố thà ná»a phần cá»§a cải tôi cho kẻ khó, và nếu tôi có là m thiệt hại cho ai Ä‘iá»u gì, tôi xin Ä‘á»n gấp bốn”. Chúa Giêsu bảo ông ấy rằng: “Hôm nay nhà nà y được Æ¡n cứu độ, bởi ngưá»i nà y cÅ©ng là con cái Abraham. Vì chưng, Con Ngưá»i đến tìm kiếm và cứu chữa Ä‘iá»…u gì đã hư mất”.
Äó là lá»i Chúa.
________________________________
I/. GIỚI THIỆU CÃC BÀI ÄỌC:
Sá»± nguy hiểm cá»§a thái độ không nhiệt thà nh cÅ©ng chẳng nguá»™i lạnh. Äó là thái độ mà ta gá»i là LƯNG CHỪNG.
TRONG BÀI ÄỌC I, TrÃch sách Khải Huyá»n cá»§a Thánh Gioan Tông đồ. Chúa đã trách 2 giáo pháºn: Sarđê và LaoÄ‘icia.
+ Vá»›i giáo pháºn Sarđê: Äây là thà nh phố nổi tiếng vá» lối sống xa hoa và trác táng. Mặc dù đã được hóan cải thà nh Kitô Giáo, Giáo pháºn nà y từ từ rÆ¡i và o chá»— chết tinh thần vì không thá»±c hà nh niá»m tin cá»§a mình. “Hãy viết cho thiên thần cá»§a Giáo Pháºn Sardis. Äây là lá»i cá»§a Äấng có bảy Thần Khà Thiên Chúa và bảy ngôi sao:â€.
+ Vá»›i giáo pháºn LaoÄ‘icia: Má»™t Thà nh thương mại và ngân hà ng già u có, và nổi tiếng vá» các há»at động y khoa. Laodicea cÅ©ng là Giáo Pháºn đã nháºn Thư cá»§a Thánh Phaolô gởi cho Colossê. “Hãy viết cho thiên thần cá»§a Giáo Pháºn Laodicea: Äây là lá»i cá»§a Äấng Amen, là Chứng Nhân trung thà nh và chân tháºt, là Khởi Nguyên cá»§a má»i loà i Thiên Chúa tạo dá»±ng:â€
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, Trong Phúc Âm, Chúa Giêsu gá»i Ä‘Ãch danh Giakêu và ngá» lá»i muốn cư ngụ tại nhà ông; cho dù biết miệng Ä‘á»i sẽ phê bình Ngà i là ngưá»i tá»™i lá»—i vì đã giao tiếp vá»›i những tá»™i nhân công khai như Giakêu. Giakêu cÅ©ng chấp nháºn mất hết cá»§a cải cho ngưá»i nghèo để sống theo lá»i má»i gá»i cá»§a Äức Kitô.
(theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
___________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Lc 19, 1-10).
Hôm nay thứ Ba tuần XXXIII Thưá»ng niên, chúng ta chÃnh thức bước và o Chương 19 Phúc âm Luca, là chương cuối cùng trong cuá»™c hà nh trình tiến vá» Giêrusalem.
Thánh sá» Luca đã mô tả khá chi tiết cuá»™c hà nh trình nà y, nó trải dà i từ Chương 9 đến Chương 19. Chúa Giêsu xuất phát từ Galilê, Ä‘i dá»c theo sông GiócÄ‘an để đến Giêricô và từ đó leo dốc cao để đến Giêrusalem.
Sở dÄ© Ngà i phải chá»n lá»™ trình nà y vì ngưá»i Samaria đã từ chối không cho Chúa Ä‘i ngang qua lãnh thổ cá»§a há», vì thế Ngà i phải chá»n lá»™ trình vất vả hÆ¡n và gian nan hÆ¡n.
Con đưá»ng nà o cÅ©ng váºy, dù xa xôi, dù gian nan thế nà o, nếu không Ä‘i thì không đến. Ngược lại, nếu kiên trì, nếu dám Ä‘i thì ta sẽ đạt được mục Ä‘Ãch. Chúa đã tá»›i Ä‘Ãch.
Mở đầu Bà i Tin mừng, Luca viết:
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU VÀO GIÊRICÔ VÀ ÄI NGANG QUA THÀNHâ€
Chúa phải và o Giêricô vì phải đi ngang qua đó mới có thể đến Giêrusalem.
Sá»± kiện Chúa Giêsu đến Giêricô không đơn thuần là địa Ä‘iểm Ngà i phải đến, mà nó mang má»™t ý nghÄ©a sâu xa, đó là : THIÊN CHÚA CHỦ ÄỘNG ÄI TÃŒM NGƯỜI TỘI Lá»–I.
Ở Giêricô Chúa gặp ông Gia kêu, mà Luca viết: “ÔNG THỦ LÃNH NHá»®NG NGƯỜI THU THUẾ VÀ LÀ NGƯỜI GIÀU CÓâ€, ông không những là ngưá»i thu thuế mà còn là thá»§ lãnh cá»§a những ngưá»i thu thuế, có nghÄ©a là “trùm†cá»§a các loại “trùmâ€.
ÄÆ°Æ¡ng nhiên ông Gia kêu cÅ©ng là ngưá»i già u có, vì ngay đến má»™t nhân viên thu thuế bình thưá»ng, có ai nghèo đâu. Thá»i nà o cÅ©ng váºy. Nhất là trong xã há»™i hôm nay, chân lý đó luôn đúng.
Vì nghá» thu thuế thưá»ng “lem nhem†đến tiá»n bạc, nó cÅ©ng đồng nghÄ©a vá»›i ngưá»i tá»™i lá»—i dưới con mắt ngưá»i Do Thái.
Như váºy việc Chúa đến Giêricô và đi ngang qua thà nh cốt yếu CHỦ ÄỘNG ÄI TÃŒM NGƯỜI TỘI Lá»–I.
Nếu trong Chương 15 Luca nhấn mạnh đến dụ ngôn “ Ngưá»i cha nhân háºu và đứa con hoang đà ng†(Lc 15, 11 – 32), trong đó ngưá»i cha hà ng ngà y mong ngóng ngưá»i con trở vá».
Thì Bà i Tin mừng hôm nay (Lc 19, 1-10), không còn là dụ ngôn nữa mà là câu truyện có tháºt và cÅ©ng chỉ mình Luca tưá»ng thuáºt, Luca diá»…n tả chiá»u ngược lại: Thiên Chúa không chỠđợi ngưá»i tá»™i lá»—i trở vá» mà Ngà i Ä‘Ãch thân Ä‘i tìm.
Luca còn mô tả thêm ông Giakêu vá»›i má»™t Ä‘iểm nổi báºt, đó là ông có chiá»u cao “khiêm tốnâ€, có nghÄ©a má»™t ngưá»i “lùnâ€.
ChÃnh vì có chiá»u cao khiêm tốn như váºy, nên khi nghe nói Chúa Giêsu sắp Ä‘i ngang qua, ông liá»n trèo lên má»™t cây sung để nhìn rõ Ngà i.
Luca viết: “Váºy ông chạy lên trước, trèo lên má»™t cây sung để nhìn xem Ngưá»i, vì Ngưá»i sắp Ä‘i ngang qua đóâ€.
Theo thuáºt tướng số, những ngưá»i có chiá»u cao khiêm tốn như váºy thưá»ng rất khôn và thông minh, vì “nhất lé nhì lùnâ€.
Giêricô là thà nh phố thấp nhất so vá»›i mặt nước biển, má»™t ngưá»i lùn như ông, thì cà ng là m cho ông thấp hÆ¡n nữa, là m sao ông có thể chen vá»›i thiên hạ để xem thấy Chúa. Nên ông đã nảy ra sáng kiến trèo lên cây sung.
Ông không chỉ lùn vá» thân xác, nhưng còn bị lùn vá» nhân cách, vỠđạo đức, thì là m sao ông có thể cao bằng má»™t ngưá»i Do Thái bình thưá»ng.
Giakêu trèo lên cây sung, đó là ná»— lá»±c cá»§a ngưá»i tá»™i lá»—i muốn trở vá» vá»›i Thiên Chúa.
Ngà y nay tại Giêricô, có má»™t cây sung to lá»›n và được rà o chắn, ngưá»i ta cho rằng đó là cây sung mà Giakêu đã trèo lên. Giakêu sẽ không bao giá» ngá» rằng, việc là m cá»§a mình đã để lại má»™t ká»· niệm đẹp cho ngưá»i sau nà y.
Với một và i dòng suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước và o Bà i Tin mừng:
_________________________
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU VÀO GIÊRICÔ VÀ ÄI NGANG QUA THÀNHâ€
Khi má»›i đến Giêricô, ngay tại cổng thà nh, Chúa Giêsu đã thá»±c hiện má»™t phép lạ, đó là chữa cho ngưá»i mù được sáng mắt (Lc 18, 35 – 43). Sau phép lạ đó, Luca mô tả phản ứng cá»§a ngưá»i mù và dân chúng như sau: “Láºp tức, anh ta nhìn thấy được và theo Ngưá»i, vừa Ä‘i vừa tôn vinh Thiên Chúa. Thấy váºy, toà n dân cất tiếng ngợi khen Thiên Chúa.†(Lc 18, 43)
Sau phép lạ nà y Chúa Giêsu chÃnh thức bước và o Giêricô.
GIÊRICÔ:
Thà nh phố Giêricô là má»™t vùng đất thấp, có thể nói đó là nÆ¡i thấp nhất so vá»›i má»±c nước biển. Nằm trong má»™t miá»n trÅ©ng sâu gá»i là Ghor, dưới mặt nước biển 250 mét gần Biển Chết, nên cảnh váºt hoang vắng, lúc nà o cÅ©ng thấp thoáng bóng dáng thần chết. Ở đây, loại cây cá» phát triển mạnh, tạo nên má»™t vệt xanh tươi, má»™t ốc đảo. Äó còn là má»™t thà nh phố cổ xưa nhất thế giá»›i. Theo ý kiến các nhà khảo cổ há»c, đã có ngưá»i cư ngụ ở đó từ năm 7.800 trước Chúa Giáng sinh, vá»›i những di tÃch đồn lÅ©y có từ 7.000 năm trước Chúa Giáng sinh.
(Theo Wikipedia).
“ÄI NGANG QUA THÀNHâ€
Có nghĩa Chúa Giêsu không dừng lại ở bất kỳ điểm nà o trong Giêricô, vì đó chỉ là chặng mà Ngà i phải qua. Giêricô có gì mà Chúa dừng lại, vì đó là vùng đất chết.
Ngà i không dừng lại mà đi qua nó như một chặng bắt buộc để lên Giêrusalem.
Có phải Chúa Giêsu không dừng lại ở đó không? Có phải Ngà i không để lại một kỷ niệm nà o tại Giêricô không?
Thưa: Không. Trái lại tại đây sẽ xảy ra một sự kiện chấn động, một sự hoán cải ấn tượng.
ChÃnh ông Giakêu đã nÃu chân Chúa lại, không những dừng lại mà Ngà i còn phải lưu tại đó chứ không thể “ÄI NGANG QUAâ€.
“CÓ MỘT NGƯỜI TÊN LÀ GIAKÊU, ÔNG THỦ LÃNH NHá»®NG NGƯỜI THU THUẾ VÀ LÀ NGƯỜI GIÀU CÓ. ÔNG TÃŒM CÃCH ÄỂ NHÃŒN XEM CHÚA GIÊSU LÀ NGƯỜI THẾ NÀO, NHƯNG KHÔNG THỂ ÄÆ¯á»¢C, VÃŒ NGƯỜI TA ÄÔNG QUÃ, MÀ ÔNG LẠI THẤP BÉâ€
GIAKÊU:
Cái tên “Gia-kêu†trong tiếng Do Thái có nghÄ©a “NGƯỜI THANH KHIẾT, NGƯỜI CÔNG CHÃNHâ€.
Nhưng Luca lại nói, ông Giakêu nà y đứng đầu những ngưá»i thu thuế. Ngưá»i công chÃnh mà lại là m nghá» thu thuế sao! Không những là m nghá» thu thuế mà còn đứng đầu những ngưá»i thu thuế! Và đương nhiên ông phải là ngưá»i già u có, vì nghá» thu thuế là nghá» tiếp tay cho kẻ thống trị, cụ thể ở đây là hoà ng đế La Mã, đồng thá»i nghá» thu thuế luôn lem nhem chuyện tiá»n bạc, như váºy Giakêu già u có là điá»u đương nhiên. Ngưá»i thu thuế thá»i Äức Giêsu luôn bị dân chúng khinh miệt, bị xếp chung vá»›i ngưá»i tá»™i lá»—i và gái Ä‘iếm.
Không hiểu tại sao ông lại có tên Giakêu, đáng lý phải gá»i ông là “Kẻ bị tuyệt thông†má»›i đúng. Liệu ở đây có sá»± nhầm lẫn không?
Thưa: Không, không có gì nhầm lẫn hết, vì thá»±c tế cho thấy có nhiá»u ngưá»i là m chuyện đồi bại nhưng lại có cái tên rất đẹp. Cái tên trong trưá»ng hợp nà y không nói lên Ä‘iá»u gì , ngoại trừ sá»± lừa đảo. Ở đâu mà chẳng có lừa đảo, nó lừa đảo ở chá»—, khi má»›i nghe đến tên, ai cÅ©ng có thiện cảm, do đó dá»… bị mắc lừa.
“ÔNG TÃŒM CÃCH ÄỂ NHÃŒN XEM CHÚA GIÊSU LÀ NGƯỜI THẾ NÀOâ€.
Theo Luca, có lẽ ban đầu Gia kêu muốn nhìn xem Chúa Giêsu chỉ vì tò mò thôi.
Xem ông Giêsu nà y là ngưá»i thế nà o mà là m được những phép lạ cả thể và được toà n dân chúng khen ngợi.
Sá»± tò mò đó tháºt đáng quý, đó là bước khởi đầu, vì Thiên Chúa hay dùng cách nà y khi muốn gá»i ai, ngưá»i đó trước tiên phải tò mò.
Như ông Môsê xưa cÅ©ng vì tò mò khi chứng kiến bụi gai cháy rá»±c lá»a mà không bị tà n, và chÃnh vì sá»± tò mò nà y mà Môsê đã mạnh dạn đến gần để xem và được Thiên Chúa chá»n để giao cho má»™t sứ mệnh.
Ông Giakêu hôm nay cũng thế, cũng vì sự tò mò nên ông tìm cách để xem Chúa.
Tại sao Giakêu lại tìm cách xem Chúa Giêsu?
Ắt hẳn không chỉ là sá»± tò mò đơn thuần mà còn vì trong con ngưá»i cá»§a ông luôn có sá»± day dứt, day dứt vì ông Ä‘ang sống má»™t cuá»™c sống không được tốt đẹp và luôn bị ngưá»i Do Thái khinh miệt.
Cái ý chà “tìm cách để xem cho biết Äức Giê-su là ai†đã nói lên sá»± day dứt nà y, nếu không day dứt, ông không cần phải đến đó, vì cuá»™c sống cá»§a ông đã đầy đủ.
Nhưng cho dù đã đủ đối vá»›i Ä‘á»i sống váºt chất, nhưng ông lại thiếu thốn vá»›i Ä‘á»i sống tinh thần. chÃnh vì thế ông đã bị cuốn hút và o đám đông nà y.
“NHƯNG KHÔNG THỂ ÄÆ¯á»¢C, VÃŒ NGƯỜI TA ÄÔNG QUÃ, MÀ ÔNG LẠI THẤP BÉâ€.
Luca nói, Giakêu đã thất bại, ông thất bại không vì bất cứ lý do nà o ngoại trừ lý do “ÔNG THẤP BÉâ€. Tức quá lùn.
Luca mô tả rất hay vì Giêricô là vùng thấp nhất thế giá»›i, mà Giakêu còn thấp bé hÆ¡n má»i ngưá»i. Như váºy Giakêu dưới con mắt ngưá»i khác vừa là ngưá»i đáng khinh, vừa là ngưá»i thấp kém trong xã há»™i, không ai cần để ý.
Ông không chỉ lùn vá» thân xác, nhưng còn bị lùn vá» nhân cách, vỠđạo đức, thì là m sao ông có thể cao bằng má»™t ngưá»i Do Thái bình thưá»ng
“VẬY ÔNG CHẠY LÊN TRƯỚC, TRÈO LÊN MỘT CÂY SUNG ÄỂ NHÃŒN XEM NGƯỜI, VÃŒ NGƯỜI SẮP ÄI NGANG QUA ÄÓâ€.
Cuá»™c Ä‘á»i bao giá» cÅ©ng váºy: “cái khó ló cái khônâ€. Con ngưá»i không chịu đầu hà ng trước bất kỳ hoà n cảnh nà o mà phải tìm cách vượt qua.
Khuyết Ä‘iểm vá» thân xác không là dấu chấm hết cho bất cứ ai. Nếu váºy những ngưá»i cụt tay cụt chân, bại liệt chắc không thể tồn tại được. Nhưng ngưá»i ta vẫn phải sống và tìm má»i cách để tồn tại.
Trong trưá»ng hợp Giakêu cÅ©ng váºy.
Ta để ý các cụm từ “ÔNG CHẠY LÊN TRƯỚC “ và “TRÈO LÊN MỘT CÂY SUNG ÄỂ NHÃŒN XEM NGƯỜIâ€, có nghÄ©a nếu đứng ở mặt đất, ông không thể thấy Äức Giêsu váºy ông phải trèo lên cao.
Chạy tá»›i và leo lên, đó là động thái cá»§a trẻ con, nhưng Giakêu đã bất chấp tất cả, bất chấp tiếng cưá»i nhạo cá»§a ngưá»i chung quanh, vấn đỠbây giá» phải nhìn thấy Äức Giêsu.
Tin mừng cá»§a Luca luôn chú trá»ng đến độ cao, Äức Giêsu tuyển chá»n 12 tông đồ trong những môn đệ cá»§a Ngà i ở trên núi cao. Äức Giêsu tá» lá»™ vinh quang cá»§a Ngà i cho 03 môn đệ thân tÃn cÅ©ng ở trên núi cao (Tabor),… vì theo Luca ở trên cao, ta dá»… mở lòng mình ra đón nháºn chân lý.
Khi ta đưa mình lên cao, ta sẽ vượt lên trên những gì tầm thưá»ng, những gì là vụn vặt trong sá»± Ãch ká»· cá»§a con ngưá»i, để ta được thanh thoát và tại đó ta má»›i gặp được Chúa. Những ai đã du lịch vùng núi má»›i có những trải nghiệm thú vị vỠđộ cao nà y.
Ta để ý cụm từ “NGƯỜI SẮP ÄI NGANG QUA ÄÓ†có nghÄ©a Äức Giêsu chưa đến, ông đã Ä‘i bước trước đến Ä‘iểm hẹn giữa ngưá»i tá»™i lá»—i vá»›i Chúa.
Hình như trong thánh ý Thiên Chúa đã sắp sẵn cuá»™c gặp gỡ nà y và ông là ngưá»i phải Ä‘i bước trước.
“KHI VỪA ÄẾN NÆ I, CHÚA GIÊSU NHÃŒN LÊN VÀ TRÔNG THẤY ÔNG ẤY, NÊN NGƯỜI BẢO ÔNG RẰNG: “Há» I GIAKÊU, HÃY XUá»NG MAU, VÃŒ HÔM NAY TA PHẢI LƯU LẠI TẠI NHÀ NGÆ¯Æ Iâ€
Mặc dù Giakêu là ngưá»i Ä‘i trước, nhưng ngưá»i lên tiếng trước lại là Chúa Giêsu. Cuá»™c gặp gỡ giữa Thiên Chúa và ngưá»i tá»™i lá»—i luôn đòi há»i ná»— lá»±c cá»§a cả hai phÃa.
Nếu Giakêu không đến cây sung và trèo lên cao ắt không có cuá»™c gặp gỡ nà y. Và nếu Chúa Giêsu đổi ý, Ä‘i hướng khác cÅ©ng sẽ không có cuá»™c gặp gỡ nà y. Như váºy cuá»™c gặp gỡ luôn là ná»— lá»±c cá»§a cả hai phÃa.
“Há» I GIAKÊUâ€.
Äá»™c giả có thể thắc mắc: tại sao Chúa Giêsu lại biết tên ông và đã gá»i Ä‘Ãch thị tên đó, có ai nói cho Ngà i biết chăng? Trong khi đây là lần đầu tiên Chúa Giêsu đến Giêricô
Chắc chắn không có ai nói cho Ngà i biết, vì ngưá»i ta Ä‘ang muốn tránh ông như tránh má»™t dịch bệnh.
Giakêu không hiểu tại sao Ngà i lại biết tên ông.
Khi Thiên Chúa gá»i tên ai, Ngà i không gá»i cái tên mà gá»i chÃnh con ngưá»i đó. Không phải Ngà i chỉ gá»i cái tốt mà còn gá»i cả cái xấu, vì tất cả tốt và xấu má»›i là m nên con ngưá»i đó. Nếu ta muốn hiểu thì chỉ có công nháºn Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa má»›i giải thÃch được cụm từ “Há» I GIAKÊUâ€.
Vì Giakêu có nghÄ©a là “ngưá»i công chÃnh†theo tiếng Do Thái, nên ta có thể dịch lại câu nà y như sau: “Nà y ngưá»i công chÃnhâ€. Khi Äức Giêsu gá»i tên ông, Ngà i muốn nhắc cho ông nhá»›, má»—i ngưá»i Ä‘á»u được má»i gá»i để trở nên công chÃnh.
“VÃŒ HÔM NAY TA PHẢI LƯU LẠI TẠI NHÀ NGÆ¯Æ Iâ€
Không những Chúa Giêsu cho Giakêu thấy Ngà i, mà Chúa còn muốn lưu lại tại nhà ông nữa để ông được nhìn rõ hơn, để ông đi và o cuộc gặp gỡ thân tình với Ngà i.
Tại sao Chúa Giêsu không lưu lại tại nhà các thân hà o nhân sÄ©, các báºc vị vá»ng mà lại muốn trá» nhà ông Giakêu, má»™t con ngưá»i tá»™i lá»—i?
Vì Giakêu là ngưá»i mà Chúa Giêsu muốn tìm: THIÊN CHÚA LUÔN TÃŒM KIẾM KẺ TỘI Lá»–I.
“ÔNG VỘI VÀNG TỤT XUá»NG VÀ VUI VẺ ÄÓN TIẾP NGƯỜI. MỌI NGƯỜI THẤY VẬY, LIỀN LẨM BẨM RẰNG: “ÔNG NÀY LẠI ÄẾN TRỌ NHÀ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I”.
“ÔNG VỘI VÀNG TỤT XUá»NGâ€.
Cụm từ “tụt xuốngâ€cho ta biết Chúa Giêsu Ä‘ang đứng dưới mặt đất, còn ông lại ở trên cao, cuá»™c gặp gỡ như váºy là không thể.
Con ngưá»i không được phép đặt mình hay bất cứ đối tượng nà o trên Thiên Chúa, vì khi là m như váºy chúng sẽ trở thà nh ngẫu tượng. Thiên Chúa phải ở trên tất cả, và là cùng Ä‘Ãch cho con ngưá»i, ta phải quy hướng vá» Ngà i trong cuá»™c Ä‘á»i nà y. Vì thế ông phải tụt xuống.
“VUI VẺ ÄÓN TIẾP NGƯỜIâ€.
Vội và ng tụt xuống để là m gì?
Thưa: Äể đón Chúa Giêsu và o nhà mình, vì Ngà i đã mở lá»i trước, Ngà i xin trỠở nhà ông hôm nay, bây giá» là lúc ông đón tiếp.
Thiên Chúa muốn ngá»± trong nhà linh hồn chúng ta, cho dù ta là con ngưá»i tá»™i lá»—i, hãy há»c bà i há»c cá»§a Giakêu: “mừng rỡ đón rước Ngưá»iâ€. Ta không được từ chối lá»i đỠnghị cá»§a Chúa, vì trước mặt Ngà i không ai là ngưá»i công chÃnh.
Vì thế ta đừng ngần ngại, cứ “vá»™i và ng tụt xuống, và mừng rỡ đón rước Ngưá»i và o nhà linh hồn mình, để Thiên Chúa biến đổi Ä‘á»i taâ€.
“MỌI NGƯỜI THẤY VẬY, LIỀN LẨM BẨM RẰNG: “ÔNG NÀY LẠI ÄẾN TRỌ NHÀ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–Iâ€.
Äây là lá»i xầm xì cá»§a những ngưá»i tá»± cho mình là công chÃnh. Ta đã gặp lá»i xầm xì nà y nhiá»u rồi, chẳng hạn khi Lêvi, má»™t ngưá»i thu thuế sau khi được Äức Giêsu kêu gá»i, ông đã mở tiệc thiết đãi Ngà i, bữa tiệc đó có đông ngưá»i thu thuế. Ngưá»i Pharisêu cÅ©ng xầm xì “Ông nà y và o dùng bữa ngưá»i tá»™i lá»—iâ€.
Vì Giêricô tiếp giáp vá»›i Giêrusalem nên những ngưá»i Biệt phái hiện diện ở đây cÅ©ng rất đông.
Tại sao kẻ tá»± cho mình là công chÃnh không dám nói lá»›n mà cứ xầm xì, lẩm bẩm? Ta để ý “xầm xì†là nói nhá» cho nhau nghe. Ngưá»i công chÃnh nói nhá» vá»›i ngưá»i công chÃnh, sợ ngưá»i tá»™i lá»—i nghe thấy được, lúc ấy còn gì là công chÃnh nữa.
“ÔNG GIAKÊU ÄỨNG LÊN THƯA CÙNG CHÚA RẰNG: “LẠY NGÀI, TÔI XIN Bá» THà NỬA PHẦN CỦA CẢI TÔI CHO KẺ KHÓ, VÀ NẾU TÔI CÓ LÀM THIỆT HẠI CHO AI ÄIỀU GÃŒ, TÔI XIN ÄỀN GẤP Bá»N”
Chúng ta bước và o phần chá»§ lá»±c cá»§a Bà i Tin mừng hôm nay, đó là cuá»™c đối thoại lịch sá» giữa Thiên Chúa vá»›i ngưá»i tá»™i lá»—i.
Giakêu tức khắc có một quyết định: từ nay sẽ chấm dứt lối sống cũ.
Ông sẽ lấy phân ná»a tà i sản cá»§a ông để bố thà cho ngưá»i nghèo. Còn đối vá»›i ai đã bị ông gian láºn tiá»n bạc thì ông sẽ Ä‘á»n cho há» gấp bốn.
Theo Luáºt đạo Do thái:
Ai phạm tá»™i lá»—i đức công bình mà muốn được tha thì tùy mức tá»™i nặng nhẹ mà phải Ä‘á»n bù vá»›i mức độ khác nhau:
+ Nhẹ thì Ä‘á»n trả đủ số và cá»™ng thêm 1/5;
+ Nặng thì phải Ä‘á»n gấp đôi. Ông Gakêu xin Ä‘á»n gấp bốn nghÄ©a là ông tá»± thú tá»™i ông quá nặng và lòng sám hối cá»§a Giakêu đã Ä‘i quá xa theo luáºt định..
Còn theo luáºt Rôma:
Äối vá»›i những tá»™i trá»™m cắp công khai thì phải Ä‘á»n gấp bốn. Ông Giakêu xin Ä‘á»n gấp bốn tức ông cÅ©ng thừa nháºn mình là má»™t kẻ tá»™i lá»—i công khai. Cho nên quyết định cá»§a ông vừa là khiêm nhưá»ng, vừa công bình và vừa bác ái.
“CHÚA GIÊSU BẢO ÔNG ẤY RẰNG: “HÔM NAY NHÀ NÀY ÄÆ¯á»¢C Æ N CỨU ÄỘ, BỞI NGƯỜI NÀY CŨNG LÀ CON CÃI ABRAHAM. VÃŒ CHƯNG CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤTâ€.
Trước sá»± chân thà nh cởi mở cá»§a Giakêu, Chúa Giêsu rất mãn nguyện và Ngà i đã cho ông những lá»i rất chân tình và yêu thương.
“VÃŒ CHƯNG CON NGƯỜI ÄẾN TÃŒM KIẾM VÀ CỨU CHá»®A ÄIỀU GÃŒ Äà HƯ MẤTâ€.
Cụ thể hôm nay, Chúa Giêsu Ä‘i và o Giêricô không phải để tham quan hay du lịch, cÅ©ng không phải vì mục Ä‘Ãch lên Giêrusalem, nên không chú ý gì đến vùng đất nà y, nhưng Ngà i và o Giêricô để tìm kiếm và cứu những gì đã mất.
Ở Giêricô, Äức Giêsu tìm và cứu gì? thưa: Giakêu.
“Tìm và cứu những gì đã mấtâ€, có nghÄ©a trước đây cái đó đã có mà bây giá» bị mất và ta phải Ä‘i tìm. Äã mất, không có nghÄ©a nó không còn nữa, nó vẫn có đó, nhưng vì lá»›p bụi thá»i gian phá»§ lên là m cho không còn thấy chúng.
Ông Giakêu và má»—i ngưá»i chúng ta cÅ©ng váºy, khi liá»u mình trong tá»™i, ta coi như đã đánh mất mình, ta không còn là ta nữa, ta đã chết má»™t cách thiêng liêng, không còn sống trong ân sá»§ng cá»§a Thiên Chúa. Nhưng Ngà i không bá» mặc chúng ta, Ngà i luôn Ä‘i tìm chúng ta, váºy ta hãy bắt chước ông Giakêu, hãy trở vá» vá»›i Ngà i.
Ta để ý khi Äức Giêsu và o nhà ông Giakêu, Ngà i chưa nói má»™t lá»i nà o, chỉ nguyên sá»± hiện diện cá»§a Ngà i đã đủ sức hoán cải Giakêu.
Sá»± hiện diện cá»§a Chúa trong con ngưá»i cá»§a ta khi ta là kẻ tá»™i lá»—i cÅ©ng thế. Nhưng vấn đỠđặt ra là , ta có má»i Ngà i và o nhà linh hồn ta không? Ta hãy há»c bà i há»c cá»§a Giakêu là má»i Chúa và o ngá»± trong nhà linh hồn mình, để chỉ nguyên sá»± hiện diện cá»§a Chúa cÅ©ng đủ sức biến đổi ta.
“BỞI NGƯỜI NÀY CŨNG LÀ CON CÃI ABRAHAMâ€.
ChÃnh vì là con cháu tổ phụ Ãp-ra-ham nên Giakêu má»›i được Æ¡n cứu độ. Kiểu nói “con cháu Ãp-ra-ham†ý muốn nói con cháu cá»§a những ngưá»i tin, vì Ãp-ra-ham là tổ phụ cá»§a những ngưá»i tin và o Thiên Chúa.
Chúng ta luôn tin tưởng và o Thiên Chúa trong suốt cuá»™c Ä‘á»i nà y, và niá»m tin đó có sức mạnh biến đổi ta. Äừng bao giá» thất vá»ng, đừng bao giá» ngã lòng, và cÅ©ng đừng bao giá» mang mặc cảm mình là con ngưá»i tá»™i lá»—i, ta hãy cương quyết đứng lên để trở vá» vá»›i Chúa.
Ngưá»i Giêricô hôm nay có quyá»n tá»± hà o vá» Giakêu, ông đã để lại cho Giêricô má»™t ká»· niệm đẹp, đó là cây sung và đã để lại má»™t câu nói thá»i danh:
“Äây phân ná»a tà i sản cá»§a tôi, tôi cho ngưá»i nghèo; và nếu tôi đã chiếm Ä‘oạt cá»§a ai cái gì, tôi xin Ä‘á»n gấp bốn.â€
Amen.
______________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

