“CÃC NGÆ¯Æ I HÃY YÊU THÆ¯Æ NG THÙ ÄỊCH”.
BÀI ÄỌC I: 1 V 21, 17-29
“Ngươi đã là m cho Israel phạm tá»™i”.
TrÃch sách Các Vua quyển thứ nhất.
(Sau khi Naboth chết), có lá»i Chúa phán cùng ông Êlia, ngưá»i miá»n Thesbê rằng: “Ngươi hãy chá»—i dáºy, xuống gặp Acáp, vua Israel, ở thà nh Samaria: nà y Acáp Ä‘ang xuống vưá»n nho cá»§a Naboth để chiếm lấy. Ngươi sẽ nói vá»›i ông ấy rằng: ‘Äây lá»i Chúa phán: Ngươi đã giết, lại còn chiếm Ä‘oạt’. Sau đó ngươi nói tiếp: ‘Äây là lá»i Chúa phán: Những con chó đã liếm máu Naboth tại đâu, thì cÅ©ng sẽ liếm máu ngươi tại đó’. Acáp liá»n nói vá»›i Êlia: “Ông coi tôi là thù địch cá»§a ông sao?” Êlia đáp: “Äúng thế, vì vua đã liá»u mình là m Ä‘iá»u gian ác trước mặt Chúa. Nà y Ta sẽ giáng hoạ trên ngươi, sẽ là m cho ngươi tuyệt tá»±; Ta sẽ giết tất cả con trai cá»§a nhà Acáp, bất kể sang hèn trong dân Israel. Ta sẽ cho dòng dõi ngươi ra giống như dòng dõi Giêroboam, con cá»§a Nabat, và như dòng dõi cá»§a Baasa con cá»§a Ahia, vì ngươi đã hà nh động để chá»c giáºn Ta, và là m cho Israel phạm tá»™i”. Còn vá» Giêzabel, Chúa phán rằng: “Chó sẽ ăn thịt Giêzabel ở cánh đồng GiêzrÆ¡el. Acáp chết trong thà nh, sẽ bị chó ăn thịt; nếu chết ngoà i đồng, thì sẽ bị chim trá»i rỉa ăn”. Chẳng có ai giống như Acáp, đã liá»u mình là m Ä‘iá»u gian ác trước mặt Chúa, bởi vì Giêzabel, vợ vua đã xúi giục. Vua đã trở nên quái gở, đến ná»—i chạy theo các tà thần mà ngưá»i Amorrhe đã là m ra, há» là những ngưá»i Chúa đã tiêu diệt trước mặt con cái Israel.
Khi Acáp nghe những lá»i nà y, mặc áo nhặm, ăn chay, vấn bao bố mà ngá»§ và ăn ở khiêm nhưá»ng. Có lá»i Chúa phán vá»›i Êlia ngưá»i Thesbê rằng: “Ngươi có thấy Acáp hạ mình trước mặt Ta không? Vì Acáp đã hạ mình trước mặt Ta, Ta sẽ không giáng hoạ xuống trong Ä‘á»i ông ta, nhưng trong Ä‘á»i con ông ta, Ta sẽ giáng hoạ trên nhà ông ấy”.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 50, 3-4. 5-6a. 11 và 16
Äáp: Xin xót thương, lạy Chúa, vì chúng con đã phạm tá»™i.
Hoặc Ä‘á»c: Lạy Chúa, nguyện thương con theo lòng nhân háºu Chúa (x. c. 3a).
Xướng: 1) Lạy Chúa, nguyện thương con theo lòng nhân háºu Chúa, xoá tá»™i con theo lượng cả đức từ bi; xin rá»a con tuyệt gốc lá»—i lầm, và tẩy con sạch lâng tá»™i ác. – Äáp.
2)Vì sá»± lá»—i con, chÃnh con đã biết, và tá»™i con ở trước mặt con luôn; con phạm tá»™i phản nghịch cùng má»™t Chúa. – Äáp.
3)Xin ngoảnh mặt Ä‘i, đừng nhìn tá»™i lá»—i, và tẩy xoá má»i Ä‘iá»u gian ác cá»§a con. Xin cứu gỡ con khá»i Ä‘á»n nợ máu, ôi lạy Chúa là Chúa cứu độ con, lưỡi con sẽ ca ngợi đức công minh Chúa. – Äáp.
ALLELUIA: Tv 24, 4c và 5a
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, xin dạy bảo con vá» lối bước cá»§a Chúa, và xin hướng dẫn con trong chân lý cá»§a Ngà i. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Mt 5, 43-48
“Các ngươi hãy yêu thương thù địch”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa phán cùng các môn đệ rằng: “Các con đã nghe dạy: ‘Ngươi hãy yêu thân nhân, và hãy thù ghét địch thù’. Còn Ta, Ta bảo các con: Hãy yêu thương thù địch và là m Æ¡n cho những kẻ ghét các con, hãy cầu nguyện cho những ai bắt bá»› và nguyá»n rá»§a các con: để như váºy các con nên con cái Cha các con, Äấng ngá»± trên trá»i: Ngưá»i khiến mặt trá»i má»c lên cho ngưá»i là nh kẻ dữ, và cho mưa xuống trên ngưá»i liêm khiết và kẻ bất lương. Vì nếu các con yêu thương những ai mến trá»ng các con, thì các con được công phúc gì? Các ngưá»i thu thuế không là m thế ư? Nếu các con chỉ chà o há»i anh em các con thôi, thì các con đâu có là m chi hÆ¡n? Những ngưá»i ngoại giáo không là m như thế ư? Váºy các con hãy nên hoà n hảo như Cha các con trên trá»i là Äấng hoà n hảo”.
Äó là lá»i Chúa.
____________________________
I/. GIỚI THIỆU CÃC BÀI ÄỌC:
Các Bà i Äá»c hôm nay cho chúng ta hai lý do chÃnh không cần phải báo thù.
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch sách Các Vua quyển thứ nhất, Thiên Chúa là ngưá»i sá»a phạt những kẻ là m Ä‘iá»u gian ác. Ngà i sai Elia tá»›i để tuyên án phạt cho vua Ahab và hoà ng háºu Jezebel. Hoà ng háºu sẽ bị chó ăn thịt trong cánh đồng Jezreel, háºu duệ nhà Ahab sẽ bị xóa sạch, và ai thuá»™c vá» Ahab “chết trong thà nh thì sẽ bị chó ăn thịt, ngưá»i chết ngoà i đồng sẽ bị chim trá»i rỉa thây.”
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Matthêu, Chúa Giêsu đòi các môn đệ trở nên trá»n là nh như Cha trên trá»i là Äấng trá»n là nh bằng việc yêu thương, tha thứ, cầu nguyện và là m Æ¡n cho kẻ thù.
(Theo Lm. Antony Äinh Minh Tiên OP.)
______________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Mt 5, 43-48)
Hôm nay thứ Ba tuần XI thưá»ng niên, chúng ta sẽ được nghe Chúa Giêsu kiện toà n thêm má»™t luáºt nữa trong bá»™ luáºt Môsê, đó là : “HÃY YÊU THÆ¯Æ NG KẺ THÙâ€.
Có thể nói đây là luáºt cuối cùng mà Chúa Giêsu muốn kiện toà n.
Nói đây là luáºt cuối cùng, nhưng nó lại là luáºt quan trá»ng nhất để đưa bá»™ luáºt Môsê và o thế giá»›i cá»§a Tân ước. Vì trong thá»i Tân ước, Chúa Giêsu chỉ truyá»n dạy các môn đệ và các Kitô hữu má»™t lệnh truyá»n duy nhất, đó là các con HÃY YÊU THÆ¯Æ NG NHAU mà không phân biệt giữa thân nhân và kẻ thù
Mặc dù trong thá»i Cá»±u ước, bá»™ luáºt cá»§a Môsê cÅ©ng đỠcao đến tình yêu.
Nhưng tình yêu theo luáºt Cá»±u ước là má»™t tình yêu có sá»± phân biệt rõ rà ng giữa các đối tượng: THÂN NHÂN và KẺ THÙ.
Mở đầu Bà i Tin mừng Chúa Giêsu đã cho ta thấy rõ Ä‘iá»u ấy:
“KHI ẤY, CHÚA PHÃN CÙNG CÃC MÔN ÄỆ RẰNG: “CÃC CON Äà NGHE DẠY: ‘NGÆ¯Æ I HÃY YÊU THÂN NHÂN, VÀ HÃY THÙ GHÉT ÄỊCH THÙâ€
Phải công tâm mà nháºn rằng: Luáºt Môsê rất phù hợp vá»›i bản tÃnh tá»± nhiên cá»§a con ngưá»i nên ai cÅ©ng thi hà nh được mà không cần phải thắc mắc.
Ta phải yêu thân nhân, đó là cha mẹ, vợ con, anh chị em cá»§a ta, bạn bè ta. Äó là điá»u đương nhiên.
Và ghét kẻ thù cÅ©ng là chuyện đương nhiên luôn, vì đó là ngưá»i đã gây cho ta biết bao Ä‘au khổ và mất mát, mà ta phải ôm háºn suốt Ä‘á»i. Không những không yêu thương mà ta còn phải trả thù nữa.
Kẻ thù ở đây không chỉ giới hạn trong phạm vi cá nhân mà còn mở rộng ra sang lĩnh vực quốc gia.
Luáºt : “YÊU THÂN THÂN – GHÉT THÙ ÄỊCH rất thịnh hà nh trong thá»i Cá»±u ước.
Vì dân Do Thái sau khi được giải thoát ra khá»i nước Ai Cáºp vượt Biển ÄỠđể đến miá»n Äất hứa, hỠđã phải chống lại các quốc gia, các dân tá»™c mà lúc nà o cÅ©ng muốn tiêu diệt há».
Không những từ ngà y xưa mà đến ngà y nay, dân tá»™c Do Thái luôn bị các quốc gia vùng Trung Äông như khối Ả Ráºp muốn tiêu diệt há».
Há» xem ngưá»i Do Thái là giống ngưá»i phải tiêu diệt cho bằng được.
Ta còn nhá»› trong Thế chiến thứ II, Äức Quốc xã vá»›i chá»§ thuyết ÄẠI ÄỨC, hỠđã phân chia thế giá»›i ra là m 3 loại ngưá»i:
+ Ngưá»i Äức là dân tá»™c thông minh nhất xứng đáng lãnh đạo thế giá»›i.
+ Ngưá»i Do Thái cÅ©ng là loại ngưá»i thông minh nhất, nhưng chỉ là Kà SINH TRÙNG, ăn bám và phá hoại. Vì thế cần phải tiêu diệt.
+ Các dân tá»™c còn lại không có gì đáng nói và há» sẽ nằm trong sá»± lãnh đạo cá»§a ngưá»i Äức.
Vá»›i chá»§ thuyết ÄẠI ÄỨC nà y mà ngưá»i Äức đã thẳng tay tiêu diệt ngưá»i Do Thái và phải tiêu diệt cho bằng được. Äã có hÆ¡n 6 triệu ngưá»i Do Thái bị chết trong các trại táºp trung bằng hÆ¡i ngạt.
Sang đến thá»i đại hôm nay. Hai quốc gia Iran và Syri quyết tâm phải tiêu diệt ngưá»i Do Thái . Mà Iran lại là má»™t cưá»ng quốc nguyên tá» nên sá»± tồn vong cá»§a dân tá»™c Do Thái luôn bị Ä‘e dá»a từng ngà y.
Chiến tranh giữa Iran và Do Thái (Israen) không do tại má»™t chá»§ thuyết nà o nhưng nó bắt nguồn từ lý do tôn giáo và chÃnh trị rất xa xưa mà hầu như không thể giải quyết được và nó đã ăn sâu trong tiá»m thức.
Vá»›i lịch sá» má»™t nước Do Thái từ xưa đến nay như váºy, ta má»›i hiểu được tại sao Luáºt Môsê: “YÊU THÂN NHÂN – GHÉT KẺ THÙ†lại được thịnh hà nh, ta cÅ©ng cần phải hiểu và thông cảm cho má»™t luáºt như thế.
Nhưng dù sao Luáºt nà y không thể tồn tại trong THỜI TÂN ƯỚC, đó là thá»i YÊU THÆ¯Æ NG luôn được đỠcao và là giá trị tuyệt đối.
ChÃnh vì thế Chúa Giêsu phải kiện toà n luáºt nà y.
Matthêu viết:
“CÃ’N TA, TA BẢO CÃC CON: HÃY YÊU THÆ¯Æ NG THÙ ÄỊCH VÀ LÀM Æ N CHO NHá»®NG KẺ GHÉT CÃC CON, HÃY CẦU NGUYỆN CHO NHá»®NG AI BẮT BỚ VÀ NGUYỀN RỦA CÃC CON: ÄỂ NHƯ VẬY CÃC CON NÊN CON CÃI CHA CÃC CON, ÄẤNG NGá»° TRÊN TRỜIâ€
“HÃY YÊU THÆ¯Æ NG THÙ ÄỊCHâ€
Chúa Giêsu đã kiện toà n luáºt nà y, thay vì GHÉT KẺ THÙ thì thay và o đó là “HÃY YÊU THÆ¯Æ NG THÙ ÄỊCHâ€. Tháºt là khó, vì nó Ä‘i ngược lại vá»›i bản tÃnh tá»± nhiên.
Nhưng phà i yêu thương bằng cách nà o?
Chúa Giêsu đã đưa ra 3 bước nên là m, đó là :
+ Bước 1: HÃY YÊU THÆ¯Æ NG THÙ ÄỊCH
+ Bước 2: “LÀM Æ N CHO NHá»®NG KẺ GHÉT CÃC CONâ€.
ChÃnh sá»± là m Æ¡n cho kẻ thù sẽ là sá»± hóa giải mạnh nhất các mối thù Ä‘ang tồn tại. Nhưng đây lại là việc khó là m nhất. Vì chÃnh cái tiá»m thức, chÃnh mối thù háºn không cho phép ta là m như váºy.
Nhưng muốn LÀM Æ N cho kẻ thù, thì trước hết ta không còn coi há» là kẻ thù nữa, tức ta đã biến há», nếu chưa phải là ngưá»i thân thì Ãt nhất cÅ©ng không là kẻ thù. Có nghÄ©a từ trong tiá»m thức ta phải xóa tan mối thù háºn nà y, có khi bằng cách tạm thá»i quên nó Ä‘i.
LÀM Æ N CHO KẺ THÙ chÃnh là động lá»±c mạnh nhất xóa tan thù háºn.
Ta đã nghe kể nhiá»u câu truyện 2 là ng xã, 2 bá»™ tá»™c,… trước đây là kẻ thù không đợi trá»i chung, quyết sống mái vá»›i nhau nhưng nay vì má»™t hà nh động cao thương, xả ká»·, mà ngưá»i bên nà y giúp đỡ ngưá»i bên kia , đã biến há» thà nh bạn cá»§a nhau.
Những câu truyện như váºy nhiá»u lắm trong kho tà ng văn chương dân gian.
+ Bước 3: “HÃY CẦU NGUYỆN CHO NHá»®NG AI BẮT BỚ VÀ NGUYỀN RỦA CÃC CONâ€
Nếu bước 1 và bước 2 ta không thể thá»±c hiện được vì tá»± ái, vì mối háºn thù quá sâu Ä‘áºm, thì ta cá» thá»±c hiện được bước 3 nà y dá»… dà ng, vì nó kÃn đáo, không ai thấy, nhưng cÅ©ng là má»™t động lá»±c mạnh mẽ để xóa tan thù háºn.
Mặc dù lá»i cầu nguyện không được ai kiểm chứng, nhưng sức mạnh cá»§a nó cÅ©ng không há» nhá». Vì chÃnh Thiên Chúa qua lá»i cầu nguyện nà y , Ngà i sẽ xóa tan sá»± háºn thù và cho ta má»™t tâm hồn bình an.
Chúng ta là những ngưá»i tin theo Chúa, là những Kitô hữu, thá» há»i rằng khi cầu nguyện vá»›i Chúa, ta có dà nh cho những ngưá»i mà ta ghét bá», cho kẻ thù cá»§a ta má»™t lá»i cầu nguyện tốt đẹp nà o chưa?
Nếu chưa bao giá» là m Ä‘iá»u đó, thì là m sao ta MỚI NÊN CON CÃI CHA ÄẤNG NGá»° TRÊN TRỜIâ€.
Ná»u chưa là m, thì bây giá» ta hãy bắt đầu là m, đó là cầu nguyện cho kẻ thù địch, là m Æ¡n cho há» bằng cách nà y hay cách khác trong khả năng cá»§a ta. Có như váºy ta má»›i xứng đáng là môn đệ cá»§a Chúa Giêsu.
“ÄỂ NHƯ VẬY CÃC CON NÊN CON CÃI CHA CÃC CON, ÃẤNG NGá»° TRÊN TRỜI: NGƯỜI KHIẾN MẶT TRỜI MỌC LÊN CHO NGƯỜI LÀNH KẺ Dá»®, VÀ CHO MƯA XUá»NG TRÊN NGƯỜI LIÊM KHIẾT VÀ KẺ BẤT LÆ¯Æ NGâ€
Ngay sau đó Chúa Giêsu đưa ra lý do: TẠI SAO PHẢI YÊU THÆ¯Æ NG KẺ THÙ:
Là DO TẠI SAO PHẢI YÊU KẺ THÙ:
Chúa Giêsu đưa ra 2 lý do tháºt xác đáng:
(1) Là DO THỨ NHẤT:Anh em là con Thiên Chúa:
Trước hết, Chúa Giêsu muốn chúng ta trở thà nh con cái Thiên Chúa. Muốn trở thà nh con cái Ngà i, chúng ta phải bắt chước Ngà i; bởi vì Chúa cho mưa và cho ánh sáng chiếu rá»i trên ngưá»i tốt cÅ©ng như kẻ xấu, có nghÄ©a Ngà i không phân biệt má»™t ai, không phân biệt ngưá»i tốt kẻ xấu, tất cả Ä‘á»u được Thiên Chúa yêu thương và chăm sóc, tất cả Ä‘á»u được hưởng Æ¡n mưa móc cá»§a Ngà i.
Như váºy nếu chúng ta là con cái Thiên Chúa, ta cÅ©ng hãy bắt chước Ngà i, không được phân biệt ngưá»i tốt kẻ xấu.
“VÃŒ NẾU CÃC CON YÊU THÆ¯Æ NG NHá»®NG AI MẾN TRỌNG CÃC CON, THÃŒ CÃC CON ÄÆ¯á»¢C CÔNG PHÚC GÃŒ? CÃC NGƯỜI THU THUẾ KHÔNG LÀM THẾ Ư?
NếU CÃC CON CHỈ CHÀO HỎI ANH EM CÃC CON THÔI, THÃŒ CÃC CON ÄÂU CÓ LÀM CHI HÆ N? NHá»®NG NGƯỜI NGOẠI GIÃO KHÔNG LÀM NHƯ THẾ Ư?â€
(2) Là DO THỨ HAI:Yêu thương kẻ thù để ta có công trước mặt Chúa, đó là cách phân biệt Kitô hữu vá»›i ngưá»i ngoại giáo.
Chúa Giêsu nói rõ, nếu ta không yêu thương kẻ thù mà chỉ yêu thương những ai yêu thương mình, thì ta cÅ©ng chẳng hÆ¡n gì “NGƯỜI THU THUẾâ€, đó là cụm từ ám chỉ kẻ tá»™i lá»—i.
Có má»™t thá»±c tại mà ai cÅ©ng nháºn ra, đó là những tên tá»™i phạm, tên cướp khét tiếng nhưng há» lại có tình yêu mạnh mẽ đối vá»›i vợ con và cha mẹ cá»§a há». Ngưá»i ta có thể chê trách há» vá» phương diện khác, nhưng phải khâm phục há» vá» tình yêu đối vá»›i ngưá»i thân thuá»™c.
Như váºy, nếu ta chỉ yêu thương những ai mến trá»ng mình, thì ta chẳng có công đức gì, vì kẻ tá»™i lá»—i cÅ©ng là m như váºy.
Vá» vấn đỠchà o há»i cÅ©ng váºy.
“VẬY CÃC CON HÃY NÊN HOÀN HẢO NHƯ CHA CÃC CON TRÊN TRỜI LÀ ÃẤNG HOÀN HẢOâ€
Chúa Giêsu má»i gá»i chúng ta hãy nên hoà n hảo như Cha trên trá»i là Äấng hoà n hảo. Lá»i má»i gá»i như má»™t lý tưởng sống.
Ở đây Matthêu nhấn mạnh đến cụm từ: “CÃC CON HÃY NÊN HOÀN HẢOâ€, chứ không phải: “CÃC CON HÃY HOÀN HẢOâ€.
Vì không bao giá» ta đạt đến mức hoà n hảo ngay khi còn sống trên Ä‘á»i nà y, nhưng Ngà i má»i gá»i má»—i ngà y chúng ta hãy nên giống Cha trên trá»i hÆ¡n. Mà muốn nên hoà n hảo hÆ¡n, khi chúng ta biết sống quảng đại, biết yêu thương đến những ngưá»i có ác cảm vá»›i mình, là kẻ thù cá»§a mình.
Lá»i giáo huấn cá»§a Chúa Giêsu nghe vừa quen vừa lạ, quen vì chúng ta đã từng nghe quá nhiá»u, nhưng lạ tai vì đòi há»i tháºt thách thức tá»›i mức con ngưá»i không thể đạt được: phải hoà n thiện tá»›i mức “như Cha anh em trên trá»i là Äấng hoà n thiệnâ€.
Amen.
________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

