“TỨC KHẮC NGƯỜI ẤY ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNH”.
BÀI ÄỌC I: Ed 47, 1-9. 12
“Tôi đã thấy nước từ bên phải Ä‘á»n thá» chảy ra, và nước ấy chảy đến ai, thì tất cả Ä‘á»u được cứu rá»—i”.
TrÃch sách Tiên tri Êdêkiel.
Trong những ngà y ấy, thiên thần dẫn tôi đến cá»a nhà Chúa, và đây nước chảy dưới thá»m nhà phÃa hướng đông, vì mặt tiá»n nhà Chúa hướng vá» phÃa đông, còn nước thì chảy từ bên phải Ä‘á»n thá», vá» phÃa nam bà n thá». Thiên thần dẫn tôi qua cá»a phÃa bắc, đưa Ä‘i phÃa ngoà i, đến cá»a ngoà i nhìn vá» hướng đông, và đây nước chảy từ bên phải. Khi đó có ngưá»i đà n ông Ä‘i ra vá» hướng đông, tay cầm sợi dây, ông Ä‘o má»™t ngà n thước tay và dẫn tôi Ä‘i qua dưới nước tá»›i mắt cá chân. Ông Ä‘o má»™t ngà n thước tay nữa và dẫn tôi Ä‘i qua dưới nước đến đầu gối. Ông còn Ä‘o má»™t ngà n thước tay và dẫn tôi Ä‘i qua dưới nước đến ngang lưng. Ông lại Ä‘o thêm má»™t ngà n thước tay nữa, và đây là suối nước, tôi không thể Ä‘i qua được, vì nước suối dâng lên cao quá, phải lá»™i má»›i Ä‘i qua được, nên ngưá»i ta không thể Ä‘i qua được. Ngưá»i ấy nói vá»›i tôi: “Hỡi ngưá»i, hẳn ngươi đã xem thấy”. Rồi ông dẫn tôi Ä‘i, rồi dẫn trở lại trên bá» suối. Khi trở lại, tôi thấy hai bên suối có nhiá»u cây cối. Ngưá»i ấy lại nói vá»›i tôi: “Nước nà y chảy vá» phÃa cồn cát, phÃa đông, chảy xuống đồng bằng hoang địa, rồi chảy ra biển, biến mất trong biển và trở nên nước trong sạch. Tất cả những sinh váºt sống động, nhá» suối nước chảy qua, Ä‘á»u được sống. Sẽ có rất nhiá»u cá và nÆ¡i nà o nước nà y chảy đến, nÆ¡i đó sẽ trở nên trong là nh, và sá»± sống sẽ được phát triển ở nÆ¡i mà suối nước chảy đến.
Gần suối nước, hai bên bỠở má»—i phÃa, má»i thứ cây ăn trái sẽ má»c lên; lá cá»§a nó sẽ không khô héo, và trái cá»§a nó sẽ không bao giá» hết; má»—i tháng nó có trái má»›i, vì dòng nước nà y phát xuất từ Ä‘á»n thá»; trái cá»§a nó dùng là m thức ăn, và lá cá»§a nó dùng là m thuốc uống.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 45, 2-3. 5-6. 8-9
Äáp: Chúa thiên binh hằng ở cùng ta, và ta được Chúa Giacóp hằng bảo vệ (c. 8).
Xướng: 1) Chúa là nÆ¡i ẩn náu và là sức mạnh cá»§a chúng ta, Ngưá»i hằng cứu giúp khi ta sầu khổ. Dầu đất có rung chuyển, ta không sợ chi, dầu núi đổ xuống đầy lòng biển cả. – Äáp.
2) Nước dòng sông là m cho thà nh Chúa vui mừng, là m hân hoan cung thánh Äấng Tối Cao hiển ngá»±. Chúa ở giữa thà nh, nên nó không chuyển rung, lúc tinh sương, thà nh được Chúa cứu giúp. – Äáp.
3) Chúa thiên binh hằng ở cùng ta, ta được Chúa Giacóp hằng bảo vệ. Các ngươi hãy đến mà xem má»i kỳ công Chúa là m, Ngưá»i thá»±c hiện muôn kỳ quan trên vÅ© trụ. – Äáp.
CÂU XƯỚNG TRƯỚC PHÚC ÂM: Tv 50, 12a và 14a
Ôi lạy Chúa, xin tạo cho con quả tim trong sạch. Xin ban lại cho con niá»m vui Æ¡n cứu độ.
PHÚC ÂM: Ga 5, 1-3a. 5-16
“Tức khắc ngưá»i ấy được là nh bệnh”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Gioan.
Hôm đó là ngà y lá»… cá»§a ngưá»i Do-thái, Chúa Giêsu lên Giêru-salem. Tại Giêrusalem, gần cá»a “Chiên”, có má»™t cái hồ, tiếng Do-thái gá»i là BếtsaiÄ‘a, chung quanh có năm hà nh lang. Trong các hà nh lang nà y, có rất nhiá»u ngưá»i Ä‘au yếu, mù loà , què quặt, bất toại nằm la liệt. Trong số đó, có má»™t ngưá»i nằm Ä‘au liệt đã ba mươi tám năm. Khi Chúa Giêsu thấy ngưá»i ấy nằm đó và biết anh đã Ä‘au từ lâu, liá»n há»i: “Anh muốn được là nh bệnh không?” Ngưá»i đó thưa: “Thưa Ngà i, tôi không được ai Ä‘em xuống hồ, má»—i khi nước động. Khi tôi lết tá»›i, thì có ngưá»i xuống trước tôi rồi”. Chúa Giêsu nói: “Anh hãy đứng dáºy vác chõng mà vá»”. Tức khắc ngưá»i ấy được là nh bệnh. Anh ta vác chõng và đi. Nhưng hôm đó lại là ngà y Sabbat, nên ngưá»i Do-thái bảo ngưá»i vừa được khá»i bệnh rằng: “Hôm nay là ngà y Sabbat, anh không được phép vác chõng”. Anh ta trả lá»i: “ChÃnh ngưá»i chữa tôi là nh bệnh bảo tôi: “Vác chõng mà đi”. Há» há»i: “Ai là ngưá»i đã bảo anh ‘Vác chõng mà đi’?” Nhưng kẻ đã được chữa là nh không biết Ngưá»i là ai, vì Chúa Giêsu đã lánh và o đám đông tụ táºp nÆ¡i đó.
Sau đó, Chúa Giêsu gặp anh ta trong Ä‘á»n thá», Ngưá»i nói: “Nà y, anh đã được là nh bệnh, đừng phạm tá»™i nữa, kẻo phải khốn khổ hÆ¡n trước”. Anh ta Ä‘i nói cho ngưá»i Do-thái biết chÃnh Chúa Giêsu là ngưá»i đã chữa anh ta là nh bệnh.
Vì thế ngưá»i Do-thái gây sá»± vá»›i Chúa Giêsu, vì Ngưá»i đã là m như thế trong ngà y Sabbat.
Äó là lá»i Chúa.
______________________________________
I/. BÀI SUY NIỆM (Ga 5, 1-3a. 5-16)
“TỨC KHẮC NGƯỜI ẤY ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNHâ€
Hôm nay thứ Ba tuần IV Mùa Chay, Phụng vụ đưa chúng ta bước và o Chương 5 Phúc âm Gioan để chiêm ngưỡng PHÉP LẠCHÚA GIÊSU CHá»®A LÀNH MỘT NGƯỜI BỊ LIỆT Äà 38 NÄ‚M TẠI Há»’ BÉTSAIÄA.
Gioan cho biết đó và o dịp LỄ THỨ HAI TẠI GIÊRUSALEM và qua Chương 6, ta biết đó là LỄ TUẦN cá»§a ngưá»i Do Thái (xem giải thÃch ở phần Chia sẻ)..
Gioan còn cho biết, hôm nay là ngà y Sabbath.
Hồ nước BetsaiÄ‘a nà y có má»™t đặc tÃnh kỳ lạ. Gioan viết:
“Chúa Giêsu thấy ngưá»i ấy nằm đó và biết anh đã Ä‘au từ lâu, liá»n há»i: “Anh muốn được là nh bệnh không?” Ngưá»i đó thưa: “Thưa Ngà i, tôi không được ai Ä‘em xuống hồ, má»—i khi nước động. Khi tôi lết tá»›i, thì có ngưá»i xuống trước tôi rồi”.
Ngưá»i Do Thái tin rằng:
Thỉnh thoảng có Thiên thần Chúa xuống khuấy nước trong hồ. Má»—i khi nước động thì ai xuống hồ đầu tiên thì sẽ được khá»i cho dù mắc bất cứ bệnh gì.
Hồ nước Betsaiđa nà y cũng là hồ nước mà Tiên tri Êdêkiel, trong một thị kiến đã mô tả.
TRONG BÀI ÄỌC I, trÃch Tiên tri Êdêkiel, trong má»™t thị kiến, tiên tri đã mô tả hồ nước ở cá»a nhà Chúa như sau:
“Trong những ngà y ấy, thiên thần dẫn tôi đến cá»a nhà Chúa, và đây nước chảy dưới thá»m nhà phÃa hướng đông, vì mặt tiá»n nhà Chúa hướng vá» phÃa đông, còn nước thì chảy từ bên phải Ä‘á»n thá», vá» phÃa nam bà n thá». Thiên thần dẫn tôi qua cá»a phÃa bắc, đưa Ä‘i phÃa ngoà i, đến cá»a ngoà i nhìn vá» hướng đông, và đây nước chảy từ bên phải. Khi đó có ngưá»i đà n ông Ä‘i ra vá» hướng đông, tay cầm sợi dây, ông Ä‘o má»™t ngà n thước tay và dẫn tôi Ä‘i qua dưới nước tá»›i mắt cá chân. Ông Ä‘o má»™t ngà n thước tay nữa và dẫn tôi Ä‘i qua dưới nước đến đầu gối. Ông còn Ä‘o má»™t ngà n thước tay và dẫn tôi Ä‘i qua dưới nước đến ngang lưng. Ông lại Ä‘o thêm má»™t ngà n thước tay nữa, và đây là suối nước, tôi không thể Ä‘i qua được, vì nước suối dâng lên cao quá, phải lá»™i má»›i Ä‘i qua được, nên ngưá»i ta không thể Ä‘i qua đượcâ€.
Tiên tri đã mô tả 4 cá»a cá»§a Äá»n thá»: Äông, tây, nam bắc. Cá»a nà o cÅ©ng có nước từ Äá»n thá» chảy ra
Và quan trá»ng hÆ¡n cả, tiên tri viết:
“”TÔI Äà THẤY NƯỚC TỪ BÊN PHẢI ÄỀN THỜ CHẢY RA, VÀ NƯỚC ẤY CHẢY ÄẾN AI, THÃŒ TẤT CẢ ÄỀU ÄÆ¯á»¢C CỨU Rá»–I”.
Như váºy thị kiến mà tiên tri Êdêkiel chiêm ngưỡng chÃnh là hồ BetsaiÄ‘a mà Bà i Tin mừng Gioan đã mô tả:
“Hôm đó là ngà y lá»… cá»§a ngưá»i Do-thái, Chúa Giêsu lên Giêru-salem. Tại Giêrusalem, gần cá»a “Chiên”, có má»™t cái hồ, tiếng Do-thái gá»i là BếtsaiÄ‘a, chung quanh có năm hà nh lang. Trong các hà nh lang nà y, có rất nhiá»u ngưá»i Ä‘au yếu, mù loà , què quặt, bất toại nằm la liệt.
Hồ Betsaiđa hôm nay sẽ được chứng kiến một phép lạ cả thể của Chúa Giêsu.
“TRONG Sá» ÄÓ, CÓ MỘT NGƯỜI NẰM ÄAU LIỆT Äà BA MÆ¯Æ I TÃM NÄ‚Mâ€.
Äà 38 NÄ‚M.
Má»™t con số kinh khá»§ng, thá»i gian dà i đằng đẵng, nó kéo dà i đến ná»a Ä‘á»i ngưá»i.
Ngưá»i nà y đã nằm đây suốt 38 năm để chỉ chá» cÆ¡ há»™i nước trong hồ bị khuấy động mình sẽ là ngưá»i xuống hồ đầu tiên để được chữa khá»i.
Nhưng Gioan viết:
“Ngưá»i đó thưa vá»›i Chúa Giêsu: “Thưa Ngà i, tôi không được ai Ä‘em xuống hồ, má»—i khi nước động. Khi tôi lết tá»›i, thì có ngưá»i xuống trước tôi rồiâ€.
Hoà n cảnh anh ta tháºt đáng thương.
Không những anh phải chịu Ä‘au khổ vá» phần xác, mà anh còn chịu Ä‘au khổ vá» mặt tinh thần, anh hoà n toà n cô đơn, đơn độc, không có ngưá»i thân bên cạnh trợ giúp. Thế là má»—i khi nước động, anh LUÔN LÀ NGƯỜI ÄẾN SAU. Vì thế anh phải chịu cảnh Ä‘au liệt ở bá» hồ nà y suốt 38 năm, không có má»™t ngưá»i thương cảm và giúp đỡ.
Nên nhá»›, hồ BetsaiÄ‘a nà y ở Cá»a chiên Äá»n thá» Giêrusalem, là nÆ¡i rất đông ngưá»i qua lại, và hôm nay lại là Äại lá»…, thế mà không có má»™t ngưá»i động lòng trắc ẩn và thương giúp đỡ.
Nếu hôm nay Chúa Giêsu không Ä‘i qua đây, có lẽ anh phải mất thêm 38 năm nữa và có khi phải nằm liệt suốt Ä‘á»i.
Nhưng hôm nay Chúa Giêsu đã đến và cứu thoát anh. Không cần Chúa đưa anh xuống hồ khi nước động. Vì chá» khi nước động thì biết đến bao giá».
Lòng thương xót của Chúa đã khiến Ngà i chữa là nh cho anh ngay.
Gioan viết:
“Chúa Giêsu nói: “Anh hãy đứng dáºy vác chõng mà vá»”. Tức khắc ngưá»i ấy được là nh bệnh:
“ANH HÃY ÄỨNG DẬY VÃC CHÕNG MÀ VỀâ€
Không những khá»i chứng bại liệt (ÄỨNG DẬY),mà anh còn có má»™t sức mạnh hÆ¡n ngưá»i, đó là VÃC CHÕNG. Hà nh động vác chõng đã mô tả phép lạ quá ấn tượng, không thể nghi ngá» và chối cãi.
Nhưng chÃnh việc vác chõng cá»§a ngưá»i bất toại nà y lại châm ngòi cho má»™t cuá»™c tranh luáºn giữa Chúa Giêsu và ngưá»i Do Thái.
Gioan viết:
“Nhưng hôm đó lại là ngà y Sabbat, nên ngưá»i Do-thái bảo ngưá»i vừa được khá»i bệnh rằng: “Hôm nay là ngà y Sabbat, anh không được phép vác chõng”. Anh ta trả lá»i: “ChÃnh ngưá»i chữa tôi là nh bệnh bảo tôi: “Vác chõng mà điâ€.
“NHƯNG HÔM ÄÓ LẠI LÀ NGÀY SABBATâ€. Lại là ngà y Sabbat.
Như váºy, tất cả các phép lạ chữa là nh Ä‘á»u rÆ¡i và o ngà y Sabbat. Cụ thể trong Bà i Tin mừng ngà y Chúa nháºt vừa qua, ngưá»i mù từ khi má»›i sinh được sáng mắt cÅ©ng rÆ¡i và o ngà y Sabbat.
Hôm nay ngưá»i bất toại được chữa là nh cÅ©ng rÆ¡i và o ngà y Sabbat.
Äá»™c giả có thể đặt câu há»i:
Tại sao Chúa không đợi ngà y Sabbat qua khá»i hoặc trước ngà y Sabbat thì có hay hÆ¡n không, tại sao Chúa cứ nhắm và o ngà y Sabbat ?
Rất có lý.
Nhưng Äá»™c giả có thể thấy Chúa Giêsu cố tình chữa bệnh và o ngà y Sabbat nà y có lý do cá»§a Ngà i.
Trong Phúc âm Luca, ta thấy rõ câu trả lá»i cá»§a Chúa trong lần Chúa chữa cho má»™t phụ nữ bị còng lưng suốt 18 năm. Luca viết:
“Ông trưởng há»™i đưá»ng tức tối vì Äức Giê-su đã chữa bệnh và o ngà y sa-bát. Ông lên tiếng nói vá»›i đám đông rằng: “Äã có sáu ngà y để là m việc, thì đến mà xin chữa bệnh những ngà y đó, đừng có đến và o ngà y sa-bát! “
Chúa đáp: “Những kẻ đạo đức giả kia! Thế ngà y sa-bát, ai trong các ngưá»i lại không cởi dây, dắt bò lừa rá»i máng cá» Ä‘i uống nước? Còn bà nà y, là con cháu ông Ãp-ra-ham, bị Xa-tan trói buá»™c đã mưá»i tám năm nay, thì chẳng lẽ lại không được cởi xiá»ng xÃch đó trong ngà y sa-bát sao? ” (Lc 13, 14 – 16).
à kiến cá»§a ông Trưởng há»™i đưá»ng cÅ©ng là sá»± suy nghÄ© cá»§a chúng ta “Äã có sáu ngà y để là m việc, thì đến mà xin chữa bệnh những ngà y đó, đừng có đến và o ngà y sa-bát.
Ngưá»i bất toại nà y đã bất toại đến 38 năm rồi, nếu bất toại thêm má»™t ngà y nữa cÅ©ng chẳng chết. Tại sao Chúa không đợi ngà y Sabbat qua khá»i rồi chữa bệnh.
Nhưng câu trả lá»i cá»§a Chúa má»›i là bà i há»c quý giá cho chúng ta: “”Những kẻ đạo đức giả kia! Thế ngà y sa-bát, ai trong các ngưá»i lại không cởi dây, dắt bò lừa rá»i máng cá» Ä‘i uống nước?â€
Äó má»›i là lý lẽ cá»§a con tim, lý lẽ cá»§a lòng Thương xót .
Thiên Chúa không muốn ai phải Ä‘au khổ, dù chỉ thêm má»™t giây má»™t phút, Ngà i cÅ©ng không chấp nháºn, mà Ngà i phải chữa ngay, cho dù việc là m đó sẽ bị ngưá»i Do Thái phản đối dữ dá»™i.
Nhưng đó không phải là vấn đỠmà ta muốn nhắm đến, Ä‘iá»u quan trá»ng ở đây, Gioan viết:
“Sau đó, Chúa Giêsu gặp anh ta trong Ä‘á»n thá», Ngưá»i nói: “Nà y, anh đã được là nh bệnh, đừng phạm tá»™i nữa, kẻo phải khốn khổ hÆ¡n trướcâ€.
NÀY, ANH ÄÃ ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNH, ÄỪNG PHẠM TỘI Ná»®A, KẺO PHẢI KHá»N KHá»” HÆ N TRƯỚCâ€.
“ÄỪNG PHẠM TỘI Ná»®Aâ€. Äó là lá»i cảnh báo nghiêm khắc cá»§a Chúa dà nh cho anh bất toại được chữa là nh.
Chúng ta cÅ©ng không cần thắc mắc trước đây anh đã phạm tá»™i gì mà bị bất toại đến 38 năm, mà nay Chúa cảnh báo đừng phạm tá»™i nữa kẻo phải khốn khổ hÆ¡n trước. Vì câu nói cá»§a Chúa có tÃnh cách chung chung, đó là lá»i cảnh báo nghiêm khắc.
Äó cÅ©ng là Lá»›i Chúa muốn nhắn gá»i vá»›i các Kitô chúng ta trong những tuần cuối cùng cá»§a Mùa Chay:
“ÄỪNG PHẠM TỘI Ná»®A, KẺO PHẢI KHá»N KHá»” HÆ N TRƯỚCâ€.
Anh bất toại nà y đã chịu Ä‘au khổ 38 năm, đó là bà i há»c anh sẽ nhá»› suốt Ä‘á»i. Lá»i cảnh báo cá»§a Chúa tháºt nghiêm khắc.
Nhân loại chúng ta cũng đang đau khổ trong cơn đại dịch virus Corona. Chúa vẫn nhắc nhở ta:
“ÄỪNG PHẠM TỘI Ná»®A, KẺO PHẢI KHá»N KHá»” HÆ N TRƯỚCâ€.
Thảm há»a cá»§a cÆ¡n đại dịch nà y chưa ăn thua gì đâu. Nếu con ngưá»i cứ tiếp tục phạm tá»™i, thì tình trạng còn Ä‘au khổ và khốn đốn hÆ¡n nữa.
Amen.
______________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Ga 5, 1-3a. 5-16)
Bà i Tin mừng hôm nay đã bá» qua câu 4, không trÃch. Váºy câu 4 là câu gì ?
Câu 4 đầy đủ như sau: “chá» cho nước động, vì thỉnh thoảng có thiên thần Chúa xuống hồ khuấy nước lên; khi nước khuấy lên, ai xuống trước, thì dù mắc bệnh gì Ä‘i nữa, cÅ©ng được khá»iâ€.
Bà i Tin mừng hôm nay không trÃch dẫn câu 4, vì nó không còn cần thiết nữa, chÃnh Chúa Giêsu sẽ cứu anh bất toại chứ không phải hồ BetsaiÄ‘a kia.
Câu 4 là lá»i giải thÃch cá»§a Gioan vá» hồ nước BêtsaiÄ‘a:
Tại sao hồ nước Bêtsaiđa lại có khả năng chữa bệnh?
Khả năng đó chắc chắn không do bản thân cá»§a hồ, vì nước trong hồ cÅ©ng như nước trong các ao hồ khác, không có gì đặc biệt. Cho dù có phân chất, ngưá»i ta cÅ©ng cÅ©ng không thấy gì khác thưá»ng trong đó.
Khả năng chữa bệnh là do Thiên thần Chúa xuống hồ khuấy nước lên, tức khả năng chữa bệnh của nước trong hồ là do Thiên Chúa, chứ không do bất cứ yếu tố nà o khác. Gioan đã khẳng định chắc chắn, rõ rà ng.
Như váºy, tình thương Thiên Chúa luôn dà nh cho ngưá»i bất hạnh, ngưá»i Ä‘au khổ trong dân Chúa chá»n. Gioan khẳng định: “dù mắc bệnh gì Ä‘i nữa, cÅ©ng được khá»iâ€.
Má»™t hồ nước tháºt kỳ lạ. Ngà y nay trên thế giá»›i vẫn có những hồ nước đặc biệt như váºy, có nghÄ©a tình thương Thiên Chúa luôn trải dà i qua má»i thá»i và má»i nÆ¡i.
Nhưng có một chi tiết mà ta phải để ý:
Mặc dù bị bất kỳ bệnh gì cÅ©ng được khá»i nhưng vá»›i Ä‘iá»u kiện: KHI NƯỚC KHUẤY LÊN, AI XUá»NG TRƯỚC.
Có nghÄ©a chỉ có ai xuống hồ trước nhất má»›i được khá»i mà thôi.
Có nghÄ©a lúc nà o ngưá»i bệnh cÅ©ng phải ở trong tình trạng cảnh giác, tỉnh táo và sẵn sà ng để đón bắt ân huệ cá»§a Thiên Chúa. Ân huệ Thiên Chúa không dà nh cho những kẻ lưá»i biếng, ù lì, thụ động, cháºm chạp.
“HÔM ÄÓ LÀ NGÀY LỄ CỦA NGƯỜI DO-THÃI, CHÚA GIÊSU LÊN GIÊRU-SALEMâ€.
Nhưng hôm nay cÅ©ng là ngà y Sabbat, đó má»›i là mấu chốt cuá»™c xung đột giữa Chúa Giêsu và lãnh đạo Do Thái, sau khi Ngà i chữa cho ngưá»i bị bại liệt 38 năm.
Hôm nay là lễ gì? Và tại sao Chúa Giêsu phải lên Giêrusalem dự lễ.
Chương 5 của Phúc âm Gioan, mô tả các hoạt động của Chúa Giêsu ở Giêrusalem và o LỄ THỨ HAI.
Lễ Thứ Hai là lễ gì?
Như ta biết nước Do Thái má»—i năm có 3 đại lá»…, mà Gioan gá»i là LỄ HÀNH HÆ¯Æ NG.
Có nghÄ©a và o 3 lá»… nà y, tất cả ngưá»i Do Thái đến tuổi trưởng thà nh Ä‘á»u phải vá» Giêrusalem dá»± lá»…, kết hợp vá»›i hà nh hương, tức 2 trong 1.
Tại sao lại phải vỠGiêrusalem?
Thưa vì trên nước Do Thái chỉ có má»™t Ä‘á»n thá» duy nhất, đó là Äá»n thá» Giêrusalem, còn há»™i đưá»ng thì má»c ở các nÆ¡i mà má»—i ngà y Sabbat, má»i ngưá»i Do Thái phải tụ há»p trong há»™i đưá»ng.
Như váºy, và o má»—i Äại lá»…, số ngưá»i Do Thái đến Giêrusalem rất đông, có thể lên đến hà ng triệu ngưá»i là điá»u bình thưá»ng, đó là chưa kể khách vãng lai, du lịch.
Các đại lễ nà y là lễ nà o?
Theo Wikipedia, đó là :
1/. LỄ VƯỢT QUA:
Là ngà y lá»… nghỉ kéo dà i má»™t tuần, bắt đầu và o chiá»u tối ngà y thứ 14 cá»§a Nisan (tháng thứ nhất theo lịch Do Thái), để tưởng nhá»› ngà y dân Do Thái thoát khá»i Ai Cáºp. Lá»… Vượt qua được mừng trong tám ngà y.
2/. LỄ TUẦN (Shavuot):
Ká»· niệm sá»± mạc khải cá»§a sách Torah cho Con cái Israel trên núi Sinai. Äây còn được gá»i là Lá»… Bikurim (Lá»… há»™i cá»§a hoa quả đầu mùa), lá»… nà y trùng vá»›i mùa thu hoạch lúa mì.
3/. LỄ LỀU TẠM (Sukkot):
Tưởng nhá»› việc con cái Israel phải mất 40 năm Ä‘i qua sa mạc trở vá» miá»n Äất Hứa. Lá»… nà y ká»· niệm việc dá»±ng các lá»u tạm (sukkot) khi dân Israel lưu đà y trên đất Ai Cáºp. Lá»… nà y trùng vá»›i mùa thu hoạch hoa quả và đánh dấu sá»± kết thúc má»™t chu kỳ trồng cấy.
(Theo Wikipedia)
Ngưá»i ta gá»i chung các lá»… nà y là LỄ HÀNH HÆ¯Æ NG, vì má»i ngưá»i phải hà nh hương vá» Giêrusalem
Phúc âm cá»§a Gioan sẽ đỠcáºp đủ 3 Äại lá»… nà y:
+ Chương 5, Gioan mô tả các hoạt động của Chúa Giêsu trong Lễ Thứ Hai (Lễ Tuần).
+ Chương 6 mô tả các hoạt động trong Lễ Vượt Qua
+ Chương 7 mô tả các hoạt động cá»§a Chúa trong Lá»… Lá»u.
“TẠI GIÊRUSALEM, GẦN CỬA “CHIÊN”, CÓ MỘT CÃI Há»’, TIẾNG DO-THÃI GỌI LÀ BẾTSAIÄA, CHUNG QUANH CÓ NÄ‚M HÀNH LANG. TRONG CÃC HÀNH LANG NÀY, CÓ RẤT NHIỀU NGƯỜI ÄAU YẾU, MÙ LOÀ, QUÈ QUẶT, BẤT TOẠI NẰM LA LIỆTâ€.
Các Tin Mừng Nhất lãm (Matthêu, Marcô, Luca) không đỠcáºp đến sá»± kiện nà o Chúa chữa bệnh tại Giêrusalem.
Riêng Tin Mừng Gioan có nói đến chuyện Ngà i chữa bệnh cho má»™t ngưá»i bất toại ở má»™t cái hồ, gần Cá»a Chiên dẫn và o khuôn viên Äá»n thá» Giêrusalem, Hồ Bếtsaida.
Hồ nà y khá lá»›n, hình chữ nháºt, được ngăn là m hai phần. ChÃnh vì thế có đến 5 hà nh lang (4 hà nh lang ở 4 cạnh, và thêm hà nh lang ở đưá»ng phân hồ thà nh 2), nÆ¡i đây ngưá»i bệnh nằm la liệt. Há» mắc đủ thứ bệnh hoạn khác nhau, nhưng ai đến đây cÅ©ng Ä‘á»u nuôi hy vá»ng khá»i bệnh như ta đã đỠcáºp ở phần trên.
“TRONG Sá» ÄÓ, CÓ MỘT NGƯỜI NẰM ÄAU LIỆT Äà BA MÆ¯Æ I TÃM NÄ‚M. KHI CHÚA GIÊSU THẤY NGƯỜI ẤY NẰM ÄÓ VÀ BIẾT ANH Äà ÄAU TỪ LÂU, LIỀN HỎI: “ANH MUá»N ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNH KHÔNG?”
Tại hà ng lang nà y, theo như Gioan mô tả “NGƯỜI ÄAU YẾU, MÙ LOÀ, QUÈ QUẶT, BẤT TOẠI NẰM LA LIỆTâ€, đây là má»™t tình trạng tháºt bi đát mà bất kỳ ai đến đó cÅ©ng phải má»§i lòng, đến độ không muốn chứng kiến. Tháºt là thương tâm.
Nhưng trong số đó, Gioan lại chú ý đặc biệt đến má»™t ngưá»i mà Gioan nói “NẰM ÄAU LIỆT Äà BA MÆ¯Æ I TÃM NÄ‚Mâ€.
“38 nămâ€, má»™t thá»i gian dà i đằng đẳng, đủ giết chết má»i tia hy vá»ng nÆ¡i ngưá»i bệnh, là m há» rÆ¡i và o tâm trạng an pháºn, chẳng còn muốn xuống hồ khi nước động nữa, vì luôn có ngưá»i xuống trước rồi. Chắc chắn ngưá»i nà y đã rÆ¡i và o cảnh tuyệt vá»ng.
“ANH MUá»N ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNH KHÔNG?”
Äối vá»›i má»™t bệnh nhân đã 38 năm luôn sống trong căn bệnh cá»§a mình, lại không có ngưá»i thân bên cạnh. Chúa đã nhìn thấy và thấu hiểu Ä‘iá»u đó. Ngà i đã tá» tình thương đối vá»›i anh. Chúa liá»n há»i anh: “Anh muốn được là nh bệnh khôngâ€?
Chúa há»i anh câu nà y như muốn đánh thức anh niá»m hy vá»ng đã tắt ngúm bao năm nay. Có lẽ anh chẳng còn hy vá»ng gì nữa vì đã 38 năm rồi chứ Ãt gì!
Hôm nay Chúa cÅ©ng há»i tôi: Con có muốn được là nh mạnh không? Con có muốn ra khá»i sá»± bất toại kinh niên cá»§a mình không?
Ngà i má»i tôi đứng lên và mạnh dạn bước Ä‘i, bá» lại quá khứ tá»™i lá»—i. Sau khi được chữa là nh, ngà i dặn tôi đừng phạm tá»™i nữa
“NGƯỜI ÄÓ THƯA: “THƯA NGÀI, TÔI KHÔNG ÄÆ¯á»¢C AI ÄEM XUá»NG Há»’, Má»–I KHI NƯỚC ÄỘNG. KHI TÔI LẾT TỚI, THÃŒ CÓ NGƯỜI XUá»NG TRƯỚC TÔI Rá»’I”.
“TÔI KHÔNG ÄÆ¯á»¢C AI ÄEM XUá»NG Há»’â€.
Như váºy ngưá»i bại liệt nà y đã nằm đây 38 năm mà không có ngưá»i thân bên cạnh, không được ai Ä‘em xuống hồ. Anh ta không những chịu những ná»—i Ä‘au vá» thân xác mà nặng nhất là ná»—i Ä‘au tinh thần: Cô đơn và cô độc.
Anh không còn ngưá»i thân ư?
Ta không biết, nhưng có Ä‘iá»u: nếu còn ngưá»i thân thì ngưá»i ta cÅ©ng bá» anh vì biết anh vô phương cứu chữa nên hỠđã chán và buông xuôi vì há» còn phải lo cho bao việc khác. Thế còn những ngưá»i chung quanh, há» cÅ©ng không Ä‘oái hoà i đến.
“KHI TÔI LẾT TỚI, THÃŒ CÓ NGƯỜI XUá»NG TRƯỚC TÔI Rá»’I”
Qua câu nói cá»§a ngưá»i bị liệt 38 năm nà y, Thánh sá» Gioan đã cho chúng ta biết Ä‘iá»u quan trá»ng sau đây:
Hồ nước BếtsaiÄ‘a có má»™t đặc Ä‘iểm: má»—i khi có nước động thì ai xuống hồ trước tiên, ngưá»i ấy sẽ được khá»i bất kỳ bệnh gì Ä‘ang mắc phải.
“CÓ NGƯỜI XUá»NG TRƯỚC TÔI Rá»’Iâ€
Như váºy anh ta luôn là ngưá»i đến sau. Tháºt cay đắng, cứ má»—i lần anh ta cố gắng lết tá»›i hồ thì có ngưá»i đến trước rồi. Như váºy, có thể nói anh ta bị bại liệt nặng nhất trong số những ngưá»i bệnh, anh là ngưá»i Ä‘au khổ nhất và cÅ©ng là ngưá»i bất hạnh nhất trong những ngưá»i bất hạnh. Anh MÃI MÃI LÀ NGƯỜI ÄẾN SAU.
“CHÚA GIÊSU NÓI: “ANH HÃY ÄỨNG DẬY VÃC CHÕNG MÀ VỀ”. TỨC KHẮC NGƯỜI ẤY ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNH. ANH TA VÃC CHÕNG VÀ ÄI
Chúa không cần anh phải xuống hồ nữa, vì phương án đó đã thất bại hÆ¡n 38 năm nay, nếu cứ chá» cho xuống hồ trước nhất thì không chừng anh còn phải chỠđến 38 năm nữa và có khi còn chỠđến hết cuá»™c Ä‘á»i anh mà cÅ©ng không được. ChÃnh Chúa sẽ dùng quyá»n năng Thiên Chúa để chữa anh khá»i bệnh.
Chúa nói: “Anh hãy đứng dáºy vác chõng mà vá»â€. Äây là má»™t lá»i ra lệnh, má»™t lệnh truyá»n từ Chúa, má»™t lá»i đầy uy quyá»n
Bất ngá», nhanh chóng và dá»… dà ng, anh đã đứng lên và đi được. Cái chõng đã vác anh, bây giá» anh vác nó. Ta hãy nhìn những bước Ä‘i đầu tiên cá»§a ngưá»i ba mươi tám năm bất toại, tháºt xúc động, nước mắt ta sẽ trà o ra vì sung sướng.
Anh đã trở nên là nh mạnh, dù anh không xin hay bà y tá» lòng tin nà o. Äức Giêsu đến vá»›i anh như má»™t ngưá»i bạn là m anh trở nên là nh mạnh
Gioan mô tả: “Tức khắc ngưá»i ấy được là nh bệnh, anh ta vác chõng mà điâ€.
“TỨC KHẮCâ€
Má»™t cụm từ tháºt ấn tượng, đánh mạnh và o trà tưởng tượng cá»§a chúng ta, không có má»™t thá»i gian chần chừ, không có má»™t sá»± trì hoãn nà o. Ngà y nay dù y há»c có tiến bá»™ đến đâu cÅ©ng phải sững sá» trước má»™t uy quyá»n tuyệt đối. Con ngưá»i ngà y nay chỉ biết ngưỡng má»™ và thắp lên trong trái tim băng giá nguá»™i lạnh cá»§a mình má»™t niá»m tin vững mạnh và o Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa.
Như váºy ta có thể nói đây là “dấu lạ†thứ ba theo Phúc âm Gioan:
+ Dấu lạ thứ nhất: Biến nước thà nh rượu trong tiệc cưới Cana.
+ Dấu lạ thứ hai: cho đứa con viên sĩ quan được sống cũng tại Cana.
+ Dấu lạ thứ ba: Chữa ngưá»i bất toại tại hồ BếtsaiÄ‘a, Giêrusalem.
Phúc âm cá»§a Gioan mô tả rất Ãt phép lạ cá»§a Chúa, không như các Thánh sá» Nhất lãm. Nhưng má»—i phép lạ mà Gioan tưá»ng thuáºt luôn để lại má»™t ấn tượng mạnh mẽ và sâu sắc.
Tháºt may mắn cho bệnh nhân, Chúa Giêsu đã hiện diện. Ngà i đã chữa là nh cho anh. Ngà i chÃnh là “nguồn nước†chữa là nh và ban sá»± sống cho con ngưá»i.
Lạy Chúa, xin cho con biết chia sẻ và nâng đỡ những ngưá»i yếu Ä‘au bất hạnh. Xin cho con dám hy sinh dấn thân phục vụ, sống bác ái yêu thương để Ä‘em niá»m vui cho ngưá»i khác như Chúa đã chữa là nh cho cho ngưá»i bệnh táºt trong bà i Tin mừng hôm nay.
Amen.
“NHƯNG HÔM ÄÓ LẠI LÀ NGÀY SABBAT, NÊN NGƯỜI DO-THÃI BẢO NGƯỜI VỪA ÄÆ¯á»¢C KHỎI BỆNH RẰNG:
“HÔM NAY LÀ NGÀY SABBAT, ANH KHÔNG ÄÆ¯á»¢C PHÉP VÃC CHÕNG”.
ANH TA TRẢ LỜI: “CHÃNH NGƯỜI CHá»®A TÔI LÀNH BỆNH BẢO TÔI: “VÃC CHÕNG MÀ ÄI”.
HỌ HỎI: “AI LÀ NGƯỜI Äà BẢO ANH ‘VÃC CHÕNG MÀ ÄI’?” NHƯNG KẺ ÄÃ ÄÆ¯á»¢C CHá»®A LÀNH KHÔNG BIẾT NGƯỜI LÀ AI, VÃŒ CHÚA GIÊSU Äà LÃNH VÀO ÄÃM ÄÔNG TỤ TẬP NÆ I ÄÓ.
“NHƯNG HÔM ÄÓ LẠI LÀ NGÀY SABBATâ€
Gioan xác định hôm nay là ngà y Sabbat. Thế là lại nổ ra cuá»™c tranh luáºn vá» ngà y Sabbat nữa. Nhưng cuá»™c tranh luáºn hôm nay không còn xảy ra tại Há»™i đưá»ng như các thánh sá» Nhất Lãm đã tưá»ng thuáºt, mà Gioan sẽ mô tả nó sẽ xảy ra tại chÃnh Giêrusalem, kinh đô cá»§a Do Thái giáo, nÆ¡i mà lá» luáºt được tuân giữ nghiêm ngặt.
Như váºy theo Phúc âm cá»§a Gioan các cuá»™c tranh luáºn sẽ kịch tÃnh hÆ¡n và nảy lá»a hÆ¡n vì nó dụng chạm và o chÃnh các thà nh phần lãnh đạo chá»§ chốt chứ không còn là phe kinh sư và Pharisiêu.
“NGƯỜI DO-THÃIâ€.
Cụm từ “ngưá»i Do Thái†trong Phúc Âm Gioan không xác định rõ thà nh phần nà o: Luáºt sÄ©, Kinh sư,… nhưng luôn ám ý đến các thà nh phần lãnh đạo Do Thái giáo.
“CHÃNH NGƯỜI CHá»®A TÔI LÀNH BỆNH BẢO TÔI: “VÃC CHÕNG MÀ ÄIâ€
Có lẽ anh bất toại nà y không biết Chúa Giêsu là ai và tên gì. Anh chỉ gá»i Ngà i là “Ngưá»i chữa tôi là nh bệnhâ€. ChÃnh Ngưá»i đó đã nói anh “Vác chõng mà điâ€.
Gioan rất sâu sắc khi viết câu nà y, Gioan có ý muốn mượn lá»i anh bất toại để nói rằng: Chúa Giêsu còn cao trá»ng hÆ¡n cả lá» luáºt và vâng lá»i Ngà i hÆ¡n cả việc tuân giữ lá» luáºt. Luáºt Sabbat không cho anh vác chõng Ä‘i trong ngà y Sabbat nhưng Chúa Giêsu bảo anh: “Hãy vác chõng mà vá»â€. Anh đã nghe theo lá»i Ngà i, mà không thèm để ý đến hình phạt Ä‘ang chá» anh.
Hôm nay là ngà y Sa-bát, ngưá»i Do Thái thấy ngưá»i vác chõng. Má»i ngưá»i Ä‘á»u biết anh là kẻ bị tê liệt lâu năm nằm ở hà nh lang hồ Bết-Ä‘a-tha.
Nhưng ngưá»i ta không ngạc nhiên hay thắc mắc, tại sao trong chốc lát, anh đã Ä‘i được. Sá»± lạ lùng nà o đã xảy ra cho anh, sao anh đã được khá»i? ngưá»i ta chỉ chú ý đến việc anh vác chõng xúc phạm đến luáºt nghỉ lá»… ngà y Sa-bát: má»™t gương mù quá tệ, má»™t sá»± xúc phạm lá» luáºt?
Có nghÄ©a vá»›i những kẻ rắp tâm muốn hại Chúa, há» không nhìn qua phép lạ để tôn vinh Chúa mà chỉ nhìn và o phép lạ để tìm ra cái cá»› dù nhá» nhặt nhất để công kÃch và hãm hại.
Ngưá»i Do thái không quan tâm tìm hiểu chân lý đó, mặc kệ chân lý! Há» chỉ biết có luáºt và mù quáng trung thà nh giữ luáºt thôi.
NHƯNG KẺ ÄÃ ÄÆ¯á»¢C CHá»®A LÀNH KHÔNG BIẾT NGƯỜI LÀ AI, VÃŒ CHÚA GIÊSU Äà LÃNH VÀO ÄÃM ÄÔNG TỤ TẬP NÆ I ÄÓ
Chỉ có Ä‘iá»u, sau khi chữa cho ngưá»i bất toại, Chúa Giêsu đã lẫn và o đám đông, để ngưá»i vừa được chữa là nh má»™t mình đối đáp vá»›i ngưá»i Do Thái.
Tại sao Chúa Giêsu không ra mặt để bảo vệ ngưá»i vừa được chữa là nh? Tại sao Ngà i phải lánh và o đám đông tránh va chạm?
Tháºt ra Chúa Giêsu không Ä‘i đâu hết, Ngà i vẫn ở đó vì Gioan viết: “ Chúa Giêsu đã lánh và o đám đông tụ táºp nÆ¡i đóâ€, có nghÄ©a Ngà i vẫn ở hà nh lang hồ BếtsaiÄ‘a. Tháºt khó hiểu khi Chúa Giêsu chữa cho anh, vì đó là chá»— đông ngưá»i mà ngưá»i Do Thái lại không biết. Há» dá»ng dưng vá»›i ngưá»i bất toại như váºy sao?
Tháºt quá vô cảm!
Chúa tránh mặt Ä‘i để cho ngưá»i vừa được chữa là nh có cÆ¡ há»™i biểu lá»™ lòng tin cá»§a mình, anh phải can đảm đối diện vá»›i sá»± thá» thách và nguy hiểm má»™t mình, có như váºy lòng tin cá»§a anh má»›i vững mạnh và được cá»§ng cố để anh xứng đáng vá»›i hồng ân mà anh đã lãnh nháºn.
“SAU ÄÓ, CHÚA GIÊSU GẶP ANH TA TRONG ÄỀN THỜ, NGƯỜI NÓI: “NÀY, ANH ÄÃ ÄÆ¯á»¢C LÀNH BỆNH, ÄỪNG PHẠM TỘI Ná»®A, KẺO PHẢI KHá»N KHá»” HÆ N TRƯỚC”.
ANH TA ÄI NÓI CHO NGƯỜI DO-THÃI BIẾT CHÃNH CHÚA GIÊSU LÀ NGƯỜI ÄÃ CHá»®A ANH TA LÀNH BỆNH.
VÃŒ THẾ NGƯỜI DO-THÃI GÂY Sá»° VỚI CHÚA GIÊSU, VÃŒ NGƯỜI Äà LÀM NHƯ THẾ TRONG NGÀY SABBAT
“SAU ÄÓ, CHÚA GIÊSU GẶP ANH TA TRONG ÄỀN THỜâ€
Như váºy, sau khi được chữa là nh, việc đầu tiên anh là m, đó là và o Äá»n Thá», anh ta muốn tạ Æ¡n Thiên Chúa vá»›i hồng ân cao cả mà anh vừa được lãnh nháºn.
Việc là m cá»§a anh rất đúng và phải lẽ, đó cÅ©ng sẽ là hà nh động cá»§a ta, ta cÅ©ng và o Nhà thỠđể tạ Æ¡n khi nháºn được má»™t Æ¡n là nh nà o đó.
“CHÃNH CHÚA GIÊSU LÀ NGƯỜI Äà CHá»®A ANH TA LÀNH BỆNHâ€
Bây giá» anh má»›i biết Ngưá»i chữa cho anh ta là Chúa Giêsu. Bây giá» anh má»›i biết Ngà i và Ngà i má»›i tá» cho anh. Và anh đã trả lá»i cho Ngưá»i Do Thái biết.
Äá»™c giả có thể thắc mắc:
Tại sao anh ta lại Ä‘i báo cho ngưá»i Do Thái biết?
Tương tá»± như trong trưá»ng hợp Chúa Giêsu chữa cho ngưá»i bị mù từ khi má»›i sinh, cÅ©ng do Gioan tưá»ng thuáºt. Ngưá»i bệnh chỉ biết Chúa Giêsu sau nà y và cÅ©ng Ä‘i báo lại cho ngưá»i Do Thái biết.
Ta cÅ©ng nên hiểu Ä‘á»i sống cá»§a nước Do Thái lúc bấy giá» rất nặng ná», ngưá»i ta bị áp lá»±c rất mạnh trước sá»± đè nặng cá»§a lá» luáºt. Ai cÅ©ng muốn tránh va chạm để cho mình và gia đình được yên ổn, không muốn bị rắc rối, nên ngưá»i được chữa là nh sẽ cung cấp thông tin cho những ngưá»i lãnh đạo biết tên ngưá»i đã chữa cho cho mình
“VÃŒ THẾ NGƯỜI DO-THÃI GÂY Sá»° VỚI CHÚA GIÊSUâ€
Gioan cho biết: Sau khi há» biết được Chúa Giêsu là Ngưá»i chữa là nh, thì thay vì hỠđến vá»›i Chúa Giêsu để ca ngợi Ngà i. Nhưng không phải váºy, Gioan nói rõ: “NGƯỜI DO-THÃI GÂY Sá»° VỚI CHÚA GIÊSUâ€, đó là cách xá» sá»± cá»§a những kẻ nhá» má»n, những kẻ tiểu nhân.
Lạy Chúa Giê-su, Chúa đã đến thế gian để chữa là nh hồn xác chúng con. Xin cho chúng con biết yêu mến và đối xỠbác ái với tha nhân như Chúa đã đối xỠvới con.
Amen.
___________________________
Giuse Vĩnh Tâm.

