Lịch sử Ngày Quốc tế Phụ Nữ 8/3

Ngày Quốc tế Phụ nữ là câu chuyện v� những ngư�i phụ nữ bình thư�ng đã tạo nên những dấu ấn lịch sử; nó bắt nguồn từ cuộc đấu tranh hàng thế kỷ của phụ nữ để tham gia vào xã hội một cách bình đẳng như nam giới. Vào th�i Hy Lạp cổ đại, Lysistrata đã khởi đầu một cuộc biểu tình của nữ giới yêu cầu chấm dứt chiến tranh; suốt Cách Mạng Pháp, những ngư�i phụ nữ Paris đã diễu hành ở Versailles, kêu g�i cho “Tự Do, Bình �ẳng, Bác �i�, và đòi quy�n được b� phiếu của phụ nữ.

� tưởng v� Ngày Quốc tế Phụ nữ đầu tiên nảy sinh vào th�i điểm chuyển đổi thế kỷ, khi thế giới công nghiệp đang trong giai đoạn bành trướng và hỗn loạn của bùng nổ dân số và các ý thức hệ cấp tiến. Sau đây là tóm tắt theo cột mốc th�i gian những sự kiện quan tr�ng nhất:

1909

Cùng với tuyên bố của �ảng Xã Hội Mỹ, ngày Phụ nữ Quốc gia đầu tiên được kỷ niệm trên toàn Liên Bang Hoa Kỳ là ngày 28 tháng hai. Phụ nữ tiếp tục kỷ niệm nó đến ngày chủ nhật cuối cùng của tháng hai năm 1913.

1910

Quốc tế Xã hội h�p tại Copenhagen, thiết lập một Ngày Phụ Nữ mang tính quốc tế để vinh danh phong trào đòi những quy�n phụ nữ và hỗ trợ quy�n bầu cử phổ thông cho phụ nữ. �� nghị được chào đón với sự nhất trí tán thành tại hội nghị của hơn 100 phụ nữ đến từ 17 nước, gồm cả ba ngư�i phụ nữ đầu tiên được bầu vào quốc hội Phần Lan. Chưa có ngày cố định được ch�n để kỷ niệm.

1911

Như kết quả của quyết định tại Copenhagen năm trước, Ngày Quốc tế Phụ nữ lần đầu tiên được ghi nhận (19 tháng ba) tại �o, �an Mạch, �ức và Thụy Sĩ, nơi hơn một triệu phụ nữ và nam giới tham dự đại hội. Bên cạnh quy�n bầu cử và đảm nhiệm những công việc văn phòng chính phủ, h� đã yêu cầu quy�n làm việc, h�c ngh� và chấm dứt phân biệt trong công việc.

Chưa đầy một tuần sau đó, vào ngày 25 tháng ba, thảm h�a tại Triangle Fire, New York đã lấy đi sinh mạng của hơn 140 nữ công nhân, phần lớn là những ngư�i nhập cư gốc � và Do Thái. Sự kiện này có một ảnh hưởng quan tr�ng đến luật lao động của Hoa Kỳ, và những đi�u kiện làm việc dẫn đến thảm h�a đã được viện dẫn trong suốt những lễ kỷ niệm sau đó của Ngày Quốc tế Phụ Nữ.

1913-1914

Như một phần của phong trào hòa bình đã tích tụ từ buổi đêm của cuộc Chiến tranh Thế giới I, những ngư�i phụ nữ Nga kỷ niệm Ngày Quốc tế Phụ nữ đầu tiên vào ngày chủ nhật cuối cùng của tháng hai năm 1913. Ở những nơi khác trên châu Âu, vào đúng ngày 8 tháng ba hoặc những ngày gần đó của năm sau đó, phụ nữ đã tập hợp để chống chiến tranh và để bày t� tinh thần đoàn kết giữa các chị em.

1917

Với hai triệu ngư�i lính Nga tử trận, những ngư�i phụ nữ Nga một lần nữa đã ch�n ngày chủ nhật cuối cùng của tháng hai để biểu tình vì “bánh mì và hòa bình�. Những nhà lãnh đạo chính trị phản đối th�i điểm của cuộc biểu tình, nhưng những ngư�i phụ nữ vẫn tiến hành dù thế nào. Phần còn lại là lịch sử: Bốn ngày sau đó, Sa hoàng bị buộc thoái ngôi và chính phủ lâm th�i đã trao cho phụ nữ quy�n bầu cử. Ngày chủ nhật lịch sử đó là ngày 23 tháng hai theo lịch Julian được sử dụng ở Nga th�i đó, nhưng là ngày 8 tháng ba theo lịch Gregorian ở những nơi khác.

Ngay từ những năm đầu, ngày Quốc tế Phụ nữ đã được xem như một chi�u hướng mới trên toàn cầu cho phụ nữ ở các nước phát triển và đang phát triển. Sự lớn mạnh của phong trào phụ nữ quốc tế, được hỗ trợ bởi bốn hội nghị phụ nữ toàn cầu của Liên Hiệp Quốc, đã làm cho việc kỷ niệm trở thành một điểm tập hợp của những nỗ lực liên kết đòi quy�n phụ nữ và sự tham gia vào quá trình chính trị và kinh tế. Càng ngày, ngày Quốc tế Phụ nữ là một th�i điểm để nhìn lại những bước tiến đã qua, kêu g�i những thay đổi và kỷ niệm những hành động dũng cảm và quyết đoán của những ngư�i phụ nữ bình thư�ng, những ngư�i đóng một vai trò đặc biệt trong lịch sử của quy�n phụ nữ.

Vai trò của Liên Hiệp Quốc

Những mục tiêu được Liên Hiệp Quốc thúc đẩy đã tạo ra những ủng hộ mạnh mẽ và lan rộng hơn cho chiến dịch xúc tiến và bảo vệ quy�n bình đẳng của phụ nữ. Hiến Chương Liên Hiệp Quốc, được ký tại San Francisco năm 1945, là hiệp định đầu tiên công bố bình đẳng giới như một nhân quy�n cơ bản. Từ đó, tổ chức đã giúp tạo nên một di sản lịch sử v� những chiến lược ưng thuận quốc tế, những tiêu chuẩn, chương trình và mục tiêu để nâng cao vai trò ngư�i phụ nữ trên toàn thế giới.

Trong nhi�u năm, hoạt đông của Liên Hiệp Quốc vì sự tiến bộ của phụ nữ đã có bốn định hướng rõ ràng: thúc đẩy v� những phương sách luật pháp, huy động ý kiến công chúng và hoạt động quốc tế; đào tạo và nghiên cứu, bao gồm biên soạn những thống kê v� xóa b� phân biệt chủng tộc v� giới và hướng đến hỗ trợ những nhóm bất lợi (khó khăn). Ngày nay, một nguyên tắc tổ chức tr�ng tâm của công việc ở Liên Hiệp Quốc là không có giải pháp dài hạn nào cho những vấn nạn gay cấn nhất của xã hội v� mặt xã hội, kinh tế, chính trị có thể tìm thấy được nếu không có sự tham gia đầy đủ, và sự trao quy�n đầy đủ của thế giới phụ nữ.

Thùy Dương