KIỆN TOÀN LỀ LUẬT

1 V 18:20-39; Tv 16:1-2,4,5,8,11; Mt 5:17-19

Kiện toàn l� luật

Luật cơ bản nhất trong đ�i sống tu trì vốn là luật bác ái và n�n tảng của luật này là sự tôn tr�ng và tin tưởng lẫn nhau. Sự kiện này tiêu biểu cho chính sự tuân hành luật lệ trong Giáo Hội. Giáo Hội có luật lệ, nhưng không bao gi� dùng sức mạnh đe d�a để cưỡng bách ngư�i tín hữu tuân hành. Tinh thần đích thực của việc tuân hành luật lệ trong Giáo Hội chính là tình mến; không có tình mến, thì một bộ luật, dù hoàn hảo đến đâu, cũng không khác gì một cây khô héo.

� nghĩa và tinh thần ấy của luật lệ, chúng ta có thể đ�c được trong Tin Mừng hôm nay. Những ngư�i Biệt phái, nhất là các Luật sĩ, vốn là những ngư�i rất trung thành với l� luật, h� tuân giữ luật lệ không thiếu một chấm, một phết. Nhưng đàng sau sự trung thành ấy có hàm ẩn tự mãn: h� cho rằng trung thành với l� luật là đương nhiên trở thành ngư�i công chính, và vì nghĩ mình là ngư�i công chính, nên h� lên mặt khinh dễ những ngư�i không tuân giữ luật lệ một cách nghiêm chỉnh như h�.

Chúa Giêsu không phải là ngư�i vô kỷ cương và luật pháp. Ngài đã sống như một ngư�i Do thái, nghĩa là tuân giữ luật lệ của Môsê truy�n lại. Chỉ có đi�u khác biệt giữa Ngài và các ngư�i Biệt phái, đó là tinh thần: nếu những ngư�i Biệt phái tự cho mình là ngư�i công chính nh� tuân giữ l� luật, thì Chúa Giêsu lại khẳng định rằng chỉ nh� ơn Chúa, con ngư�i mới có thể nên công chính. Chúa Giêsu tuân giữ l� luật để kiện toàn nó, kiện toàn theo nghĩa thực hiện chính những l�i loan báo của các tiên tri liên quan đến Ngài, kiện toàn đến độ mặc cho l� luật một tinh thần mới, tức là tình mến.

Luật lệ vốn là l�i loan báo của các tiên tri v� �ấng Cứu thế, do đó luật lệ có tính tiên tri. Khi chu toàn l� luật, Giáo Hội chứng t� cho m�i ngư�i thấy rằng Ngài chính là �ấng các tiên tri đã loan báo. Như vậy, một cách nào đó, khi ngư�i Kitô hữu tuân hành l� luật, h� cũng loan báo chính Chúa Kitô, nhưng dĩ nhiên, h� chỉ có thể loan báo v� Ngài khi việc tuân giữ của h� thể hiện được chính tinh thần của Ngài. Xét cho cùng, đối với ngư�i Kitô hữu, tuân giữ l� luật là mặc lấy tâm tình của Chúa Kitô, là sống như Ngài, là trở thành hiện thân của Ngài.

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu khẳng định với các môn đệ sứ mạng của Ngư�i đến không phải để phá hủy L� Luật nhưng là để kiện toàn. Chúa Giêsu còn cho biết ý nghĩa của việc giữ Luật, đó là đi�u kiện tiên quyết để vào Nước Tr�i, ngư�i ấy được tôn tr�ng như ngư�i lớn trong Nước Tr�i. Ngược lại, ai khinh thư�ng, chống đối thì là kẻ nh� nhất trong Nước Tr�i.

Th�i Cựu ước, trên núi Sinai, �ức Chúa trao cho ông Môsê hai bia đá có khắc Mư�i đi�u luật để ông trao cho dân �traen như một giao ước thánh. Ông Môsê đã làm một cái hòm để đựng g�i là Hòm Bia Giao Ước hay Khám Giao Ước. Hòm Bia được đặt ở trong l�u ở trung tâm trại của Israel được g�i là L�u Giao Ước. Ngày ấy, Thiên Chúa nhận dân �traen làm dân riêng và hứa sẽ che chở h�, còn dân thì hứa trung thành th� phượng một mình Thiên Chúa và tuân giữ luật Ngư�i ban. Thế nhưng, lịch sử cho thấy, dân �traen đã phản bội �ức Chúa, h� chạy theo th� cúng các thần của dân ngoại. Vì thế, �ức Chúa đã ký kết với dân giao ước mới bằng máu của �ức Giêsu.

Trước kia, luật Chúa ghi trên phiến đá, nay �ức Giêsu đến nội tâm hóa các đi�u luật và ghi vào tận sâu thẳm trái tim con ngư�i. �ó chính là luật yêu thương. Luật đó không ghi lại bằng chữ viết nhưng bằng hành động cụ thể. �ức Giêsu là hiện thân của tình yêu Thiên Chúa, Ngư�i đã sống đến tận cùng của tình yêu, Ngư�i đã trao hiến chính bản thân mình trên thập giá để cứu độ nhân loại.

�ức Giêsu đem lại cho luật Môsê ý nghĩa đích thực. Luật Môsê chỉ có giá trị tạm th�i. Vì �ức Kitô đến để kết thúc giai đoạn con ngư�i tìm cách nên công chính qua L� Luật Môsê. Xác tín v� sứ mệnh của �ức Giêsu, thánh Phaolô tông đồ đã khẳng định “Cứu cánh của L� Luật là �ức Kitô, khiến bất cứ ai tin đ�u được nên công chính� (Rm 10,4). Với �ức Giêsu, tất cả các đi�u luật của Chúa chỉ tóm g�n một đi�u, đó là luật yêu thương. Ai sống tr�n chữ “Yêu�, ngư�i đó đã chu toàn L� Luật (Rm 13,10b).

Con ngư�i ngày nay thích tìm sự dễ dãi, h� xem Luật Chúa như một gánh nặng cổ hũ. �ây chính là nguyên nhân gây ra biết bao hệ lụy đáng buồn. Trong Sứ điệp Mùa Chay, �ức Thánh Cha Phanxicô cảnh tỉnh m�i tín hữu đừng để các tiên tri giả mê hoặc, đừng để tình yêu trở nên nguội lạnh, hãy dấn thân sống tr�n tinh thần mùa chay. “Vì sự ác lan tràn, tình yêu của nhi�u ngư�i sẽ bị nguội lạnh� (Mt 24,12). Ngư�i ta xa lìa Thiên Chúa để chạy theo những tiên tri giả. Bao nhiêu ngư�i trẻ tìm phương được giả dối trong ma túy, trong những quan hệ “dùng rồi b��, kiếm ti�n dễ dàng một cách bất chính! Bao nhiêu ngư�i khác nữa bị vướng vào một cuộc sống hoàn toàn là ảo, trong đó những tương quan có vẻ đơn giản và mau lẹ hơn, nhưng rồi chúng vô nghĩa một cách bi thảm!

L� luật giống như đư�ng rầy giữ cho xe lửa chạy an toàn, hoặc như sợi dây cương giữ cho con ngựa chạy đúng hướng. Bị buộc phải sống và làm trong khuôn khổ của l� luật thì hơi khó chịu đấy. Nhưng ta hãy nghĩ đến lý do và mục đích của luật thì sẽ dễ vâng theo hơn. Hơn nữa ai biết giữ luật vì tình yêu thì tất cả sẽ trở nên nhẹ nhàng. Thánh Augustinô chia sẻ một kinh nghiệm quý giá “Ubi amatur, non laboratur� (khi ta yêu thì ta không cảm thấy nh�c nhằn).

Vì thế, mỗi ngư�i chúng ta được kêu g�i phân định trong tâm hồn và cứu xét xem mình có bị đe d�a vì những đi�u giả dối của các tiên tri giả ấy hay không. Cần h�c cách không dừng lại ở mức độ gần k�, h�i hợt, nhưng nhận ra đi�u để lại trong chúng ta dấu vết tốt lành và lâu b�n hơn, vì nó đến từ Thiên Chúa và thực sự có giá trị mưu ích cho chúng ta.

Kiện toàn l� luật mà �ức Giêsu dạy chúng ta là không bãi b� luật nhưng mặc cho luật một tinh thần mới, nghĩa là vượt qua sự giữ luật cách tiêu cực để thi hành cách tích cực trong �ức Kitô: Giữ luật không vì sự bó buộc phải làm, mà là với cả sự tự do muốn làm vì lòng mến Chúa và tha nhân, biến luật từ việc kìm hãm bản thân thành sự thanh thoát thánh hoá bản thân, giữ luật không dừng lại ở sự thể hiện ở ngoài mà là cả một tâm hồn ngay thẳng và trong sạch.

Huệ Minh