Báo Gia đình Công giáo có cuá»™c phá»ng vấn vá»›i ông Jean-Marie Élie Setbon vá» việc trở lại đạo công giáo cá»§a ông.                                     Â
Ngưá»i ta có thể vừa là ngưá»i do thái vừa là tÃn hữu kitô được không?
Tất cả tùy thuá»™c mình ở trên bình diện nà o. Theo tôi, tôi là ngưá»i từng giữ đạo do thái, thì mình không thể vừa là ngưá»i do thái vừa là tÃn hữu kitô. Cá nhân tôi, tôi không còn giữ luáºt do thái cá»§a Chúa trong Cá»±u Ước (tôi không còn ăn thịt casher, tôi không còn giữ ngà y xa-bát) và nhất là tôi tin má»™t Chúa Ba Ngôi nháºp thể là m ngưá»i.
Vá» bản sắc thì tôi luôn là ngưá»i do thái, cÅ©ng như hồng y Jean-Marie Lustiger, ngà i không bao giá» phá»§ nháºn nguồn gốc do thái cá»§a mình, ngược lại lại là đà ng khác. khi ngà i Ä‘i đà ng thánh giá, ngà i không xấu hổ vì Chúa Giêsu. Ngà i nháºn biết Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa; ngà i xin ngưá»i do thái đón nháºn Chúa Giêsu trong sách Lá»i Hứa.
Có một liên tục hay cắt đứt giữa Cựu Ước và Tân Ước không?
Cả hai! Có má»™t liên tục giữa Cá»±u Ước và Tân Ước, nhưng cÅ©ng có má»™t cắt đứt. Theo tôi, kitô giáo vá»›i do thái giáo cÅ©ng như con vá»›i mẹ: ngưá»i con luôn là con cá»§a mẹ và vinh danh mẹ mình; nhưng để sống thì hai mẹ con phải tách nhau ra. Váºy thì ngưá»i con sẽ mang má»™t cái gì má»›i đến. Theo tôi, mạc khải má»™t Thiên Chúa Ba Ngôi nháºp thể trong Chúa Giêsu Kitô, Äấng Cứu Chuá»™c nhân loại là đã có mầm trong Cá»±u Ước, qua các tổ phụ và qua luáºt cá»§a ông Môsê (sách NgÅ© Thư, các sách Ngôn sứ). Nhưng Ä‘iá»u nà y thì ngưá»i do thái không hình dung được.Â
Äâu là vai trò cá»§a hồng y Lustiger trong việc trở lại đạo công giáo cá»§a ông?
Ngà y 6 tháng 8 năm 2007, khi ở trên bãi biển Trouville, ba năm sau khi vợ tôi qua Ä‘á»i, tôi cảm nháºn tháºt mạnh cái chết cá»§a vợ tôi, cÅ©ng như tôi cÅ©ng cảm nháºn tiếng gá»i Ä‘i theo Chúa Kitô tháºt mạnh. Tôi nổi da gà dù lúc đó trá»i nắng nóng.
Hình ảnh cá»§a hồng y Lustiger dÃnh liá»n vá»›i việc trở lại đạo cá»§a tôi. Dù không phải lúc nà o tôi cÅ©ng đồng ý vá»›i ngà i. Vá» việc các ngưá»i do thái trở lại kitô giáo như ngà i, hồng y Lustiger nói đây là những ngưá»i do thái hoà n tá»±u. Tôi không xem mình như má»™t ngưá»i do thái hoà n tá»±u, nhưng là ngưá»i do thái trở lại vá»›i Chúa Kitô: sách Công vụ Tông đồ, các Thư cá»§a Thánh Phaolô cÅ©ng như trong Thánh Kinh không thấy nói đến ngưá»i do thái hoà n tá»±u.
Những ngưá»i nghe Thánh Phêrô, ngưá»i lãnh đạo Giáo há»™i, há»i ngà i: “Chúng tôi phải là m gì?†ngà i trả lá»i: “Anh chị em hãy hoán cải.†Má»™t hoán cải là má»™t sá»± đổi ngược hoà n toà n! Bá»—ng chốc, mình thấy, mình nghÄ©, mình ăn theo má»™t cách khác. Mình có má»™t quan hệ vá»›i Chúa, vá»›i ngưá»i anh em cÅ©ng theo má»™t cách khác. Sau khi trở lại, những ngưá»i do thái chÃnh thống như Thánh Phaolô, giáo sÄ© Drach, gia đình Liebermann, thầy thượng cả Rome Zolli Ä‘á»u thay đổi cái nhìn vá» cách giữ luáºt. Há» không bao giá» nháºn lại do thái giáo cÅ©ng như lòng má»™ đạo do thái cá»§a mình.Â
Là m thế nà o để Ä‘i từ chiếc mÅ© kippa do thái đến tháºp giá?
Quá trình cá»§a tôi thì lâu dà i và khó khăn. Ngưá»i ta không Ä‘i từ chiếc mÅ© kippa qua tháºp giá chỉ đầu hôm sá»›m mai. Từ khi 5 tuổi các cây thánh giá đã thu hút tôi. Äến tuổi vị thà nh niên, tôi lén lút Ä‘i rước lá»… ở nhà thá» Thánh Tâm ở Montmartre. Rồi tôi cất nén sá»± cuốn hút nà y cÅ©ng gần 40 năm. Tôi là giáo sÄ© chÃnh thống giáo triệt để, rồi tôi theo giáo phái hassidic, tôi dạy ở vùng Paris. Từ năm 2007 tôi bắt đầu quay vá» vá»›i đạo công giáo. Tôi được rá»a tá»™i ngà y 14 tháng 9 năm 2008 ngà y lá»… Tháºp giá Vinh quang ở Dòng các nữ tu Bêlem khi tôi 43 tuổi. Các con tôi được nuôi dạy theo truyá»n thống do thái, trong số bảy đứa con cá»§a tôi, đã có sáu đứa xin rá»a tá»™i.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Phanxicovn
Ông Jean-Marie Élie Setbon là tác giả cá»§a nhiá»u quyển sách trong đó có quyển Từ mÅ© kippa đến tháºp giá

