Thứ tư mùng 6 tháng 9 ÄTC Phanxicô đã lên đưá»ng viếng thăm mục vụ Colombia cho tá»›i ngà y 11 tá»›i đây. Ngà i là vị Giáo Hoà ng thứ ba viếng thăm mục vụ Colombia.
Trong sứ Ä‘iệp Video gá»i nhân dân Colombia nhân chuyến viếng thăm nà y ÄTC Phanxicô khẳng định rằng ngà i đến Colombia như ngưá»i hà nh hương hy vá»ng và hoà bình, để cùng há» cá» hà nh niá»m tin nÆ¡i Chúa và cÅ©ng để há»c nÆ¡i lòng bác ái và sá»± kiên trì cá»§a há» trong ná»— lá»±c tìm kiếm hoà bình và hoà hợp.
ÄTC cám Æ¡n tổng thống và HÄGM Colombia đã má»i ngà i viếng thăm nhân dân và đất nước nà y. Ngà i cÅ©ng cám Æ¡n từng ngưá»i dân Colombia tiếp đón ngà i trong con tim và tất cả những ai đã là m việc nhiá»u để chuẩn bị cho chuyến viếng thăm nà y.
Nhắc lại khẩu hiệu cá»§a chuyến công du là “Chúng ta hãy Ä‘i bước đầu tiên†ÄTC nói nó nhắc nhở cho má»i ngưá»i biết rằng cần luôn luôn Ä‘i bước đầu tiên cho bất cứ sinh hoạt và dá»± án nà o. Nó cÅ©ng thúc đẩy chúng ta hãy là những ngưá»i đầu tiên yêu thương, xây dưng các cây cầu và tạo dá»±ng tình huynh đệ.  Äi bước đầu tiên khÃch lệ chúng ta Ä‘i ra để gặp gỡ tha nhân, giang tay ra cho há», và trao đổi dấu chỉ hoà bình. Hoà bình là điá»u Colombia Ä‘ang tìm kiếm và là m việc từ bao lâu nay để đạt được nó. Má»™t ná»n hoà bình ổn định, lâu dà i để chúng ta có thể nhìn nhau và đối xá» vá»›i nhau như anh em, chứ không phải như kẻ thù. Hoà bình nhắc nhá»› chúng ta rằng chúng ta tất cả Ä‘á»u là con cái cá»§a cùng má»™t Cha, là Äấng yêu thương chúng ta và an á»§i chúng ta. Tôi hân hạnh viếng thăm vùng đất giầu lịch sá», văn hoá, đức tin, các ngưá»i nam nữ đã cương quyết và kiên trì là m việc để khiến cho nó trở thà nh má»™t nÆ¡i, trong đó ngá»± trị sá»± hoà hợp và tình huynh đệ, trong đó Tin Mừng được nháºn biết và yêu mến, trong đó nói anh chị em không phải là má»™t dấu chỉ xa lạ nhưng má»™t kho tà ng Ä‘Ãch thá»±c cần che chở và bênh vá»±c. Thế giá»›i ngà y nay cần có các cố vấn cá»§a hoà bình và đối thoại. Cả Giáo Há»™i cÅ©ng được má»i gá»i cho nhiệm vụ nà y, để thăng tiến sá»± hoà giải vá»›i Chúa và vá»›i các anh em, nhưng cÅ©ng hoà giải vá»›i môi sinh, là má»™t công trình tạo dá»±ng cá»§a Thiên Chúa mà chúng ta Ä‘ang khai thác má»™t cách rừng rú.
Ước chi chuyến viếng thăm nà y giống như má»™t vòng tay ôm huynh đệ cho từng ngưá»i trong anh chị em, và ước chi anh chị em cảm nháºn được sá»± á»§i an và hiá»n dịu cá»§a Chúa.
Anh chị em Colombia thân mến, tôi ước mong sống các ngà y nà y với anh chị em với tâm hồn tươi vui, với lòng biết ơn Chúa. Tôi ôm anh chị em trong vòng tay với lòng trìu mến, và tôi xin Chúa chúc là nh cho anh chị em, che chở đất nước của anh chị em và ban hoà bình cho nó. Và tôi xin Mẹ chúng ta là Trinh Nữ Thánh lo lắng cho anh chị em. Và xin anh chị em đừng quên cầu nguyện cho tôi.
** Như đã nói, ÄTC Phanxicô là vị Giáo Hoà ng thứ ba viếng thăm Colombia. Vị đầu tiên là ÄGH Phaolo VI công du Colombia trong các ngà y tá» 22 tá»›i 25 tháng 8 năm 1968. Äã có nhiá»u biến cố,trong đó ngoà i các cuá»™c gặp gỡ theo nghi thức, đáng ghi nhá»› là lá»… truyá»n chức cho 200 Linh mục và Phó tế, thánh lá»… cho nông dân, khánh thà nh Há»™i nghị khoáng đại cá»§a Liên HÄGM châu Mỹ Latinh CELAM và là m phép trụ sở CELAM. Ngoà i ra Äức Phaolô VI cÅ©ng đã gặp gỡ các vị đại diện các Giáo Há»™i Kitô và cá»™ng Ä‘oà n Do thái.
Vị thứ hai là ÄGH Gioan Phaolô II công du Colombia trong các ngà y từ mùng 1 tá»›i mùng 8 tháng 7 năm 1986. Äức Gioan Phaolô II đã viếng thăm các thà nh phố Bogota, Chiquinquirá, Cali, Tumaco, Popayan, Pereira, Chinchiná, Medellin, Armero, Lerida, Bucaramanga, Cartegena và Barranquilla. Äã có khoảng 30 biến cố trong đó có lá»… nghi thánh hiến dân nước Colombia cho Äức Mẹ, các cuá»™c gặp gỡ vá»›i dân nghèo các khu xóm ổ chuá»™t tại Bogota và Medellin, vá»›i Há»™i nghị các tu sÄ© châu Mỹ Latinh, vá»›i các Giám Mục Liên HÄGM châu Mỹ Latinh CELAM, vá»›i các thổ dân, viếng má»™ thánh Pietro Claver và sứ Ä‘iệp gá»i các tù nhân toà n nước qua Radio.
Vị Giáo Hoà ng thứ ba thăm Colombia là ÄTC Phanxicô. Trong ngà y đầu ÄTC sẽ gặp gỡ các giá»›i chức lãnh đạo chÃnh trị xã há»™i và HÄGM Colombia cÅ©ng như Ban thưá»ng vụ cá»§a Liên Há»™i Äồng Giám Mục Châu Mỹ Latinh gá»i tắt là CELAM, rồi chá»§ sá»± Thánh Lá»… cho tÃn hữu tại Công viên Simon Bolivar trong thá»§ đô Bogotá.
Thứ sáu mùng 8 ÄTC sẽ viếng thăm tổng giáo pháºn Villavicencio cách thá»§ đô Bogotà 94 cây số và chá»§ sá»± Thánh Lá»… phong Chân Phước cho hai vị Tôi tá»› Chúa là Jesus Emilio Jaramillo Monsalve, GM Arauca, và Pedro Maria Ramirez Ramos, linh mục giáo pháºn tại khu đất trống Catama bên ngoà i thà nh phố Villavicencio. Và o ban chiá»u ÄTC sẽ chá»§ toạ cuá»™c gặp gỡ hoà giải quốc gia và kÃnh viếng Thánh Giá Hoà Giải tại công viên các vị láºp quốc, nÆ¡i có bảng tổng kết số các nạn nhân bị bắt cóc, bị sát hại hay chết vì mìn chống ngưá»i trong cuá»™c ná»™i chiến dà i từ năm 1964 tá»›i năm 2016.
Thứ bẩy mùng 9 ÄTC sẽ Ä‘i thăm tổng giáo pháºn Medellin cách thá»§ đô Bogotà 215 cây số, và sẽ chá»§ sá»± Thánh Lá»… cho tÃn hữu tại phi trưá»ng Enrique Olaya Herrera. Ban chiá»u ngà i sẽ thăm các trẻ em tà n táºt tại nhà gia đình Hogar San Jose truá»›c khi đến trung tâm Macarena để gặp gỡ các linh mục tu sÄ© nam nữ, chá»§ng sinh và các gia đình cá»§a há».
Chúa Nháºt ÄTC sẽ viếng thăm tổng giáo pháºn Cartagena, là m phép các viên đá xây nhà cho ngưá»i không nhà và trung tâm Talita Kum lo cho các nạn nhân nạn buôn ngưá»i. Buổi trưa ÄTC Ä‘á»c kinh Truyá»n Tin gần nhà thá» thánh Pietro Claver thăm Ä‘á»n thánh. Và o ban chiá»u ngà i chá»§ sá»± Thánh Lá»… cho tÃn hữu trong khu vá»±c hải cảng Contecar, trước khi từ giã Colombia để vá» Roma.
** Colombia rá»™ng hÆ¡n 1 triệu 130 ngà n cây số vuông có hÆ¡n 48 triệu dân, 93,9% theo công giáo. Giáo Há»™i có 78 giáo pháºn, 4.397 giáo xứ và 2.769 trung tâm mục vụ. Nhân lá»±c cá»§a Giáo Há»™i gồm 128 Giám Mục, 7.236 Linh Mục giáo pháºn, 2.324 linh mục dòng, 593 Phó tế  vÄ©nh viá»…n, 3.416 đại chá»§ng sinh, 1.058 tu huynh, 13.874 nữ tu, 369 thà nh viên các tu há»™i Ä‘á»i, 33.358 thừa sai giáo dân, 55.376 giáo lý viên. TÃnh bình quân má»—i linh mục phải trông coi khoảng hÆ¡n 4.700 giáo dân. Giáo Há»™i cÅ©ng có 4.167 trung tâm giáo dục tổng cá»™ng có gần 1,7 triệu há»c sinh sinh viên. Ngoà i ra Giáo Há»™i cÅ©ng Ä‘iểu khiển 1.762 trung tâm bác ái xã há»™i.
Trước khi ngưá»i Tây Ban Nha tá»›i đô há»™, Colombia là vùng đất cá»§a thổ dân Muisca chuyên sống vá» nghá» nông. Ngưá»i thám hiểm Tây Ban Nha đầu tiên đặt chân lên đất Colombia năm 1499 là ông Alonso de Ojeda. Thà nh phố đầu tiên được thà nh láºp năm 1525 là Santa Marta. Tiếp theo đó là thà nh phố Cartagena năm 1533 và Santa Fe de Bogotà năm 1538.
Sau khi ngưá»i Muisca bị thua tráºn vùng nà y được gá»i là Vương quốc má»›i cá»§a Granada và tuỳ thuá»™c phó vương quốc Peru bao gồm nước Colombia hiện nay, Venezuela, Ecuador và Panamá. Trong các năm 1717-1739 Phó vương quốc Granada được thà nh láºp, tách rá»i khá»i Phó vương quốc Perù. Năm 1781 xảy ra cuá»™c nổi loạn đầu tiên chống ngưá»i Tây Ban Nha tại miá»n bắc  Colombia, nhưng bị đà n áp đẫm máu. Tháng 8 năm 1819 ngưá»i Tây Ban Nha thua tráºn tại Boyacá. Tháng 12 cùng năm Simón Bolivar anh hùng cá»§a ná»n độc láºp tiến và o Bogota và thà nh láºp cá»™ng hoà Colombia vÄ© đại. Nhưng tên gá»i và cấu trúc như hiện nay đã chỉ có từ năm 1886.
Cuá»™c sống chÃnh trị tại Colombia đã bị ghi dấu từ lâu Ä‘á»i bởi sá»± đụng độ giữa phe cấp tiến và phe bảo thá»§ và từ tháºp niên 1960 Colombia đã lâm cảnh ná»™i chiến giữa các lá»±c lượng vÅ© trang cách mạng Colombia viết tắt là FARC và Quân đội giải phóng quốc gia viết tắt là ELN. Thêm và o đó còn có các nhóm dân quân cá»±c hữu thuá»™c lá»±c lượng Tá»± vệ thống nhất Colombia viết tắt là AUC, bị giải tán sau các thoả hiệp vá»›i chÃnh quyá»n năm 2005.
Ngà y 23 tháng 6 năm 2016 sau gần 4 năm thương thuyết và sau các thất bại hồi tháºp niên 1980 và 1990 thoả hiệp hoà bình đã được ký kết tại La Habana thá»§ đô Cuba, chấm dứt 52 năm ná»™i chiến giữa quân đội chÃnh phá»§ và lá»±c lượng FARC.
Linh Tiến Khải
RV

