�ức Phanxicô thăm Hội đư�ng Do Thái ở Roma: ‘Quá khứ phải là bài h�c cho hiện tại và tương lai’

45374539

‘Quá khứ phải là bài h�c cho hiện tại và tương lai. Thảm h�a diệt chủng th�i �ức quốc xã dạy chúng ta biết cần phải cảnh giác tối đa để can thiệp đúng lúc nhằm bảo vệ phẩm giá con ngư�i và hòa bình.’

Ngài đến sớm trước 10 phút, bằng chiếc Ford Focus quen thuộc. Không có đoàn rước, không có đoàn tùy tùng. Chào đón ngài là bà Ruth Dureghello, chủ tịch cộng đồng Do Thái ở Roma, ông Renzo Gattegna, chủ tịch Liên hiệp Cộng đồng Do Thái ở �, và ông Mario Venezia, chủ tịch Tổ chức Bảo tàng Holocaust. �ức Phanxicô đặt lẵng hoa trắng dưới bước tư�ng tưởng niệm cuộc trục xuất ngư�i Do Thái hồi năm 1943. Rồi ngài đi xuống đư�ng Via Catalana, đặt một lẵng hoa nữa nơi bức tư�ng tưởng niệm Stefano Gaj Taché, cậu bé bị giết trong vụ khủng bố 1982. �ức Giáo hoàng cũng thăm h�i thân quyến của cậu.

Vài phút sau, �ức Phanxicô ôm chào Giáo sỹ trưởng thành Roma, Riccardo Di Segni, và đi vào Hội đư�ng. Trong gần nữa gi�, �ức Phanxicô đi quanh hội đư�ng, bắt tay và ôm chào những ngư�i hiện diện, thể hiện rõ chi�u kích cốt yếu của chuyến viếng thăm này, là thân ái và bằng hữu.

Bà Dureghello, chủ tịch cộng đồng Do Thái, xúc động hiện rõ trên mặt: ‘Hôm nay, chúng ta một lần nữa viết lại lịch sử.’ Bà nhắc lại những l�i của �ức Phanxicô chống lại chủ nghĩa bài Do Thái, và chống những ai bác b� quy�n tồn tại của dân Israel. Bà cảnh báo rằng, ‘hòa bình không đạt được bằng khủng bố, bằng dao súng, hay gây đổ máu trên các ngả đư�ng Jerusalem, Tel Aviv, Ytamar, Beth Shemesh và Sderot .. Tất cả chúng ta cần phải chặn đứng chủ nghĩa khủng bố. Không chỉ khủng bố ở Madrid, Luân �ôn, Brussels và Paris, mà còn là chủ nghĩa khủng bố đang tác hại lên Israel mỗi ngày. Chủ nghĩa khủng bố không bao gi� là chính đáng.’

Giáo sỹ trưởng thành Roma, Di Segni, giải thích rằng, ‘Theo truy�n thống pháp chế Rabbi, một hành động lặp lại 3 lần, trở thành một chazaqà, một tục lệ quen thân. �i�u này chắc chắn là dấu chỉ cụ thể cho một kỷ nguyên mới.’ Tác động của sự kiện này rất cao xa và đem lại thông điệp sinh ích lợi cho toàn thế giới. Rồi ông nhắc v� Năm Toàn xá trong truy�n thống Do Thái: ‘Khi mở Cánh Cửa, thì đ�c câu này ‘Mở cửa công chính.’ Bất kỳ ngư�i Do Thái nào nghe đi�u này hẳn sẽ thấy quen thuộc. �ây là câu trong Thánh vịnh mà chúng tôi trích lại trong nghi thức ngày lễ. �i�u này cho thấy những con đư�ng khác biệt và tách r�i của hai tôn giáo, cũng có cùng một di sản chung, đ�u được xem là thiêng liêng. Tất cả chúng ta đ�u ch� đợi th�i điểm này, chúng ta không biết còn bao lâu nữa thì sự phân rẽ này sẽ biến mất. Chúng tôi chào đón �ức Giáo hoàng khi ngài nói rằng, để vẫn được tôn tr�ng và b�n vững, các tôn giáo khác biệt, không được biện minh cho hận thù và bạo lực. Thay vào đó, phải đong đầy tình bạn và cộng tác. Các cảm nghiệm, giá trị, truy�n thống, và tư tưởng cao đẹp xác định căn tính của chúng ta phải được dùng để phục vụ cộng đồng.’

Rồi �ức Phanxicô mở l�i, “Todà rabbà� bằng tiếng Do Thái, cảm ơn sự chào đón nồng hậu. Ngài nhắc lại rằng, ‘T� th�i ở Buenos Aires, tôi đã thư�ng đến các hội đư�ng và gặp các cộng đoàn quy tụ ở đó, được dự các nghi lễ và tưởng nhớ của Do Thái mắt thấy tai nghe. Một mối dây thiêng liêng đã mở đư�ng cho sự phát triển tình thân thật sự và cũng khơi dậy một nỗ lực chung.’ �ức Phanxicô nói v� ‘mối liên kết độc nhất vô nhị giữa ngư�i Do Thái và Kitô hữu, từ đó cho cả hai cảm nhận nhau như anh chị em, được hiệp nhất bởi một Thiên Chúa duy nhất và bởi di sản thiêng liêng phong phú chung.’

�ức Phanxicô dùng một l�i mà thánh Gioan Phaolô II đã nói v� ngư�i Do Thái: ‘Các anh cả.’ Thật vậy, ‘các bạn là anh chị cả trong đức tin. Tất cả chúng ta ở trong một gia đình, là gia đình của Thiên Chúa. Ngài đồng hành với chúng ta và bảo vệ chúng ta, bởi chúng ta là Dân của Ngài. Là ngư�i Do Thái và Công giáo, chúng ta được kêu g�i thực thi trách nhiệm của mình đối với thành phố này, đóng góp và khích lệ giải pháp cho nhi�u vấn đ� dai dẳng.’

Trích văn kiện Nostra Aetate, �ức Giáo hoàng nhắc lại rằng, ‘Giáo hội bác b� m�i dạng bài Do Thái và lên án m�i dạng xúc phạm, kỳ thị và bách hại bài Do Thái.’ Ngài cũng nhắc lại tầm quan tr�ng của một nghiên cứu thần h�c sâu xa hơn: ‘Kitô hữu không thể hiểu mình mà không hướng v� gốc rễ Do Thái. Và Giáo hội, tuyên xưng ơn cứu đột qua đức tin nơi Chúa Giêsu Kitô, vẫn nhìn nhận sự chắc chắn của tình yêu không chút dao động và luôn thành tín mà Thiên Chúa dành cho Israel.
‘Từ kẻ thù và ngư�i lạ, chúng ta trở nên bạn bè và anh em.’

Chúng ta không được làm ngơ trước những thách thức mà thế giới đang phải đối diện hiện th�i. Cần phải có một sinh thái chung phần, và các Kitô hữu cũng như ngư�i Do Thái chúng ta có thể và phải truy�n cho toàn thể nhân loại biết thông điệp chăm sóc tạo vật trong Kinh thánh. Chiến tranh, xung đột, bạo lực và bất công, đang làm tổn thương nhân loại sâu sắc. Và chúng ta cần phải hiệp lực vì hòa bình và công lý.

Bạo lực chống lại con ngư�i, là đi ngược với bất kỳ giá trị tôn giáo đích thực nào, và đặc biệt là 3 tôn giáo hữu thần lớn … M�i con ngư�i, tạo vật của Thiên Chúa, là anh chị em với chúng ta, cho dù gốc gác hay cảm tình tôn giáo của h� có thế nào đi nữa. Mỗi một ngư�i phải được trân tr�ng, như Thiên Chúa đã trân tr�ng, Ngài đưa bàn tay thương xót của Ngài ra cho tất cả m�i ngư�i, bất kể đức tin hay thuộc nhóm nào, và Ngài chăm lo cho những ai cần Ngài nhất, là ngư�i nghèo, ngư�i bệnh, ngư�i ngoài rìa xã hội, ngư�i vô lực. Khi sự sống đang gặp nguy hiểm, chúng ta càng phải bảo vệ hơn nữa. Bạo lực hay cái chết sẽ phải tan biến trước Thiên Chúa, là Chúa của yêu thương và sự sống. Chúng ta phải cầu nguyện kiên vững, để giúp mình đưa ra thực hành lý luận hòa bình, hòa giải, tha thứ và sự sống.’

Cuối cùng, �ức Giáo hoàng nhớ lại nạn diệt chủng ngư�i Do Thái. ‘Sáu triệu ngư�i, chỉ vì là ngư�i Do Thái, mà trở thành nạn nhân của sự dã man bất nhân nhất do tay một hệ tư tưởng muốn thế chỗ Thiên Chúa. Ngày 16-10-1943, hơn ngàn ngư�i, đàn ông đàn bà trẻ em Do Thái ở Roma bị đẩy đến Auschwitz. Hôm nay, tôi muốn tưởng nhớ h� cách đặc biệt. Những đau khổ, sợ hãi, và nước mắt của h�, thế giới sẽ không bao gi� quên. Và Quá khứ phải là bài h�c cho hiện tại và tương lai. Thảm h�a diệt chủng th�i �ức quốc xã dạy chúng ta rằng cần phải cảnh giác tối đa để nhanh chóng hành động bảo vệ cho phẩm giá con ngư�i và hòa bình. Tôi muốn bày t� sự chung lòng của mình với m�i chứng nhân nạn Holocaust hiện đang còn sống. Và tôi xin chào đặc biệt những ai hiện diện hôm nay.

Shalom Alechem! Bình an ở cùng anh chị em!’

J.B. Thái Hòa chuyển dịch