NươÌc ta haÌ€ng ngà n năm BăÌc thuộc,
Văn hoÌa từ BăÌc quôÌc truyền lan.
Từ triều Ä‘iÌ€nh tÆ¡Ìi thần dân,
Một nền Nho học dần dần nhập vô.
Qua nhiều đời suy tư saÌng taÌ£o,
MÆ¡Ìi thaÌ€nh nên một mẫu CHỮ NÔM.
Người Nam sử duÌ£ng sÆ¡Ìm hôm,
Theo tiêÌng bản Ä‘iÌ£a – ngữ ngôn nươÌc miÌ€nh.
Song mẫu chử vẫn hiÌ€nh HaÌn tự,
Thời gian hoÌ£c thông chữ – daÌ€i lâu.
Vậy nên phần lÆ¡Ìn dân ngheÌ€o,
Vẫn Ä‘aÌ€nh thâÌt hoÌ£c, tủi sầu triền miên.
Bỗng Nguồn SaÌng bừng lên chiêÌu doÌ£i,
Khi caÌc Thừa Sai tÆ¡Ìi đâÌt naÌ€y.
Giảng truyền ÄaÌ£o ThaÌnh ChuÌa Trời,
ThÃªÌ kỷ XVI (1533) caÌc NgaÌ€i đặt chân.
Äể daÌ£y ÄaÌ£o thêm phần thuận lợi,
Äể dự toÌ€ng hoÌ£c hỏi được nhanh.
CaÌc NgaÌ€i nghĩ: việc hoÌ£c haÌ€nh,
Cần coÌ loaÌ£i chữ hoÌ£c nhanh, Ä‘aÌ£i traÌ€.
CoÌ một viÌ£ thật laÌ€ thông tuệ,
Dùng chữ La-tinh để định âm,
GheÌp vần theo tiêÌng người Nam,
TaÌ£o thêm năm dâÌu thanh âm rõ raÌ€ng.
Người An-Nam hân hoan xiêÌt kể,
ViÌ€ chữ naÌ€y hoÌ£c dễ lăÌm thay!
Chỉ cần hoÌ£c iÌt thaÌng trời,
Äã thoaÌt muÌ€ chữ, Ä‘oÌ£c ngay rẽ raÌ€nh.
Thoạt đầu để học nhanh kinh bổn,
Sau lan ra khăÌp chôÌn moÌ£i nÆ¡i.
Từ trong ÄaÌ£o đêÌn ngoaÌ€i đời,
Mở trường lÆ¡Ìp daÌ£y cho người biÌ€nh dân.
CaÌ€ng ngaÌ€y caÌ€ng thâÌy phần tiện duÌ£ng,
CaÌc nhaÌ€ nho rồi cũng hoÌ£c qua.
Äã thaÌ€nh QUÔÌC NGỮ nươÌc nhaÌ€,
SuôÌt bôÌn thÃªÌ kỷ dân ta đồng haÌ€nh.
Nay tâÌt cả: SaÌch, Kinh, Bổn, Lễ,
ÄêÌn Văn hoÌa, Kinh têÌ, NgoaÌ£i giao,
Hết moÌ£i bậc hoÌ£c thâÌp cao,
Hội nhập thuận lợi, tiêÌn vảo văn minh.
CHỮ QUÔÌC NGỮ thaÌ€nh hiÌ€nh như vậy,
Song hậu sinh coÌ mâÌy ai hay?!
Cha ÄăÌc Lộ taÌ£o chữ naÌ€y
Äể cho người Việt ngaÌ€y nay hưởng duÌ€ng.
P/s : Cha ÄăÌc Lộ ( LM Alexandre de Rhodes) DoÌ€ng Tên sang truyền giaÌo ở An-nam 1624-1646
Hùng Vũ

