Linh mục Ron Rolheiser, OMI
Tất cả Ä‘á»u là tặng váºt. Äây là má»™t nguyên tắc căn bản táºn cùng cá»§a má»i linh đạo, má»i luân lý và giá»›i răn. Tất cả Ä‘á»u là tặng váºt. Chẳng có gì có thể tuyên bố tuyệt đối là cá»§a chúng ta. Sá»± nhạy cảm luân lý và tôn giáo chân chÃnh phải giúp chúng ta nháºn ra Ä‘iá»u nà y. Chúng ta không có quyá»n chiếm hữu hoà n toà n sá»± gì.
Và đây không phải má»™t nháºn thức tá»± nhiên mà có. Cách đây và i năm, má»™t nhà sư đã chia sẻ vá»›i tôi rằng suốt những năm đầu và o chùa, ông đã phẫn uất đến thế nà o khi luôn phải há»i xin Trụ trì má»—i khi muốn có Ä‘iá»u gì đó. “Tôi từng nghÄ© rằng chuyện đó tháºt ngu ngốc, tôi là má»™t ngưá»i trưởng thà nh, váºy mà phải há»i xin bá» trên má»—i khi muốn Ä‘iá»u gì đó. Nếu tôi muốn có áo má»›i, tôi phải há»i xin Trụ trì cho tôi được phép mua nó. Tôi nghÄ© tháºt là lố bịch khi biến má»™t ngưá»i trưởng thà nh hạ giá xuống như má»™t đứa trẻ.â€
Nhưng rồi đến má»™t ngà y, ông cảm nháºn: “Tôi không chắc vì sao, nhưng má»™t ngà y ná» tôi nháºn ra rằng có má»™t mục Ä‘Ãch và khôn ngoan trong việc phải xin phép má»i thứ. Tôi nháºn ra rằng chúng ta chẳng có gì tá»± nhiên là cá»§a chúng ta và chẳng có gì chúng ta chiếm hữu là m cá»§a riêng mình. Tất cả Ä‘á»u là tặng váºt. Tất cả Ä‘á»u phải xin. Chúng ta cần biết Æ¡n vÅ© trụ và Thượng đế vì đã cho chúng ta dù chỉ má»™t chút không gian nhá» nhoi. Giá» má»—i khi xin phép Trụ trì những lúc cần gì đó, tôi không còn cảm thấy mình là con nÃt nữa. Mà tôi thấy mình hòa hợp vá»›i đưá»ng lối cá»§a vạn váºt, má»™t vÅ© trụ cá»§a tặng váºt mà trong đó không ai trong chúng ta có quyá»n tuyên bố chiếm hữu tuyệt đối bất kỳ Ä‘iá»u gì.â€
Äây là sá»± khôn ngoan luân lý và tôn giáo, nhưng sá»± khôn ngoan nà y Ä‘i ngược lại đặc tÃnh thống trị trong ná»n văn hóa cá»§a chúng ta và cả những xu thế mạnh nhất cá»§a chúng ta nữa. Từ cả bên trong và bên ngoà i, chúng ta Ä‘á»u nghe vang vá»ng má»™t lá»i thế nà y: Nếu bạn không thể chiếm được Ä‘iá»u bạn mong muốn thì bạn là kẻ yếu Ä‘uối, và yếu Ä‘uối cả hai mặt. Thứ nhất, bạn là ngưá»i yếu Ä‘uối, quá rụt rè để chiếm lấy những gì là cá»§a mình. Thứ hai, bạn bị sá»± tháºn trá»ng cá»§a tôn giáo và luân lý là m suy yếu nên không thể nắm lấy thá»i cÆ¡ cá»§a mình. Không chiếm lấy những gì là cá»§a mình, không phải là nhân đức mà là sai lầm.
Äây cÅ©ng chÃnh là tiếng nói mà nhà sư trên đã nghe trong thá»i trai trẻ, và vì thế mà nhà sư thấy phẫn uất và thấy mình non ná»›t.
Nhưng Chúa Giêsu không nói những lá»i như thế. Kinh thánh chỉ ra khá rõ rằng Chúa Giêsu sẽ không quá để tâm và o những thái độ cương quyết, hung hăng và tÃch trữ trong xã há»™i, không xem chúng là tÃnh cách đáng ngưỡng má»™. Tôi không nghÄ© Chúa Giêsu sẽ hưởng ứng sá»± hâm má»™ cá»§a chúng ta dà nh cho những ngưá»i nổi tiếng và già u có, những ngưá»i tuyên bố mình có quyá»n trên tà i sản và danh vá»ng cá»±c độ cá»§a mình. Chúa Giêsu nói rằng con lạc đà chui qua lá»— kim còn dá»… hÆ¡n ngưá»i già u có và o thiên đà ng, nhưng hẳn có thể nói rõ thêm rằng: “Trừ phi, ngưá»i già u đó, nên như đứa trẻ, xin phép vÅ© trụ, xin phép cá»™ng đồng, và xin phép Chúa, má»—i khi mua má»™t chiếc áo má»›i!†Khi Chúa Giêsu bảo chúng ta rằng trẻ con và ngưá»i nghèo dá»… và o thiên đà ng nhất, thì không phải là Ngà i Ä‘ang thần tượng hóa sá»± ngây thÆ¡ và nghèo khổ đâu. Mà Ngà i Ä‘ang nêu báºt nhu cầu phải nháºn ra và thừa nháºn sá»± lệ thuá»™c cá»§a mình. Xét táºn cùng, chúng ta không tá»± là m nên con ngưá»i mình và chẳng có gì tất yếu là cá»§a chúng ta cả.
Khi tôi còn ở nhà táºp, má»™t giám táºp đã cố ghi khắc cho chúng tôi ý nghÄ©a cá»§a sá»± khó nghèo tu sỹ, bằng cách bảo chúng tôi viết lên toà n bá»™ sách vở hai chữ La Tinh: Ad Usum. NghÄ©a là : Äể dùng. Việc nà y là để chúng tôi hiểu rằng, quyển sách nà y được giao cho chúng tôi sá» dụng, chứ chúng tôi không chiếm hữu nó tuyệt đối. Nó chỉ là cá»§a chúng tôi tạm thá»i mà thôi. Và như thế, má»i thứ khác được trao cho chúng ta sá» dụng riêng cÅ©ng váºy, từ bà n chải đánh răng cho đến chiếc áo mang trên ngưá»i. Chúng không tháºt sá»± là cá»§a chúng ta, mà chỉ đơn giản là được trao cho chúng ta sá» dụng.
Má»™t trong các bạn táºp sinh cá»§a tôi đã rá»i dòng và là m bác sÄ©. Anh vẫn là bạn thân vá»›i chúng tôi, và má»™t hôm ná» anh chia sẻ vá»›i chúng tôi rằng, dù giá» là bác sÄ©, anh vẫn viết những lá»i đó trong má»i quyển sách cá»§a mình. “Tôi không còn ở trong dòng tu, và không có lá»i khấn khó nghèo, nhưng nguyên tắc mà giám táºp dạy cho chúng ta vẫn có giá trị vá»›i tôi. Xét cho cùng, chúng ta không sở hữu thứ gì. Những quyển sách đó tháºt sá»± không phải là cá»§a tôi. Chúng được trao cho tôi sá» dụng tạm thá»i. Chẳng có gì thuá»™c vá» ai, và không bao giỠđược quên Ä‘iá»u đó.â€
Má»™t ngưá»i trưởng thà nh phải xin phép để mua má»™t chiếc áo không phải là chuyện xấu. Mà nó nhắc cho chúng ta nhá»› rằng vÅ© trụ thuá»™c vá» tất cả má»i ngưá»i và tất cả chúng ta phải biết Æ¡n khi có được dù chỉ là má»™t không gian nhá» cho mình.
J.B. Thái Hòa chuyển dịch
RV

