Linh mục Dòng Äa Minh Henry Donneaud, ngưá»i đã tháp tùng cá»™ng Ä‘oà n Phúc Tháºt(Béatitudes) trong việc tái xây dá»±ng lại cá»™ng Ä‘oà n, cha phân tÃch má»™t và i trệch đưá»ng mà phong trà o đã gặp phải.
Báo Tháºp giá: Dù cho tất cả những gì phong trà o Canh tân đặc sá»§ng mang lại cho Giáo há»™i, chúng ta không thể che giấu má»™t số lệch lạc cá»§a phong trà o Canh tân đặc sá»§ng.
Linh mục Henry Donneaud: Từ sá»± việc há» muốn “kết†trá»±c tiếp vá»›i Thần KhÃ, phong trà o Canh tân có khuynh hướng xem thưá»ng các trung gian. Äó cÅ©ng là má»™t Ãt tá»™i từ khi sinh ra cá»§a há». Chúa luôn nói vá»›i chúng ta qua trung gian, dù là trong lãnh vá»±c thiêng liêng cá»§a Dòng, cá»§a truyá»n thống. Canh tân đặc sá»§ng đã có khuynh hướng đặt ưu tiên lên cái tức thì, má»™t sá»± trương phồng cảm xúc nhạy cảm. Và dụ ngưá»i mục tá» thức dáºy buổi sáng, khẳng định Thần Khà trong đêm đã cho mình cảm nghiệm phải là m nà y là m kia…
Æ n cá»§a Chúa Thánh Thần đôi khi là m xáo trá»™n, là m phiá»n nhiá»…u. Äiá»u nà y đòi há»i phải được Ä‘iá»u chỉnh, được phân định theo thá»i gian. Chúng ta không thể tránh suy nghÄ©, chất vấn, chỠđợi. Chẳng hạn bây giá», ở cá»™ng Ä‘oà n Phúc Tháºt, tất cả các anh chị em trẻ phải được há»c thần há»c.
Giáo hội có thiếu kiểm soát phong trà o Canh tân không?
Các cá»™ng Ä‘oà n Canh tân ở Pháp bị bá» mặc há» tá»± lo trong má»™t thá»i gian dà i. Sinh động cá»§a hỠđược cá»§ng cố trong ý tưởng, há» là tương lai cá»§a Giáo há»™i, há» nháºn má»™t cái gì má»›i, đặc sá»§ng Chúa Thánh Thần, mà Giáo há»™i không thể nà o hiểu há», và cÅ©ng không nên xen lẫn và o những gì há» Ä‘ang sống. Äiá»u nà y đã nuôi dưỡng má»™t cách nà o đó tinh thần tá»± đủ và biện minh cho sá»± thiếu kiểm soát cá»§a Giáo há»™i vá» mặt thần há»c-thiêng liêng. Và dÄ© nhiên là không thể tránh được các lạm dụng ở đây.
Sự thiếu kiểm soát của Giáo hội có phải là do một số giám mục từ lâu ngỠvực hỠkhông?
Trên thá»±c tế có má»™t và i giám mục ngá» vá»±c, tháºm chà còn chống đối vá»›i phong trà o Canh tân, vì trong những năm 1970, phong trà o Canh tân Ä‘i theo má»™t hướng khác, khác vá»›i hướng Công giáo Tiến hà nh hồi đó. Tuy nhiên những ngưá»i khác có ấn tượng bởi sức sống năng động, các Æ¡n gá»i, các cách biểu cảm má»›i, vui vẻ, có niá»m tin, trong năng động cá»§a Công đồng, há» là những ngưá»i bảo vệ nhưng không đủ để há» nhìn thấy các sai sót cá»§a mình. Phải cần thá»i gian để các giám mục sáng suốt hÆ¡n, nháºn biết Ä‘iá»u tốt do phong trà o Canh tân mang lại, nhưng đồng thá»i cÅ©ng đòi há»i cao hÆ¡n ở phong trà o.
Äối diện vá»›i các trệch đưá»ng nà y, má»™t và i ngưá»i nhắc lại câu nói trong Phúc Âm: “Xem quả biết cây†để đặt câu há»i vá» tÃnh pháp lý cá»§a phong trà o canh tân đặc sá»§ng…
Như dụ ngôn vá» cá» lùng trong Phúc Âm, phải chá» cá» lùng má»c lên cao, đó là bà ẩn và khá nham hiểm cho ai nói cánh đồng nà y là hoà n toà n xấu hay hoà n toà n tốt.
Chỉ cần lấy và dụ các nhà Dòng trong lãnh vá»±c giáo dục cá»§a thế ká»· 19 ở Pháp cÅ©ng như ở Québec, Canada thì hiểu: há» là m vô số Ä‘iá»u tốt, các tu sÄ© nam nữ đã xây dá»±ng các trưá»ng há»c khắp nÆ¡i, ở những nÆ¡i không có trưá»ng công láºp. Nhưng trong cá»™ng đồng cá»§a há» lại có những ngưá»i ấu dâm, và khuynh hướng im lặng trước các lạm dụng nà y, há» phải để má»™t thá»i gian má»›i nói lên… CÅ©ng váºy, phong trà o Canh tân má»›i đầu là ơn Chúa Thánh Thần, cho các hoa quả tốt, nhưng dần dần cá» lùng má»c. Tuy nhiên chúng ta không thể là m giảm giá trị cá»§a phong trà o qua các lệch lạc nà y. Khi cái gì má»›i phát sinh trong Giáo há»™i, thì không phải láºp tức được ổn định đâu và o đó.
Äức Phanxicô đã xác quyết, phong trà o Canh tân phải tưới tẩm cho toà n Giáo há»™i, nhưng ngà i cÅ©ng nghiêm khắc và ý thức các xu hướng đôc tà i trong các cá»™ng Ä‘oà n. Äể tìm được sá»± cân bằng, phong trà o Canh tân phải bá»n theo thá»i gian mà không mất căn tÃnh cá»§a mình.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Phanxicovn

