Xh 3:1-8,13-15; Tv 103:1-2,3-4,6-7,8-11; 1 Cr 10:1-6,10-12; Lc 13:1-9
Sám hối
Chúng ta đã khởi đầu Mùa Chay bằng nghi thức xức tro trên đầu, má»™t nghi thức tháºt cụ thể để diá»…n tả má»™t trong những mục tiêu cá»§a Mùa Chay, đó là sám hối và trở vá». Trong tâm tình đó, hôm nay và o giữa Mùa Chay, má»™t lần nữa, Mẹ Giáo há»™i má»i gá»i chúng ta tin tưởng và o lòng nhân từ hay tha thứ cá»§a Thiên Chúa để can đảm đứng dáºy, sám hối vá» tất cả những yếu Ä‘uối lỡ lầm cá»§a chúng ta trong cuá»™c sống.
Lá»i Chúa hôm nay kêu gá»i chúng ta hãy ăn năn sám hối. Lá»i kêu gá»i nà y không chỉ nhắm đến những kẻ tá»™i lá»—i mà nhắm đến má»i ngưá»i không trừ ai. Thế nhưng có ngưá»i sẽ thắc mắc: ngưá»i tốt cÅ©ng cần phải sám hối sao?
Trong trưá»ng hợp những ngưá»i được gá»i là tốt, há» vẫn phải sám hối vì những việc tốt lẽ ra há» có thể là m mà lại không là m. Há» giống như cây vả trong bà i Tin Mừng nà y. Ông chá»§ muốn đốn nó không phải vì nó đã sinh ra những trái xấu, mà vì nó không sinh ra những trái vả như nó phải sinh ra. Má»™t cây vả mà không sinh trai vả thì đâu còn là cây vả nữa.
Các kitô hữu Ãt khi tá»± đặt cho mình câu há»i nà y: Äiá»u gì lẽ ra tôi phải là m mà lại không là m? Tiếng gá»i sám hối không chỉ kêu gá»i ta thôi đừng là m Ä‘iá»u xấu nữa, mà còn kêu gá»i ta hãy “sinh trái†bằng những việc tốt. ChÃnh vì thế mà lá»i kêu gá»i nà y nhắm đến má»i ngưá»i
CÅ©ng như má»i ngôn sứ trong Kinh Thánh, Äức Giêsu trước tiên là má»™t nhà giảng đạo, không phải là ngưá»i dạy luân lý dưới hình thức những bà i há»c xã há»™i. Kiểu nói cá»§a Äức Giêsu, mang tÃnh ngăn Ä‘e đáng sợ: “Các ông sẽ chết hết, nếu các ông không thay đổiâ€. Äức Giêsu chấp nháºn tâm lý chung sao? (Ä‘au khổ là sá»± trừng phạt) mà Ngưá»i vừa má»›i phá»§ nháºn? Chắc không phải như váºy? Rõ rà ng Äức Giêsu không nói vá» cái chết thể lý mà những ngưá»i biểu tình bị tà n sát hay những nạn nhân do tháp đổ đã chết. Äức GÃêsu không không Ä‘iên hay ngây ngô. Ngưá»i quá biết ngưá»i công chÃnh cương: phải chết, ChÃnh Ngưá»i cÅ©ng phải lên thà nh Giêrusalem, để bị Philatô giết hại.
Thiên Chúa còn kiên nhẫn đối vá»›i dân Israel, má»—i khi há» gặp sức ép cá»§a Pharaon, hỠđã kêu rên, than trách Maisen và cả Thiên Chúa, nhưng Thiên Chúa đã cho Pharaon cà ng tăng sức ép thì dân cà ng mong sá»›m được giải phóng trở vá» quê hương. Khi dân biết nghe lá»i Maisen ra khá»i Ai Cáºp thì Thiên Chúa cà ng thương yêu cứu chữa há» và ban cho bao nhiêu đặc biệt như: Ä‘i dưới ánh sáng soi đưá»ng ban đêm, đám mây che mát ban ngà y, vượt qua biển đỠbình an, ăn thức ăn linh thiêng, uống nước linh thiêng chảy từ tảng đá.
Thế mà phần đông hỠđã không biết Æ¡n Thiên Chúa, lại còn chống đối, phản loạn, không cần Thiên Chúa. Thiên Chúa đã bá» mặc há» và hỠđã chết, xác há» ngổn ngang trong sa mạc. Thánh Phaolô đã lấy bà i há»c đó để răn dạy giáo Ä‘oà n Corintô và chúng ta. Chúng ta phải lo sám hối đừng tưởng mình vô tá»™i, đừng tưởng mình đứng vững, hãy coi chừng kẻo sa ngã). Sa ngã và chết Ä‘á»i Ä‘á»i là vấn đỠnguy khốn nhất. Lá»i Äức Giêsu kêu gá»i chúng ta hôm nay: “Nếu các ông không chịu sám hối thì các ông cÅ©ng phải chết hết y như váºyâ€, không phải chỉ chết Ä‘á»i nà y mà còn chết Ä‘á»i Ä‘á»i
Nhưng Äức Giêsu, khi có ý đặt mình trên má»™t bình diện khác vá»›i bình diện con ngưá»i: Bình diện chÃnh trị, luân lý hay xã há»™i, Ngưá»i muốn mạc khải má»™t chân- lý tôn giáo. Ngưá»i khẳng định có má»™t cái chết khác, má»™t sá»± hư mất Ä‘á»i Ä‘á»i, mà không ai nghÄ© đến và Ngưá»i không ngừng nhắc đến. “Nếu các ông không ăn năn hối cải, các ông sẽ chết hếtâ€: Không phải cái chết sinh lý mà các bạn nháºn thấy hằng ngà y chung quanh mình, mà là cái chết khác có tÃnh nhiệm mầu do tá»™i lá»—i gây ra. Äức Giêsu không má»i gá»i chúng ta “khám pháâ€: Thá»±c sá»± chúng ta không có cách nà o để kiểm chứng theo lý trÃ, vá»›i mức độ phân tách cá»§a con ngưá»i, những Ä‘iá»u Chúa nói. Äó tháºt là má»™t “mạc khảiâ€, má»™t vấn đỠđức tin.
Äức Giêsu mạc khải cho ta biết má»i ngưá»i Ä‘á»u có tá»™i, và được ban cho cÆ¡ há»™i hoán cải.
Là m thế nà o giải thÃch rằng Chúa Giê-su vừa má»›i từ chối ý tưởng theo đó có những mối liên hệ trá»±c tiếp giữa tai há»a và tá»™i lá»—i, lại ngay tức khắc Ä‘e dá»a thÃnh giả cá»§a Ngà i vá» tá»™i lá»—i? Viá»…n cảnh chung cá»§a các chương 12 và 13 nà y là viá»…n cảnh cá»§a ngà y chung thẩm: phải sám hối nếu muốn thoát khá»i án phạt. Thế nên, ngưá»i ta nghÄ© rằng cái chết thảm hại mà Chúa Giê-su cảnh giác những ngưá»i đối thoại cá»§a Ngà i, thì thuá»™c tráºt tá»± tinh thần: mất sá»± sống trong Nước Trá»i.
Tuy nhiên, trong suốt cuá»™c hà nh trình lên Giê-ru-sa-lem, Chúa Giê-su nhiá»u lần nghÄ© đến dân cá»§a Ngà i, Ä‘a số trong hỠđã không thể nháºn ra Ngà i; Ngà i than trách thà nh thánh Giê-ru-sa-lem vì “đã giết các ngôn sứ và ném đá những kẻ được sai đến vá»›i há»â€ (Lc 13: 34). Trong lá»i kêu gá»i khẩn thiết hãy sám hối trước khi đã quá muá»™n, không phải chúng ta cÅ©ng được má»i gá»i gẫm suy lá»i cảnh báo cá»§a Chúa Giê-su vá» sá»± sụp đổ thà nh thánh Giê-ru-sa-lem và o năm 70 sao? “Nếu các ngươi không chịu hối cải, tất cả các ngươi sẽ bị chết y như váºyâ€.
Chúng ta biết các thói hư táºt xấu giống cá» dại, nÆ¡i đâu cÅ©ng có thể má»c lên mà không cần vun tưới. Cá» dại nÆ¡i lòng ngưá»i cÅ©ng cứ tá»± nhiên phát triển. Äiá»u tốt mình muốn nhưng lại không là m. Bản năng con ngưá»i có cảm tình vá»›i các táºt xấu, tá»™i lá»—i và hướng chiá»u vá» sá»± dữ. Tá»™i lá»—i có má»™t ma lá»±c kéo lôi và quyến rÅ©. Nếu chúng ta không cẩn tháºn ngăn ngừa và cắt bứng ngay. Khi hạt giống sá»± dữ được gieo và o lòng thì lá»›n lên nhanh. Thói quen xấu lâu ngà y trở thà nh táºt bệnh. Sá»± sám hối là nháºn biết chÃnh mình để phục hồi sá»± tốt là nh thánh thiện. Bà i phúc âm nhắc nhá»› câu truyện cá»§a mấy ngưá»i Galilêa bị ngược đãi, bị ghép tá»™i và bị giết. Chúa Giêsu nhắn nhá»§ má»i ngưá»i: Tôi nói cho các ông biết: không phải thế đâu; nhưng nếu các ông không sám hối, thì các ông cÅ©ng sẽ chết hết như váºy (Lc 13, 3). Chưa chắc những ngưá»i nà y là những ngưá»i tá»™i lá»—i. Mùa chay, má»—i ngưá»i chúng ta hãy tá»± xét chÃnh mình trước mặt Chúa.
Mùa Chay là cÆ¡ may Chúa ban cho để chúng ta hối cải như thánh Phaolô đã nói vá»›i tÃn hữu Côrintô :â€Äây là lúc thuáºn tiện, đây là ngà y cứu độâ€(2Cr 6,2b). Ngay cả cuá»™c sống cá»§a chúng ta cÅ©ng chỉ là thá»i gian gia hạn Chúa ban do lòng thương xót cá»§a Ngà i. Sau khi cánh cá»a thá»i gian khép lại, chúng ta sẽ không còn cÆ¡ há»™i để hối cải và sinh hoa kết quả nữa.
Huệ Minh

