“TRÊN TRỜI SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI”.
BÀI ÄỌC I: Rm 14, 7-12
“Dù chúng ta sống hay chết, chúng ta Ä‘á»u thuá»™c vá» Chúa”.
TrÃch thư Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Rôma.
Anh em thân mến, không ai trong anh em được sống cho mình, và cÅ©ng không ai chết cho mình. Vì nếu chúng ta sống, là sống cho Chúa, nếu chúng ta chết, là chết cho Chúa. Váºy dù chúng ta sống hay chết, chúng ta Ä‘á»u thuá»™c vá» Chúa.
Vì lẽ ấy, nếu Äức Kitô đã chết và sống lại, là để cai trị kẻ sống và kẻ chết. Còn ngươi, việc gì mà đoán xét anh em ngươi? Và ngươi, tại sao ngươi khinh miệt anh em ngươi? Vì tất cả chúng ta Ä‘á»u sẽ phải ra trước toà án cá»§a Äức Kitô, bởi có lá»i chép: “Chúa phán rằng: Ta thá» trên sá»± sống Ta, má»i đầu gối sẽ phải quỳ lạy Ta, và má»i miệng lưỡi sẽ ngợi khen Thiên Chúa”.
Vì váºy, má»—i ngưá»i chúng ta sẽ phải trả lẽ vá» chÃnh mình vá»›i Thiên Chúa.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 26, 1. 4. 13-14
A+B=Tôi tin rằng tôi sẽ được nhìn xem những ơn là nh của Chúa trong cõi nhân sinh (c. 13).
A=Chúa là sá»± sáng, là Äấng cứu độ, tôi sợ chi ai? Chúa là Äấng phù trợ Ä‘á»i tôi, tôi sợ gì ai?
B=Có má»™t Ä‘iá»u tôi xin Chúa, má»™t Ä‘iá»u tôi kiếm tìm, đó là tôi được cư ngụ trong nhà Chúa suốt Ä‘á»i tôi, hầu vui hưởng êm Ä‘á»m cá»§a Chúa, và chiêm ngưỡng thánh Ä‘iện cá»§a Ngưá»i.
A=Tôi tin rằng tôi sẽ được nhìn xem những Æ¡n là nh cá»§a Chúa trong cõi nhân sinh. Hãy chỠđợi Chúa, hãy sống can trưá»ng, hãy phấn khởi tâm hồn và chỠđợi Chúa!
A+B=Tôi tin rằng tôi sẽ được nhìn xem những ơn là nh của Chúa trong cõi nhân sinh (c. 13).
ALLELUIA: 2 Cr 5, 19
-Thiên Chúa ở trong Äức Kitô đã giải hoà thế gian, để chúng ta nghe lá»i cá»§a Con Chúa. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Lc 15, 1-10
“Trên trá»i sẽ vui mừng vì má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i hối cải”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, những ngưá»i thâu thuế và những ngưá»i tá»™i lá»—i đến gần Chúa Giêsu để nghe Ngưá»i giảng. Thấy váºy, những ngưá»i Biệt phái và Luáºt sÄ© lẩm bẩm rằng: “Ông nà y đón tiếp những kẻ tá»™i lá»—i, cùng ngồi ăn uống vá»›i chúng”. Bấy giá» Ngưá»i phán bảo há» dụ ngôn nà y: “Ai trong các ông có má»™t trăm con chiên, và nếu mất má»™t con, lại không để chÃn mươi chÃn con khác trong hoang địa mà đi tìm con chiên lạc, cho đến khi tìm được sao? Và khi đã tìm thấy, ngưá»i đó vui mừng vác chiên trên vai, trở vá» nhà , kêu bạn hữu và những ngưá»i lân cáºn mà nói rằng: ‘Anh em hãy chia vui vá»›i tôi, vì tôi đã tìm thấy con chiên lạc!’ CÅ©ng váºy tôi bảo các ông: Trên trá»i sẽ vui mừng vì má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i hối cải hÆ¡n là vì chÃn mươi chÃn ngưá»i công chÃnh không cần hối cải.
“Hay là ngưá»i đà n bà nà o có mưá»i đồng bạc, nếu mất má»™t đồng, mà lại không đốt đèn, quét nhà và tìm kỹ lưỡng cho đến khi tìm thấy sao? Và khi đã tìm thấy, bà má»i các chị em bạn và những ngưá»i láng giá»ng đến mà rằng: ‘Chị em hãy vui mừng vá»›i tôi, vì tôi đã tìm được đồng bạc tôi đã mất’. CÅ©ng váºy, tôi bảo các ông: Các thiên thần cá»§a Thiên Chúa sẽ vui mừng vì má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i hối cải”.
Äó là lá»i Chúa.
____________________________________________
I/. BÀI SUY NIỆM (Lc 15, 1-10)
“TRÊN TRỜI SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI
Hôm nay thứ Năm tuần XXXI Thưá»ng niên Phụng vụ đưa chúng ta trở lại Chương 15, Phúc âm Luca.
Có lẽ ai cÅ©ng nháºn thấy Chương 15 là áng văn đẹp nhất không những trong Phúc âm Luca mà nó còn đẹp nhất trong Kinh thánh, vì nó diá»…n tả 3 DỤ NGÔN VỀ LÃ’NG THÆ¯Æ NG XÓT CHÚA. Ba dụ ngôn đó là :
+ Dụ ngôn Con chiên bị mất (Lc 15, 4 – 7)
+ Dụ ngôn Äồng bạc bị mất (Lc 15, 8 – 10).
+ Dụ ngôn Ngưá»i cha nhân háºu (Lc 15, 11 – 32).
Cả 3 dụ ngôn Ä‘á»u diá»…n tả chá»§ đỠMẤT – NIỀM VUI TÃŒM THẤY trong Phúc âm Luca.
Ba dụ ngôn có một thứ tự đặc biệt mà ta phải chú ý:
+ XÉT VỀ CHẤT: Äầu tiên là con váºt bị mất, sau đó là đồng tiá»n, và cuối cùng là má»™t ngưá»i con, có nghÄ©a giá trị tìm được cà ng lúc cà ng có giá trị to lá»›n. Äó là nói vá» chất.
+ XÉT VỀ LƯỢNG: Ban đầu 1 con trong 100 con chiên bị mất (1/100) – Tiếp đến 1 đồng tiá»n trong 10 đồng tiá»n bị mất (1/10) – Cuối cùng là má»™t ngưá»i con trong hai ngưá»i con (1/2).
Như váºy xét vá» lượng, thì giá trị tìm thấy cà ng lúc cà ng to lá»›n. (1/100) – (1/10) – (1/2)
Bà i Tin mừng hôm nay, Phụng vụ chỉ cho chúng ta nghe 2 dụ ngôn đầu tiên.
Cả 2 dụ ngôn Ä‘á»u kết kết thúc bằng NIỀM VUI TO LỚN TÃŒM THẤY:
+ Dụ ngôn Con chiên bị mất:
Chúa phán:
“TRÊN TRỜI SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI HÆ N LÀ VÃŒ CHÃN MÆ¯Æ I CHÃN NGƯỜI CÔNG CHÃNH KHÔNG CẦN Há»I CẢIâ€
Niá»m vui đó không những chỉ ở dưới đất dà nh cho mục tá» tìm thấy chiên, mà đó còn là NIỀM VUI TRÊN TRỜI.
Äá»™c giả có thể đặt câu há»i: Không lẽ 99 NGƯỜI CÔNG CHÃNH KIA KHÔNG PHẢI LÀ NIỀM VUI SAO ?
Có chứ ! 99 ngưá»i công chÃnh kia cÅ©ng là niá»m vui trên thiên đà ng. Nhưng Luca nhấn mạnh ở cụm từ “KHÔNG CẦN Há»I CẢIâ€.
Niá»m vui vì 99 ngưá»i nà y là m sao có thể so sánh vá»›i niá»m vui “MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI.
Niá»m vui vì 99 ngưá»i kia là niá»m vui Ä‘á»u Ä‘á»u, tẻ nhạt, nó như má»™t bản nhạc ru ngá»§ mà không có chút gì BÙNG Ná»–.
Trong khi niá»m vui vì MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI MỚI LÀ NIỀM VUI BÙNG Ná»” THẬT Sá»°, là m cho cả triá»u thần phải náo nhiệt.
Như váºy, cái yếu tố Há»I CẢI, NÓ MỚI LÀM NÊN MỘT NIỀM VUI TRỌN VẸN.
+ Trong dụ ngôn đồng bạc bị mất, nó cũng được kết thúc bằng câu:
“CÃC THIÊN THẦN CỦA THIÊN CHÚA SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI Tá»–I Lá»–I Há»I CẢIâ€.
Dụ ngôn cÅ©ng diá»…n tả niá»m vui cá»§a đồng bạc được tìm thấy. Ngưá»i đà n bà vẫn còn 9 đồng trong túi, nhưng nó không ngăn bà vui mừng vì tìm thấy đồng bạc bị mất.
Là m sao đồng bạc tìm thấy có giá trị hÆ¡n 9 đồng kia, nhưng nó đã Ä‘em lại cho bà niá»m vui khôn tả, không phải vì giá trị cá»§a đồng tiá»n mà ở chá»— NÓ BỊ MẤT NHƯNG ÄÆ¯á»¢C TÃŒM THẤY.
Trong dụ ngôn thứ hai, Chúa không nói: TRÊN TRỜI VUI MỪNG như dụ ngôn đầu, mà ở đây, Luca sá» dụng cụm từ “CÃC THIÊN THẦN CỦA THIÊN CHÚA, nó có tÃnh cách cụ thể và rõ rà ng hÆ¡n. Còn “Trên trá»i vui mừngâ€, nó diá»…n tả má»™t cái gì đó chung chung.
Ở đây ta lại thấy cái lý do là m nên niá»m vui, đó là Sá»° Há»I CẢI.
Trong Chúa nháºt XXXI vừa qua, Phụng vụ đã cho chúng ta gương hối cải cá»§a má»™t nhân váºt có tháºt đó là ông Giakêu.
Ông tá»™i lá»—i thế nà o thì ai cÅ©ng biết vì ông đứng đầu những ngưá»i thu thuế.
Nhưng ông đã tá» lòng Há»I CẢI qua câu nói từ đáy lòng ông. Luca viết
“Ông Da-kêu đứng đó thưa vá»›i Chúa rằng: “Thưa Ngà i, đây phân ná»a tà i sản cá»§a tôi, tôi cho ngưá»i nghèo; và nếu tôi đã chiếm Ä‘oạt cá»§a ai cái gì, tôi xin Ä‘á»n gấp bốn.” (Lc 19, 8).
Thái độ hối cải đó, đã là m Chúa Giêsu vui mừng khi Ngà i phán: “”Hôm nay, Æ¡n cứu độ đã đến cho nhà nà y, bởi ngưá»i nà y cÅ©ng là con cháu tổ phụ Ãp-ra-ham. Vì Con Ngưá»i đến để tìm và cứu những gì đã mất.” (Lc 19, 9 – 10).
Chắc chắn cả triá»u thần trên trá»i và các Thiên thần Ä‘á»u rất vui mừng cùng vá»›i Chúa Giêsu.
Ta có thể nói rằng: Tá»™i lá»—i đối vá»›i Chúa không là vấn Ä‘á», Chúa không há» báºn tâm đến tá»™i lá»—i cá»§a con ngưá»i, vì không có tá»™i lá»—i nà o có thể ngăn cản được Lòng thương xót cá»§a Ngà i.
Chúa chỉ cần con ngưá»i biết tá» lòng ăn năn sám hối. ChÃnh sá»± SÃM Há»I má»›i là m cho ta trở thà nh con ngưá»i má»›i vá»›i má»™t quả tim và lòng nhiệt thà nh má»›i.
Trong Thánh vịnh 51 đã diá»…n tả rất hay vá» lòng SÃM Há»I:
Lạy Chúa Trá»i, xin mở miệng con,
cho con cất tiếng ngợi khen Ngà i.
Chúa chẳng ưa thÃch gì tế phẩm,
con có thượng tiến lễ toà n thiêu,
Ngà i cÅ©ng không chấp nháºn.
Lạy Thiên Chúa, tế phẩm dâng Ngà i là tâm thần tan nát,
một tấm lòng tan nát già y vò, Ngà i sẽ chẳng khinh chê.
Xin rộng lòng tuôn đổ hồng phúc xuống Xi-on,
thà nh luỹ Giê-ru-sa-lem, xin Ngà i xây dựng lại.
Bấy giá» Ngà i vui nháºn tế phẩm luáºt truyá»n,
lá»… váºt toà n thiêu, lá»… váºt hiến tế.
Bấy giỠthiên hạ giết bò tơ dâng trên bà n thỠChúa.
Thiên Chúa không thÃch gì cá»§a lá»… toà n thiêu, cá»§a lá»… Ä‘á»n tá»™i, nhưng Ngà i ưa thÃch tấm lòng tan nát khiêm cung.
Khi Ä‘á»c bà i Tin mừng hôm nay, chúng ta không thể bá» qua phần nháºp đỠchung cho cả 3 dụ ngôn, và đây chÃnh là động lá»±c và nguyên nhân để Chúa đưa ra 3 dụ ngôn đặc sắc. Luca viết:
“Khi ấy, những ngưá»i thâu thuế và những ngưá»i tá»™i lá»—i đến gần Chúa Giêsu để nghe Ngưá»i giảng. Thấy váºy, những ngưá»i Biệt phái và Luáºt sÄ© lẩm bẩm rằng: “Ông nà y đón tiếp những kẻ tá»™i lá»—i, cùng ngồi ăn uống vá»›i chúng”. Bấy giá» Ngưá»i phán bảo há» dụ ngôn nà y.
“ÔNG NÀY ÄÓN TIẾP NHá»®NG KẺ TỘI Lá»–I, CÙNG NGá»’I Ä‚N Uá»NG VỚI CHÚNGâ€.
Chúng ta hãy nhìn ngắm cách Äức Giê-su đón tiếp những ngưá»i tá»™i lá»—i, những ngưá»i yếu kém, những ngưá»i nhá» bé : hỠđến để lắng nghe Ngà i ; và Ngà i không chỉ đón tiếp há», nhưng còn dùng bữa vá»›i há». Äón tiếp và dùng bữa vá»›i ai, đó chÃnh là là m bạn, tháºm chà trở nên má»™t vá»›i ngưá»i đó. Chúng ta hãy hình dung ra khung cảnh Äức Giê-su ở giữa những ngưá»i tá»™i lá»—i, bởi vì hình ảnh nà y rất đánh động và an á»§i đối vá»›i chúng ta.
Thái độ cá»§a ngưá»i Biệt phái và Luáºt sÄ© luôn tá» ra khinh miệt vá»›i ngưá»i tá»™i lá»—i và xa lánh há». Không những há» khinh bỉ ngưá»i tá»™i lá»—i mà còn cưá»i nhạo cả Äức Giêsu vì Ngà i thÃch gần gÅ©i vá»›i những con ngưá»i tá»™i lá»—i và đưa há» trở vá». Vì thế Chúa đã ban cho há» 3 dụ ngôn để nói cho há» biết rằng:
““TRÊN TRỜI SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI HÆ N LÀ VÃŒ CHÃN MÆ¯Æ I CHÃN NGƯỜI CÔNG CHÃNH KHÔNG CẦN Há»I CẢIâ€
Khi ngưá»i Biệt phái và Luáºt sÄ© khinh chê ngưá»i tá»™i lá»—i và há» tá»± cho mình là công chÃnh, thì há» Ä‘ang đóng vai trò là NGƯỜI CÔNG CHÃNH KHÔNG CẦN Há»I CẢI. Há» tá»± tách ra ngoà i lòng thương xót Chúa, há» sẽ bị loại ra ngoà i cả 3 dụ ngôn nà y.
Các Bà i Äá»c hôm nay hướng lòng con ngưá»i vá» việc giúp đỡ và xây dá»±ng cho nhau, thay vì xét Ä‘oán, phê bình, và luáºn tá»™i nhau.
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch thư Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Rôma, thánh Phaolô kêu gá»i má»i ngưá»i hãy ý thức vá» vai trò và sứ vụ cá»§a mình trong chương trình cứu độ cá»§a Thiên Chúa:
Khởi đầu Bà i Ä‘á»c I, Thánh Phaolô đã nêu ra má»™t chân lý:
“KHÔNG AI TRONG ANH EM ÄÆ¯á»¢C Sá»NG CHO MÃŒNH, VÀ CŨNG KHÔNG AI CHẾT CHO MÃŒNH. Vì nếu chúng ta sống, là sống cho Chúa, nếu chúng ta chết, là chết cho Chúa. Váºy dù chúng ta sống hay chết, chúng ta Ä‘á»u thuá»™c vá» Chúaâ€.
Lý do thánh Phaolô có thể nói lên được Ä‘iá»u nà y, là vì quan niệm vá» thần há»c thân thể cá»§a Ngà i. Má»—i tÃn hữu khi chịu bÃ-tÃch Rá»a Tá»™i đã trở nên chi thể cá»§a má»™t thân thể là Há»™i Thánh, vá»›i Äức Kitô là Äầu. Nếu chi thể không thể tách rá»i thân thể, ngưá»i tÃn hữu cÅ©ng không thể tách rá»i khá»i thân thể cá»§a Äức Kitô.
CÅ©ng do quan niệm tất cả chúng ta Ä‘á»u là những chi thể trong cùng má»™t Nhiệm thể là Há»™i Thánh, các chi thể phải liên kết chặt chẽ vá»›i nhau, má»™t chi thể Ä‘au thì cả thân thể cÅ©ng sẽ bị Ä‘au, thì không có lý do gì để chi thể nà y xét Ä‘oán và lên án chi thể kia, vì thế chúng ta cÅ©ng đừng xét Ä‘oán nhau. Má»i chi thể Ä‘á»u tùy thuá»™c và o nhau để có thể sống chung hòa hợp và là m cho thân thể là nh mạnh và tăng trưởng.
Vì thế, tháºt là điá»u vô Ãch khi má»™t tÃn hữu phê bình và xét Ä‘oán ngưá»i khác; Thánh Phaolô khuyên nhá»§ các tÃn hữu: “Còn ngươi, việc gì mà đoán xét anh em ngươi? Và ngươi, tại sao ngươi khinh miệt anh em ngươi? Vì tất cả chúng ta Ä‘á»u sẽ phải ra trước toà án cá»§a Äức Kitô,â€
Nhưng lợi Ãch hÆ¡n nếu má»™t ngưá»i dà nh thá»i gian phê bình ngưá»i khác để tá»± kiểm chÃnh mình, xem coi mình có thể là m gì để đóng góp cho việc mở rá»™ng Nước Chúa, và là m cho các tÃn hữu khác ngà y cà ng tốt đẹp để cùng nhau xây dá»±ng Nhiệm Thể cá»§a Äức Kitô.
Vá»›i má»™t và i suy niệm ngắn ngá»§i trên, chÃng tacùng nhau bước và o Bà i Tin mừng:
_______________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Lc 15, 1-10)
“KHI ẤY, NHá»®NG NGƯỜI THÂU THUẾ VÀ NHá»®NG NGƯỜI TỘI Lá»–I ÄẾN GẦN CHÚA GIÊSU ÄỂ NGHE NGƯỜI GIẢNG. THẤY VẬY, NHá»®NG NGƯỜI BIỆT PHÃI VÀ LUẬT SĨ LẨM BẨM RẰNG: “ÔNG NÀY ÄÓN TIẾP NHá»®NG KẺ TỘI Lá»–I, CÙNG NGá»’I Ä‚N Uá»NG VỚI CHÚNG”.
Äây là phần nháºp đỠchung cho cả 3 dụ ngôn.
Bối cảnh cá»§a Bà i Tin Mừng hôm nay Thánh Luca ghi lại, Những thÃnh giả đến vá»›i Chúa Giêsu nghe giảng không chỉ là ngưá»i dân bình thưá»ng mà còn có cả những ngưá»i tá»™i lá»—i, Biệt phái, Luáºt sÄ©. Äiá»u đó cho thấy tất cả Ä‘á»u là đối tượng cá»§a lòng thương xót Chúa.
Nhưng thái độ đón nháºn cá»§a má»—i hạng ngưá»i lại không giống nhau.
+ NGƯỜI THÂU THUẾ VÀ NHá»®NG NGƯỜI TỘI Lá»–I ÄẾN GẦN CHÚA GIÊSU.
Ngưá»i đến gần Chúa để nghe giảng không phải là ngưá»i công chÃnh như Biệt phái và Luáºt mà là những kẻ tá»™i lá»—i: Ngưá»i thâu thuế, ngưá»i tá»™i lá»—i, có lẽ có cả các cô gái Ä‘iếm nữa mà Luca không kể ra.
Há» Ä‘ang rất cần nghe những lá»i giảng vá» Tình yêu và lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa, đó là phương thuốc cứu rá»—i khi há» Ä‘ang chìm ngáºp trong vÅ©ng bùn tá»™i lá»—i, lòng há» day dứt khôn nguôi và muốn là m lại từ đầu, vì thế há» má»›i đến gần Chúa Giêsu để nghe cho rõ..
+ “NGƯỜI BIỆT PHÃI VÀ LUẬT SĨ LẨM BẨM RẰNGâ€
Còn những ngưá»i tá»± cho mình là công chÃnh như Biệt Phái và Luáºt sÄ©, há» lại ở đà ng xa, có lẽ há» không cần nghe vì hỠđã công chÃnh rồi, nghe là m gì nữa.
Luca nói: “ HỌ LẨM BẨMâ€
Không những không muốn nghe lại còn lẩm bẩm với nhau. Lẩm bẩm, đó là thái độ khinh miệt.
Há» lẩm bẩm vá» tư cách cá»§a Chúa Giêsu, Luca viết: “ÔNG NÀY ÄÓN TIẾP NHá»®NG KẺ TỘI Lá»–I, CÙNG NGá»’I Ä‚N Uá»NG VỚI CHÚNGâ€. Váºy có khác gì há» nói Chúa Giêsu không có tư cách cá»§a Äấng Mêsia, Äấng Cứu thế.
“ÔNG NÀY ÄÓN TIẾP NHá»®NG KẺ TỘI Lá»–I, CÙNG NGá»’I Ä‚N Uá»NG VỚI CHÚNGâ€
Chúng ta không thể phá»§ nháºn những ngưá»i biệt phái là những ngưá»i giữ luáºt chặt chẽ. Trong mắt nhiá»u ngưá»i, há» là những ngưá»i đạo đức thánh thiện. Trong thâm tâm, há» cÅ©ng nghÄ© mình như thế. Äúng ra, ngưá»i đạo đức phải ngà y cà ng yêu mến Chúa, yêu thương tha nhân, nhất là những ngưá»i bé má»n, yếu kém và tá»™i lá»—i.
Tuy nhiên, hỠlại rơi và o thái độ tự mãn: tự mãn với Chúa và tự mãn với tha nhân.
Vá»›i Chúa, há» kể công lao cá»§a mình. Còn vá»›i tha nhân, há» lại xa lánh và tá» ra khinh khi, nhất là những ngưá»i mà há» cho là tá»™i lá»—i như thu thuế và các cô gái Ä‘iếm. Anh biệt phái cầu nguyện trong Ä‘á»n thá» là tiêu biểu cho thái độ nà y (Lc 18,9-14).
Chúa Giêsu đã dùng 3 dụ ngôn để trả lá»i cho há». Tất cả những dụ ngôn nà y Ä‘á»u đỠcao hình ảnh má»™t Thiên Chúa già u lòng thương xót. Ngà i xót xa khi má»™t ngưá»i lầm đưá»ng rÆ¡i và o tá»™i lá»—i. Do đó Ngà i tha thiết tìm cứu ngưá»i tá»™i lá»—i. Khi cứu được má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i, Ngà i rất vui mừng.
A/. DỤ NGÔN 1: CON CHIÊN LẠC:
“BẤY GIỜ NGƯỜI PHÃN BẢO HỌ DỤ NGÔN NÀYâ€.
Chúa Giêsu muốn dùng dụ ngôn nà y để đánh thẳng và o thái độ tá»± hà o vô lối và khinh miệt kẻ tá»™i lá»—i cá»§a đám ngưá»i tá»± cho mình là công chÃnh, đó là Luáºt sÄ© và Biệt phái.
“AI TRONG CÃC ÔNG CÓ MỘT TRÄ‚M CON CHIÊN, VÀ NẾU MẤT MỘT CON, LẠI KHÔNG ÄỂ CHÃN MÆ¯Æ I CHÃN CON KHÃC TRONG HOANG ÄỊA MÀ ÄI TÃŒM CON CHIÊN LẠC, CHO ÄẾN KHI TÃŒM ÄÆ¯á»¢C SAO?â€
Chúa Giêsu đặt má»™t câu há»i cho Biệt phái và Luáºt sÄ©. Giả sá» há» có 100 con chiên, nếu má»™t con bị mất, há» không Ä‘i tìm sao?
Cho dù con chiên đó chẳng đáng gì so với 99 con còn lại, nhưng hỠvẫn sẵn sà ng bỠlại 99 con trong hoang địa để đi tìm con chiên lạc đó.
Suy nghÄ© cá»§a Thiên Chúa luôn Ä‘i ngược vá»›i suy nghÄ© cá»§a con ngưá»i.
Tại sao lại để 99 con còn lại trong hoang địa để Ä‘i tìm con chiện lạc. Liệu rằng 99 con kia có bị nguy hiểm không, không chừng còn bị thú dữ ăn thịt nữa. Như váºy liệu việc Ä‘i tìm con chiên lạc có liá»u lÄ©nh lắm không?
Nhưng Chúa Giêsu nói dụ ngôn nà y có vẻ như thách thức há». Con chiên bị lạc kia dù sao cÅ©ng là cá»§a há», há» không thể bình chân như vại được, mà phải Ä‘i tìm.
“VÀ KHI Äà TÃŒM THẤY, NGƯỜI ÄÓ VUI MỪNG VÃC CHIÊN TRÊN VAI, TRỞ VỀ NHÀ, KÊU BẠN Há»®U VÀ NHá»®NG NGƯỜI LÂN CẬN MÀ NÓI RẰNG: ‘ANH EM HÃY CHIA VUI VỚI TÔI, VÃŒ TÔI Äà TÃŒM THẤY CON CHIÊN LẠC!â€.
“VUI MỪNG VÃC CHIÊN TRÊN VAIâ€
Chúa Giêsu mô tả tâm trạng cá»§a ngưá»i tìm thấy chiên qua những cụm từ: “VUI MỪNG VÃC CHIÊN TRÊN VAIâ€.
Vui mừng là chuyện đương nhiên, nhưng hà nh động “vác trên trên vai†nó diá»…n tả má»™t sá»± âu yếm vá»— vá», ông không để nó Ä‘i tá»± nhiên để vá» nhà mà vác Ä‘i cho mau hÆ¡n.
Sau đó là tổ chức tiệc mừng.
‘ANH EM HÃY CHIA VUI VỚI TÔI, VÃŒ TÔI Äà TÃŒM THẤY CON CHIÊN LẠC!
Con chiên đi lạc là vì lỗi của nó, đã không chịu nghe theo chủ; nhưng ông chủ chẳng những không xét lỗi, mà còn đi tìm cho kỳ được. Ông đi tìm vì nó là của ông, cho dẫu vẫn còn 99 chiên khác.
Äức Kitô cÅ©ng thế, Ngà i đến là để tìm kiếm chiên lạc và đem vá» cùng má»™t đà n; để chỉ có má»™t đà n chiên theo má»™t Chúa Chiên. Ngưá»i tá»™i lá»—i cÅ©ng là con cá»§a Thiên Chúa; linh hồn cá»§a há» quà giá trước mặt Thiên Chúa, vì Ngưá»i đã dá»±ng nên há» và máu cá»§a Con Ngà i đã đổ ra để cứu chuá»™c há».
“CŨNG VẬY TÔI BẢO CÃC ÔNG: TRÊN TRỜI SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢI HÆ N LÀ VÃŒ CHÃN MÆ¯Æ I CHÃN NGƯỜI CÔNG CHÃNH KHÔNG CẦN Há»I CẢIâ€
Kết thúc dụ ngôn, Chúa Giêsu hướng thÃnh giả cá»§a Ngà i đến má»™t thá»±c tại cao siêu hÆ¡n “TRÊN TRỜIâ€.
Nếu mục tá» vui mừng vì đã tìm thấy chiên lạc, thì trên trá»i cả triá»u thần còn vui mừng hÆ¡n nữa.
Vui mừng vì con số 1, má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i biết hối cải, chứ không vui mừng vì con số 99, đó là ngưá»i tá»± cho mình là công chÃnh, không cần hối cải.
Như váºy, theo suy nghÄ© cá»§a con ngưá»i thì 99>1(99 lá»›n hÆ¡n 1). Nhưng đối vá»›i Thiên Chúa: 1>99 (1 lá»›n hÆ¡n 99). Quy luáºt toán há»c đã bị đổ vỡ. Nó bị đổ vỡ vì chÃnh sá»± Há»I CẢI. Như váºy chÃnh do hối cải mà má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i còn quý giá hÆ¡n 99 ngưá»i công chÃnh không cần hối cải.
B/. DỤ NGÔN 2: Äá»’NG TIỀN BỊ MẤT:
“Hay là ngưá»i đà n bà nà o có mưá»i đồng bạc, nếu mất má»™t đồng, mà lại không đốt đèn, quét nhà và tìm kỹ lưỡng cho đến khi tìm thấy sao? Và khi đã tìm thấy, bà má»i các chị em bạn và những ngưá»i láng giá»ng đến mà rằng: ‘Chị em hãy vui mừng vá»›i tôi, vì tôi đã tìm được đồng bạc tôi đã mất’. CÅ©ng váºy, tôi bảo các ông: Các thiên thần cá»§a Thiên Chúa sẽ vui mừng vì má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i hối cảiâ€.
Dụ ngôn thứ hai cÅ©ng má»™t ý vá»›i dụ ngôn trên nên không cần phân tÃch, ta chỉ để ý má»™t số Ä‘iểmâ€
‘CHỊ EM HÃY VUI MỪNG VỚI TÔI, VÃŒ TÔI Äà TÃŒM ÄÆ¯á»¢C Äá»’NG BẠC TÔI Äà MẤTâ€
Äồng tiá»n bị mất là vì chẳng may, cÅ©ng như bao con ngưá»i sa ngã vì hoà n cảnh chẳng may đưa tá»›i. Ngưá»i phụ nữ thắp đèn, quét nhà , moi móc tìm cho kỳ được vì nó là cá»§a bà , cho dẫu bà vẫn còn 9 đồng tiá»n khác. Khi tìm thấy Bà mở tiệc ăn mừng!
Việc ngưá»i đà n bà tổ chức tiệc ăn mừng tháºt hoang phÃ, vì bà tìm được 1 đồng trong khi phải bá» ra 9 đồng để đãi tiệc vì 1 đồng tiá»n đã tìm thấy. Như váºy quá lá»—.
Vấn đỠở đây không phải lá»i hay lá»— mà là NIỀM VUI.
“CÅ©ng váºy, tôi bảo các ông: CÃC THIÊN THẦN CỦA THIÊN CHÚA SẼ VUI MỪNG VÃŒ MỘT NGƯỜI TỘI Lá»–I Há»I CẢIâ€.
Ở đây không phải là những con số mà là lòng nhân từ cá»§a Thiên Chúa. Con ngưá»i chỉ nhìn theo con số để tÃnh hÆ¡n thiệt, nhưng Thiên Chúa thì lại nhìn và o táºn đáy lòng con ngưá»i tá»™i lá»—i biết ăn năn hối cải.
Ngà i nhấn mạnh: “Các thiên thần cá»§a Thiên Chúa sẽ vui mừng vì MỘT ngưá»i tá»™i lá»—i hối cảiâ€. Chỉ cần má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i biết ăn năn sám hối và trở lại đủ để cho các tầng trá»i vui mừng rồi.
Cả 2 dụ ngôn Ä‘á»u kết thúc bằng câu kết luáºn cá»§a Chúa Giêsu: “CÅ©ng thế, tôi nói cho các ông hay: giữa triá»u thần Thiên Chúa, ai nấy sẽ vui mừng vì má»™t ngưá»i tá»™i lá»—i ăn năn sám hối, hÆ¡n là vì chÃn mươi chÃn ngưá»i công chÃnh không cần phải sám hối ăn năn.â€
HOÃN CẢI – Sá»° THA THỨ:
Trá»ng tâm cá»§a Ä‘oạn Tin Mừng hôm nay nêu báºt khÃa cạnh sâu xa nhất cá»§a tình yêu đó là sá»± tha thứ, má»™t sá»± tha thứ được gói trá»n trong tình yêu khoan dung vì tình yêu nà y không đóng khung kẻ mình yêu trong những ngục tù cá»§a lá»—i lầm, cá»§a quá khứ.
Trong cách hà nh xá» cá»§a Chúa Giêsu, chúng ta thấy Ngà i sẵn sà ng tha thứ để biểu lá»™ má»™t tình yêu chân thà nh qua việc Ngà i tiếp xúc vá»›i những ngưá»i thu thuế, là m bạn vá»›i những ngưá»i bị xã há»™i thá»i bấy giá» gán cho là kẻ tá»™i lá»—i. Ngà i không ngăn cấm há» năng lui tá»›i nÆ¡i Ngà i giảng dạy, hÆ¡n nữa Ngà i còn cùng ăn uống đồng bà n vá»›i há».
Chúa Giêsu qua 2 dụ ngôn nà y đã diá»…n tả rất sống động tình yêu Thiên Chúa, má»™t vị Thiên Chúa sẵn sà ng ra Ä‘i tìm kiếm những đứa con lạc loà i, muốn lìa bá» Ngà i. Và khi tìm được rồi, Ngà i lại vui mừng như ngưá»i mục tá» tìm được chiên lạc vác lên vai Ä‘em vá» má»i gá»i má»i ngưá»i chia sẻ niá»m vui.
Thiên Chúa luôn là ngưá»i Ä‘i bước trước, Ngà i chá»§ động tìm kiếm ngưá»i tá»™i lá»—i., chứ không chỠđợi há» trở vá».
Khác hẳn vá»›i Dụ ngôn Ngưá»i Cha nhân háºu là dụ ngôn thứ ba: Ngưá»i tá»™i lá»—i chá»§ động trở vá» vá»›i Chúa. Nhưng Ngưá»i Cha hằng mong ngóng con trở vá».
Nhưng cả 3 dụ ngôn Ä‘á»u diá»…n tả má»™t tình yêu sâu thẳm cá»§a Thiên Chúa.
ChÃnh tình yêu đó, Thiên Chúa Ä‘i tìm ngưá»i tá»™i lá»—i. Và cÅ©ng Tình yêu đó là động lá»±c để cho ngưá»i tôi lá»—i đủ cản đảm để trở vá».
Như váºy ChÃnh Tình yêu Thiên Chúa là động lá»±c mãnh liệt để cả 2 phÃa xÃch lại vá»›i nhau và gặp nhau.
Trong tháng 11 cầu cho các tÃn hữu đã qua Ä‘á»i, luôn nhắc nhở cho ta vá» ngà y kết thúc cá»§a mình, chắc chắn ta sẽ chết. Váºy khi còn sống ta hãy thức tỉnh vá» Ä‘á»i sống để trở vá» vá»›i Chúa.
Amen.
________________________
Giuse Vĩnh Tâm.

