Thứ năm tuần X thưá»ng niên  , Mt 5, 20-26
Công chÃnh là  đức tÃnh rất cần thiết cá»§a con ngưá»i nói chung. Nhưng đối vá»›i ngưá»i tÃn hữu thì sá»± công chÃnh nà y còn cần hÆ¡n gấp bá»™i, và đức công chÃnh phải trá»n hảo hÆ¡n nữa, vì nó được xây trên ná»n tảng tình yêu và phát xuất từ chÃnh tình yêu. Bà i Tin Mừng hôm nay Chúa Giêsu dạy cho các môn đệ má»™t lý tưởng sống má»›i, đó là phải công chÃnh hÆ¡n những ngưá»i biệt phái: “Thầy bảo tháºt anh em, nếu anh em không ăn ở công chÃnh hÆ¡n các Kinh sư và ngưá»i Pharisiêu, thì sẽ chẳng được và o Nước Trá»i” (Mt 5, 20).
Hẳn đây là sá»± công chÃnh mà Chúa Giêsu đỠnghị cho những ai muốn là m môn đệ Ngà i. Nó không thể được hiểu theo hướng cạnh tranh hay quảng bá thương hiệu như ngưá»i ta thưá»ng là m ; nhưng lá»i đỠnghị cá»§a Chúa Giêsu hà m chứa má»™t lá»i má»i gá»i, má»™t xác quyết, má»™t định tÃnh: ai muốn là m môn đệ tôi, ai muốn và o Nước Trá»i thì phải ăn ở công chÃnh HÆ N các kinh sư và ngưá»i Pharisêu. Chữ HÆ N (c.20) được giải thÃch rõ rà ng bằng các câu liá»n sau đó (c.21-26). Sá»± giải thÃch nà y mang lại Ä‘iá»u má»›i mẻ cho lá»i má»i gá»i, lá»i xác quyết, lá»i minh định mà Chúa Giêsu gá»i đến cho tất cả những ai muốn là m môn đệ Ngà i.
 Äiá»u má»›i mẻ ấy là gì ? Sá»± công chÃnh má»›i mà Chúa Giêsu giá»›i thiệu cho dân chúng hôm xưa cÅ©ng như cho tôi, cho bạn và cho anh chị em hôm nay là gì ? – Thưa, đó là đối xá» hiá»n dịu và luôn mưu tìm sá»± thuáºn hòa trong tương giao vá»›i tha nhân.
Sá»± công chÃnh mà Chúa Giêsu nhắc nhở các môn đệ cá»§a Ngưá»i, đó là sá»± công chÃnh phát xuất từ chÃnh tình yêu chân tháºt không pha vụ lợi, qua đó Ngưá»i kiện toà n lại lá» luáºt và đỠra má»™t lý tưởng sống má»›i cho ngưá»i môn đệ đó là Luáºt yêu Thương. Vì quả thá»±c, Ngưá»i  đến trần gian là để kiện toà n lá» luáºt:”Anh em đừng tưởng Thầy đến để bãi bá» luáºt Môsê hoặc lá»i các ngôn sứ. Thầy đến không phải là để bãi bá» nhưng là để kiện toà n” (Mt 5, 17).
Vì váºy, ngưá»i môn đệ được Chúa má»i gá»i phải sống công chÃnh hÆ¡n những ngưá»i biệt phái. Ngưá»i biệt phái giữ luáºt rất chu đáo và tỉ mỉ và không bá» sót má»™t Ä‘iá»u luáºt nà o trong các khoản luáºt đã được đỠra, nhưng đáng tiếc là há» giữ luáºt má»™t cách máy móc và hình thức, giữ luáºt chỉ vì luáºt mà không Ä‘i và o chiá»u kÃch ná»™i tâm. Chúa Giêsu biết rõ cách sống và giữ luáºt cá»§a há».
ChÃnh vì thế, Ngà i căn dặn các môn đệ cá»§a Ngà i giữ các lá» luáºt vá»›i tâm tình yêu mến Thiên Chúa và yêu thương ngưá»i khác như chÃnh mình. Luáºt yêu thương mà Chúa Giêsu truyá»n dạy cần thá»±c hiện cách cụ thể là sống hòa thuáºn và biết tha thứ: “Váºy, nếu khi anh em sắp dâng lá»… váºt trước bà n thá», mà sá»±c nhá»› có ngưá»i anh em Ä‘ang có chuyện bất bình vá»›i anh em, thì hãy để cá»§a lá»… lại đó trước bà n thá», Ä‘i là m hòa vá»›i ngưá»i anh em ấy đã, rồi trở lại dâng lá»… váºt cá»§a mình” (Mt 5, 23 – 24).
Lá»… váºt cao quý và đẹp lòng Thiên Chúa nhất, đó là cuá»™c sống Ä‘ong đầy tình yêu, vì thế để có cá»§a lá»… đẹp lòng Thiên Chúa thì chúng ta phải sống chan hòa tình yêu thương vá»›i anh em mình, yêu thương phải phát xuất từ chÃnh trong tâm cá»§a mình, không há»i hợt bên ngoà i, hay ở đầu môi chót lưỡi.
         Vá» sá»± hiá»n dịu, Chúa Giêsu muốn ngưá»i môn đệ không được đánh giá mức độ công chÃnh nÆ¡i mình bằng cách chỉ bám và o những khoản, những mục trong Luáºt mà phải xem xét cả những tư tưởng, ước muốn và những lá»i nói xúc phạm đến tha nhân. Những và dụ kèm theo những hình phạt cụ thể và nặng ná» trong câu 22 vá» sá»± tức giáºn đủ để cho thấy nét MỚI, nét HÆ N trong sá»± công chÃnh mà Chúa Giêsu giá»›i thiệu.
Vá» sá»± thuáºn hòa (c.23-26), đây là hoa trái cá»§a tâm hồn hiá»n là nh. Ngưá»i hiá»n là nh sẽ cấp kÃp tìm cách là m hòa ngay từ khi tha nhân bất bình vá»›i mình. Ngưá»i hiá»n là nh sẽ ra sức Ä‘á»n bù những rạn nứt trong tương quan vá»›i tha nhân để mong được Chúa đón nháºn và o ngà y chung thẩm.
Như váºy, bầu khà khó chịu mang tÃnh Ä‘e dá»a ở câu 22 và 26 hoà n toà n không phải được dùng để phá»§ lên toà n Ä‘oạn Tin Mừng hôm nay hình ảnh cá»§a má»™t Thiên Chúa khó tÃnh, đòi há»i và sẵn sà ng sá»a phạt. Nhưng ngược lại, ta bắt gặp má»™t Thiên Chúa vô cùng yêu thương con ngưá»i. Ngà i hằng muốn thông chia khả năng và cách thức yêu thương cá»§a Ngà i cho con ngưá»i. Lòng chạnh thương vô Ä‘iá»u kiện cá»§a Chúa phải là khuôn mẫu cho khả năng yêu thương và là con đưá»ng đưa ta tiến đến sá»± công chÃnh má»›i.
“Anh em đã nghe Luáºt dạy ngưá»i xưa rằng: Chá»› giết ngưá»i, ai giết ngưá»i, thì đáng bị đưa ra tòa” (Mt 5, 21). “Chá»› giết ngưá»i” đó là má»™t Ä‘iá»u luáºt đã có từ thá»i Cá»±u ước và đến thá»i Tân ước Chúa Giêsu đã kiện toà n luáºt nà y má»™t cách trá»n hảo hÆ¡n, không phải chúng ta chỉ lo tránh giết ngưá»i, mà còn phải sống vá»›i má»i ngưá»i trong bầu khà chan hòa tình yêu thương, và phải tránh không phẫn ná»™, không chá»i mắng ngưá»i anh em, và trong tư tưởng không có ác ý hại ngưá»i, không có ý dèm pha chỉ trÃch, không loại trừ ngưá»i anh em khi ngưá»i anh em có tá»™i. Chúa Giêsu cấm ngay từ trong trứng nước, ngay từ trong tư tưởng cá»§a ngưá»i môn đệ Chúa, phải giữ trá»n lá» luáºt vá»›i tâm tình yêu thương, thương ngưá»i như chÃnh bản thân mình.
Chúa vẫn nói vá»›i ta Con đã nghe ngưá»i ta dạy rằng …. Còn Thầy, Thầy bảo cho con biết … Chúng ta cần xin Æ¡n biện phân cho được mình Ä‘ang hướng theo Luáºt Má»›i hay Luáºt CÅ© ; cần xin Æ¡n can đảm tiến bước theo lá»™ trình công chÃnh má»›i mà Chúa Giêsu thức gợi cho ta má»—i ngà y qua từng giá» trong cuá»™c sống.
Huệ Minh

