Chúa Giê-su và quân dữ

Sau nụ hôn phản bội, Giuđa lẩn vào đám ngư�i đến bắt Chúa Giêsu. Công việc của hắn đã xong. Việc hắn phải làm lúc này là hồi hộp quan sát với hy v�ng rằng những ngư�i bắt Chúa Giêsu sẽ thực hiện đúng giao kèo và không để Chúa Giêsu vuột kh�i như bao lần trước trong quá khứ.

Chúa Giêsu không có ý định như vậy, nếu Ngài muốn thì cũng chẳng ai làm gì được Ngài. Thay vì ch� kẻ thù ra tay, Ngài nói với h�: “Quý vị tìm ai?�.H� đáp:“Tìm Giêsu Nadarét�. Ngài xác nhận: “Chính tôi đây�. Mặc dù đã có dấu chỉ điểm của Giuđa là nụ hôn, h� có vẻ vẫn nghi ng�. Ngu dốt hết sức! H� nghingư�i này dám ra mặt như thế thì không thể là ngư�i mà h� muốn bắt.

Thánh Gioan cho biết rằng khi Chúa Giêsu nói “Chính tôi đây� thì quân dữ đã “lùi lại và ngã xuống đất�. Khi giải thích v� sự té ngã của h�, chắc chắn rằng Thánh Gioan coi đó là một phép lạ do quy�n năng của Chúa. Có thể không phải cả đám h� đ�u ngã hết; có thể chỉ những ngư�i đứng ngay trước mặt Chúa Giêsu mới ngã, đó chính là nhữngviên chỉ huyđã h�i Chúa Giêsu.

Chúa Giêsu cho phép đi�u gì đó thuộc quy�n năng của Ngài để chiếu t�a trong l�i Ngài và vẻ uy nghi của Ngài, kẻ thù phải giật lùi và ngã nhào. �ây không là lần đầu tiên Chúa Giêsu khiến kẻ thù hoảng sợ vì vẻ uy nghi của Ngài (x. Ga 7:44; 10:39). Ngài sẽ mở đư�ng cho h� bởi vì đó là ý muốn của Chúa Cha, nhưng không phải trước khi cho h� thấy rằng Ngài tự do hành động. Ngài làm tr�n l�i tiên tri củangôn sứ Isaia:“Bị ngược đãi, ngư�i cam chịu nhục, chẳng mở miệng kêu ca; như chiên bị đem đi làm thịt, như cừu câm nín khi bị xén lông, ngư�i chẳng h� mở miệng� (Is 53:7). Ngài làm vậy không phải vì yếu đuối mà vì ch�n lựa.

TÌNH HU�NG và THANH GƯƠM 

Kẻ thù của Chúa Giêsu li�n tận dụng tình huống này. Chúa Giêsu trao mình mà không h� chống cự và xin tha cho các đệ tử. Không có chiến đấu nên không có nguy hiểm, thế nên một số ngư�i trong đám lính t� ra hăng hái, bước tới và bắt Chúa Giêsu. Giuđa giữ đủ mức độ yêu thương và lòng kính tr�ng dành cho Thầyđểan thân, hắn để cho ngư�i khác hành động. Các môn đệ ngạc nhiên trước các sự kiện này. Chưa bao gi� h� thấy Thầy bị đối xử tồi tệ như vậy. Những lần trước,khi kẻ thù tìm cách bắt Ngài, Ngài chỉ lặng lẽ lánh đi nơi khác, thế mà bây gi� Thầy lại chịu để cho chúng bắt. Lúc này h� thấy Ngài nắm chặt hai bàn tay.

Ngay trong lúc dầu sôi lửa b�ng, các môn đệ xin ý kiến của Thầy Giêsu để có thể chiến đấu bằng gươm, vì hai ngư�i trong số h� có gươm, nhưng h� không hiểu ý Thầy mình. Chi�u tối, Ngài nói với h�: “Khi Thầy sai anh em ra đi, không túi ti�n, không bao bị, không giày dép, anh em có thiếu thốn gì không?�.H� đáp:“Thưa không�. Ngài bảo h�: “Nhưng bây gi�, ai có túi ti�n thì hãy mang theo, ai có bao bị cũng vậy; còn ai chưa có gươm thì bán áo đi mà mua. Vì Thầy bảo cho anh em hay: cần phải ứng nghiệm nơi bản thân Thầy l�i Kinh Thánh đã chép: Ngư�i bị liệt vào hàng phạm pháp. Thật vậy, những gì đã chép v� Thầy sắp được hoàn tất�.H� thưa với Thầy Giêsu:“Lạy Chúa, đã có hai thanh gươm đây�. Ngài bảo: “�ủ rồi!� (Lc 22:35–38). Có thể h� nghĩ rằng đây là cách Chúa Giêsu nói tới sự cấp bách. Sự mạnh dạn của h� lớn hơn sự khôn ngoan. Có gươm giáo trong tay, một số ngư�i trong số h� ch� lệnh của Thầy Giêsu, sẵn sàng xông vào đám lính Rôma.

Lúc đó, hành động nhanh chóng, vì Chúa Giêsu không còn th�i gian để trả l�i h�. Phêrô bộc trực khi thấy Thầy bị bắt. Ông không đợi Thầy trả l�i, mà li�n vung gươm chém thẳng vàođầu Man-khô (Malchus), một trong những ngư�i đang bắt giữ Thầy Giêsu.

Sau khi Phêrô chém đứt tai tên đầy tớ của thượng tế, Chúa Giêsu nghiêm gi�ng: “Hãy x� gươm vào v�, vì tất cả những ai cầm gươm sẽ chết vì gươm�(Mt 26:52). � nghĩa câu nói không rõ ràng. Có thể Chúa Giêsu có ý nói rằng “Cứ để như thế, không còn bạo lực nữa�,hoặc là “Cứ để m�i sự diễn biến; cứ để h� bắt Thầy�. Trong lúc bị thương, hẳn là Man-khô buông tay ra, và Chúa Giêsu li�n dùng tay để gắn tai cho hắn. NếuThầy Giêsu không làm phép lạ chữa lành tai cho Man-khô,hẳn là Phêrô khó yên thân trong sân dinh thượng tế tối hôm đó.

Chúa Giêsu vẫn chủ động. Quay sang Phêrô, Ngài nói: “Hãy x� gươm vào v�, vì tất cả những ai cầm gươm sẽ chết vì gươm� (Mt 26:52). Ngài không tham dự vào việc tự vệ bằng bạo động, Ngài muốn yêu thương.

Bạo lực sinh ra bạo lực,đổ máu dẫn đến đổ máu nhi�u hơn. Dùng gươm phải được phép, nếu không sẽ phạm pháp. Hơn nữa, Chúa Giêsu không cần h� trợ giúp:“Anh tưởng là Thầy không thể kêu cứu với Cha Thầy sao? Ngư�i sẽ cấp ngay cho Thầy hơn mư�i hai đạo binh thiên thần!� (Mt 26:53). Một đạo quân có 6.000 ngư�i. Thay vì 12 môn đệ yếu đuối bảo vệ Ngài, Ngài có thể xin Chúa Cha ban cho mư�i hai lần sáu ngàn thiên thần giúp đỡ Ngài – tức là 12 x 6.000 = 72.000 quân.

Sau khi nói với Phêrô, Chúa Giêsu quay sang đám ngư�i đến bắt Ngài. Mặc dù Ngài nói với m�i ngư�i, nhưng Ngài nhắm đến những kẻ có chức quy�n, những kẻ chịu trách nhiệm v� những gì xảy ra – các thượng tế, những ngư�i coi ��n Th�, và các bô lão. Chúa Giêsu đặt vấn đ�:“Tôi là một tên cướp sao mà các ông đem gươm giáo gậy gộc đến? Ngày ngày, tôi ở giữa các ông trong ��n Th�, mà các ông không tra tay bắt. Nhưng đây là gi� của các ông, là th�i của quy�n lực tối tăm� (Lc 22:52–53).

BẮT GIỮ

Chúa Giêsu khôngphản đối việc bắt Ngài nhưng phản đối cách thức, th�i gian và nơi chốn mà h� bắt Ngài. H� đối xử với Ngài như thể Ngài là kẻ trộm cướp, trưởng băng đảng có vũ khí, hoặc kẻ phạm pháp. Nếu có vấn đ� sự khác nhauv� h�c thuyết, h� cũng biết rất rõ rằng h�vẫn thấy Ngài giảng dạy ở ��n Th�. H� có thể bắt Ngài giữa thanh thiên bạch nhật và đưa Ngài ra trước hội đư�ng. Chúa Giêsu biết tại sao h� không làm vậy – và chính h� cũng biết đi�u đó. H� biết h� kết tộiChúa Giêsu v� những l�i Ngài nói. H� sợ dân chúng vì tính thâm độc trong động lực và sự bất công trong cách đối xử của h� dành cho Chúa Giêsu.

Nhưng có ý nghĩa sâu xa v� những gì xảy ra. H� là những kẻ độc ác. Do đó hành động của h� hoàn tất l�i tiên tri, như Chúa Giêsu đã xác định: “Nhưng thế này là để l�i Sách Thánh được ứng nghiệm� (Mc 14:49b). Những gì h� làm đ�u được Thiên Chúa sử dụng và ăn khớp với kế hoạch cứu độ.

Lúc đó, quân dữ có vẻ đã thắng thế. Chúa Giêsu nói: “�ây là gi� của các ông, là th�i của quy�n lực tối tăm� (Lc 22:53b). H� đã nhi�u lần muốn bắt Ngài nhưng không thể bởi vì gi� của Ngài chưa đến. Bây gi� là lúc h� có thể tự do hành động. Satan là hoàng tử của bóng tối, nó đã nhập vào Giuđa, kẻ thủ mưuthành công. Gi� hành động của quân dữ cũng là gi� của quy�n lực tối tăm, bởi vì h� hành động với tư cách là liên minh và vũ khí của Satan.

C�C MÔN �Ệ CHẠY TR�N

Sau khi nói với đám quân dữ, Chúa Giêsu im lặng. Các Thánh sử không cho biết có sự thảo luận giữa các môn đệ hay không,v� những gì nên làm hoặc nên nói. Các Phúc Âm chỉ cho biết cách hành động của các môn đệ: “Bấy gi� C�C MÔN �Ệ BỎ NGƯỜI MÀ CHẠY TR�N HẾT� (Mt 26:56b).

Chạy trốn là hèn nhát, đáng xấu hổ. H� xa tránh Thầy Giêsu trong lúc nguy hiểm và b� mặc Thầy trong tay kẻ thù. Tuy nhiên, chúng ta không nên coi đó là đi�u khó làm dịu tính nghiêm khắc v� việc kết tội. Chúa Giêsu đã giải tán h� và nói: “Nếu các anh tìm bắt tôi, thì hãy để cho những ngư�i này đi� (Ga 18:8).Ngài phản đối h� dùng gươm giáo, vả lại Ngài cũng không t� dấu hiệu b� trốn. H� phải mau mắn quyết định đi�u cần làm, trong khi đó h� vẫn chăm chú theo dõi Chúa Giêsu, và h� quyết định ch�n cách an toàn cho bản thân. Khi h� thấy Chúa Giêsu bị bắt mà không tìm cách thoát thân, h� lẩn vào bóng tối của những tán cây ô-liu. �i�u đó ứng nghiệm l�i tiên tri v� l�i nói của Chúa Giêsu: “Ta sẽ đánh ngư�i chăn chiên, và đàn chiên sẽ tan tác� (Mt 26:31). Khi đó, Thánh Gioan thấy Thầy Giêsu đơn độc nên cảm thương:“Bấy gi� toán quân và viên chỉ huy cùng đám thuộc hạ của ngư�i Do Thái bắt �ức Giêsu và trói Ngư�i lại�(Ga 18:12).

Khi Chúa Giêsu đã bị trói chặt và bị quân lính vũ trang vây quanh, đám quân dữ bắt đầu dàn hàng tiến v� thành phố. Thánh Gioan cho biết rằng “h� điệu Chúa Giêsu đến ông Kha-nan, nhạc phụ của ông Cai-pha. Ông Cai-pha làm thượng tế năm đó� (Ga 18:13). Truy�n thống đặt dinh của ông Kha-nan– có lẽ cũng như dinh của ông Cai-pha – trên ng�n đồi phía Tây của thành phố, khoảng 60m tính từ căn phòng mà Chúa Giêsu đã ăn Lễ Vượt Qua với các môn đệ vài gi� trước đó.

THANH NIÊN CHẠY TR�N 

�êm tối, m�i ngư�i trong thành phố đã yên giấc. Chỉ có những lính canh còn thức bên các bức tư�ng. Thánh Máccô cho biết rằng các môn đệ đã b� của chạy lấy ngư�i. Trong các Phúc Âm, chỉ có Máccô thú nhận sự thật này: “Trong khi đó có một cậu thanh niên đi theo Ngư�i, mình khoác v�n vẹn một tấm vải gai. H� túm lấy anh. Anh li�n trút tấm vải lại, b� chạy trần truồng� (Mc 14:51–52).

Thánh Máccô là ngư�i theo Chúa Giêsu khi còn khá trẻ – chưa tới 20 tuổi. Ông không đi theo xa xa, mà đi theo trong đám đông. �i�u này cho thấy rằng ông không đi theo vì tò mò hoặc hiếu kỳ, mà thực sự quan tâm, thế nên ông trở thành môn đệ của Chúa Giêsu. Và rồi ông bị quân dữ tóm lấy, nhưng ông b� ào để thoát thân, sợ quá nên ông chẳng ngại gì nữa dù lúc đó ông “trần như nhộng�.

Trình thuật Tin Mừng không cho chúng ta biết tình trạng đó của Máccô xảy ra trong khi ngư�i ta “dẫn độ� Chúa Giêsu từ Vư�n Dầu tới dinh Kha-nan.  Có thể chàng trai trẻ Máccô là con của chủ nhân căn biệt thự Ghết-si-ma-ni và thức giấcvì tiếng la hét ồn ào của đám quân dữ. Có một truy�n thống cho rằng mẹ của Thánh Máccô là chủ căn nhà mà Chúa Giêsu và các môn đệ ăn Bữa Tiệc Ly. Nếu truy�n thống này đúng v� vị trí của Phòng Tiệc Ly và dinh Kha-nan, hẳn là đám quân dữ dẫn tù nhân đi ngang qua Phòng Tiệc Ly. Căn nhà của mẹ Thánh Máccô là một trong những nơi hội h�p đầu tiên của các Kitô hữu th�i sơ khai. �ó là nơi mà Thánh Phêrô tới sau khi được thiên thần giải thoát kh�i nhà tù (Cv 12:12).

Chứng cớ chưa đủ thuyết phục, nhưng có đi�u nh� cho biết rằng chàng trai trẻ kia chính là Thánh Máccô. Nếu đúng vậy, chúng ta có thể hình dung sự kiện đóvẫn sống động trong trí nhớ. Nếu Thánh Mátthêu, Thánh Luca và Thánh Gioan biết đi�u này, hẳn là h� đã b� qua vì thấy không quan tr�ng. �ối với Thánh Máccô, đi�u đó giống như một dấu ấn mà chính ông đã ghi dấu trong Phúc Âm do ông viết ra, giống như Thánh Gioan đã nói tới chính mình bằng cách nói “ngư�i môn đệ Chúa yêu�.

Lm RALPH GORMAN

TRẦM THIÊN THU(chuyển ngữ từ CatholicExchange.com)

Chúa Nhật III Mùa Chay – 2018