Mẹ Thiên Chúa

I. CẦN THIẾT CÓ MỘT NGƯỜI MẸ

Con chim nó hót trên cao
Nếu không có mẹ làm sao có mình ?
Con chim nó hót trên cành
Nếu không có mẹ thì mình làm sao ?
(Ca dao)

Câu đố nói lên một cách thống thiết con ngư�i cần phải có cha có mẹ vì “không ai ở chỗ nẻ chui lên�. �ó là nguồn cội của con ngư�i. Chim có tổ. Nước có nguồn. Con ngư�i phải có tổ ấm, phải có gia đình.

Chúa Giêsu khi bước xuống trần gian này cũng không muốn sống ngoài định luật của con ngư�i. Ngài cũng có mẹ có cha. �ó là tính cách rất ngư�i của Chúa Giêsu. Chúa không muốn trở thành một vị tiên giáng trần hay một Phù �ổng Thiên Vương vươn vai rồi lớn lên hay như một vị khác thư�ng từ tr�i giáng thế. Chúa đã ch�n con đư�ng bình thư�ng như m�i ngư�i là có một gia đình để sinh ra. �ức Maria chính là ngư�i đã sinh ra Chúa Giêsu.

Kinh Thánh Tân ước đã chứng minh �ức Maria là Mẹ của Chúa Giêsu trong nhi�u trư�ng hợp.

Trong Tin Mừng thánh lễ hôm nay, thánh Luca đã viết : “Các mục đồng li�n hối hả ra đi. �ến nơi, h� gặp bà Maria, ông Giuse, cùng với Hài nhi đặt nằm trong máng c�� (Lc 2,16). �ó là gia đình của Chúa Giêsu mà bà Maria là thân mẫu và ông Giuse là cha nuôi Ngài.

Khi đến truy�n tin, sứ thần Gabriel đã báo cho �ức Maria biết Ngài sẽ là Mẹ Thiên Chúa : “Trinh nữ sẽ thụ thai và sinh con trai, tên Ngài là Giêsu… Ngài sẽ là Con �ấng cao cả… và là Con Thiên Chúa� (Lc 1,31,35-36).

Trong dịp đi thăm viếng bà chị h� Elizabeth, Thiên Chúa lại công bố việc Ngài ch�n �ức Maria làm Mẹ. Khi hai chị em gặp nhau, đột nhiên bà Elizabeth tự động nói một câu lạ tai, nếu không dám nói là bạo miệng : “Bởi đâu tôi được Mẹ Thiên Chúa đến thăm tôi� (Lc 1,43). Chúng ta không thắc mắc v� câu nói đó vì đã có thánh Luca giải thích : “Bà được đầy Thánh linh soi sáng� (Lc 1,41).

Trong dịp đi lễ đ�n th� Giêrusalem, hai ông bà lạc mất con, sau ba ngày trở lại đ�n th� thấy Chúa Giêsu đang ngồi giữa các thầy dạy, đàm đạo với h�. �ức Maria vừa vui mừng vừa mắng yêu con : “Con ơi, sao con lại xử với cha mẹ con như vậy ? Con không thấy, cha con và mẹ đây đã phải cực nh�c tìm con�(Lc 2,48) ?

Như vậy, sứ thần Gabriel – Thánh Linh – bà Elizabeth – �ức Mẹ nói rõ ra chưa đủ, Chúa Giêsu còn bổ khuyết : “Sao cha mẹ lại tìm con ? Cha mẹ không biết là con có bổn phận ở nhà Cha con sao� (Lc 2,49) ?

Cha của con ở đây là ai ? Dĩ nhiên không phải thánh Giuse, vì thánh Giuse đang đi tìm Chúa, nên phải hiểu “Cha của con� Chúa nói đây là Thiên Chúa Cha – Cha của Ngài. Do đó, việc �ức Maria là Mẹ Thiên Chúa lại càng sáng t� hơn nữa.

II. �ỨC MARIA LÀ MẸ THIÊN CHÚA

Xưa nay m�i ngư�i vẫn tuyên xưng �ức Maria là Mẹ Thiên Chúa vì chúng ta lý luận rằng : g�i là mẹ những ngư�i đàn bà đã thật sự sinh con. Bà Maria đã thực sự sinh con là Chúa Giêsu. Mà Chúa Giêsu theo các chứng đã nêu trên là Con Thiên Chúa và là chính Thiên Chúa thật “Cha Ta và Ta là một� (Ga 10,30; 17,11,22). Cho nên bà Maria là Mẹ Thiên Chúa.

Tước hiệu “�ức Maria-Mẹ Thiên Chúa� là một tước hiệu đã có từ lâu đ�i trong Giáo hội. Nhưng tước hiệu “Mẹ Thiên Chúa� không có trong bản văn Tân ước. Tước hiệu này được đ� cập lần đầu tiên trong tài liệu của thánh Hippolytô (+235) ở Rôma. Sau đó thượng phụ giáo chủ Constantinople là Nestoriô (428) dựa trên quan điểm Kitô h�c riêng của mình đã phản đối việc xưng tụng �ức Maria dưới tước hiệu này.

Theo Nestôriô, chỉ nên g�i Maria là Mẹ �ức Giêsu Kitô, chứ không được g�i là Mẹ Thiên Chúa, vì theo ông, Con Thiên Chúa là một hữu thể, con �ức Maria là một hữu thể khác vì ông cho rằng Chúa Kitô có hai ngôi vị, đó là ngôi vị Thiên Chúa (Ngôi L�i) và ngôi vị con ngư�i (Giêsu). Như thế, �ức Maria không thể được g�i là “Theotokos� (Mẹ Thiên Chúa) ít nhất là theo ý nghĩa thực của hành vi ngôi hiệp (hợp nhất bản tính Thiên Chúa và bản tính nhân loại trong một ngôi vị duy nhất của Chúa Kitô).

Thế nên, vào năm 431, Giáo hội đã triệu tập công đồng Êphêsô dưới sự chủ t�a của thánh Cyrillô, các nghị phụ trong công đồng này đã tuyên bố cách chức giáo chủ Nestôriô và đánh đổ lạc thuyết của ông ta.

Công đồng đã định tín Maria là Mẹ Thiên Chúa vì thực sự Mẹ đã sinh ra Con-Thiên-Chúa-Làm-Ngư�i. Từ công đồng Êphêsô, tước hiệu Maria Mẹ Thiên Chúa đã trở thành tước hiệu chính thức của �ức trinh Nữ Maria. Từ công đồng này, chúng ta có phần sau của kinh Kính Mừng : “Thánh Maria �ức Mẹ Chúa Tr�i, cầu cho chúng con là kẻ có tội khi nay và trong gi� lâm tử. Amen�.

Công đồng Vatican II cũng tái xác quyết địa vị Mẹ Thiên Chúa : “�ức trinh nữ Maria đã đón nhận Ngôi L�i Thiên Chúa trong tâm hồn và thân xác, và đem sự sống đến cho thế gian. Ngài được công nhận và tôn kính là Mẹ thật của Thiên Chúa (Lumen gentium, số 53).

Truyện : Mẹ Tổng thống

Ngày 20/01/1961 John Kennedy Tổng thống thứ 35 của Hoa kỳ. Một ngư�i công giáo đầu tiên giữ chức vụ chóp bu. Trong ngày nhậm chức, có mặt tất cả dòng h� Kennedy, cùng bà mẹ đứng một chỗ danh dự. Vào lúc John Kennedy th� nhậm chức và trở thành Tổng thống thì Rosa Kennedy trở thành mẹ của Tổng thống.

Khi bà sinh John vào năm 1917, bà đã cho đất nước Hoa kỳ một con ngư�i mà sau này làm Tổng thống. Bà không sinh ra một con ngư�i Tổng thống. Nhưng thực sự và đúng là mẹ của một Tổng thống.

Một cách tương tự, nhưng không y hệt như thế, chúng ta xưng tụng �ức Nữ �ồng trinh là Mẹ Thiên Chúa, Mẹ đã sinh ra Chúa Giêsu Kitô �ấng vừa là Thiên Chúa vừa là ngư�i. �ức Maria không sinh ra Chúa là Chúa, �ức Maria cũng không phải là Chúa hay Bà Chúa. Mẹ là một con ngư�i có hạn, được vinh dự dâng hiến bản tín nhân loại cho Ngôi Con trong Ba Ngôi Thiên Chúa. Qua Mẹ, �ức Giêsu là một ngư�i thật và cũng là Thiên Chúa thật. �ó là chân lý chúng ta mừng lễ hôm nay. Ngày đầu năm dương lịch (Gm Arthur Tonne).

�ức Maria là Mẹ �ức Giêsu vì đã sinh ra Ngài đúng nghĩa, chúng ta cũng là con cái Mẹ Maria theo nghĩa thiêng liêng và trở nên anh em với Chúa Giêsu. Chúng ta không còn phải mồ côi vì đã có ngư�i Mẹ yêu thương và săn sóc dìu dắt. Phúc cho những ngư�i con nào có mẹ. Thật hạnh phúc cho chúng ta khi chúng ta có thể mở miệng ra kêu : “Mẹ ơi� , như l�i ca trong ca khúc “Bông hồng cài áo� của nhạc sĩ Phạm thế Mỹ : “Một bông hồng cho anh, một bông hồng cho em, một bông hồng cho những ai đang còn mẹ… Thì xin em hãy cùng tôi vui sướng lên, hãy cùng tôi vui sướng lên…�.

Nếu chúng ta đang tìm cho mình một hướng đi trong năm mới, thiết tưởng không một hướng đi nào vừa bảo đảm lại vừa tốt đẹp cho bằng hãy chạy đến với �ức Maria. Với chức vụ làm Mẹ Thiên Chúa, Mẹ có đủ khả năng để bầu cử và giúp đỡ chúng ta. Với địa vị là mẹ chúng ta, Mẹ có đủ tình thương để sẵn sàng thực hiện những đi�u chúng ta van xin, vì vậy chúng ta hay thư�ng đ�c :

– XÆ°a nay chÆ°a từng nghe có ngÆ°á»�i nào chạy đến kêu xin cùng Mẹ mà Mẹ chẳng nhận lá»�i (Kinh Hãy nhá»›).

Hay như thánh Bênađô đã bảo :
– “Kêu xin Mẹ, chúng ta sẽ không bao giá»� lầm Ä‘Æ°á»�ng lạc lối).

III. �ỨC MARIA, NỮ VƯƠNG HÒA BINH

Hôm nay, các mục đồng lại kể thêm v� các l�i của thiên sứ. Hài nhi trong máng c� là �ấng Cứu Thế, các thiên thần đã xướng ca :

Vinh danh Thiên Chúa trên tr�i
Bình an dưới thế cho loài ngư�i Chúa thương.

Như vậy, Giêsu, Con của �ức Maria thực hiện l�i tiên tri hứa cùng nhà �avít. Ngài sẽ đem lại Hòa bình cho Dân Chúa và vinh quang cho Thiên Chúa. �ức Maria hôm nay gẫm suy những đi�u ấy. �ấng Cứu Thế đem lại Hòa bình, Ngài là Hoàng tử hoà bình, là Vua Hòa bình.

� thức được quy�n uy cao cả của �ức Maria, Mẹ Thiên Chúa, Giáo hội luôn kêu xin Mẹ cầu bầu cùng Chúa Giêsu Hài đồng, Con Mẹ ban cho thế giới được bình an trong năm mới.

Chính �ức Giáo hoàng Phaolô VI đã đặt ngày 01/01 dương lịch hàng năm làm ngày cầu cho hòa binh thế giới. Ngài viết trong tông huấn Marialis Cultus như sau : “Khi canh tân mùa Giáng Sinh, m�i ngư�i phải chú ý đến việc tái lập lễ �ức Maria Mẹ Thiên Chúa vào ngày 01/01 đúng Phụng vụ Rôma từ xưa, nhằm tôn kính địa vị đặc biệt của Mẹ, �ấng tiếp nhận nguồn gốc là �ức Giêsu. Lễ này là dịp rất tốt để chúng ta tôn th� Vua Hòa bình mới sinh ra và nghe lại l�i chúc hòa bình của các thiên sứ và cũng để cầu Chúa Hài nhi, nh� sự can thiệp của Nữ Vương Hòa Bình ban cho chúng ta ơn cao cả nhất là ơn hòa bình� (Marialis Cultus, số 5).

Hòa bình không những là khát v�ng của mỗi ngư�i mà còn là ước v�ng của cả nhân loại. Hòa bình là quà tặng quí giá nhất Thiên Chúa ban cho nhân loại : “Thầy để bình anh cho các con, Thầy ban bình an của Thầy cho các con�(Ga 14,27). Hòa bình khởi đi trong tâm hồn. Con Thiên Chúa đã ban cho nhân loại sự bình an đích thực.

Hòa bình không phải chỉ là chấm dứt chiến tranh. Hòa bình còn là xây dựng bình đẳng, ấm no, thịnh vượng, hạnh phúc nữa. Phần tích cực có thể nói còn giầu nhi�u mặt hơn tiêu cực. Hết chiến tranh cũng chưa phải là đã hết những hậu quả của chiến tranh là những thương tích, đổ vỡ vật chất và tinh thần. Chúng ta phải cải tạo cái cũ, xây dựng cái mới. Hòa bình hạnh phúc phải là khí thở của m�i ngư�i trên thế giới này.

Chúng ta đóng góp được những gì ? Kể từ khi �ức Giáo hoàng Phaolô VI ch�n ngày 01/01 làm ngày thế giới hòa bình lần đầu tiên trở đi, mỗi năm các �ức Giáo hoàng ch�n cho ngày đó một chủ đ� v� hòa bình để m�i ngư�i suy niệm, h�c h�i, thực hành, như năm 2008, �ức Bênêđictô XVI đã lấy đ� tài :Bài trừ đói nghèo, xây dựng hòa bình.

�ức Giáo hoàng kêu g�i phải chiến đấu chống lại sự nghèo đói. Cuộc chiến này phải được m�i ngư�i tiếp tay, phải được cả thế giới quyết tâm cao. Các nước giầu phải có bổn phận giúp đỡ nước nghèo. Ngư�i giầu có phải giúp đỡ ngư�i nghèo. Nhưng trong thực tế, ngư�i ta ích kỷ không muốn chia sẻ cho nhau. Chỉ khi con ngư�i biết yêu thương nhau, quảng đại chia sẻ giúp đỡ nhau, giảm bớt chi tiêu lãng phí để giúp đỡ kẻ khác thì mới bớt sự nghèo khó và mới có sự bình an trong cuộc sống. Chân phước Têrêsa Calcutta nói : “Chỉ khi con ngư�i biết chia sẻ cho nhau, thì mới hết cảnh đói nghèo�.

Yêu hòa bình thì phải xây dựng công bằng, bác ái, phải kiến tạo bình đẳng, ấm no, thịnh vượng, hạnh phúc. Hòa bình đòi phải phấn đấu và đấu tranh để tiêu diệt cái xấu và phát triển cái tốt. Rất nhi�u công tác cụ thể đang ở tầm tay mỗi ngư�i chúng ta. Hết thảy chúng ta hãy tích cực, để không chỉ nói hòa bình, nhưng muốn xây dựng hòa bình.

Trong ngày lễ Mẹ Thiên Chúa và cầu cho hòa bình thế giới hôm nay, chúng ta xin �ức Mẹ là Nữ Vương Hòa Bình ban cho chúng ta , cho các gia đình, cho cộng đoàn giáo xứ, n�n hòa bình của Chúa Kitô – Hòa bình mà �ấng Cứu Thế, Con của Mẹ Maria đã đem xuống trần gian cho m�i ngư�i trong đêm Giáng sinh, để chúng ta biết sống hòa thuận thương yêu nhau, đoàn kết xây dựng hòa bình trên quê hương đất nước và trên toàn thế giới hôm nay.

Lạy Hoàng Tử Hòa Bình vừa hạ sinh, nh� sự can thiệp của Nữ Vương Hòa Bình, xin ban cho nhân loại được hưởng ni�m hòa bình viên mãn và tuôn tràn nguồn an bình đích thực xuống trong mỗi tâm hồn chúng con. Amen.

Lm Giuse �inh Lập Liễm