Má»™t trong những yếu tố quan trá»ng cá»§a bất kỳ cuá»™c thi đấu nà o là hiểu chiến lược cá»§a đối thá»§ và nháºn ra sá»± tinh tế trong chiến lược đó hoặc những bước há» có thể dùng. Trong tráºn chiến thiêng liêng, chúng ta cần tinh ý để nháºn ra, đặt tên và hiểu những thá»§ Ä‘oạn tinh vi nhưng thông thưá»ng cá»§a ma quá»·.
Cuốn sách The Devil You Don’t Know xuất bản năm 2011 cá»§a Cha Louis Cameli là má»™t sá»± há»— trợ lá»›n trong lãnh vá»±c nà y. Tôi vừa Ä‘á»c xong nó gần đây, tôi nghÄ© nó hữu Ãch để suy niệm vá» 4 thể loại tổng quát cá»§a những thá»§ Ä‘oạn cá»§a ma quá»· mà Cha Cameli đã phân tÃch.
Bốn kiểu loại là từ Cha Cameli, những Ä‘iểm suy nghÄ© ở đây phần lá»›n là cá»§a riêng tôi, nhưng chắc chắn là đến từ tác phẩm tuyệt vá»i cá»§a Cha Cameli mà tôi má»›i Ä‘á»c. Tôi xin nồng nhiệt giá»›i thiệu cuốn sách nà y cho bạn vì trong đó những thể loại nà y được mô tả cách thÃch đáng và đầy đủ hÆ¡n là những suy niệm ngắn gá»n ở đây.
Váºy chúng ta hãy xem xét 4 chiến thuáºt thông thưá»ng cá»§a ma quá»·.
I. Lừa dối – Chúa Giêsu nói ma quá»·, Nó đã là tên sát nhân ngay từ đầu. Nó đã không đứng vá» phÃa sá»± tháºt, vì sá»± tháºt không ở trong nó. Khi nó nói dối là nó nói theo bản tÃnh cá»§a nó, bởi vì nó là kẻ nói dối, và là cha sá»± gian dối. (Gioan 8:44)
Ma quá»· lừa đảo chúng ta bằng nhiá»u lá»i hứa giả dối và trống rá»—ng. Hầu hết những lá»i hứa nà y có liên quan đến lá»i nói dối là chúng ta sẽ được hạnh phúc hÆ¡n và được toại nguyện hÆ¡n nếu chúng ta phạm tá»™i, hoặc từ chối các khÃa cạnh cá»§a sá»± tháºt. Bất cứ vui thÃch chóng qua nà o Ä‘i cùng việc phạm tá»™i, chúng thá»±c sá»± chóng qua. Những Ä‘au khổ nặng ná» và chồng chất cuối cùng xảy đến vá»›i hầu hết hà nh vi tá»™i lá»—i. Tuy nhiên, dù chịu những Ä‘au khổ nà y con ngưá»i chúng ta vẫn rất dá»… tin, chúng ta dưá»ng như yêu thÃch những lá»i hứa giả dối và đặt má»i thứ hy vá»ng ảo huyá»n nÆ¡i chúng.
Ma quá»· cÅ©ng lừa dối chúng ta bằng việc gợi lên má»i thứ phức tạp, đặc biệt là trong những suy nghÄ© cá»§a chúng ta. Nó tìm cách là m bối rối và che giấu sá»± tháºt cÆ¡ bản vá» hà nh động cá»§a chúng ta. Tâm trà chúng ta rất mưu lược và ưa thÃch suy nghÄ© vá» những thứ phức tạp như là cách để trốn lánh sá»± tháºt và tìm bà o chữa. Vì thế, chúng ta đồng lõa vá»›i ma quá»·, suy nghÄ© vá» những phức tạp vô táºn bằng việc há»i “Nếu việc nà y là … và nếu cái kia…??!†Cùng vá»›i ma quá»·, chúng ta đưa ra má»i thứ khó khăn có thể xảy đến, những ngoại lệ, hoặc những chuyện Ä‘au thương có tiá»m năng xảy ra để khăng khăng trốn tránh rằng chúng ta hoặc những ngưá»i khác cần hà nh xá» cách tốt đẹp và sống theo sá»± tháºt.
Ma quá»· cÅ©ng tìm cách đánh lừa chúng ta vá»›i “từ ngữ Ä‘iêu luyện.†Vì thế chúng ta cắt xẻ và giết má»™t thai nhi khi phá thai vá»›i từ “tá»± do sinh sản†hoặc từ “quyá»n chá»n lá»±a.†TÃnh dục đồng giá»›i thì được gá»i là “gay†(má»™t từ mà trước đây có nghÄ©a là “vui vẻâ€). Äức tin rá»±c rỡ và sá»± khôn ngoan từ muôn thuở được gá»i là “đen tối†và “không hiểu biết.†Dâm dục thì được gá»i là “sống thá».†Sá»a chữa định nghÄ©a hôn nhân mà đã được sống trong suốt 5000 năm có nhãn hiệu má»›i là “tá»± do hôn nhân.†Vì thế, qua việc phóng đại và vá»›i những nhãn hiệu sai lầm trắng trợn, ma quá»· lừa dối chúng ta, chúng ta lại quá dá»… dà ng đồng lõa vá»›i nó bằng việc cho rằng đó là điá»u tốt là nh, hoặc “chẳng ăn thua gì cả,†những Ä‘iá»u Thiên Chúa gá»i là tá»™i lá»—i.
Ma quá»· cÅ©ng lừa dối chúng ta qua khối lượng thông tin khổng lồ. Thông tin thì không cùng giá trị vá»›i sá»± tháºt và những dữ liệu được cấu kết rất tinh vi để biến thà nh những Ä‘iểm lừa dối. HÆ¡n nữa, má»™t số sá»± kiện và dữ kiện có thể được nhấn mạnh để loại trừ những chân lý khác hầu để hiểu má»i sá»± cách rõ rà ng. Vì thế, ngay cả thông tin hay dữ liệu tá»± nó là tháºt đã trở thà nh má»™t phương thức cá»§a sá»± lừa dối. Các phương tiện truyá»n thông tin tức, những ngưá»i đưa tin đôi khi dùng quyá»n lá»±c mạnh mẽ nhất há» có bằng việc chá»n Ä‘iá»u há» không tưá»ng thuáºt. Äây cÅ©ng là cách ma quá»· Ä‘em sá»± lừa dối đến vá»›i chúng ta.
Chúng ta cần chăm chú nháºn ra được nhiá»u cách ma quá»· tìm để lừa đảo chúng ta. Äừng tin má»i sá»± bạn nghe hoặc thấy. Dù chúng ta không nên chỉ trÃch cay độc hay nhạo báng, chúng ta phải tỉnh táo tìm cách chứng thá»±c Ä‘iá»u chúng ta thấy hoặc nghe và đo lưá»ng nó vá»›i sá»± tháºt mà Chúa đã mặc khải.
II. Chia rẽ
Má»™t trong những lá»i cầu nguyện cuối cùng cá»§a Chúa Giêsu cho chúng ta là để chúng ta được trở nên má»™t (xem Gioan 17:22). Ngà i đã cầu khẩn Ä‘iá»u nà y trong Bữa Tiệc Ly ngay trước khi Ngà i ra Ä‘i để chịu Ä‘au đớn và chết cho chúng ta. Chúa Giêsu nhấn mạnh má»™t khÃa cạnh quan trá»ng trongcông việc cá»§a Ngà i trên cây Thánh Giá là để chiến thắng những chia rẽ mà Satan cá»§ng cố. Má»™t số ngưá»i cho rằng gốc Hy Lạp cá»§a từ “diabolical/thuá»™c vá» ma quỷ†((diabolein) có nghÄ©a là cắt, xé, hoặc phân chia. Chúa Giêsu cầu khẩn và là m việc để nối kết thà nh má»™t Ä‘iá»u mà ma quá»· phân chia.
Công việc chia rẽ cá»§a ma quá»· bắt đầu bên trong má»—i má»™t ngưá»i chúng ta khi chúng ta cảm nghiệm nhiá»u động lá»±c thúc đẩy mâu thuẫn nhau, má»™t số thì cao quý, sáng tạo và có sức nâng tâm trÃ, những động lá»±c khác thì hèn hạ, tá»™i lá»—i và có tÃnh há»§y diệt. Chúng ta rất thưá»ng phải chiến đấu và cảm thấy bị xé nát bên trong, cÅ©ng như Thánh Phaolô mô tả trong thư gá»i các tÃn hữu ở Rôma: Sá»± thiện tôi muốn là m, tôi không là m…, khi tôi muốn là m sá»± thiện thì lại thấy sá»± ác xuất hiện ngay (Rôma 7:18,21). Äó là công việc cá»§a ma quá»· khi gây sá»± phân chia ngay cả bên trong chúng ta. Như Thánh Phaolô đã đưa ra trong Rôma chương 8, công việc chá»§ yếu cá»§a Chúa Giêsu là thiết láºp sá»± kết hợp là m má»™t cá»§a thân xác và linh hồn nÆ¡i chúng ta, theo sá»± hợp nhất cá»§a chân lý cá»§a Ngà i.
Tất nhiên cuá»™c tấn công cá»§a ma quá»· chống lại sá»± thống nhất ná»™i tâm cá»§a chúng ta cÅ©ng lan tá»a đến những chia rẽ ngoại tâm, giữa chúng ta vá»›i nhau. Có rất nhiá»u Ä‘iá»u giúp thúc đẩy sá»± phân chia nà y và ma quá»· chắc chắn lợi dụng má»i thứ: giáºn dữ, những Ä‘au thương trong quá khứ, oán giáºn, sợ hãi, hiểu lầm, tham lam, kiêu căng và ngạo mạn. Còn có sá»± thiếu kiên nhẫn rất dá»… nảy mầm vá» những ngưá»i chúng ta yêu mến, và cảm giác sai lầm là , cách nà o đó, chúng ta phải tìm kiếm ngưá»i hoà n hảo hÆ¡n, đáng được mong muốn hÆ¡n. Và vì thế nhiá»u ngưá»i bá» rÆ¡i hôn nhân cá»§a há», gia đình há», giáo xứ và cá»™ng Ä‘oà n cá»§a há», luôn tìm kiếm má»™t cùng Ä‘Ãch không thể đạt được vá»ngưá»i tốt là nh hÆ¡n, hoà n hảo hÆ¡n.
Äúng váºy, ma quá»· vui mừng khai thác những thúc đẩy tá»™i lá»—i dư dầy trong chúng ta, nhưng mục Ä‘Ãch cá»§a nó luôn là cắt xẻ chúng ta từ bên trong và giữa chúng ta vá»›i nhau. Chúng ta cần nháºn ra rằng bất cứ khó khăn nà o chúng ta gặp vá»›i ngưá»i khác, chúng ta có cùng má»™t kẻ thù Ä‘ang tìm cách chia rẽ và tiêu diệt chúng ta. Như Thánh Phaolô viết, “Vì chúng ta chiến đấu không phải vá»›i phà m nhân, nhưng là vá»›i những quyá»n lá»±c thần thiêng, vá»›i những báºc thống trị thế giá»›i tối tăm nà y, vá»›i những thần linh quái ác chốn trá»i cao†(Êphêsô 6:12). Những anh em Ä‘ang tranh cãi sẽ hòa giải khi có má»™t kẻ Ä‘iên cuồng xông và o. Bước thứ nhất là nháºn ra kẻ Ä‘iên cuồng và sau đó đặt qua má»™t bên những chia rẽ kém quan trá»ng hÆ¡n.
III. Là m lãng trÃ
Bị là m cho lãng trà là bị chuyển hướng khá»i mục Ä‘Ãch chá»§ yếu hoặc công việc chá»§ yếu. Vá»›i tất cả chúng ta, táºp trung quan trá»ng nhất là Chúa và những sá»± tốt là nh Ä‘ang được dà nh sẵn cho chúng ta trên thiên đà ng. Hà nh trình cá»§a chúng ta là tiến vá» thiên đà ng, Ä‘i trên con đưá»ng cá»§a đức tin và vâng phục sá»± tháºt, yêu mến Chúa và tha nhân. Vì thế, ma quá»· tìm má»i cách để là m chúng ta chệch hướng, đó là là m chúng ta quay Ä‘i khá»i mục Ä‘Ãch Ä‘Ãch thá»±c duy nhất cá»§a chúng ta.
Có lẽ nó sẽ thá»±c hiện Ä‘iá»u nà y bằng cách là m cho chúng ta say mê những sá»± chóng qua cá»§a trần gian. Nhiá»u ngưá»i tuyên bố há» quá báºn rá»™n và không có thá»i giỠđể cầu nguyện, hay đến nhà thá», hay tìm thức ăn thiêng liêng qua những cách thức khác. Há» bị say mê bởi những sá»± chóng qua và lãng quên những thá»±c tại Ä‘á»i Ä‘á»i Ä‘ang chỠđợi há».
Lo âu và sợ hãi cÅ©ng là m chúng ta bị phân tâm. Qua lo âu và sợ hãi, ma quá»· khiến chúng ta gắn chặt và o sợ hãi vá» những thứ chóng qua và vì thế không có sá»± sợ hãi Ä‘Ãch đáng vá» sá»± phán xét Ä‘ang chỠđợi chúng ta. Chúa Giêsu nói Anh em đừng sợ những kẻ giết thân xác mà không giết được linh hồn. Äúng hÆ¡n, anh em hãy sợ Äấng có thể tiêu diệt cả hồn lẫn xác trong hoả ngục (Mt 10:28). Nói cách khác, chúng ta cần có sá»± tôn kÃnh và kÃnh sợ thánh thiện đối vá»›i Chúa và nhá» cách nà y nhiá»u ná»—i sợ hãi cá»§a chúng ta sẽ được nhìn thấy trong bối cảnh là nh mạnh hÆ¡n hoặc nó sẽ không còn nữa. Vá» sợ hãi, ma quá»· nói Ä‘iá»u ngược lại: chúng ta phải sợ 10,000 thứ có thể gây khổ cá»±c cho chúng ta trong thế giá»›i chóng qua nà y và không chút mà ng tá»›i Ä‘iá»u quan trá»ng nhất Ä‘ang chỠđợi chúng ta, cuá»™c phán xét.
Trá»ng tâm cá»§a má»i thứ là m lãng trà là ma quá»· muốn chúng ta táºp trung và o những Ä‘iá»u Ãt quan trá»ng hÆ¡n để tránh táºp trung và o những sá»± quan trá»ng hÆ¡n chẳng hạn như những quyết định vỠđạo đức luân lý và chiá»u hướng chung cá»§a cuá»™c Ä‘á»i chúng ta.
Má»™t lần nữa, chúng ta phải há»c để táºp trung và o Ä‘iá»u quan trá»ng nhất và nhất quyết khước từ bị hướng vá» những thứ thấp hèn hÆ¡n.
IV Nản lòng
Là con ngưá»i và hÆ¡n nữa là Kitô hữu, chúng ta phải có những khát vá»ng cao. Äiá»u nà y thì tốt là nh. Nhưng cÅ©ng như trong má»i sá»±, Satan thưá»ng tìm cách để đầu độc những thứ tốt là nh. CÅ©ng đúng khi có những khát vá»ng cao cả, đó là chúng ta đôi khi thiếu lòng khiêm tốn để nháºn ra chúng ta phải hướng vá» Ä‘iá»u tốt là nh và tốt là nh nhất. Ma quá»· thưá»ng rất dá»… dà ng cám dá»— khiến chúng ta thiếu kiên nhẫn vá»›i chÃnh mình hoặc vá»›i ngưá»i khác. Và trong khát vá»ng cá»§a chúng ta, ước mong để đạt được cách nhanh chóng nhưng không hợp lý, sá»± thiếu bác ái đối vá»›i bản thân và những ngưá»i khác xuất hiện. Má»™t số trở nên nản lòng vá»›i chÃnh mình hoặc những ngưá»i khác và bá» cuá»™c trong khi theo Ä‘uổi Ä‘á»i sống thánh thiện. Những ngưá»i khác từ bá» Giáo Há»™i vì những khiếm khuyết há» tìm thấy trong Giáo Há»™i.
Ma quá»· là m chúng ta nản lòng vì những khát vá»ng thưá»ng là do thiếu sá»± quyết tâm. Thá»±c tế chúng ta luôn cần thăng tiến và  thá»±c hiện nhiá»u Ä‘iá»u hÆ¡n. Nhưng ở đây ma quá»· nhúng tay và o vì khi chúng ta có thể là m nhiá»u hÆ¡n, chúng ta cÅ©ng có thể nghÄ© chúng ta không thể nà o đạt được ước nguyện. Vì thế ma quá»· là m chúng ta nản lòng, gieo vãi những ý nghÄ© vá»›i những đòi há»i vô lý trong chúng ta vá» những gì chúng ta có thể là m và nên là m hằng ngà y.
Ma quá»· cÅ©ng là m chúng ta chán nản qua những Ä‘iá»u đơn giản như mệt má»i, những sa ngã cá nhân mà má»i ngưá»i cảm nghiệm, những thất bại và những trở ngại thông thưá»ng khác cá»§a con ngưá»i thụ tạo, và thông thưá»ng trong cuá»™c sống cá»§a thế giá»›i sa ngã vá»›i nguồn tà i nguyên có giá»›i hạn.
Qua những Ä‘iá»u nà y ma quá»· tìm cách là m chúng ta chán nản, là m chúng ta, ở mức độ nà o đó, bá» cuá»™c, rút lui. Chỉ cảm nháºn khiêm nhưá»ng đã được phát triển cách đúng đắn má»›i có thể cứu giúp chúng ta khá»i những chuyện gây nản lòng cá»§a ma quá»·. Vì sá»± thá»±c vá» khiêm nhưá»ng, là sá»± tôn kÃnh sá»± tháºt vá» chÃnh mình, dạy chúng ta rằng chúng ta lá»›n lên và phát triển cách cháºm rãi qua những giai Ä‘oạn và đúng thá»±c là chúng ta có những thất bại, những bước lùi và sống trong má»™t thế giá»›i khó khăn, không hoà n hảo. Nháºn ra những Ä‘iá»u nà y và sá»± khiêm nhưá»ng giúp chúng ta cáºy dá»±a và o Chúa nhiá»u hÆ¡n và tin tưởng và o sá»± giúp đỡ theo sá»± quan phòng cá»§a Chúa ngà y cà ng tăng trong chúng ta.
Äây là 4 mánh khóe thông thưá»ng cá»§a ma quá»·. Hãy há»c để nháºn ra và biết chúng. Nhá» cách nà y, chúng ta sẽ bắt đầu sá» dụng thẩm quyá»n cá»§a chúng ta trên chúng.

