Tiếng nói của Tòa Thánh trước cộng đồng quốc tế

 Tại Vatican

 Tại Vatican, có hơn 300 ký giả quốc tế đăng ký tại Phòng báo Chí Tòa Thánh, và qua h�, lập trư�ng của �TC và Tòa Thánh được v�ng tới các dân nước. Mỗi năm, sinh hoạt ngoại giao quan tr�ng nhất tại Vatican là buổi tiếp kiến của �TC vào dịp đầu năm dành cho các vị đại sứ các nước cạnh Tòa Thánh, đến chúc mừng nhân dịp đầu năm mới. Trong dịp này, ngài thư�ng kiểm điểm tình hình thế giới đồng th�i bày t� lập trư�ng của Tòa Thánh đối với các vấn đ� th�i sự, những thách đố lớn của nhân loại.

 Với các tổ chức quốc tế

 Ngoài ra, hiện nay Tòa Thánh có quan hệ ngoại giao với 183 quốc gia trên thế giới và có đại diện tại 24 tổ chức quốc tế lớn nh�, kể cả với những cơ quan v� năng lượng hạt nhân (A.I.E.A) ở Vienne, tổ chức thế giới v� thương mại (O.M.C), hay tổ chức thế giới v� du lịch (O.M.T). Trong số các tổ chức này, có một vài tổ chức chiếm vị thế quan tr�ng hơn và các Quan sát viên thư�ng trực của Tòa Thánh tại các tổ chức này ở cấp Tổng Giám Mục sứ thần. Các vị thư�ng lên tiếng trình bày lập trư�ng của Tòa Thánh qua các bài tham luận tại các khóa h�p, như tại trụ sở Liên Hiệp Quốc ở New York, Hoa Kỳ, hoặc tại các tổ chức khác của Liên Hiệp Quốc ở Genève, Thụy Sĩ.

 Tại các tổ chức quốc tế khác, Tòa Thánh chỉ có 1 �ức Ông làm quan sát viên thư�ng trực như tổ chức an ninh và cộng tác Âu Châu, g�i tắt là OSCE, có trụ sở tại Vienne bên �o và qui tụ 54 nước Âu Châu cộng thêm Mỹ và Canada. Hoặc tại Hội đồng Âu Châu và Nghị Viện Âu Châu có trụ sở ở thành phố Strasbourg bên Pháp, Tổ chức Lương Nông Quốc tế, g�i tắt là FAO ở Roma, hay tổ chức Unesco, v� giáo dục, khoa h�c và văn hóa ở Paris bên Pháp.

 Tại LHQ ở New York

 Lên tiếng nhi�u nhất là Quan sát viên thư�ng trực của Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc ở New York, hiện nay là �ức Tổng Giám Mục Gabriel Giordano Caccia 62 tuổi (1958) ngư�i �, nguyên là Sứ thần Tòa Thánh tại Philippines, được bổ làm Quan sát viên thư�ng trực của Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc ở New York hồi tháng 11 năm ngoái (2019). Ngài xuất thân từ trư�ng ngoại Tòa Thánh hồi tháng 7 năm 1991 và phục vụ trước tiên tại tòa Sứ Thần Tòa Thánh ở Tanzania, rồi trở v� Vatican phục vụ tại Phân Bộ Tổng Vụ của Phủ Quốc vụ khanh. Năm 2002, ngài được bổ làm Phó Phụ tá Quốc vụ khanh (Assessore) (tương đương với thứ trưởng nội vụ). Sau đó năm 2009, ngài được thăng Tổng Giám Mục Sứ thần Tòa Thánh tại Liban, trước khi chuyển qua tòa Sứ Thần tại Manila.

 Các bài tham luận gần đây

 Thông thư�ng tháng 9 và tháng 10 mỗi năm, vị Quan sát viên thư�ng trực của Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc ở New York lên tiếng nhi�u nhất vì là th�i điểm �ại Hội đồng mới của Liên Hiệp Quốc bắt đầu nhóm h�p: không những khóa h�p khoáng đại nhưng còn có nhi�u phiên h�p của các Ủy ban khác nhau v� những vấn đ� th�i sự. Có ngày ngài phải đ�c 2 hay 3 bài tham luận. Ví dụ trong 2 tuần đầu tháng 10 này, �ức Tổng Giám Mục Caccia lần lượt lên tiếng trình bày lập trư�ng của Tòa Thánh v� những vấn đ� như phát triển dài hạn (13/10), hoặc các biện pháp loại trừ khủng bố quốc tế (12/10), sự toàn cầu hóa và lệ thuộc lẫn nhau (9/10), v.v.

 Ä�ặc biệt hôm 6/10, Ä�ức Tổng Giám Mục Gabriele Caccia đã cảnh giác rằng việc giải thích lại các quyá»�n con ngÆ°á»�i là Ä‘iá»�u mÆ°u lợi cho những ngÆ°á»�i hùng mạnh và gây hại cho những ngÆ°á»�i yếu thế. Trong bài tham luận tại khóa há»�p thứ 3 thuá»™c Ä�ại Há»™i đồng thứ 75 của Liên Hiệp Quốc, Ä�ức Tổng Giám Mục Caccia nói: â€�Tòa Thánh rất quan tâm vì càng ngày ngÆ°á»�i ta càng tạo sức ép, đòi giải thích lại chính các ná»�n tảng của các quyá»�n con ngÆ°á»�i, và nhÆ° thế làm thÆ°Æ¡ng tổn sá»± thống nhất ná»™i tại của các quyá»�n con ngÆ°á»�i và xa lìa sá»± bảo vệ phẩm giá con ngÆ°á»�i và nhắm thá»�a mãn những lợi lá»™c chính trị và kinh tế… Lối tiếp cận nhÆ° thế tạo nên má»™t phẩm trật trong các quyá»�n con ngÆ°á»�i bằng cách tÆ°Æ¡ng đối hóa phẩm giá con ngÆ°á»�i và dành nhiá»�u giá trị hÆ¡n cho các quyá»�n được thêm vào cho những ngÆ°á»�i giầu mạnh, trong khi đó lại gạt bá»� những ngÆ°á»�i yếu thếâ€�.

 Chống lạm dụng từ �các quy�n con ngư�i�

Vị đại diện Tòa Thánh tại Liên Hiệp Quốc ở New York cũng đặc biệt phê bình chủ trương cổ võ phá thai và làm cho chết êm dịu, coi chúng là �nhân quy�n�. �ức Tổng Giám Mục Caccia nói: �Sự không hiểu bản chất và thực tại các quy�n con ngư�i dẫn tới những chênh lệch và bất công trầm tr�ng, ví dụ cố tình không biết đến các thai nhi ở trong lòng mẹ hoặc đối xử với sinh mạng của ngư�i già và những ngư�i khuyết tật như những gánh nặng không thể chịu nổi đối với xã hội�.

 �ức Tổng Giám Mục Caccia trưng dẫn Thư �Ngư�i Samaria nhân lành� mà Bộ giáo lý đức tin công bố ngày 22/9/2020, khẳng định rằng �Cũng như không có quy�n phá thai, thì cũng không có quy�n làm cho chết êm dịu: có luật pháp qui định rằng không được giết chết, nhưng phải bảo vệ sự sống và tạo đi�u kiện dễ dàng cho sự sống chung giữa con ngư�i với nhau�.

 Tại các tổ chức quốc tế ở Genève

 Vấn đ� giải thích không đúng v� các quy�n con ngư�i cũng được �ức Tổng Giám Mục Ivan Jurkovic, quan sát viên thư�ng trực của Tòa Thánh tại các Tổ chức Liên Hiệp Quốc ở Genève, Thụy Sĩ, đ� cập tới. �ức Tổng Giám Mục ngư�i Sloveni, năm nay 43 tuổi (1977), đã phục vụ trong các Sứ quán của Tòa Thánh tại Hàn quốc, Colombia, Nga, rồi làm Tổng Giám Mục Sứ thần Tòa Thánh tại Belarus, Ucraina, Nga, Uzbekistan, trước khi chuyển v� Genève từ năm 2016.

 Trong bài tham luận ngày 2-9-2020, tại Hội nghị v� tiến trình duyệt lại các hiệp ước của Liên Hiệp Quốc v� các quy�n con ngư�i, dưới ánh sáng các biện pháp do �ại hội đồng Liên Hiệp Quốc đ� ra năm 2014 với nghị quyết số 56/268, �ức Tổng Giám Mục Jurkovic kêu g�i các nước giải thích chặt chẽ các hiệp ước v� các quy�n con ngư�i, và ngài nói rằng �bất kỳ giải thích nào khi đi quá đi�u được xác định trong hiệp ước đ�u là vô hiệu, tai hại và phản tác dụng�. �ức Tổng Giám Mục cảnh giác rằng �M�i toan tính thay đổi phạm vi hoặc nội dung các nghĩa vụ của mỗi quốc gia ký kết hiệp ước mà không có sự đồng ý của quốc gia ấy đ�u là một hành vi phủ nhận giá trị sự phê chuẩn của quốc gia liên hệ đối với Hiệp Ước�. Ngoài ra, cần bảo đảm sự nhất quán giữa những kết quả do các cơ quan nhà nước v� các hiệp định và công pháp quốc tế�.

 Vị đại diện Tòa Thánh bày t� lo ngại vì nhi�u khi các cơ quan nhà nước vừa nói đưa ra �một giải thích năng động v� các Hiệp Ước, du nhập những ý niệm mới. Trong khi đó, các văn kiện ấy đòi h�i một sự giải thích chặt chẽ, theo các qui luật đã được qui định do Công Ước Vienne v� luật liên quan đến các hiệp ước hồi năm 1969�. �ức Tổng Giám Mục Jurkovic ám chỉ đến sự việc một số quốc gia Âu Mỹ muốn du nhập việc phá thai, hôn nhân đồng phái, và một số đi�u khác như những �nhân quy�n� và do đó chúng phải được các nước ban hành luật buộc dân chúng phải tôn tr�ng.

 Giuse Trần �ức Anh O.P.

Vatican News Tiếng Việt