Hôm nay lá»… Chúa Hiển Linh, ánh sáng là biểu tượng cá»§a Ngà i. NÆ¡i bà i Ä‘á»c trong sách ngôn sứ, ánh sáng nà y là lá»i hứa. Isaia đã hướng vá» Giêrusalem và nói: “Äứng lên, bừng sáng lên! Vì ánh sáng cá»§a ngươi đến rồi. Vinh quang cá»§a Äức Chúa như bình minh chiếu tá» trên ngươi.†(60,1). Lá»i má»i nà y cá»§a ngôn sứ hôm nay nói lại vá»›i chúng ta qua việc mừng Giáng Sinh cá»§a Chúa Giêsu và khÃch lệ chúng ta đến ánh sáng ở Bêlem.
Ãnh sáng mà Isaia tiên báo, trong Tin Mừng, đó là sá»± hiện diện và gặp gỡ. Äức Giêsu, sinh ra ở Nagiaret, trong thà nh Vua Äavit, đã mang đến Æ¡n cứu độ cho tất cả, những ngưá»i ở gần cÅ©ng như ở xa. Thánh sá» Maccô đã cho thấy nhiá»u cách thức phản ứng khác nhau trước sá»± kiện nà y. Hêrôđê và các kinh sư ở Giêrusalem thì cứng lòng, và từ chối viếng thăm Hà i Nhi, má»™t cá» chỉ đóng lại vá»›i ánh sáng. Có thể chúng ta cÅ©ng váºy, đóng con tim vá»›i anh chị em Ä‘ang cần giúp đỡ. Ngược lại, các nhà Äạo sÄ©, đại diện cho những ngưá»i ở xa, đã để cho ngôi sao dẫn đưá»ng, đã Ä‘i quãng đưá»ng dà i và nguy hiểm để biết sá»± tháºt vá» Äấng Mêsia. Và sau khi gặp Ngà i, hỠđã chá»n lối khác để vá». Má»—i lần má»™t ngưá»i gặp được Giêsu, thì sẽ đổi con đưá»ng, trở vá» cuá»™c sống vá»›i má»™t cách thức khác. Và há» mang theo trên mình mầu nhiệm cá»§a vị Vua khiêm nhưá»ng và nghèo khó.
Chúng ta cÅ©ng váºy, cần chút thinh lặng trong tâm hồn để được ánh sáng cá»§a Chúa Giêsu chiếu giải. Äừng để con tim chúng ta đóng lại, nhưng can đảm mở ra cho ánh sáng nà y, chỉ đơn sÆ¡ và bé nhá».
Sau khi buổi Ä‘á»c Kinh Truyá»n Tin, Äức Thánh Cha nhắc đến những ngà y gần đây, 49 ngưá»i được cứu trên hai con tà u cá»§a tổ chức phi chÃnh phá»§. Äức Thánh Cha kêu gá»i các nhà lãnh đạo Châu Âu thể hiện sá»± liên đới cụ thể vá»›i những anh chị em nà y.
Kế đến, má»™t số Giáo há»™i Äông phương, Công giáo cÅ©ng như ChÃnh thống giáo, sá» dụng niên lịch Giuliano, sẽ cá» hà nh lá»… Giáng Sinh và o ngà y mai (tức thứ 2, 7/1). Äức Thánh Cha gởi lá»i chúc mừng trong tình hiệp thông huynh đệ Kitô hữu.
Lá»… Hiển Linh cÅ©ng là Ngà y Truyá»n Giáo cá»§a Thiếu Niên, năm nay má»i các nhà truyá»n giáo rất trẻ trở thà nh “những váºn động viên cá»§a Chúa Giêsuâ€, để là m chứng cho Tin Mừng trong gia đình, nÆ¡i trưá»ng há»c và cả những nÆ¡i giải trÃ.
Cuối cùng, Äức Thánh Cha chà o thăm những khách hà nh hương, đặc biệt Ä‘oà n diá»…u hà nh truyá»n thống đến quảng trưá»ng thánh Phêrô.
Văn Yên, SJ – Vatican
Äức Thánh Cha dâng lá»… Chúa Hiển Linh: Ãnh Sáng Dịu Dà ng cá»§a Thiên Chúa toả sáng trong tình yêu khiêm nhưá»ng
Sáng Chúa Nháºt Lá»… Chúa Hiển Linh, lúc 10h, Äức Thánh Cha dâng Thánh Lá»… trá»ng thể tại Ä‘á»n thá» thánh Phêrô cùng vá»›i nhiá»u hồng ý, giám mục và các tÃn hữu tham dá»±.
Trong bà i giảng lá»…, bắt đầu từ việc giải nghÄ©a từ “hiển linh†– Chúa tá» mình ra, Äức Thánh Cha nhắc đến Chúa tá» mình ra cho tất cả má»i dân tá»™c, ba nhà Äạo sÄ© là những ngưá»i đại diện. Ngà i tá» thá»±c tại tuyệt đẹp cá»§a Thiên Chúa, đến vá»›i tất cả má»i nước, má»i dân tá»™c và ngôn ngữ Ä‘á»u được Ngà i đón nháºn và yêu mến. Biểu tượng cho Ä‘iá»u nà y là ánh sáng, vươn đến và chiếu soi tất cả.
Hôm nay, nếu Thiên Chúa chúng ta tá» mình ra cho tất cả má»i ngưá»i, thì ngà i cÅ©ng sẽ tiếp tục là m ngạc nhiên vá» cách Ngà i tá» mình ra. Tin Mừng kể vá» những xôn xao trong cung Ä‘iện vua Hêrôđê, trong khi Chúa Giê-su lại tá» mình ra như má»™t vị vua: “Äức Vua dân Dothái má»›i sinh, hiện ở đâu?†(Mt 2,2), Ba vị Äạo sÄ© há»i. Há» sẽ tìm thấy Ngà i, nhưng không phải là nÆ¡i hỠđã nghÄ©: không phải trong Ä‘iện ngà Giêrusalem, nhưng trong ngôi nhà đơn sÆ¡ ở Bêlem. Có má»™t sá»± nghịch lý trong lá»… Giáng Sinh khi Tin Mừng nói vá» kiểm tra dân số trên khắp cả thiên hạ thá»i hoà ng đế Augustô và tổng trấn Quirinio (x. Lc 2,2). Nhưng không má»™t nhà cầm quyá»n nà o để ý rằng Äức Vua cá»§a lịch sỠđã sinh ra trong thá»i cá»§a há». Và rồi, khi Chúa Giêsu được 30 tuổi, Ngà i lại tá» mình công khai, Gioan Tẩy Giả đã Ä‘i trước, Tin Mừng đã giá»›i thiệu Ngà i má»™t lần nữa trá»ng thể, và liệt kê tất cả má»i “cấp báºc†quyá»n lá»±c cả Ä‘á»i lẫn đạo: Tiberio Cesare, Phongxio Pilato, Hêrôđê, Philippo, Lisania, thượng tế Anna và Caipha. Và ngà i kết luáºn: “Lá»i Thiên Chúa phán vá»›i Gioan trong hoang địa†(Lc 3,2). Như thế, Lá»i Chúa không đến vá»›i bất cứ cấp báºc nà o, nhưng đến vá»›i má»™t ngưá»i ẩn mình trong sa mạc. Quả là ngạc nhiên: Thiên Chúa không lên sân khấu cá»§a thế giá»›i nà y để tá» mình ra.
Khi nghe danh sách những ngưá»i nổi tiếng, ngưá»i ta có thể dá»… dà ng có khuynh hướng “quay ánh đèn†vá» phÃa há». Chúng ta có thể nghÄ© rằng: Có lẽ sẽ hay hÆ¡n nếu ngôi sao cá»§a Äức Giê-su hiện ra ở Roma trên ngá»n đồi Palatino, nÆ¡i hoà ng đế Augusto đã ngá»± triá»u cai quản thế giá»›i; khi ấy toà n đế quốc láºp tức trở thà nh Kitô giáo. Hay nếu ngôi sao chiếu trên cung Ä‘iện vua Hêrôđê, thì ông ấy có thể là m Ä‘iá»u tốt chứ không là m Ä‘iá»u xấu. Nhưng ánh sáng cá»§a Thiên Chúa lại không đến vá»›i ai toả sáng bằng ánh sáng cá»§a riêng há». Thiên Chúa đỠnghị nhưng không áp đặt; chiếu sáng nhưng không là m chói mắt. Chúng ta luôn có má»™t cám dá»— lá»›n là đem so sánh ánh sáng cá»§a Thiên Chúa vá»›i ánh sáng cá»§a thế gian. Äã bao lần chúng ta chạy theo quyến rÅ© lấp lánh cá»§a quyá»n lá»±c và cá»§a sân khấu, lại thấy rằng mình phục vụ tốt cho Tin Mừng. Nhưng như thế chúng ta đã hướng ánh sáng và o nhầm chá»—, vì Thiên Chúa không ở đó. Ãnh sáng cá»§a Ngà i nhẹ nhà ng chiếu giải tình yêu khiêm nhưá»ng. Rồi bao nhiêu lần chúng ta, như là Giáo Há»™i, đã toả sáng bằng chÃnh ánh sáng cá»§a mình! Nhưng chúng ta không phải là  mặt trá»i cá»§a nhân loại. Chúng ta là  mặt trăng phản chiếu ánh sáng tháºt là Thiên Chúa. Giáo Há»™i là  ánh trăng mầu nhiệm và Thiên Chúa là ánh sáng cá»§a trần gian (x. Ga 9,5). ChÃnh Ngà i chứ không phải chúng ta.
Ãnh sáng cá»§a Thiên Chúa đến vá»›i ai biết đón nháºn. Tiên tri Isaia trong bà i Ä‘á»c má»™t (x. Is 60,2) đã nhắc nhở chúng ta rằng ánh sáng cá»§a Thiên Chúa không ngăn chặn bóng tối và mây mù phá»§ lấp mặt đất, nhưng chiếu toả trên ai sẵn sà ng đón nháºn. Do đó, tiên tri lặp lại lá»i má»i dà nh cho má»—i ngưá»i: “Äứng lên, bừng sáng lên†(60,1). Hãy đứng dáºy, nghÄ©a là thoát ra khá»i chá»— hiện tại cá»§a mình và sẵn sà ng bước Ä‘i. Nếu không, sẽ vẫn giáºm chân tại chá»— như các kinh sư tư vấn cho vua Hêrôđê, vá» Ä‘iá»u hỠđã biết, là Äấng Mêsia sinh ra ở đâu, nhưng không má»™t bước di chuyển. Và rồi má»—i ngà y, chúng ta cần mặc lấy Thiên Chúa là ánh sáng, cho đến khi Äức Giêsu trở thà nh trang phục hằng ngà y cá»§a chúng ta. Nhưng để mặc lấy trang phục cá»§a Thiên Chúa, vốn đơn giản như ánh sáng, thì trước tiên cần cởi bá» những trang phục hà o hoa. Nếu không thì cÅ©ng giống vua Hêrôđê, dù thấy ánh sáng cá»§a Thiên Chúa nhưng vẫn thÃch ánh sáng trần thế cá»§a thà nh công và danh vá»ng. Ngược lại, như Ba vị Äạo sÄ©, nháºn ra lá»i tiên tri, hỠđứng dáºy để mặc lấy ánh sáng. Chỉ có há» nhìn thấy ngôi sao trên bầu trá»i: các kinh sư không nhìn thấy, Vua Hêrôđê không nhìn thấy và cÅ©ng chẳng có ai ở Giêrusalem nhìn thấy. Äể tìm kiếm Äức Giêsu, phải Ä‘i theo má»™t hà nh trình khác, con đưá»ng cá»§a Ngà i, con đưá»ng yêu thương khiêm nhưá»ng. Và phải kiên trì theo con đưá»ng đó. Tháºt váºy, Tin Mừng hôm nay kết luáºn rằng Ba nhà Äạo sÄ©, sau khi gặp Äức Giêsu, đã “đi con đưá»ng khác mà vá» xứ mình†(Mt 2,12). Má»™t con đưá»ng khác vá»›i con đưá»ng cá»§a Hêrôđê. Má»™t con đưá»ng khác để và o thế giá»›i, giống như con đưá»ng cá»§a bao nhiêu ngưá»i trong cảnh Giáng Sinh đã ở vá»›i Äức Giêsu: Äức Maria, thánh Giuse, các mục đồng. CÅ©ng giống như các vị Äạo sÄ©, há» rá»i bá» nÆ¡i cư ngụ cá»§a mình, để trở thà nh những kẻ hà nh hương trên con đưá»ng cá»§a Thiên Chúa. Bởi vì chỉ có ai dám bá» Ä‘i sá»± dÃnh bén vá»›i thế gian nà y để bước Ä‘i thì má»›i có thể tìm thấy mầu nhiệm cá»§a Thiên Chúa.
Äiá»u nà y đúng cả vá»›i chúng ta. Nếu chỉ biết nÆ¡i Chúa Giêsu sinh ra mà không đến nÆ¡i thì chưa đủ, giống các kinh sư thôi. Nếu chỉ biết Äức Giêsu má»›i sinh là ai mà không gặp Ngà i thì không đủ. Khi nà o nÆ¡i cá»§a ngà i trở thà nh nÆ¡i cá»§a chúng ta, thá»i cá»§a ngà i trở thà nh thá»i cá»§a chúng ta, con ngưá»i cá»§a Ngà i trở thà nh sá»± sống cá»§a chúng ta, thì khi ấy lá»i tiên tri ứng nghiệm nÆ¡i chúng ta. Và như thế, Giêsu sinh ra trong chúng ta và trở thà nh “Thiên Chúa hằng sống vì tôiâ€. Hôm nay, chúng ta được má»i gá»i theo gương các vị Äạo sÄ©. Há» không bà n cãi, nhưng bước Ä‘i; há» không đứng lại nhìn, nhưng bước và o nhà cá»§a Giêsu; không đặt mình là m trung tâm, nhưng bái lạy Giêsu, vì Ngà i má»›i là trung tâm; há» không cứng nhắc vá»›i kế hoạch cá»§a há», nhưng sẵn sà ng chá»n đưá»ng khác để vá». Bằng cá» chỉ, há» diá»…n tả mối tương quan máºt thiết vá»›i Chúa, má»™t sá»± mở ra trá»n vẹn vá»›i Ngà i, má»™t liên hệ toà n bá»™ vá»›i Ngà i. Há» dùng ngôn ngữ tình yêu để liên hệ vá»›i Ngà i, cùng má»™t ngôn ngữ mà Giêsu con trẻ đã nói. Tháºt váºy, các vị Äạo sÄ© đến vá»›i Chúa không phải để nháºn, nhưng để cho. Chúng ta tá»± há»i: Chúng ta đã mang đến cho Chúa Giêsu món quà nà o trong ngà y lá»… Giáng Sinh cá»§a Ngà i, hay chúng ta chỉ trao đổi quà cho nhau giữa chúng ta?
Nếu chúng ta đã đến vá»›i Chúa bằng tay không, thì hôm nay chúng ta có thể bù lại được. Có thể thấy Tin Mừng kể má»™t danh sách ngắn những món quà : và ng, nhÅ© hương và  má»™c dược. Và ngnói lên Ä‘iá»u giá trị nhất, để nhắc nhá»› rằng vị Äạo sÄ© đã đặt Thiên Chúa ở vị trà trên hết, để tôn thá». Nhưng để là m được Ä‘iá»u đó thì phải rút mình khá»i vị trà cao nhất đó và thấy mình cần được giúp đỡ, mình không tá»± đủ được. Rồi đến nhÅ© hương, biểu tượng cá»§a sá»± tương quan vá»›i Thiên Chúa, việc cầu nguyện, như hương trầm bay toả trước Thánh Nhan (x. Tv 141,2). Nhưng, giống như hương trầm, để toả hương thì phải chịu đốt cháy; vì thế, việc cầu nguyện cÅ©ng “đốt cháy†chút thá»i gian, dà nh giá» cho Thiên Chúa. Cầu nguyện tháºt sá»± thì không phải chỉ bằng lá»i. Và rồi, má»™c dược, được dùng cùng vá»›i tình yêu để liệm xác Äức Giêsu tháo xuống từ Thánh Giá (x. Ga 19,39). Chúa vui khi chúng ta chăm sóc những thân thể chịu nhiá»u Ä‘au khổ, những thân xác yếu Ä‘uối, những ai bị lùi lại đà ng sau, những ai chỉ có thể nháºn mà không thể đổi lại gì vá» váºt chất. Tháºt quý trong mắt Thiên Chúa khi tá» lòng thương xót đối vá»›i những ngưá»i không có gì để Ä‘á»n đáp – má»™t sá»± miá»…n phÃ, nhưng không! Sá»± miá»…n phÃ, nhưng không tháºt quý trong mắt Thiên Chúa. Trong thá»i gian gần kết thúc Mùa Giáng Sinh, chúng ta đừng để mất cÆ¡ há»™i là m má»™t món quà đẹp cho Vị Vua cá»§a chúng ta, Ngà i đến không trên sân khấu xa hoa cá»§a thế giá»›i, nhưng trong sá»± nghèo mà sáng cá»§a Bêlem. Nếu chúng ta là m Ä‘iá»u đó, thì ánh sáng cá»§a Ngà i sẽ chiếu toả trên chúng ta.
Văn Yên, SJ
