Thứ tư trong tuần XI thưá»ng niên.
2 V 2:1,6-14; Tv 31:20,21,24; Mt 6:1-6,16-18
ÄỪNG GIẢ TẠO
Cầu nguyện, ăn chay, bố thà là ba hình thức mà tÃn đồ nhiệt tâm, đạo đức cá»§a các tôn giáo thưá»ng là m. Äó là những việc thiện mà con ngưá»i cà ng thà nh kÃnh thi hà nh bao nhiêu thì cà ng đạt đến sá»± trưởng thà nh nhân bản bấy nhiêu. Tuy nhiên, những việc thiện tốt là nh ấy lại bị con ngưá»i lạm dụng cách không thương tiếc và nhiá»u khi lại gây ra nhưng háºu quả khó lưá»ng.
Quả váºy, trong ba việc thiện ấy thì cầu nguyện là việc dá»… là m nhất. Ai cÅ©ng có thể cầu nguyện, cầu nguyện thưá»ng xuyên và nhiá»u lần, nhưng có mấy ai biết cầu nguyện đúng cách. Và đúng như từ ngữ ngưá»i ta thưá»ng dùng ‘cầu xin’ – Ngưá»i ta đồng hóa việc cầu nguyện vá»›i việc ‘cầu cạnh, xin xá»â€™ – vô hình chung ngưá»i ta biến Thiên Chúa thà nh má»™t ‘vị thần đèn’ để xin cái nà y cái kia, mà không biết rằng cầu nguyện chÃnh là thiết láºp mối tương giao thân thân máºt vá»›i Thiên Chúa là cha yêu thương vô cùng, và điá»u quan trá»ng là tìm kiếm và thi hà nh ý Cha. ChÃnh vì tương quan thân máºt và rất riêng tư ấy mà Äức Giê-su dạy: Khi cầu nguyện “hãy và o phòng đóng cá»a lại, cầu nguyện vá»›i Äấng hiện diện ở nÆ¡i kÃn đáo…†(x.c.6 )
Có những ngưá»i tham gia những giá» cầu nguyện chỉ là để phô trương cho ngưá»i ta thấy, biết mình đạo đức; cÅ©ng có những ngưá»i tham gia cầu nguyện như má»™t hình thức để tụ táºp giao lưu, và lắm khi những cuá»™c gặp gỡ như thế lại phát sinh những vấn đỠtiêu cá»±c như nói hà nh, nói xấu, bình phẩm không tốt vá» ngưá»i khác; cÅ©ng có những nÆ¡i thì việc Ä‘á»c kinh cầu nguyện trong khu xóm là dịp để các ông lai rai nháºu nhẹt …
Äó là những Ä‘iểm tiêu cá»±c tồn Ä‘á»ng mà má»—i Ki-tô hữu chúng ta cần xét lại để hoán cải và canh tân như lá»i cảnh tỉnh và má»i gá»i cá»§a Äức Giê-su trong Tin mừng hôm nay, đồng thá»i sống tinh thần cầu nguyện Ä‘Ãch thá»±c như Ngưá»i dạy hầu trở nên con thảo cá»§a Cha trên trá»i.
Kế đến là ăn chay. Chay tịnh là má»™t việc đạo đức tốt là nh giúp con ngưá»i ká»m hãm xác thịt, là m chá»§ bản thân. Äối vá»›i ngưá»i Ki-tô hữu ngà y nay, luáºt Há»™i Thánh chỉ buá»™c má»™t năm ăn chay hai ngà y đầu và cuối mùa chay: thứ tư lá»… tro và thứ sáu tuần thánh – ngà y Äức Giê-su chịu chết.
Tuy váºy, ngà y nay, trong cuá»™c sống luôn gia tăng các nhu cầu hưởng thụ thì đối vá»›i không Ãt ngưá»i, việc chay tịnh là rất khó khăn. Và ở nhiá»u nÆ¡i, nhiá»u ngưá»i còn giữ tục lệ ‘ba béo’ – trước thư tư lá»… tro và ‘năm béo’ trước thứ sáu tuần thánh, nghÄ©a là ngưá»i ta sẽ ăn ngon, ăn thá»a thuê trước ngà y ăn chay – ngưá»i ta tìm cách ăn bù trước hoặc sau ngà y chay. Lại có những ngưá»i giữ luáºt kiêng thịt bằng cách ăn hải sản đắt tiá»n.
Vì váºy để trở vá» vá»›i Tin mừng, Giáo há»™i luôn má»i gá»i con cái mình giữ chay tịnh bằng cả tinh thần; sá»± chay tịnh phải hết sức tá»± nguyện và được thá»±c hiện trong vui tươi; không những chay tịnh bằng việc kiêng ăn uống mà còn phải chay tịnh trong cả cách nghÄ©, cách nói và thá»±c hiện những nghÄ©a cá» yêu thương; ăn chay không phải là để dà nh tiá»n để bữa khác ăn bù, nhưng là để chia sẻ vá»›i những ngưá»i nghèo đói và kém may mắn hÆ¡n mình.
Vá» việc bố thÃ. Trong má»™t xã há»™i thá»±c dụng ‘hòn đất ném Ä‘i, hòn chì ném lại’ hoặc ‘thả con tép, bắt con tôm’ thì việc bố thÃ, chia cÆ¡m sẻ áo cho tha nhân lại cà ng hiếm hoi. Hoặc ngưá»i ta bố thà theo hình thức ‘khua chiêng đánh trống’ để tìm danh lợi, lấy tiếng khen. CÅ©ng có khi ngưá»i ta bố thà chỉ là để thải ra những đồ thừa, hết hạn sá» dụng, không thể sá» dụng hoặc Ä‘em lại lợi nhuáºn cho há» – những việc bố thà như thế thưá»ng hạ thấp hÆ¡n là nâng cao nhân phẩm con ngưá»i. Lại có những hình thức là m việc từ thiện để che lấp tá»™i ác cá»§a mình như buôn thuốc phiện, buôn láºu, buôn ngưá»i….
Chúa Giêsu dạy “khi bố thÃ, đừng cho tay trái biết việc tay phải là m để việc bố thà được kÃn đáo†(c. 3) cho thấy Thiên Chúa muốn việc từ thiện, tương thân tương ái phải phát xuất từ trái tim chân thà nh biết yêu thương, rung cảm trước sá»± bất hạnh, ná»—i Ä‘au cá»§a tha nhân. Vì váºy việc bố thà là để phục vụ, nâng cao nhân phẩm con ngưá»i, giúp con ngưá»i sống tốt hÆ¡n, hạnh phúc hÆ¡n chứ không thể trở thà nh hình thức khá»a lấp lương tâm hay mưu tìm danh lợi cho mình.
Tin Mừng hôm nay ghi lại những lá»i dạy cá»§a Chúa Giêsu vá» tinh thần tu đức cần phải có, vá»›i nguyên tắc sống đạo: đừng là m việc là nh có ý phô trương cho ngưá»i ta thấy. Theo luáºt Môsê, bố thÃ, cầu nguyện, ăn chay là những việc là nh cao quý, và ngưá»i ta thưá»ng tổ chức các việc đạo đức đó cách công khai để thúc đẩy nhiá»u ngưá»i tham gia. Chúa Giêsu không phản đối các việc đó, nhưng Ngà i chỉ muốn ngưá»i ta thá»±c hiện chúng vá»›i ý hướng má»›i, đó là là m vì lòng yêu mến và tìm đẹp lòng Chúa hÆ¡n là để được ngưá»i Ä‘á»i khen ngợi. Chẳng váºy, các việc đạo đức ấy có thể chỉ có hình thức, đấy là chưa nói đến trưá»ng hợp có nhiá»u ngưá»i là m bá»™ cầu nguyện lâu giá», ăn chay nhiá»u ngà y, bố thà rá»™ng rãi để dá»… lừa gạt ngưá»i khác.
Chúa Giêsu cảnh giác chúng ta đỠphòng thứ đạo đức vụ hình thức. Nhưng việc đạo đức tá»± nó rất Ãch lợi cho bản thân, cho tha nhân và đáng được Thiên Chúa ban thưởng, vá»›i Ä‘iá»u kiện chúng được thá»±c hiện vá»›i ý ngay là nh. Chúng ta cần thá»±c hà nh các việc là nh vá»›i ý hướng nà y, vì đó là lẽ sống, là niá»m vui và là động lá»±c cho cuá»™c Ä‘á»i hy sinh phục vụ cá»§a chúng ta.
Huệ Minh

