Ngày 21 tháng 12 TH�NH PHÊ-RÔ CA-NI-XI-Ô Linh Mục Tiến Sĩ

48440

GÆ°Æ¡ng Thánh nhân: Thánh Phê-rô Ca-ni-xi-ô sinh năm 1521 tại Ni-gi-mê-gen, nÆ°á»›c Ä�ức, trong gia đình Công giáo đạo đức. Ngài là má»™t trong những vị Linh mục Dòng Tên nổi tiếng nhất thá»�i đó. DÆ°á»�ng nhÆ° Chúa Quan Phòng dành cho ngài sứ mạng đặc biệt chống lại lạc giáo Lu-te ở Ä�ức, ngÆ°á»�i ta gán cho ngài biệt hiệu “cái búa chống thệ phản”, bằng sách vở ngài viết và lá»�i ngài giảng dạy. Ngài vừa là má»™t nhà trí thức, má»™t vị thánh, vừa là má»™t tông đồ hăng say làm vinh danh Chúa, đúng theo Ä‘Æ°á»�ng hÆ°á»›ng thánh I-nha-xi-ô.

Lúc nh�, thánh nhân đã được giáo dục đạo hạnh đầy đủ ở gia đình. Năm lên 15 tuổi, ngài được cha mẹ gởi đến đại h�c Cô-lôn, theo h�c môn triết và hùng biện. Trong th�i gian h�c ở đây, ngài hân hạnh được gặp Chân phước Phê-rô Pháp-vơ là bạn thân của thánh I-nha-xi-ô. Vị Chân phước nầy đã hướng dẫn ngài vào Dòng Tên, để phụng sự Chúa và bênh đỡ Hội thánh đang lúc bị các lạc giáo khuấy phá. Giới Công giáo ở đây đặt ngài làm thủ lãnh đi�u khiển phong trào chống lại các nhóm ly khai.

Năm 1546, thánh nhân được thụ phong Linh mục. Và năm sau, �ức Tổng Giám mục Au-bua đã cử ngài đến dự Công đồng Tri-đen-ti-nô, với tư cách đại diện. Và từ năm 1549 trở đi, ngài được ch�n làm viện trưởng đại h�c ở In-gô-ta rồi ở Ven-na. Trong th�i gian nầy, ngoài ra nhiệm vụ ở trư�ng đại h�c, thánh nhân đi hầu khắp nước �ức, Thụy-sĩ, Ba-lan, để củng cố đức tin cho ngư�i Công giáo đang bị lung lay vì những tư tưởng sai lạc. �i đến đâu, ngài cũng tiếp xúc gần gũi với các Ki-tô hữu, giảng dạy chân lý Phúc âm cho h�. Nhi�u năm li�n, ngài là nhà giảng thuyết nổi tiếng ở nhà th� chính tòa Au-bua. Số ngư�i đến nghe giảng ngày càng đông, vì ngài giảng dạy cách nhiệt thành, trong suốt, làm cho ngư�i nghe bị thu hút, cảm hóa, tin tưởng. Mỗi khi đi ngang qua nhà th� nào, ngài đ�u dừng lại, giảng dạy chân lý đức tin, chỉ vạch cho m�i tín hữu thấy rõ những sai lầm của các lạc giáo, một mặt để cho h� đ� phòng cảnh giác, mặt khác cũng để giúp h� sửa chữa lầm lạc.

Và trong th�i gian nầy, ngài đã viết ba quyển sách trứ danh, trình bày giáo thuyết tinh tuy�n của Hội thánh. �ó là:

– Giáo lý dành cho giáo sÄ© và giáo dân trưởng thành.

– Giáo lý sÆ¡ cấp dành cho trẻ em.

– Kinh nguyện .

Ba cuốn sách nầy ảnh hưởng sâu rộng trong m�i tầng lớp dân chúng, nhất là giới trí thức hiểu biết. Với l�i văn sáng sủa, trình bày giáo thuyết Công giáo đầy đủ khúc chiết, các sách ngài đáp ứng nhu cầu h�c biết giáo lý cho giáo dân, đồng th�i giúp ngư�i lầm lạc nhận biết những sai sót của h�, để quay v� với Hội thánh.

Ngoài ra l�i giảng dạy và sách vở, thánh nhân còn dùng thư từ để củng cố đức tin, sửa chữa sai lầm cho m�i ngư�i. Ngài viết thơ cho hết m�i hạng ngư�i trong đạo cũng như ngoài đ�i: từ vua quan đến dân thư�ng, đ� cập các vấn đ� liên quan đến nhu cầu của tầng ngư�i; tất cả chỉ vì lợi ích của Giáo hội và làm sáng danh Chúa.

Nh� đâu mà thánh nhân làm được nhi�u việc ích lợi cho Hội thánh và vinh danh Chúa như thế? Tất cả đ�u do ơn Chúa ban, tất cả đ�u là hồng ân của Chúa, như l�i ngài thưa với Chúa:

“Cuối cùng, Chúa đã truyá»�n lệnh cho con uống nÆ¡i nguồn mạch là trái tim rá»™ng mở của Chúa, nÆ¡i Thân Thể rất thánh của Chúa mà con nhÆ° xem thấy tận mắt, nghÄ©a là Chúa má»�i con kín nÆ°á»›c cứu Ä‘á»™ nÆ¡i mạch của Chúa, lạy Ä�ấng cứu chuá»™c con.

Còn con, con hết lòng ao Æ°á»›c được mạch đó chảy đến cho con những dòng nÆ°á»›c tin cậy mến. Con khát uống thanh bần, trinh khiết và vâng lá»�i, con xin Chúa rá»­a thân con, mặc áo và trang Ä‘iểm cho con. Bởi thế, sau khi con đã dám tá»›i gần trái tim rất dịu dàng của Chúa và tìm được ở đó sá»± no thá»�a, thì con được Chúa hứa ban cho má»™t áo kết bởi ba tấm để che phủ lình hồn trần trụi của con, và hoàn toàn hợp vá»›i lá»�i con khấn hứa. Ba tấm áo đó là: sá»± bình yên, tình yêu và lòng kiên trì. Ä�ược áo cứu Ä‘á»™ đó che chở, con tưởng không còn thiếu thốn gì nữa, nhÆ°ng con sẽ thành công má»�i sá»± để làm sáng danh Chúa”

Thánh nhân qua đ�i năm 1597, và được �ức Giáo Hoàng Pi-ô thứ 11 tôn phong Hiển thánh và tiến sĩ Hội thánh ngày 21 tháng 12 năm 1925.

Quyết tâm: Noi gương thánh Phê-rô Ca-ni-xi-ô, hằng ngày kêu xin Chúa cho biết dùng l�i nói, việc làm cũng như sách vở thư từ, để củng cố và bảo vệ ni�m tin cho m�i ngư�i và làm sáng danh Chúa.

Lá»�i nguyện: Lạy Chúa, để bảo vệ đức tin của Há»™i thánh Công giáo, Chúa đã cho xuất hiện má»™t Linh mục đầy lòng dÅ©ng cảm và trí thông minh là thánh Phê-rô Ca-ni-xi-ô; vì lá»�i thánh nhân chuyển cầu. Xin cho những ai Ä‘ang tìm kiếm chân lý được phúc nhận biết Chúa là Thiên Chúa, và xin cho cá»™ng Ä‘oàn tín hữu chúng con được trung thành giữ vững đức tin. Chúng con cầu xin…

GPVL

---

Ngày 21 tháng 12
TH�NH PHÊRÔ CANISIÔ
LINH MỤC, TIẾN SĨ HỘI TH�NH

(+ 1597)

Ngày nay dân tộc �ức vẫn còn ghi nhớ công ơn vĩ đại của thánh Phêrô Canisiô một tu sĩ dòng Tên, ngư�i đã hy sinh cả một đ�i để gìn giữ Giáo hội �ức th�i đó kh�i những lầm lạc của bè phái Lutêrô.

Thánh Phêrô Canisiô xuất thân tự một gia đình khá giả thuộc tỉnh Nimêga nước Hòa Lan. Ngay từ nh� đã có nhi�u dấu hiệu báo trước một trí thông minh đặc biệt và một tương lai sáng lạn của Canisiô. Mới 15 tuổi, Canisiô đã h�c hết ban trung h�c. Mùa đông năm 1536, cậu r�i b� quê nhà đi Côlônia theo h�c luật. Nơi đây sinh viên Canisiô làm quen với linh mục Nicolas; và nh� cuộc giao du thư�ng nhật với linh mục ấy, Canisiô đã hấp thụ được một n�n đạo đức chắc chắn.

Thiên Chúa Quan phòng lợi dụng m�i cơ hội để dẫn đưa kẻ Chúa ch�n đến con đư�ng Ngư�i muốn. Năm 1540, việc sinh viên Surius bạn thân của Canisiô được ơn Chúa kêu g�i vào dòng khổ tu tại Côlônia đã gieo vào tâm hồn Canisiô một thắc mắc v� ơn kêu g�i. Mấy tháng sau Canisiô lại cảm thấy ước v�ng muốn giữ mình trinh khiết vẹn toàn để chuyên lo việc phụng sự Chúa.

Từ đó Canisiô bắt đầu h�c thần h�c và làm quen với một tu sĩ dòng Tên. Th�i gian càng làm cho Canisiô say mê với tôn chỉ tu đức của thánh Inhaxiô, ông tổ dòng Tên. Qua năm 1543, Canisiô chính thức xin gia nhập dòng Tên, và lần lượt được chịu các chức nh� cho đến chức linh mục. Làm linh mục rồi, cha cho xuất bản hai cuốn sách nghiên cứu v� đ�i sống thánh Cyrillô Alexandria và thánh Lêô Giáo hoàng. Tuy nổi tiếng là một h�c giả lỗi lạc, cha Canisiô vẫn một b� khiêm tốn vâng phục b� trên trong m�i sự; ngài th� hứa không bao gi� theo ý riêng mình, nhưng hoàn toàn phó thác nơi b� trên mà ngài coi như vị đại diện Chúa Kitô.

Năm 1549, nước �ức phải trải qua một cuộc khủng hoảng v� đức tin do Lutêrô tạo nên. M�i ngư�i đ�u hướng mắt v� vị cứu tinh duy nhất: thánh Phêrô Canisiô. �ể đáp lại tiếng kêu cấp cứu của giáo dân �ức, cha Canisiô qua Rôma để tuyên hứa trung thành với Giáo hội, rồi sau đó ngài được đặc cử sang hoạt động tại �ức suốt 30 năm tr�i. Nơi đây ngài hoạt động rất hăng hái và đã đem lại cho Giáo hội �ức một luồng sinh khí mới. Ngài làm cố vấn cho các �ức Giám mục, các ông hoàng và là đại diện tối cao của �ức Giáo Hoàng; ngài còn kiêm thêm chức viện trưởng đại h�c Ingolstad. Hết m�i ngư�i thuộc m�i giới ai ai cũng đ�u cảm mến cha.

Mùa hạ năm 1556, cha Canisiô được bầu làm b� trên tỉnh dòng Tên tại hai nước �ức và �o. Trong chức vụ mới này, cha Canisiô đem hết nghị lực ra hoạt động. Ngài chú tr�ng nhất v� phương diện phát triển văn hóa. Vì thế, ngài đã mở rất nhi�u trư�ng h�c tại hầu hết các tỉnh lớn của nước �ức. Trong th�i gian này cha còn tận dùng tài giảng thuyết để đả kích phong trào lạc giáo Lutêrô đang lan tràn như vũ bão trên toàn thể lãnh thổ �ức. Vì thế cha đã bị nhi�u ngư�i lạc giáo ghen ghét. H� tìm hết cách hãm hại cha. Lần kia cha đang hành lễ, có ngư�i đã lấy đá ném vào cha. Tuy bị ghen ghét hãm hại, cha Canisiô vẫn hăng hái giảng thuyết không h� nao núng. Có những ngày tuyết rơi đầy đư�ng mà cha vẫn hăng hái đứng giữa tr�i mưa tuyết để giảng thuyết. Trong 20 tháng tr�i, ngư�i ta đã tính ra cha giảng có tới 240 bài.

Với tài lợi khẩu, thêm vào đó một trí thông minh khác thư�ng, cha được �ức Giáo Hoàng Piô IV rất cảm mến. �ức Thánh Cha muốn cất nhắc cha lên chức vị Hồng y, nhưng vì khiêm tốn ngài một mực từ chối. B� trên cả dòng Tên cũng đặc biệt tín nhiệm cha nên đã cử cha làm Tổng thanh tra các tu viện tại �ức và mi�n sông Rhênô. Sứ mệnh nặng n� đó đòi h�i nơi cha một chí hi sinh và một tinh thần chịu đựng phi thư�ng. Nhân dịp này, cha Canisiô có v� thăm quê nhà tại Nimêga. Các nhà quy�n quí trong mi�n đua nhau mở tiệc khoản đãi thánh nhân. Ngài đ�u vui lòng tới dự tiệc, nhưng luôn xin nhà chủ cho những ngư�i nghèo khó được ngồi bàn ăn với ngài.

Mùa đông năm 1569, cha Canisiô đệ đơn xin từ chức b� trên tỉnh dòng tại �ức. Tuy nhiên ngài vẫn giữ một ảnh hưởng rất lớn tại đây. Ngư�i ta coi ngài là linh hồn của Công giáo tiến hành tại Âu châu bấy gi�. Trong th�i gian này, thánh nhân dồn hết nghị lực vào việc sáng tác sách vở. Ngài đã viết một cuốn giáo lý rất th�i danh, với nhan đ�: “Summa doctrinae�. Trong tác phẩm đó thánh nhân trình bày tất cả những giáo lý căn bản của đạo Công giáo với một thể thức đơn sơ, rõ ràng nhưng không kém phần sâu sắc. Ta có thể nói đây là một cuốn giáo lý có giá trị nhất chưa h� thấy trong Giáo hội th�i ấy. Kết quả ngoài sức tưởng tượng: chỉ trong vòng 9 năm tr�i, cuốn sách trên đã được dịch sang 9 thứ tiếng với 55 lần tái bản.

Ngoài cuốn giáo lý th�i danh, thánh Canisiô còn viết hai cuốn sách giá trị khác: một cuốn nhan đ� là Thánh Gioan Ti�n Hô, trong đó thánh nhân bàn luận v� lòng thống hối và đức công chính; cuốn khác ngài ca tụng đức trong sạch của �ức Trinh Nữ Maria.

Qua năm 1576, thánh Canisiô được cử thiết lập một trư�ng đại h�c tại Fribourg thuộc Thụy Sĩ. Lúc này ngài đã v� già, sợ không đủ sức thi hành chức vụ của một viện trưởng, thánh nhân chỉ giữ chức tuyên úy và cố vấn mà thôi. Nhưng tuổi già vẫn không ngăn cản được ngài trong việc thi hành đức ái một cách tích cực. Ngày ngày ngư�i ta vẫn thấy ngài đi vào các trại giam thăm viếng và khuyên bảo các phạm nhân; ngài vào cả các bệnh viện để săn sóc yên ủi các ngư�i đau yếu. Ngoài ra, ngài còn dạy giáo lý cho các trẻ em và tổ chức các hội đoàn �ức Mẹ.

Những ai đã sống với ngài đ�u cảm phục sức hoạt động và đức tính cần cù của ngài, vì ngài làm việc cho đến khi lâm bệnh và kiệt sức mới thôi. Ngày áp lễ thánh Tôma, cha xưng tội rồi đ�c ca vịnh thống hối trong kinh nhật khóa �ức Mẹ để d�n mình chết. Sáng hôm sau bệnh tình ngài không thuyên giảm nhưng còn trầm tr�ng hơn. Chịu lễ rồi, đôi mắt cha như gắn chặt vào tượng chịu nạn. Một lúc lâu sau đôi mắt ấy từ từ khép lại. Ngài êm ái tắt thở như một ng�n đèn hết dầu. Hôm đó nhằm ngày 21 tháng chạp năm 1597.

Xác cha được đặt tại nhà th� chính toà để m�i ngư�i tới kính viếng; sau đó được mai táng trước bàn th� tại nhà th� chính toà.

Sở dĩ thánh Canisiô được tôn lên bậc hiển thánh không những vì đ�i sống cá nhân thánh thiện của ngư�i, mà nhất là vì bầu nhiệt huyết tông đồ đã khiến thánh nhân vận dụng hết cả sức lực và tài năng để bênh vực đức tin công giáo. Sự nghiệp và công lao ngài để lại cho dân tộc �ức v� phương diện tôn giáo cũng như văn hóa thật đáng kể. Ngài thật xứng đáng được Giáo hội truy tặng danh hiệu tiến sĩ Giáo hội.

Lạy thánh Phêrô Canisiô là đấng đã được Chúa ban sức mạnh và sự thông thái để bênh vực đức tin công giáo, xin ngài bầu cử cho những ngư�i lầm lạc được trở v� con đư�ng cứu thoát và cho giáo dân được trung thành b�n vững tuyên xưng đức tin.

tinmung