Không phải con mình

�oạn cuối cuốn tiểu thuyết L�i nói đùa của Thiên Chúacủa nhà văn Margaret Laurence có một đoạn đối thoại xúc động: Rachel, nhân vật chính của câu chuyện, một giáo viên đã đứng tuổi không chồng, ít nhi�u chán nản vì hoàn cảnh của mình, dạy con ngư�i khác mà mình không có con để dạy. Bà phàn nàn với một bà mẹ, bà buồn vì là nhà giáo dạy tận tâm năm này qua năm khác, hiểu h�c trò của mình để rồi nhìn chúng lên lớp, lớn lên đi xa kh�i mình. Bà nói lên tâm trạng chân thành thèm muốn với bà mẹ có con.

Bà mẹ trả l�i: “Làm cha mẹ cũng không khác nhau lắm đâu. Mình chỉ ở với chúng một th�i gian ngắn thôi. Chúng lớn lên rồi cũng đi xa. Chúng có cuộc sống riêng của chúng. Chúng không thuộc v� mình. Rốt cuộc, ngay cả những ngư�i làm cha mẹ, con cái cũng không bao gi� thật sự là của h�.�

Có nhi�u bài h�c ở đây: Con cái chúng ta không bao gi� thật sự thuộc v� chúng ta. Chúng được giao cho chúng ta, uỷ thác, trong một th�i gian, đúng ra chỉ một th�i gian ngắn, chúng ta được m�i g�i để làm cha, mẹ, ngư�i hướng dẫn, phục vụ, bảo vệ, thầy cô, tu sĩ, mục sư, và là bạn của chúng, nhưng chúng không bao gi� thật sự thuộc v� chúng ta. Chúng thuộc v� ai đó, Thiên Chúa, và tùy thuộc vào chính chúng nhi�u hơn là v� chúng ta.

Có một thách đố và một an ủi sâu xa khi hiểu và chấp nhận đi�u này.

Thách đố là hiển nhiên hơn cả. Nếu chúng ta chấp nhận nó thì chúng ta sẽ ít nghiêng v� hành động “sở hữu chủ� con cái mình và sẽ bớt khuynh hướng lèo lái con cái theo mục đích của mình, xem chúng là vệ tinh trong quỹ đạo của mình, chúng ta sẽ nghiêng nhi�u v� phía yêu thương, dỗ dành, thách đố, và sửa đổi con cái mình, cả những khi đã cho chúng tự do.

An ủi thì ít hiển nhiên hơn, nhưng đây là đi�u tôi muốn nhấn mạnh: Khi chúng ta nhận thức, trong một chi�u hướng lành mạnh, rằng con cái không thật sự thuộc v� mình thì chúng ta cũng nhận ra chúng ta không đơn độc trong việc nuôi nấng và săn sóc con cái. Có thể nói, chúng ta chỉ là cha mẹ nuôi nấng. Thiên Chúa mới thật sự là cha mẹ, tình yêu thương, săn sóc, trợ lực, và hiện diện của Ngài luôn luôn vượt xa chúng ta. Mối khắc khoải âu lo của Thiên Chúa dành cho con cái chúng ta cũng sâu đậm hơn chúng ta.

Rốt cùng, bạn không bao gi� là ngư�i cha ngư�i mẹ đơn độc, dù khi bạn đang nuôi con một mình. Thiên Chúa, cũng lo nghĩ, cũng chiến đấu, quan tâm, cũng khóc vì lo âu, cũng cố gắng khơi dậy tình yêu như bạn. �i�u an ủi là chúng ta biết rằng Thiên Chúa có thể chạm đến, thử thách, xoa dịu, và truy�n cảm hứng nơi con bạn ở những tầng mức mà bạn không thể với tới được.

Hơn nữa, rốt cùng, con cái bạn không bao gi� ngoảnh mặt với Thiên Chúa. Chúng có thể không nghe l�i bạn, r�i xa bạn, phủ nhận các giá trị của bạn, nhưng vẫn có một ngư�i cha mẹ khác mà chúng không bao gi� r�i b�, chúng luôn mang lấy trong mình. Tôi nghĩ rằng ít có cha mẹ nào có can đảm làm cha mẹ mà không nhận thức được đi�u này.

Và chúng ta không đơn độc trong bổn phận làm cha mẹ, đi�u này ngày hôm nay cần được nhấn mạnh vì nhi�u lý do: Càng ngày càng có những cặp vợ chồng rất gắn bó với nhau nhưng h� không muốn có con vì h� sợ mang con cái vào trong thế giới này. H� nhìn vào thế giới, vào chính h�, vào khiếm khuyết của h�, và h� sợ những gì h� thấy: “Liệu chúng ta có thật sự muốn mang con cái vào thế giới này không? Chúng ta không đủ khả năng để đảm bảo chúng sẽ lành mạnh, an toàn, yên ổn, được yêu thương. Một bất trắc không công bằng cho trẻ con!�

Suy nghĩ như thế không có gì là sai với những ai thấy mình bất lực và thấy không thể bảo đảm cho con cái sẽ được lành mạnh, an toàn, yên ổn, được yêu thương. Nhưng h� sai khi h� nghĩ h� đơn độc trách nhiệm để thành tựu và bảo đảm những chuyện này. Thiên Chúa cũng hiện diện ở đó và có thể cứu nguy cho con cái chúng ta và cứu chúng kh�i m�i bi kịch có thể xảy đến với chúng. Chúng ta có thể mạo hiểm có con vì Thiên Chúa cũng mạo hiểm như vậy.

Cuối cùng, và có lẽ là ni�m an ủi lớn nhất, khi nhận ra đi�u này, ít nhi�u nó mang đến bình an và ni�m vui cho tâm hồn những ai đã mất con vì thảm cảnh –  tai nạn, đặc biệt là tự tử, chết vì ma túy, nghiện rượu và những cái chết gieo nghi ng� vào lòng cha mẹ, lo v� những lỗi lầm và phản bội của con cái và lo v� tất cả những chuyện gì xảy ra cho chúng. Một lần nữa, chúng ta được m�i g�i để đừng quên chúng ta không đơn độc làm cha mẹ. Khi con cái mất đi, dù trong hoàn cảnh nào, chúng cũng sẽ được đôi tay dịu dàng hơn đôi tay chúng ta đón nhận. Chúng r�i sự nuôi dưỡng và khiếm khuyết của chúng ta để đến với vòng tay ôm tr�n chúng, với đấng cha mẹ, ngư�i ôm tr�n chúng đem đến cho chúng ni�m vui và hoàn tựu mà chúng ta không bao gi� làm được.

�ừng sợ bạn khiếm khuyết! Bạn có thể sống với khiếm khuyết! Bạn chỉ là cha mẹ nuôi dưỡng. Thiên Chúa mới là cha mẹ thật.

J.B. Thái Hòa dịch

Phanxicovn