“VỀ PHẦN CÃC CON, Äà CHO BIẾT NHá»®NG MẦU NHIỆM NƯỚC TRỜI, CÃ’N HỌ THÃŒ KHÔNG CHO BIẾT”.
BÀI ÄỌC I: Xh 19, 1-2. 9-11. 16-20b
“Chúa ngá»± xuống trên núi Sinai trước mặt toà n dân”.
TrÃch sách Xuất Hà nh.
Trong ngà y ấy, và o tháng thứ ba, sau khi dân Israel ra khá»i xứ Ai-cáºp, hỠđến núi Sinai. Há» rá»i bỠđất RaphiÄ‘im, Ä‘i đến hoang địa Sinai, đóng trại tại đây, và dá»±ng nhà xếp ở miá»n núi. Và Chúa phán cùng Môsê rằng: “Ngay bây giá» Ta đến cùng ngươi trong đám mây dà y đặc, để dân chúng nghe Ta nói vá»›i ngươi và tÃn nhiệm ngươi mãi mãi”. Váºy Môsê trình lên Chúa những lá»i dân chúng đã nói, và Chúa phán cùng ông rằng: “Ngươi hãy đến cùng dân chúng, thánh hoá há» hôm nay và ngà y mai, chúng phải giặt áo sạch sẽ và ngà y thứ ba phải sẵn sà ng. Vì trong ngà y thứ ba, Chúa sẽ ngá»± xuống trên núi Sinai trước mặt toà n dân”.
Sáng sá»›m ngà y thứ ba, có sấm chá»›p, và má»™t đám mây dầy đặc bao phá»§ khắp núi, rồi tiếng kèn vang lên khiến dân chúng trong trại phải kinh sợ. Bấy giá» Môsê dẫn dân chúng ra ngoà i trại đứng dưới chân núi nghinh đón Thiên Chúa. Cả núi Sinai Ä‘á»u bốc khói, vì Chúa ngá»± xuống trên núi trong ngá»n lá»a, từ trên ngá»n núi, khói bốc lên như từ hoả lò, và núi rung chuyển dữ dá»™i. Tiếng kèn thổi mạnh lên dần dần và vang dá»™i tháºt xa. Môsê thân thưa, và Chúa đáp lại bằng những tiếng sấm sét. Chúa ngá»± xuống trên ngá»n núi Sinai, và gá»i Môsê lên đỉnh núi.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Än 3, 52. 53. 54. 55. 56
Äáp: Chúa đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i (c. 52b).
1) Lạy Chúa là Thiên Chúa cha ông chúng con, Chúa đáng chúc tụng, đáng ca ngợi, tôn vinh và tán tụng muôn Ä‘á»i. Chúc tụng thánh danh vinh quang Chúa, đáng ca ngợi, tôn vinh và tán tụng muôn Ä‘á»i. – Äáp.
2) Chúa đáng chúc tụng trong Ä‘á»n thánh vinh quang Chúa, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i. – Äáp.
3) Chúc tụng Chúa ngá»± trên ngai vương quyá»n Chúa, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i. – Äáp.
4) Chúc tụng Chúa, Äấng nhìn thấu vá»±c thẳm và ngá»± trên các Thần Vệ Binh, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i. – Äáp.
5) Chúc tụng Chúa ngá»± trên bầu trá»i, đáng ca ngợi và tôn vinh muôn Ä‘á»i. – Äáp.
ALLELUIA: Ga 15, 15b
Alleluia, alleluia! – Chúa phán: “Thầy gá»i các con là bạn hữu, vì tất cả những gì Thầy đã nghe biết nÆ¡i Cha Thầy, thì Thầy đã cho các con biết”. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Mt 13, 10-17
“Vá» phần các con, đã cho biết những mầu nhiệm Nước Trá»i, còn há» thì không cho biết”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, các môn đệ đến gần thưa Chúa Giêsu rằng: “Tại sao Thầy dùng dụ ngôn mà nói vá»›i há»?” Ngưá»i đáp lại: “Vá» phần các con, đã cho biết những mầu nhiệm Nước Trá»i, còn há» thì không cho biết. Vì ai đã có, thì ban thêm cho hỠđược dư dáºt; còn kẻ không có, thì cái há» có cÅ©ng bị lấy Ä‘i. Bởi thế, Thầy dùng dụ ngôn mà nói vá»›i há»: vì há» nhìn mà không thấy, lắng tai mà không nghe và không hiểu chi hết. Thế má»›i ứng nghiệm lá»i tiên tri Isaia nói vá» há» rằng: ‘Các ngươi lắng tai nghe mà chẳng hiểu, trố mắt nhìn mà chẳng thấy gì. Vì lòng dân nà y đã ra chai đá, hỠđã bịt tai, và nhắm mắt lại, kẻo mắt thấy được, tai nghe được, và lòng chúng hiểu được mà hối cải, và Ta lại chữa chúng cho là nh’.
“Phần các con, phúc cho mắt các con vì được thấy; và phúc cho tai các con vì được nghe. Quả tháºt, Thầy bảo các con: Nhiá»u vị tiên tri và nhiá»u đấng công chÃnh đã ao ước trông thấy Ä‘iá»u các con thấy, mà không được thấy; mong ước nghe Ä‘iá»u các con nghe, mà không được nghe”.
Äó là lá»i Chúa.
___________________________
PHẦN MỞ ÄẦU:
Các Bà i Äá»c hôm nay dẫn chứng má»™t lần nữa tình yêu cá»§a Thiên Chúa, biểu lá»™ qua sá»± quan tâm và chăm sóc Ngà i dà nh cho con ngưá»i.
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch sách Xuất Hà nh, Thiên Chúa muốn ông Moses chuẩn bị tâm hồn dân chúng để Ngà i hiện xuống vá»›i dân Israel trên đỉnh núi Sinai. Mục Ä‘Ãch cá»§a cuá»™c thần hiện là để dân chúng biết uy quyá»n Thiên Chúa; đồng thá»i cá»§ng cố địa vị cho Moses, ngưá»i lãnh đạo Ngà i đã chá»n để đưa dân và o Äất Hứa.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Matthêu, Chúa Giêsu cắt nghÄ©a tại sao ngưá»i dùng dụ ngôn để nói vá»›i dân chúng, vì trà óc há» chưa hiểu được những mầu nhiệm cá»§a Nước Trá»i như các môn đệ. Há» phải siêng năng há»c há»i và cần sá»± trợ giúp cá»§a Thiên Chúa má»›i có thể hiểu được; nếu không, ngay cả những gì há» nghe Chúa Giêsu nói cÅ©ng sẽ mất.
(theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
Chúng ta bắt đầu đi và o Bà i Tin mừng:
________________________________
BÀI CHIA SẺ (Mt 13, 10-17)
Bá»I CẢNH BÀI TIN MỪNG:
Sau khi Chúa Giêsu đưa ra Dụ ngôn Ngưá»i gieo giống, thì trong đám dân chúng Ä‘ang nghe Ngà i nói bắt đầu có sá»± xầm xì to nhá».
Há» xầm xì vá» Ä‘iá»u gì?
Äây là điá»u há» xầm xì
Không phải há» không hiểu Dụ ngôn, vì dụ ngôn giống như má»™t câu truyện cổ tÃch, ai nghe cÅ©ng hiểu được.
Nhưng vấn đỠở đây không phải là ná»™i dung Dụ ngôn mà há» không hiểu Chúa Giêsu muốn ám chỉ Ä‘iá»u gì.
Như váºy, không phải là Chúa Giêsu Äà NÓI GÃŒ MÀ LÀ NGÀI MUá»N NÓI GÃŒ?
Hạt giống ở đây có nghÄ©a gì và 4 mảnh đất mà Chúa Giêsu đã liệt kê ra ám chỉ vá» Ä‘iá»u gì.
Các môn đệ đã nháºn ra thắc mắc cá»§a dân chúng nên há» má»›i đến thưa vá»›i Chúa Giêsu: “TẠI SAO THẦY DÙNG DỤ NGÔN MÀ NÓI VỚI HỌ?”
Tại sao Thầy không nói thẳng ra mà cứ “úp úp mở mởâ€? Thầy phải hiểu dân chúng là những ngưá»i bình dân Ãt há»c, là m sao há» có thể lãnh há»™i được. Nếu há» không hiểu thì liệu Bà i giảng Thầy đưa ra có tác dụng gì không?
Như váºy Bà i Tin mừng hôm nay là những lá»i Chúa Giêsu nói riêng vá»›i các môn đệ, chứ không phải nói vá»›i dân chúng, Ngà i sẽ giải thÃch cho các ông hiểu: Tại sao Ngà i lại dùng dụ ngôn để nói vá»›i dân chúng mà không nói thẳng ra.
Äó là bối cảnh Bà i Tin mừng hôm nay.
Chúng ta bắt đầu bước và o Bà i Tin mừng.
KHI ẤY, CÃC MÔN ÄỆ ÄẾN GẦN THƯA CHÚA GIÊSU RẰNG: “TẠI SAO THẦY DÙNG DỤ NGÔN MÀ NÓI VỚI HỌ?”
Sau khi Chúa Giêsu nói vá»›i dân chúng vá» Dụ ngôn ngưá»i gieo giống. Các môn đệ lấy là m lạ và đến há»i Ngà i: “Tại sao Thầy dùng dụ ngôn mà nói vá»›i há»?”. Các môn đệ có vẻ trách Chúa Giêsu, vì ai cÅ©ng biết đám đông dân chúng kia là những ngưá»i bình dân, là m sao há» có thể hiểu được dụ ngôn mà Chúa Giêsu vừa nói, có thể há» nghe Dụ ngôn mà không lãnh há»™i được gì, như váºy có phải phà công vô Ãch không?
Tại sao Chúa Giêsu không nói thẳng với hỠmà phải dùng dụ ngôn.?
Như ta biết:
DỤ NGÔN (parabolh,): là má»™t trình thuáºt hay má»™t câu chuyện có thể dà i hay ngắn. Mục Ä‘Ãch là để dẫn chứng má»™t sá»± tháºt qua việc so sánh hay đồng nhất. Tác giả thưá»ng dùng những gì con ngưá»i đã biết để dẫn hỠđến má»™t thá»±c tại cao hÆ¡n.
Trong lá»i rao giảng cá»§a Chúa Giêsu, Ngà i thưá»ng dùng dụ ngôn để nói vá» Nước Trá»i, má»™t thá»±c tại không thể diá»…n tả được bằng ngôn ngữ loà i ngưá»i, và nếu có diá»…n tả được, thì con ngưá»i cÅ©ng không thể hiểu nổi vì nó vượt khá»i thế giá»›i khả giác nà y.
Nói như thánh Phaolô, đó là thá»±c tại mà mắt con ngưá»i chưa từng thấy, tai chưa từng nghe, lòng ngưá»i chưa từng cảm nghiệm được. Thá»±c tại ấy không thể thu hẹp trong má»™t và i câu định nghÄ©a, mà phải diá»…n tả bằng dụ ngôn, vì cách diá»…n tả nà y không giá»›i hạn, nhưng tạo thuáºn lợi cho việc tìm hiểu sâu xa hÆ¡n.
“NGƯỜI ÄÃP LẠI: “VỀ PHẦN CÃC CON, Äà CHO BIẾT NHá»®NG MẦU NHIỆM NƯỚC TRỜI, CÃ’N HỌ THÃŒ KHÔNG CHO BIẾT.
Äể trả lá»i câu há»i cá»§a các môn đệ đặt ra: Tại sao Thầy dùng dụ ngôn mà nói vá»›i há»?”. Chúa Giêsu đã vÃ: Các môn đệ là ngưá»i trong nhà , gia đình Thiên Chúa còn những ngưá»i kia, có cả các luáºt sÄ©, Pharisiêu, dân chúng là những ngưá»i ở ngoà i.
Các môn đệ và những ngưá»i kế vị các ông được trao ban Mầu nhiệm Nước Trá»i để các ông có thể diá»…n đạt lại cho dân chúng sau nà y, nên các ông cần được hiểu má»™t cách thấu đáo rõ rà ng.
Bằng chứng trong Ä‘oại Tin mừng kế tiếp (Mt 13, 18 – 23), Chúa Giêsu sẽ giải thÃch cặn kẽ dụ ngôn Ngưá»i gieo giống nà y cho các môn đệ hiểu.
Ở đây Chúa Giêsu không có ý phân biệt đối xá», thiên vị, vì các môn đệ đã tình nguyện Ä‘i theo Chúa, các ông được chấp nháºn và o cá»™ng Ä‘oà n cá»§a những kẻ tin Chúa Giêsu, vì thế, các ông có thể hiểu rõ những mầu nhiệm.
Còn những kẻ ở bên ngoà i, nhất là những kẻ ở bên ngoà i vì kiêu hãnh, vì khép kÃn, vì định kiến, như các Luáºt sÄ© và Biệt phái, thì khi nhìn và o các mầu nhiệm há» chỉ thấy bà ẩn và khó hiểu. ChÃnh cách trả lá»i cá»§a Chúa là tiêu chuẩn để biết được ai là ngưá»i thuá»™c vá» Chúa và ai là ngưá»i ở ngoà i.
Chỉ có ngưá»i trong nhà má»›i biết được các bà máºt, các mà u nhiệm cá»§a Thiên Chúa nên Chúa Giêsu má»›i cho các môn đệ biết, còn ngưá»i ngoà i thì không được biết. Nhưng Chúa Giêsu cÅ©ng mạc khải cho há» bằng các dụ ngôn.
Như váºy, để hiểu được các Mầu nhiệm Nước Trá»i thì trước tiên chúng ta phải là ngưá»i trong nhà . Khi chúng ta lãnh Bà tÃch Rá»a tá»™i, chúng ta đã trở thà nh con cái Thiên Chúa, tức ngưá»i trong nhà rồi.
Nhưng khi sống trong cuá»™c Ä‘á»i nà y, vá»›i những bôn ba vất vả cá»§a cuá»™c sống, ta có còn là ngưá»i trong nhà nữa không, hay đã Ä‘i ra ngoà i?
VÃŒ AI Äà CÓ, THÃŒ BAN THÊM CHO HỌ ÄÆ¯á»¢C DƯ DẬT; CÃ’N KẺ KHÔNG CÓ, THÃŒ CÃI HỌ CÓ CŨNG BỊ LẤY ÄIâ€
Chúa Giêsu đã diá»…n tả má»™t thá»±c tế, đây là má»™t định luáºt, má»™t kinh nghiệm trần gian. Äối vá»›i các chuyên gia, nếu há» cà ng nghiên cứu, há»™i thảo, và thà nghiệm, thì kiến thức cá»§a há» ngà y cà ng sâu hÆ¡n trong chuyên ngà nh; nhưng nếu má»™t ngưá»i cÅ©ng há»c vá» lãnh vá»±c đó, không có cÆ¡ há»™i áp dụng, há» dần dần sẽ mất luôn kiến thức mà hỠđã có lúc đầu.
Ở đây Chúa Giêsu muốn nói rằng những ai đã mở lòng đón nháºn thì cà ng được Thiên Chúa ban cho sá»± hiểu biết đức tin sâu xa hÆ¡n. Còn những ngưá»i đã khép lòng trà lại, thì vá» mặt thiêng liêng sẽ bị nghèo Ä‘i.
“BỞI THẾ, THẦY DÙNG DỤ NGÔN MÀ NÓI VỚI HỌ: VÃŒ HỌ NHÃŒN MÀ KHÔNG THẤY, LẮNG TAI MÀ KHÔNG NGHE VÀ KHÔNG HIỂU CHI HẾTâ€
“THẾ MỚI ỨNG NGHIỆM LỜI TIÊN TRI ISAIA NÓI VỀ HỌ RÀNG: ‘CÃC NGÆ¯Æ I LẮNG TAI NGHE MÀ CHẲNG HIỂU, TRá» MẮT NHÃŒN MÀ CHẲNG THẤY GÃŒ.
VÃŒ LÃ’NG DÂN NÀY Äà RA CHAI ÄÃ, HỌ Äà BỊT TAI, VÀ NHẮM MẮT LẠI, KẺO MẮT THẤY ÄÆ¯á»¢C, TAI NGHE ÄÆ¯á»¢C, VÀ LÃ’NG CHÚNG HIỂU ÄÆ¯á»¢C MÀ Há»I CẢI, VÀ TA LẠI CHá»®A CHÚNG CHO LÀNH’
Äây má»›i là lý do chÃnh mà Chúa Giêsu nói vá»›i dân chúng bằng dụ ngôn, chứ không nói thẳng ra, vì Ngà i đã chán ghét thái độ cá»§a con ngưá»i từ xưa đến nay.
Ngay từ thá»i Cá»±u ước, má»—i khi dân Do Thái gặp khó khăn, khốn đốn thì há» chạy đến cầu cứu vá»›i Thiên Chúa để xin Ngà i cứu chữa há». Nhưng khi cÆ¡n gian nan qua Ä‘i thì há» lại đâu và o đó, há» quay trở vá» vá»›i lối sống cÅ© mà không há» có sá»± thay đổi.
Chúa Giêsu đã chán ghét thái độ nà y qua lá»i Ngà i than phiá»n: “VÃŒ LÃ’NG DÂN NÀY Äà RA CHAI ÄÃ, HỌ Äà BỊT TAI, VÀ NHẮM MẮT LẠI, KẺO MẮT THẤY ÄÆ¯á»¢C, TAI NGHE ÄÆ¯á»¢C, VÀ LÃ’NG CHÚNG HIỂU ÄÆ¯á»¢C MÀ Há»I CẢI, VÀ TA LẠI CHá»®A CHÚNG CHO LÀNH’
Chúa Giêsu đã trÃch lại câu nói cá»§a tiên tri Isaia. Tiên tri đã nói đến má»™t kinh nghiệm cá»§a dân Do Thái, há» rất cứng lòng. Lòng hỠđã ra chai đá.
Há» cứ sống trong cái Ä‘iệp khúc: Bất trung – được cứu thoát – trở vá» – sau đó lại sa ngã. Thiên Chúa đã quá nhà m chán cái lối sống nà y, nên Chúa Giêsu nói: “HỌ Äà BỊT TAI, VÀ NHẮM MẮT LẠI, KẺO MẮT THẤY ÄÆ¯á»¢C, TAI NGHE ÄÆ¯á»¢C, VÀ LÃ’NG CHÚNG HIỂU ÄÆ¯á»¢C MÀ Há»I CẢI, VÀ TA LẠI CHá»®A CHÚNG CHO LÀNHâ€. Chúa Giêsu không thÃch cái lối hoán cải như váºy, chữa cho là nh để rồi lại tiếp tục sa ngã nữa sao!.
Lá»i sấm cá»§a Tiên tri Isaia đã ứng nghiệm và o thá»i cá»§a Chúa Giêsu. Các Biệt phái, kinh sư Ä‘ang Ä‘i lại và o vết xe đổ cá»§a ngưá»i Do Thái xưa, tâm hồn cÅ©ng chai đá không kém.
Không chừng ngưá»i Kitô hữu chúng ta hôm nay cÅ©ng mắc và o khuyết Ä‘iểm đó. Ta được nghe Lá»i Chúa hằng ngà y, nhưng nghe tai nà y lá»t qua tai kia mà không có má»™t quyết tâm thay đổi gì trong cuá»™c sống.
Khi chúng ta gặp gian nan khốn khó, ta chạy đến vá»›i Chúa cầu xin hết Æ¡n nà y đến Æ¡n kia, ta còn hứa vá»›i Chúa rất nhiá»u Ä‘iá»u. Nhưng khi sóng gió qua Ä‘i thì đâu lại và o đó, vẫn lối sống đó, vẫn thói quen đó mà không có gì thay đổi. Chúa cÅ©ng chán lối sống nà y cá»§a ta và Ngà i sẽ bá» mặc ta trong sá»± chai đá cá»§a mình.
“PHẦN CÃC CON, PHÚC CHO MẮT CÃC CON VÃŒ ÄÆ¯á»¢C THẤY; VÀ PHÚC CHO TAI CÃC CON VÃŒ ÄÆ¯á»¢C NGHE.
QUẢ THẬT, THẦY BẢO CÃC CON: NHIỀU VỊ TIÊN TRI VÀ NHIỀU ÄấNG CÔNG CHÃNH Äà AO ƯỚC TRÔNG THẤY ÄIá»U CÃC CON THẤY, MÀ KHÔNG ÄÆ¯á»¢C THẤY; MONG ƯỚC NGHE ÄIỀU CÃC CON NGHE, MÀ KHÔNG ÄÆ¯á»¢C NGHEâ€
Lá»i nà y cá»§a Chúa Giê-su liên quan đến ÄÔI MẮT và ÄÔI TAI chúng ta. Chúa Giêsu nói đến mối phúc mà các môn đệ Ä‘ang được hưởng.
Nhìn thấy Chúa và nghe được Lá»i Chúa đã là má»™t diá»…m phúc lá»›n lao cho những ngưá»i sống cùng thá»i vá»›i Chúa rồi, bởi lẽ “nhiá»u ngôn sứ và nhiá»u ngưá»i công chÃnh đã mong má»i được thấy Ä‘iá»u anh em thấy mà không được thấy, nghe Ä‘iá»u anh em Ä‘ang nghe mà không được ngheâ€. Tuy nhiên nếu nhìn mà không thấy, nghe mà không hiểu thì quả là má»™t bất hạnh to lá»›n.
“Nhiá»u vị tiên tri và nhiá»u đấng công chÃnh đã ao ước trông thấy Ä‘iá»u các con thấy, mà không được thấy….â€
Như các môn đệ xưa, các Kitô hữu ngà y nay cÅ©ng là ngưá»i có phúc. Chúng ta được thấy, được nghe nhiá»u Ä‘iá»u mà ngưá»i khác không được. Ước gì chúng ta tìm được thứ ngôn ngữ thÃch hợp để ai cÅ©ng có thể nghe được và hiểu được sứ Ä‘iệp cứu độ cá»§a Chúa.
Ngà y nay không ai thấy Äức Giêsu bằng xương bằng thịt nữa, nhưng nhiá»u tâm hồn bé má»n vẫn “tháºt có phúc†vì được Ngà i chinh phục cách sâu xa. Äó là những tâm hồn thánh thiện, hoà n toà n sống theo Tin Mừng cá»§a Chúa. Má»™t số trong đó được nhiá»u ngưá»i biết đến ( các vị thánh nhân như Äức Gioan XXIII, Äức Gioan Phaolô II, Mẹ Têrêsa Cancutta…), còn rất nhiá»u ngưá»i khác rất âm thầm, nhưng há» rất gần xung quanh ta, và phần “phúc†cá»§a há» lá»›n lao không kém.
Khi chúng ta có dịp đến phục vụ những ngưá»i tà n táºt, những ngưá»i mù, những ngưá»i câm Ä‘iếc, chúng ta má»›i nháºn ra rằng sá»± kiện chúng ta thấy được và nghe được, là má»™t Æ¡n huệ; và khi nháºn ra đôi mắt và đôi tai cá»§a chúng ta là má»™t Æ¡n huệ, chúng ta được má»i nháºn ra Äấng ban Æ¡n để tạ Æ¡n và ca tụng, và chia sẻ Æ¡n huệ mà chúng ta có cho ngưá»i khác, nhất là cho những ngưá»i tà n táºt, không có cùng má»™t Æ¡n huệ như chúng ta.
Lạy Chúa, xin cho chúng con được lắng nghe tiếng Chúa trong từng biến cố vui buồn cá»§a cuá»™c Ä‘á»i. Xin giúp chúng con biết phó thác Ä‘á»i mình trong sá»± quan phòng cá»§a Chúa.
Amen.
_________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

