Tuân theo nghi thức là cách chứng tá» sá»± kÃnh trá»ng ngưá»i tiếp mình. ChÃnh nó nói lên lòng khiêm nhưá»ng và lịch sá»± trước má»™t ngưá»i còn quan trá»ng hÆ¡n vá» mặt thứ báºc, ngưá»i đại diện cho hÆ¡n má»™t tá»· ngưá»i công giáo.
Dù từ đầu triá»u giáo hoà ng cá»§a mình, Äức Phanxicô đã giảm Ä‘i nhiá»u nghi thức, nhưng các quy tắc căn bản cá»§a phép lịch sá»± và tôn trá»ng vẫn còn được giữ tại Vatican. Äó là trưá»ng hợp quy tắc y phục không nên xem thưá»ng khi được may mắn gặp Äức Giáo hoà ng trong má»™t buổi tiếp kiến tại Vatican. Quy tắc nà y áp dụng đầu tiên là cho các nguyên thá»§ Quốc gia và ấn định các khác biệt giữa tiếp kiến chÃnh thức hay tiếp kiến riêng.
Äối vá»›i phụ nữ
Phần vai và cổ phải che kÃn. Ão đầm và váy phải dà i quá đầu gối. Phải Ä‘i già y bÃt. Nên mang voan Ä‘en hoặc khăn đội trên đầu mà u Ä‘en. Nữ trang phải kÃn đáo. Hiện nay chỉ có 7 phụ nữ trên thế giá»›i có “ưu tiên mặc áo trắngâ€: vai trò hoặc địa vị cá»§a há» cho phép há» mặc áo trắng. Ưu tiên nà y dà nh cho các nữ hoà ng cá»§a các nước công giáo, hay trong má»™t và i trưá»ng hợp (được Äức Giáo hoà ng kÃn đáo cho phép) cá»§a phu nhân các nhà lãnh đạo công giáo.
Vì thế, ngà y 24 tháng 5-2017, phu nhân Tổng thống Mỹ Melania Trump đã mặc áo Ä‘en và mang khăn Ä‘en nhẹ, cÅ©ng như cá»±u đệ nhất phu nhân Michelle Obama cÅ©ng đã mặc như váºy. Còn vá» nữ hoà ng Mathilde cá»§a nước Bỉ thì bà mặc áo trắng và mang voan trắng trong lần tiếp kiến gần nhất vá»›i Äức Phanxicô.
Với các ông
Quy tắc y phục ná»›i lá»ng hÆ¡n trong mấy mươi năm qua. Trước đây há» phải mặc lá»… phục, được á»§y ban nghi lá»… gá»i là “cà -vạt trắngâ€, áo Ä‘uôi tôm, đưá»ng viá»n bằng vải lụa, không gà i nút ở ngang bụng. Thưá»ng hỠđội mÅ© cao và mang già y Ä‘en. SÆ¡ mi trắng, cổ đặc biệt và mang nÆ¡ bươm bướm, áo gi-lê bằng vải và mang găng tay. Quần Ä‘en có hai dãi xa-tanh Ä‘en chạy dà i bên hông. Các huy chương được gà i và o lá»… phục nà y. Bây giá», chỉ cần y phục và cà vạt sẫm mà u là được. Ngoà i ra khách cÅ©ng có thể mặc y phục cổ truyá»n cá»§a nước mình.
Với tất cả
Trước khi đến gần Äức Giáo hoà ng thì nghiêng đầu, ngang tầm vá»›i tay mang nhẫn cá»§a ngà i, nhẫn là dấu hiệu quyá»n uy cá»§a ngưá»i kế vị Thánh Phêrô, sau đó hôn nhẫn ngà i. Những ngưá»i không phải là tÃn hữu có thể không hôn nhẫn, nhưng có thể bắt tay ngà i để tá» lòng kÃnh trá»ng. Không nên hôn má Äức Giáo hoà ng dù đó là thá»§ tục thông thưá»ng cá»§a nước gốc cá»§a khách (và cá»§a chÃnh Äức Giáo hoà ng). Khi gặp Äức Giáo hoà ng thì gá»i ngà i là “Äức Thánh Chaâ€.
CÅ©ng nên biết cách nà o để nói vá»›i các nhân váºt tháp tùng theo Äức Giáo hoà ng. Các hồng y được nháºn qua mÅ© đỠcá»§a há» và được gá»i là “Äức Hồng yâ€. Các hồng y tháp tùng Äức Giáo hoà ng thưá»ng theo thứ tá»±: hồng y lá»›n tuổi nhất sẽ Ä‘i gần Äức Giáo hoà ng nhất. Còn các giám mục thì gá»i là “Äức Giám mụcâ€.
Và dÄ© nhiên, các quy tắc và thá»§ tục nà y tiến triển và thay đổi theo thá»i gian, ngay cả vá»›i Äức Giáo hoà ng. Chẳng hạn, chÃnh Äức Phanxicô đã mang già y Ä‘en (thay vì đôi hà i Ä‘á») và thÃch bắt tay thay vì hôn nhẫn. Là ngưá»i Argentina, ngà i có khuynh hướng chà o bằng nụ hôn, nhất là khi ngà i gặp ngưá»i bệnh, ngưá»i lá»›n tuổi và những ngưá»i ngà i quen biết. còn khi nói vá» chÃnh mình trong các bà i giảng hay trong các buổi nói chuyện, ngà i đơn giản tá»± xưng mình là “Cha†như bất cứ má»™t linh mục nà o khác.
“Ưu tiên mặc áo trắng†bây giá» cÅ©ng khó áp dụng như trước. Nguyên thá»§y, đó là dấu hiệu biết Æ¡n đối vá»›i các nước trung thà nh vá»›i Giáo há»™i. Nhưng các thể chế hiện nay không còn gắn bó vá»›i tôn giáo gì nhiá»u và chÃnh các nhà lãnh đạo các nước công giáo cÅ©ng không còn gắn bó. Vì thế các quy tắc có thể thay đổi, nhưng thá»§ tục và cách ăn mặc vẫn là má»™t hình thức lịch sá»±, khiêm tốn, lá»… phép và kÃnh trá»ng.
Marta An Nguyễn dịch
Phanxicovn
Hoà ng tá» Rainier III và phu nhân Grace Kelly, vương quốc Monaco trong lần gặp Äức Piô XII ở Vatican ngà y 30 tháng 4-1957. Äức Giáo hoà ng mặc áo chùng trắng. Ão chùng trắng đã trở thà nh phẩm phục truyá»n thống cá»§a các giáo hoà ng kể từ thá»i Giáo hoà ng Piô V (1566-1572). Hoà ng tá» Rainier mặc phẩm phục và mang các huy hiệu cá»§a vương quốc Monaco. Bà Grace Kelly mặc áo mà u Ä‘en và đội khăn Ä‘en truyá»n thống.

- Äức Piô XII tiếp vua Buganda Edward Frederick Mutesa (bị biệt xứ) và hoà ng háºu Damali tháng 8-1951.
- Bà Jacqueline Kennedy bên cạnh Äức Gioan XXIII ngà y 11 tháng 3-1962. Bên trái là Äức Ông Pio Benincasa, bên phải là Hồng y Mỹ Martin O’Connor.
- Äức Gioan-Phaolô II và Tổng thống Gabon Omar Bongo ngà y 17 tháng 2-1982 ở Libreville. Ão và cà -vạt cá»§a đà n ông dần dần Ä‘i và o quy thức.
- Äức Gioan-Phaolô II tiếp Tổng thống Pháp Jacques Chirac ngà y 20 tháng 1-1996.
- Äức Gioan-Phaolô II tiếp Chá»§ tịch Fidel Castro trong y phục chiến binh ngà y 19 tháng 11-1996 tại Vatican.
- Äức Bênêđictô XVI tiếp vua Thụy Äiển Carl XVI Gustaf tại Vatican ngà y 24 tháng 4 năm 2005 trong thánh lá»… đăng quang cá»§a ngà i ở Äá»n thá» Thánh Phêrô.
- Äức Phanxicô tiếp vua Tây Ban Nha Philippe VI và vợ là nữ hoà ng Letizia ngà y 30 tháng 6-2014. Bà được “ưu tiên mặc áo trắngâ€.
- Äức Bênêđictô XVI tiếp nữ hoà ng Rania nước GiócÄ‘ani ngà y 12 tháng 9-2005 tại dinh thá»± mùa hè Castel Gandolfo.
- Äức Phanxicô tiếp vua Tây Ban Nha Juan Carlos và hoà ng háºu Sofia, đà ng sau là vua nước Bỉ Albert II và nữ hoà ng Paola trong thánh lá»… phong thánh Giáo hoà ng Gioan-Phaolô II và Giáo hoà ng Gioan XXIII. Các nữ hoà ng mặc áo trắng và che khăn trắng.
- Äức Phanxicô trao đổi quà vá»›i nhà cầm quyá»n Bahrẹn, Hamed ben Issa Al Khalifa tại Vatican ngà y 19 tháng 5-2014. Ông Khalifa mặc áo truyá»n thống cá»§a nước mình.
- Äức Phanxicô tiếp ông bà Tổng thống Donald Trump ngà y 24 tháng 5-2017 tại Vatican.
- Äức Phanxicô tiếp Thá»§ tướng Justin Trudeau và vợ ngà y 29 tháng 5-2017 tại Vatican.
- Äức Phanxicô đội mÅ© truyá»n thống Mêhicô cá»§a má»™t ký giả tặng ngà i trên chuyến bay Ä‘i La Havana, Cuba ngà y 12 tháng 2-2016. Tuy không bình thưá»ng nhưng quà tặng cá»§a báo chà cÅ©ng nằm trong phần nghi lá»…!
- Các ký giả, đặc biệt những ai Ä‘i theo Äức Giáo hoà ng trên chuyến bay vá»›i ngà i cÅ©ng phải theo má»™t nghi thức đặc biệt: phải mặc áo sẫm, phải cạo râu (nếu để râu hà m thì phải cạo đà ng hoà ng) và không được rá»i phái Ä‘oà n má»™t tấc! Vì lý do an ninh, các ký giả má»™t khi đã lên máy bay giáo hoà ng thì không được rá»i phái Ä‘oà n giáo hoà ng! Giá vé máy bay cá»§a há» dùng để thuê máy bay cÅ©ng như trả vé cho Äức Giáo hoà ng và các cá»™ng sá»± cá»§a ngà i. Giám đốc văn phòng báo chà Tòa Thánh, ông Greg Burke (bên mặt bức hình) sẽ nhưá»ng lá»i cho ký giả đại diện cho nhóm ngôn ngữ cá»§a mình. Thưá»ng các ký giả có mặt ở Vatican để tưá»ng trình trong các buổi tiếp kiến sẽ chỉ định ngưá»i đại diện cá»§a mình để nhân danh tất cả đặt câu há»i và chụp hình chung cho nhóm, trong trưá»ng hợp không đủ chá»— cho tất cả trong phòng há»™i. Má»™t ký giả được chá»n là m đại diện lần đầu tiên sẽ được giá»›i thiệu vá»›i Äức Giáo hoà ng để trao đổi và i chữ… cÅ©ng như ngưá»i nà o hôm đó mừng sinh nháºt cá»§a há»!














