*Gương Thánh Nhân
Thánh Phanxicô sinh năm 1567, tại lâu đà i Xan, trong một gia đình quý phái đạo đức.
Lúc còn Ä‘i há»c, ngà i đã nêu gương tốt cho đồng bạn. Ngà i theo há»c khoa hùng biện và triết lý tại Balê. Và từ năm 1586 đến năm 1591, thánh nhân há»c luáºt tại PaÄ‘ua . Và sau khi thi Ä‘áºu tiến sÄ©, ngà i trở vá» quê nhà trong sá»± hân hoan phấn khởi cá»§a thân tá»™c.
Cha mẹ bảo ngà i láºp gia đình, nhưng ngà i từ khước và xin là m linh mục, vì hạnh phúc danh vá»ng thế gian đối vá»›i ngà i chỉ là phù vân tạm bợ, chỉ có Thiên Chúa má»›i Ä‘em lại hạnh phúc bá»n vững.
Thế là năm 1593, ngà i được thụ phong linh mục. Ngà i nhiệt thà nh lo cho Ä‘oà n chiên và rao giảng kêu gá»i ngưá»i thệ phản ăn năn trở lại, vì lúc đó nhóm thệ phản Canvinô hoạt động ráo riết, lôi kéo nhiá»u ngưá»i theo lạc thuyết cá»§a há». Há» gây hiá»m khÃch chia rẽ giữa các Kitô hữu vá»›i nhau. Thánh nhân phải cá»±c lá»±c giải hoà , giảng dạy đức tin chân chÃnh cho má»i ngưá»i, kêu gá»i há» nhìn nháºn chân lý cá»§a Chúa Giêsu. Ngoà i lá»i giảng dạy, ngà i còn dùng thư từ và sách vở hướng dẫn niá»m tin cá»§a má»—i ngưá»i. NhỠđó mà ngà i giúp được nhiá»u ngưá»i thệ phản hoán cải ăn năn.
Vì tà i đức và lòng nhiệt thà nh phụng sá»± Chúa, năm 1602, ngà i được bầu là m Giám mục. Ngà i chuyên cần rao giảng lá»i Chúa, thăm viếng bệnh nhân, giúp đỡ ngưá»i nghèo. Ngoà i ra, ngà i còn láºp nhiá»u tu viện và viết sách dạy đà ng nhÆ¡n đức. Các sách ngà i viết rất tá»i danh, nhất là những cuốn: ÄÆ°á»ng trá»n là nh, dẫn và o Ä‘á»i sống đạo đức.
Dưới đây là đoạn trÃch trong cuốn : Dẫn và o Ä‘á»i sống đạo đức cá»§a thánh nhân. Äá»c lên, chúng ta cảm thấy phấn khởi và ước muốc dấn thân ngay và o đưá»ng đạo đức hánh thiện: ” Lúc tạo dá»±ng, Thiên Chúa truyá»n cho thảo má»™c theo giống loà i cá»§a mình mà sinh hoa nảy quả. CÅ©ng váºy, Ngưá»i truyá»n cho tÃn hữu, như những thảo má»™c sống trong Há»™i thánh, phải trổ sinh hoa quả thánh đức, má»—i ngưá»i theo phẩm chức và ơn kêu gá»i cá»§a mình. Má»—i hạng ngưá»i phải sống Ä‘á»i đạo đức má»™t cách khác nhau: ngưá»i quyá»n quý khác thợ thá»§ công, kẻ tôi tá»› khác vị hoà ng tá», ngưá»i quả phụ, cô thanh nữ khác ngưá»i có chồng. Không những thế, còn phải thÃch nghi Ä‘á»i sống đạo đức theo sức lá»±c, công ăn việc là m và bổn pháºn từng ngưá»i. Thá» há»i Philôtêô, vị Giám mục có được sống ẩn dáºt như các vị khổ tu SáctÆ¡rÆ¡ không? Nếu ngưá»i có vợ chồng lại muốn bá» hết cá»§a cải như các vị khổ tu; nếu các thợ thá»§ công suốt ngà y ở nhà thá» như các tu sÄ©, còn ngưá»i tu hà nh lại luôn gặp gỡ, giao tế, giúp đỡ ngưá»i ta như vị Giám mục, thì Ä‘á»i thánh đức chẳng hóa ra trò cưá»i, gây lá»™n xá»™n, chẳng chịu nổi nữa sao? Thế mà các tệ ấy thưá»ng vẫn xảy ra . Không, hỡi Philôtêô, Ä‘á»i đạo đức chân chÃnh không là m hư há»ng cái gì bao giá»; trái lại, nó là m hoà n bị má»i sá»±. Và nếu Ä‘á»i đạo đức Ä‘i ngược vá»›i báºc sống chÃnh đáng, thì chắc là nó phải giả hiệu, ArÃttốt nói: ” Con ong hút máºt hoa mà không là m hại hoa, hoa vẫn toà n vẹn tươi tốt ” . Lòng đạo đức còn Ä‘i xa hÆ¡n thế, nó không là m hư há»ng báºc sống hay công việc gì cả, trái lại, nó tô Ä‘iểm cho thêm tốt đẹp. Các hạt ngá»c nhúng và o máºt ong sẽ nên sáng bóng hÆ¡n tuỳ theo mà u sắc từng hạt. Äây cÅ©ng thế, má»—i ngưá»i trở nên đáng yêu đáng mến hÆ¡n trong báºc mình, khi sống báºc mình cách đạo đức hoà n toà n: lúc đó, việc lo gia đình sẽ nên êm đẹp, tình phu thê sẽ đầm thắm hÆ¡n, và tất cả má»i công việc khác Ä‘á»u trở thà nh ngá»t ngà o đáng mến hÆ¡n. Muốn gạt bá» Ä‘á»i sống đạo đức ra ngoà i hà ng ngÅ© quân đội, ngoà i xưởng thợ thá»§ công, ngoà i triá»u vua, ngoà i phòng the cá»§a đôi bạn, đó là má»™t sai lầm, và hÆ¡n nữa, má»™t lạc thuyết. Äã đà nh, Philôtêô thân mến, lối sống đạo đức thuần tuý chiêm niệm, Ä‘an tu và tu trì không thể thá»±c hiện ở trong các chức báºc trên. Nhưng ngoà i những kiểu sống thánh đức ấy, còn có rất nhiá»u cách sống rất thÃch hợp cho ngưá»i sống ngoà i Ä‘á»i nên thánh thiện. Bất cứ ở đâu, ta cÅ©ng Ä‘á»u có thể và phải ước ao sống hoà n thiện. “
Nhân đức đặc biệt cá»§a ngà i là hiá»n hoà nhân háºu đối vá»›i má»i ngưá»i. Thánh nhân luôn nhịn nhục tha thứ, dịu dà ng. Ngà i luôn bảo: Hãy ăn ở hiá»n là nh, vì ngưá»i ta có thể bắt được nhiá»u ruồi vá»›i má»™t muá»—ng máºt hÆ¡n là vá»›i cả trăm thùng dấm. Và đối vá»›i kẻ nhục mạ ngà i, ngà i thưá»ng nói vá»›i há»: Nếu ông móc má»™t con mắt, tôi sẽ nhìn ông bằng con mắt kia vá»›i lòng trìu mến!…
Thánh nhân qua Ä‘á»i ngà y 26 tháng 12 năm 1622, và được Äức Giáo Hoà ng A- lét-xăn thứ 7 tôn phong hiển thánh năm 1665.
* Quyết tâm: Tôi quyết bắt chước thánh Phaxicô ÄÆ¡ Xan, sống hiá»n hoà vá»›i má»i ngưá»i. Hằng ngà y táºp luyện nên thánh theo hoà n cảnh cá»§a mình, hầu giúp đỡ ngưá»i lầm lạc trở vá» vá»›i Chúa.
* Lá»i nguyện: Lạy Chúa, Chúa đã cho thánh Phanxicô ÄÆ¡ Xan Giám mục biết trở nên tất cả để hoà mình vá»›i má»i ngưá»i hầu muôn dân được Æ¡n cứu độ. Xin cho chúng con hằng noi Gương thánh nhân để lại, mà hết lòng phục vụ anh em, để là m chứng lòng yêu thương nhân háºu cá»§a Chúa. Chúng con cầu xin, nhá» Äức Chùa Giêsu Kitô, Chúa chúng con. Amen.

