Tóm lược Tông Thư hậu Năm Thánh của �ức Thánh Cha Phanxicô

VATICAN. Sáng 21-11-2016, Tông thư hậu Năm Thánh của �TC Phanxicô đã được giới thiệu trong cuộc h�p báo ở Roma, qua đó ngài m�i g�i Giáo Hội tiếp tục sống và thực hành tinh thần của Năm Thánh Lòng Thương xót.

 Tông thư, được �TC ký vào cuối thánh lễ bế mạc Năm Thánh tại Quảng trư�ng Thánh Phêrô chúa nhật 20-11-2016, và ngài trao tượng trưng cho các thành phần Dân Chúa.

 �ức TGM Fisichella, Chủ tịch Hội đồng Tòa Thánh tái truy�n giảng Tin Mừng, đã giới thiệu với giới báo chí Tông thư mới của �TC gồm 22 đoạn, trong đó Ngư�i đ� cao tầm quan tr�ng của lòng thương xót và phác h�a những lãnh vực cần đặc biệt thực thi lòng thương xót.

 �TC cũng đưa ra những quyết định cụ thể như: ban năng quy�n cho tất cả các LM được giải các tội vạ phá thai, cho các LM thuộc huynh đoàn thánh Piô 10 được giải tội cho các tín hữu thành sự và hữu hiệu, mặc dù Huynh đoàn này chưa hiệp thông tr�n vẹn với Giáo Hội Công Giáo. Ngoài ra, các thừa sai lòng thương xót sẽ tiếp tục sứ mạng đã nhận lãnh trong Năm Thánh và Hội đồng Tòa thánh tái truy�n giảng Tin Mừng sẽ đảm trách theo dõi các linh mục này. Sau cùng �TC ấn định Ngày thế giới ngư�i nghèo sẽ được cử hành hàng năm vào chúa nhật thứ 33 thư�ng niên.

 Tựa đ� Tông Thư

 Tông thư mang tựa đ� �Misericordia và misera� là hai từ được thánh Augustino dùng để kể lại cuộc gặp gỡ của Chúa Giêsu với ngư�i phụ nữ ngoại tình (Xc Ga 8,1-11) [in Joh 33,5). Thánh nhân không thể tìm được thành ngữ nào đẹp và phù hợp hơn từ đó để giúp hiểu mầu ni�m tình thương của Thiên Chúa khi gặp ngư�i tội lỗi. Thánh Augustino viết: �Chỉ còn lại hai: ngư�i phụ nữ lầm than và lòng thương xót�.

 �TC chú giải đoạn Tin Mừng kể lại sự tích Chúa Giêsu tha thứ cho ngư�i phụ nữ ngoại tình, thay vì để những kẻ cáo buộc thi hành luật và ném đá ngư�i phụ nữ ấy. �Nơi trung tâm không phải là luật và công lý pháp luật, nhưng là tình yêu của Thiên Chúa, �ấng biết đ�c thấy trong con tim của mỗi ngư�i, để hiểu ước muốn thầm kín nhất và tình yêu ấy phải chiếm chỗ tối thượng trên m�i sự� (n.1). Trong một đoạn Phúc Âm khác kể lại ngư�i phụ nữ tội lỗi xức thuốc thơm cho chân Chúa Giêsu và lấy nước mắt mình thấm chân Chúa và lau khô bằng tóc của bà (Xc Lc 7,36-50). Trước phản ứng của ngư�i biệt phái lấy làm gương mù, Chúa nói: �Tội lỗi của bà tuy nhi�u, nhưng đã được tha. Trái lại ngư�i yêu mến ít thì được tha ít� (v.47). Tha thứ là dấu chỉ rõ ràng nhất của tình yêu Chúa Cha mà Chúa Giêsu đã muốn mạc khải trong suốt cuộc đ�i của ngài. Không có trang Phúc Âm nào có thể tránh kh�i mệnh lệnh yêu thương đến độ tha thứ.

 �TC nhận xét rằng �Chúng ta đã cử hành một Năm khẩn trương, trong đó ân phúc thương xót được ban dồi dào cho chúng ta. Như một làn gió lành mạnh mẽ, lòng nhân từ và thương xót của Chúa đã đổ tràn trên toàn thế giới.� (4).

 Và sau khi m�i g�i các tín hữu cảm tạ Thiên Chúa v� những hồng ân ấy, �TC viết tiếp: �Gi� đây, Năm Thánh đã kết thúc, đây là lúc nhìn v� đằng trước và hiểu xem làm thế nào để tiếp tục cảm nghiệm sự phong phú của lòng Chúa thương xót, trong ni�m trung thành và hăng say. Các cộng đoàn của chúng ta có thể tiếp tục sinh động và năng nổ trong công trình tái truy�n giảng Tin Mừng tùy theo mức độ �sự hoán cải mục vụ� mà chúng ta được kêu g�i sống thực, được uốn nắn hằng ngày thế nào nh� sức mạnh đổi mới của lòng thương xót. Chúng ta đừng giới hạn hoạt động của lòng thương xót; đừng làm cho Thánh Linh sầu muộn, �ấng luôn chỉ dẫn những con đư�ng mới phải theo để mang Tin Mừng cứu độ cho tất cả m�i ngư�i�.

 Các lãnh vực thực thi lòng thương xót

 Sau ti�n đ� trên đây, �TC lần lượt nhắc đến các lãnh vực mà Giáo Hội có thể cử hành và thực thi lòng thương xót: trước tiên trong việc cử hành Thánh Thể và đ�i sống bí tích, rồi đến việc lắng nghe L�i Chúa. Trong vấn đ� này, bài giảng có một tầm quan tr�ng đặc biệt. �TC nhắn nhủ các linh mục chuẩn bị kỹ lưỡng và chăm sóc bài giảng. Ngài viết: �Bài giảng càng mang lại thành quả, nếu linh mục càng cảm nghiệm nơi mình lòng thương xót của Chúa.. Vì thế, sống lòng thương xót chính là con đư�ng tốt nhất để biến lòng thương xót thành một l�i loan báo đích thực v� sự án ủi và hoán cải trong đ�i sống mục vụ. Bài giảng cũng như việc huấn giáo, luôn luôn cần được nâng đỡ nh� con tim sinh động này của đ�i sống Kitô�. (6).

 Tiếp đến là Kinh Thánh, là một trình thuật dài v� những kỳ công của lòng Chúa thương xót. Mỗi trang Kinh thánh mang dấu vết tình thương của Chúa Cha, �ấng đã muốn ghi những dấu chỉ tình thương của ngài vào vũ trụ ngay từ khi mới tạo dựng�. �i kèm với Kinh Thánh là lectio divina, đ�c và nguyện gẫm L�i Chúa v� những đ� tài lòng thương xót, giúp động chạm cụ thể v� sự phong phú của các văn bản sách thánh, được đ�c dới ánh sáng toàn thể truy�n thống linh đạo của Giáo Hội, nhất thiết đưa tới những cử chỉ và hành động bác ái cụ thể� (8).

 Các thừa sai lòng thương xót

 �TC đặc biệt đ� cao bí tích hòa giải trong việc sống và thực hành lòng thương xót, và ngài nhắc đến kinh nghiệm v� các Thừa Sai lòng thương xót trong Năm Thánh đặc biệt vừa qua. Ngài viết: �Tôi nhận được bao nhiêu chứng từ v� ni�m vui v� cuộc gặp gỡ được đổi mới với Chúa trong bí tích giải tội. Chúng ta đừng đánh mất cơ hội sống đức tin kể cả như một kinh nghiệm v� sự hòa giải.. Tôi bày t� lòng biết ơn đối với mỗi thừa sai lòng thương xót vì việc phục vụ quí giá này để làm cho ơn tha thứ được hữu hiệu. Tuy nhiên, thừa tác vụ này không kết thúc với việc đóng cửa Năm Thánh. Tôi muốn sứ vụ ấy còn được tiếp tục cho đến khi tôi định liệu cách khác, như dấu chỉ cụ thể chứng t� ơn Năm Thánh được tiếp tục sinh động và hữu hiệu ở các nơi trên thé giới. Hội đồng Tòa Thánh tái truy�n giảng Tin Mừng có nhiệm vụ theo dõi các Thừa sai lòng thương xót trong th�i kỳ này, như một biểu lộ trực tiếp sự quan tâm và gần gũi của tôi, cũng như tìm ra những hình thức thích hợp nhất để thực thi sứ vụ quí giá này.�

 Nhắc nhở các linh mục giải tội

 �TC nhắn nhủ các linh mục chuẩn bị kỹ lưỡng sứ vụ giải tội và ngài khẳng định rằng �Bí tích hòa giải cần tìm lại được chỗ đứng trung tâm trong đ�i sống Kitô, vì thế tôi xin các linh mục hãy dành cuộc sống của mình để phục vụ sứ vụ hòa giải (2 Cr 5,18).. (11).

 �TC yêu cầu các linh mục: ni�m nở đón tiếp m�i ngư�i, làm chứng v� sự dịu dàng của Chúa Cha, dù tội của hối nhân xó nặng n� đến đâu đi nữa; ân cần mau mán giúp đỡ hối nhân suy nghĩ v� sự ác đã phạm; minh bạch trong việc trình bày các nguyên tắc luân lý; sẵn sàng đồng hành với tín hữu trong hành trình thống hối, kiên nhẫn với h�, sáng suốt trong việc phận định mỗi trư�ng hợp; quảng đại trong việc ban ơn tha thứ của Thiên Chúa�,

 �TC cũng nhắc đến sáng kiến: �Một cơ hội thuận tiện để cử hành sáng kiến 24 gi� cho Chúa có thể là Chúa nhật thứ 4 mùa chay tới đây, được nhi�u giáo phận đồng ý, và là một l�i kêu g�i mục vụ mạnh mẽ để sống bí tích giải tội một cách khẩn trương� (12).

 Ban năng quy�n cho các linh mục giải tội vạ phá thai

 �TC tuyên bố: �Do nhu cầu ấy, để không có chướng ngại nào ngăn chặn giữa yêu cầu được hòa giải và sự tha thư của Chúa, từ nay trở đi tôi ban cho tất cả các linh mục, do sứ vụ của mình, được năng quy�n giải tội vạ cho những ngư�i đã phạm tội phá thai. �i�u mà tôi đã ban trước đây trong Năm Thánh, nay được nới rộng trong th�i gian, bất chấp đi�u gì trái ngược. Tôi muốn mạnh mẽ tái khẳng định rằng phá thai là một tội tr�ng, vì nó chấm dứt một sinh mạng vô tội. Tôi cũng có thể và phải mạnh mẽ khẳng định rằng không có tội nào mà lòng thương xót của Thiên Chúa không thể đi tới và tiêu hủy khi Ngài tìm thấy một con tim thống hối xin được hòa giải với Chúa Cha. Vì thế, mỗi linh mục hãy làm ngư�i hướng dẫn, nâng đỡ và an ủi trong việc đồng hành với các hối nhân trong hành trình hòa giải đặc biệt này�.

 Ban năng quy�n cho các linh mục thuộc Huynh đoàn thánh Piô 10

 �Trong Năm Thánh vừa qua, tôi cũng đã ban cho các tín hữu, vì nhi�u lý do khác nhau, lui tới các nhà th� do các linh mục thuộc huynh đoàn thánh Piô 10 để lãnh nhận một cách hữu hiệu và hợp pháp bí tích giải tội. Vì thiện ích của các tín hữu ấy, và tin tưởng nơi thiện chí của các linh mục ấy, để với sự trợ giúp của Chúa, các linh mục ấy có thể phục hồi sự hiệp thông tr�n vẹn trong Giáo Hội Công Giáo, do quyết định riêng của tôi, tôi quyết định nới rộng năng quy�n này vượt qua th�i kỳ Năm Thánh, cho đến khi có quyết định mới v� vấn đ� này, để không ai bị thiếu dấu chỉ bí tích v� ơn hòa giải qua sự tha thứ của Giáo Hội� (12).

 Trong Tông thư �Lòng thương xót và ngư�i lầm than�, �TC đ� cập đến sự an ủi trong đau khổ, sự thinh lặng, bí tích hôn phối, lúc qua đ�i như những th�i điểm qua đó lòng thương xót của Chúa cũng được biểu lộ đặc biệt.

 Gia đình gặp khó khăn

 �TC kêu g�i quan tâm giúp đỡ các gia đình gặp khó khăn, và m�i g�i “hãy nhìn tất cả những khó khăn của con ngư�i với thái độ của tình yêu Thiên Chúa, �ấng không mệt m�i trong việc tiếp đón và đồng hành.� Ngài xin các linh mục �quan tâm phân định, sâu xa và sáng suốt để tất cả m�i ngư�i, bất kỳ ai, dù sống trong hoàn cảnh nào, cũng có thể cảm thấy được Thiên Chúa đón tiếp cụ thể, tích cực tham gia vào đ�i sống cộng đoàn và tháp nhập vào Dân Chúa�.

 Thực thi bác ái

 �TC viết: �Năm Thánh đã kết thúc và Cửa Thánh đã đóng lại. Nhưng cửa lòng thương xót của tâm hồn chúng ta luôn mở rộng. Chúng ta đã h�c biết rằng Thiên Chúa cúi mình trên chúng ta (Xc Osea 11,4) để chúng ta cũng có thể bắt chước Chúa cúi mình trên anh chị em. Sự tưởng nhớ bao nhiêu ngư�i trơ v� nhà Cha, �ấng ch� đợi h�, cũng được khơi dậy nh� những chứng nhân chân thành và quảng đại v� sự dịu dàng của Chúa. Cửa Thánh mà chúng ta đã bước qua trong Năm Thánh làm cho chúng ta được tiến sâu vào con đư�ng bác ái mà chúng ta được m�i g�i tiến bước mỗi ngày trong ni�m trung thành và vui tươi. �ó là con đư�ng thương xót, giúp gặp gỡ bao nhiêu anh chị em, đang giơ tay để ai đó có thể cầm lấy và đồng hành.�

 �Ước muốn gần gũi Chúa Kitô đòi chúng ta phải trở nên gần gũi với các anh chị em, vì không có gì làm đẹp lòng Chúa Cha cho bằng một cử chỉ cụ thể từ bi thương xót. Tự bản chất, lòng thương xót được biểu lộ hữu hình qua một hành động cụ thể và năng động. Một khi ta đã cảm nghiệm lòng thương xót trong sự thật, thì không thể thối lui: nó liên tục gia tăng và biến đổi cuộc sống. (16).

 �TC cũng nhăc lại rằng trong Năm Thánh, đặc biệt là những ngày thứ sáu từ bi thương xót, ngài đã có thể động chạm cụ thể tới bao nhiêu đi�u thiện ở trong thế giới. Nhi�u khi những đi�u tốt lành ấy không được biết đến vì nó được thực hiện hằng ngày một cách âm thầm kín đáo.. Trong chi�u hương đó, �TC cám ơn và nghĩ đến bao nhiêu ngư�i thiện nguyện hằng ngày dành th�i gian của h� để biểu lộ sự hiện diện và gần gũi của Thiên Chúa qua sự tận tụy của h�. Việc phục vụ của h� là một hoạt động từ bi thương xót chân chính, giúp bao nhiêu ngư�i đến gần Giáo Hội�. (17).

 �TC khuyến khích các sáng kiến từ bi bác ái trong các lãnh vực khác nhau, giúp đỡ những ngư�i đói khát, các trẻ em, những ngư�i di dân tìm kiếm lương thực, công ăn việc làm, nhà cửa và hòa bình, các bệnh nhân dưới nhi�u hình thức, các tù nhân, những ngư�i mù chữ, những ngư�i đang chịu những hình thức nô lệ mới. �Tóm lại những công việc từ bi thương xót v� thể lý và tinh thần cho đến nay vẫn là đi�u kiểm chứng ảnh hưởng tích cực và lớn lao của lòng thương xót, như một giá trị xã hội. Nó thức đẩy xắn tay áo làm việc để trả lai phẩm giá cho hằng triệu ngư�i anh chị em chúng ta�. (18).

 �� ra các sáng kiến bác ái

 �TC viết: �Chúng ta được kêu g�i làm tăng trưởng một n�n văn hóa từ bi thương xót, dựa trên sự tái khám phá cuộc gặp gỡ với tha nhân: một n�n văn hóa trong đó không ai nhìn ngư�i khác với sự dửng dưng lãnh đạm, hoặc quay mặt đi nơi khác khi thấy sự đau khổ của ngư�i anh em mình. Những công việc từ bi thương xót có tính chất �thủ công�, không việc nào giống việc nào; bàn tay chúng ta có thể nhào nặn nó bằng hàng ngàn cách, cho dù chỉ có một mình Thiên Chúa soi sáng gợi hứng, và chất liệu duy nhất vẫn là một, đó là chính lòng thương xót. (20)

 Sau cùng, �TC ấn định Ngày Thế Giới ngư�i nghèo sẽ được cử hành vào chúa nhật 33 thư�ng niên. Ngày này sẽ là một sự chuẩn bị xứng đáng để sống lễ Chúa Kitô Vua Vũ trụ, �ấng đồng hóa với ngư�i bé nh� và nghèo hèn và sẽ xét xử chúng ta v� các công việc thương xót (Xc Mt 25,31-46).. Bao lâu còn Lazzaro nằm trước cửa nhà chúng ta (Xc Lc 16,19-21) thì không thể có công bằng cũng chẳng có an bình xã hội� trên thế giới (21).

 G. Trần �ức Anh OP