THÃNG MÂN CÔI KÃNH ÄỨC MẸ.
DỤ NGÔN NGƯỜI BẠN QUẤY RẦY – “CÃC CON HÃY XIN THÃŒ SẼ ÄÆ¯á»¢C”.
BÀI ÄỌC I: Gl 3, 1-5
“Anh em đã lãnh nháºn Thánh Thần bởi giữ luáºt hay bởi vâng phục đức tin?”
TrÃch thư Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Galata.
Ôi những ngưá»i Galata vô tâm trÃ, ai đã mê hoặc anh em bất phục chân lý tá» bà y Äức Giêsu Kitô trước mặt anh em, Äấng chịu đóng Ä‘inh và o tháºp giá trong anh em? Tôi chỉ muốn anh em cho biết má»™t Ä‘iá»u nà y: là anh em đã lãnh nháºn Thánh Thần bởi giữ luáºt hay bởi vâng phục đức tin? Chá»› thì anh em vô tâm trà đến ná»—i anh em đã khởi công theo tinh thần, để rồi giỠđây kết thúc theo xác thịt sao? Anh em đã chịu đựng bao nhiêu chuyện như thế luống công sao, nếu có thể nói là luống công? Váºy Äấng ban Thánh Thần cho anh em và là m những việc lạ lùng nÆ¡i anh em, có phải Ngưá»i hà nh động bởi anh em giữ luáºt hay bởi anh em vâng phục đức tin?
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Lc 1, 69-70. 71-72. 73-75
Äáp: Chúc tụng Chúa là Thiên Chúa cá»§a Israel, vì Chúa đã viếng thăm và cứu chuá»™c dân Ngà i (c. 68).
Xướng: 1) Chúa đã gầy dá»±ng cho chúng ta má»™t uy quyá»n cứu độ, trong nhà ÄavÃt là tôi tá»› Chúa. Như Ngà i đã phán qua miệng các thánh nhân từ ngà n xưa, là tiên tri cá»§a Chúa. – Äáp.
2) Äể giải phóng chúng ta khá»i quân thù, và khá»i tay những ngưá»i ghen ghét chúng ta. Äể tá» lòng từ bi vá»›i tổ tiên chúng ta, và nhá»› lại lá»i thánh ước cá»§a Ngà i. – Äáp.
3) Lá»i minh ước mà Ngà i tuyên thệ vá»›i Abraham tổ phụ chúng ta rằng: Ngà i cho chúng ta được không sợ hãi, sau khi thoát khá»i tay quân thù; phục vụ Ngà i trong thánh thiện và công chÃnh, trước tôn nhan Ngà i, trá»n Ä‘á»i sống chúng ta. – Äáp.
ALLELUIA: Lc 4, 18-19
Alleluia, alleluia! – Chúa đã sai tôi Ä‘i rao giảng Tin Mừng cho ngưá»i nghèo khó, loan truyá»n sá»± giải thoát cho kẻ bị giam cầm. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Lc 11, 5-13
“Các con hãy xin thì sẽ được”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ rằng: “Nếu ai trong các con có ngưá»i bạn, giữa đêm khuya đến nói vá»›i ngưá»i ấy rằng: ‘Anh Æ¡i, xin cho tôi vay ba chiếc bánh, vì tôi có anh bạn Ä‘i đưá»ng ghé lại nhà tôi, mà tôi không có gì thết đãi anh ấy’. Và từ trong nhà có tiếng ngưá»i ấy đáp: ‘Xin đừng quấy rầy tôi, vì cá»a đã đóng, các con tôi và tôi đã lên giưá»ng nằm rồi, tôi không thể chá»—i dáºy lấy bánh cho anh được’. Thầy bảo các con, dù ngưá»i đó không dáºy vì tình bạn để lấy bánh cho ngưá»i bạn, ngưá»i đó cÅ©ng sẽ dáºy, Ãt nữa là vì sá»± quấy rầy cá»§a ngưá»i kia mà cho anh ta tất cả những gì anh ta cần.
“Và Thầy bảo các con: Các con hãy xin thì sẽ được, hãy tìm thì sẽ gặp, hãy gõ thì sẽ mở cho. Vì há»… ai xin thì sẽ được, ai tìm thì sẽ gặp, ai gõ thì sẽ mở cho. Ngưá»i cha nà o trong các con có đứa con xin bánh mà lại cho nó hòn đá ư? Hay nó xin cá lại cho nó con rắn thay vì cá sao? Hay nó xin quả trứng, lại cho nó con bá» cạp ư? Váºy nếu các con là những kẻ gian ác, còn biết cho con cái mình những cá»§a tốt, phương chi Cha các con trên trá»i sẽ ban Thánh Thần cho những kẻ xin Ngưá»i”.
Äó là lá»i Chúa.
___________________________
BÀI PHÂN TÃCH (Lc 11, 5-13)
Hôm nay chúng ta vẫn ở trong Chương 11 của Phúc âm Luca, Chưng 11 có chủ đỠlà CẦU NGUYỆN.
Bà i Tin mừng hôm qua (Lc 11, 1 – 4) Chúa Giêsu đã đưa ra KINH LẠY CHA, là lá»i cầu nguyện hoà n hảo nhất mà con ngưá»i có thể dâng lên Thiên Chúa. Ngà i đưa ra Kinh Lạy Cha nhằm để thoả mãn yêu cầu cá»§a các môn đệ: “”Thưa Thầy, xin dạy chúng con cầu nguyện, cÅ©ng như ông Gio-an đã dạy môn đệ cá»§a ông.” (Lc 11, 1).
Sang hôm nay, Chúa Giêsu không còn dạy các môn đệ phải cầu nguyện thế nà o nữa vì đã quá rõ.
Bà i Tin mừng hôm nay (Lc 11, 5-13), Chúa Giêsu dạy các môn đệ thái độ cần có khi cầu nguyện, đó là phải PHẢI KIÊN TRÌ.
Chúa Giêsu đưa ra dụ ngôn: “NGƯỜI BẠN QUẤY RẦY†và hình ảnh “NGƯỜI CHA TRẦN THẾ†để minh hoạ cho giáo huấn nà y.
Nếu má»™t ngưá»i không theo Äạo Công giáo chắc sẽ đặt vấn Ä‘á»:
Tại sao Kitô hữu tin Thiên Chúa là Cha nhân từ đầy lòng thương xót con cái, sao Ngà i không đáp ứng ngay lá»i cầu xin cá»§a há» mà bắt há» phải KIÊN TRÃŒ xin tá»›i xin lui như váºy.
Äặt vấn đỠnhư váºy là rất đúng vá»›i thá»±c trạng vá»›i Ä‘á»i sống tôn giáo. Có nhiá»u lúc ta cầu xin Thiên Chúa mãi mà Ngà i chẳng Ä‘oái hoà i, chẳng nháºm lá»i, giống như Ngà i Ä‘ang ngá»§ không nghe thấy tiếng ta kêu cầu.
Rồi có lúc ta xin cái nà y, nhưng Ngà i lại ban cái khác, giống như nhầm địa chỉ váºy.
Nhưng có bao giá» ta ý thức được: TA ÄANG XIN CÃI GÃŒ KHÔNG?
Cái mà ta Ä‘ang xin đó, có Ãch lợi thiết thá»±c cho phần rá»—i Ä‘á»i Ä‘á»i cá»§a ta không? Hay chỉ là nhằm thoả mãn những nhu cầu trần gian tầm thưá»ng nà y.
Rồi ta có tha thiết nà i xin Chúa không, hay chỉ là câu nói bâng quÆ¡ cho qua chuyện, cho giết thá»i giá»?……
Như váºy, trước khi trách Thiên Chúa sao quá nhẫn tâm, quá vô tình, thì trước hết ta hãy nhìn lại mình trong tương quan Ä‘Ãch thá»±c vá»›i Ngà i.
Bà i Tin mừng hôm nay (Lc 11, 5-13) sẽ giải đáp cho chúng ta tất cả những thắc mắc đó để chúng ta vững tin và o Thiên Chúa là Ngưá»i Cha nhân từ đầy lòng thương xót.
Chúng ta bắt đầu đi và o Bà i Tin mừng:
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÃN CÙNG CÃC MÔN ÄỆ RẰNG: “NẾU AI TRONG CÃC CON CÓ NGƯỜI BẠN, GIŨA ÄÊM KHUYA ÄẾN NÓI VỚI NGƯỜI ẤY RẰNG: ‘ANH Æ I, XIN CHO TÔI VAY BA CHIẾC BÃNH, VÃŒ TÔI CÓ ANH BẠN ÄI ÄÆ¯á»œNG GHÉ LẠI NHÀ TÔI, MÀ TÔI KHÔNG CÓ GÃŒ THẾT ÄÃI ANH ẤY’.
Chúa Giêsu mở đầu bà i Tin mừng bằng một dụ ngôn, dụ ngôn có tên NGƯỜI BẠN QUẤY RẤY.
Dụ ngôn có 3 nhân váºt:
+ Ngưá»i chá»§ tiệm bánh.
+ Ngưá»i đến quấy rầy.
+ Ngưá»i hà nh khất lỡ đưá»ng trong đêm khuya, đó là bạn cá»§a ngưá»i đến quấy rầy.
Ba nhân váºt nà y Ä‘á»u có tÃnh biểu tượng, không nhắm và o bất cứ ai.
Chúa Giêsu má»i gá»i chúng ta đóng vai trò ngưá»i chá»§ tiệm bánh để xem ta đối xá» thế nà o trước sá»± quấy rầy cá»§a má»™t ngưá»i đến xin vay ba chiếc bánh mà ngưá»i bạn lỡ đưá»ng đến trá» nhà anh ta. Chúa Giêsu cÅ©ng ngụ ý muốn nói: Ngưá»i chá»§ tiệm đó cÅ©ng là hình ảnh cá»§a Thiên Chúa. Ngà i sẽ đối xá» thế nà o?
Câu trả lá»i tá»± nhiên cá»§a ngưá»i chá»§ tiệm sẽ là :
“VÀ TỪ TRONG NHÀ CÓ TIẾNG NGƯỜI ẤY ÄÃP: ‘XIN ÄỪNG QUẤY RẦY TÔI, VÃŒ CỬA Äà ÄÓNG, CÃC CON TÔI VÀ TÔI Äà LÊN GIƯỜNG NẰM Rá»’I, TÔI KHÔNG THỂ CHá»–I DẬY LẤY BÃNH CHO ANH ÄÆ¯á»¢C’
“TÔI KHÔNG THỂ CHá»–I DẬY LẤY BÃNH CHO ANH ÄÆ¯á»¢Câ€. Äó là lá»i từ chối rất tá»± nhiên cá»§a ngưá»i chá»§ tiệm.
Ba chiếc bánh không đáng gì để từ chối, và không đặt vấn đỠngưá»i đến vay có khả năng trả được không. Nhưng vấn đỠlà ngưá»i đến gõ cá»a xin vay và o lúc đêm khuya khi mà tất cả đã Ä‘i ngá»§. Ba chiếc bánh quả là cái gì ghê gá»›m , mà chá»§ tiệm bánh phải thắng vượt cái tÃnh khà cá»§a mình má»›i cho vay được.
Äó là ông chá»§ tiệm chỉ đặt mình và o cương vị cá»§a ông. Nếu ông đặt mình và o cương vị cá»§a ngưá»i đến vay, ông má»›i có thể hiểu được ná»—i lòng cá»§a há».
Có bánh mà đem “cho kẻ đói ăn†là má»™t nghÄ©a cá» cao đẹp. Không có bánh mà lo xoay sở, vay mượn cho kẻ đói có cái để ăn là má»™t nghÄ©a cá» còn cao đẹp hÆ¡n nhiá»u. Ngưá»i Ä‘i vay bánh ban đêm cho ngưá»i bạn lỡ đưá»ng cá»§a mình có cái ăn chắc chắn phải chấp nháºn sá»± phiá»n toái cho mình, phải “cứ lì ra đóâ€. Anh ta là m như thế chỉ là vì tình bạn.
Äá»™c giả có thể thắc mắc: tại sao ngưá»i bạn đó không ghé chÆ¡i sá»›m hÆ¡n có tiện không, mà lại đến trong đêm hôm khuya khoắt?
Thá»±c ra khách bá»™ hà nh nà y không cố tình là m như váºy, cá»±c chẳng đã má»›i phải quấy rầy bạn bè. Ta phải hiểu, ở nước Palestina trá»i rất nóng, nhất là và o ban trưa, nên khách bá»™ hà nh phải tránh cái nắng nà y, đợi đến gần chiá»u má»›i dám lên đưá»ng. Có lẽ cuá»™c hà nh trình khá dà i, nên khi tối trá»i phải dừng lại ở Ä‘iểm nà o đó để trá», và điểm dừng đó là nhà cá»§a má»™t ngưá»i bạn.
Äức Giêsu đưa ra dụ ngôn nà y đúng vá»›i thá»±c tế. Ta còn nhá»› sá»± kiện thầy trò Äức Giêsu Ä‘i ngang qua là ng ngưá»i Samaria, lúc đó và o gần trưa, Ngà i rất khát và đã đến giếng Giacóp để xin ngưá»i đà n bà Samaria nước uống. (Ga 4, 1 – 42)
“THẦY BẢO CÃC CON, DÙ NGƯỜI ÄÓ KHÔNG DẬY VÃŒ TÃŒNH BẠN ÄỂ LẤY BÃNH CHO NGƯỜI BẠN, NGƯỜI ÄÓ CŨNG SẼ DẬY, ÃT Ná»®A LÀ VÃŒ Sá»° QUẤY RẦY CỦA NGƯỜI KIA MÀ CHO ANH TA TẤT CẢ NHá»®NG GÃŒ ANH TA CẦNâ€
Chúa Giêsu đưa ra 2 lý do để ông chá»§ tiệm phải dáºy để cho mượn bánh:
1/. DẬY VÌ TÌNH BẠN.
2/. DẬY VÌ KHỎI BỊ QUẤY RẦY.
Nếu dáºy vì tình bạn thì quá cao đẹp. Nhưng vá»›i xác thịt nặng ná», ngưá»i chá»§ tiệm không thể dáºy vì lý do nà y. Ông ta sẽ dáºy vì không muốn bị quấy rầy: “NGƯỜI ÄÓ CŨNG SẼ DẬY, ÃT Ná»®A LÀ VÃŒ Sá»° QUẤY RẦY CỦA NGƯỜI KIAâ€.
ÃT Ná»®A LÀ:
Sau khi kể dụ ngôn, Chúa Giêsu lý luáºn theo kiểu (Ãt nữa là , huống chi) : ngưá»i Ä‘á»i dù quen hà nh động theo lý do Ãch ká»· (để khá»i bị quấy rầy) thế mà cÅ©ng phải chịu thua sá»± kiên trì cá»§a ngưá»i xin. Huống chi Thiên Chúa vốn tốt là nh quen đối xá» vá»›i chúng ta theo tình thương. Bởi thế nếu ai kiên trì cầu xin vá»›i Chúa thì chắc chắn sẽ được nháºm lá»i.
Cái lý do nà y xem ra không tốt đẹp gì NHƯNG LẠI RẤT HIỆU QUẢ, vì: “MÀ CHO ANH TA TẤT CẢ NHá»®NG GÃŒ ANH TA CẦNâ€. Có nghÄ©a không những chỉ cho 3 chiếc bánh thôi, mà còn cho tất cả những gì mà ngưá»i kia yêu cầu nữa. Äà ng nà o cÅ©ng dáºy rồi, thôi thì anh ta cần cái gì cÅ©ng đáp ứng luôn cho xong để không còn bị quấy rầy nữa.
Mong muốn cá»§a ngưá»i chá»§ tiệm: muốn anh ta “biến†ngay tức khắc, biến cho mau.
“VÀ THẦY BẢO CÃC CON: CÃC CON HÃY XIN THÃŒ SẼ ÄÆ¯á»¢C, HÃY TÃŒM THÃŒ SẼ GẶP, HÃY GÕ THÃŒ SẼ MỞ CHO. VÃŒ HỄ AI XIN THÃŒ SẼ ÄÆ¯á»¢C, AI TÃŒM THÃŒ SẼ GẶP, AI GÕ THÃŒ SẼ MỞ CHOâ€
Sau khi dạy các môn đệ phải biết kiên trì khi cầu nguyện, Ngà i khẳng định mạnh mẽ: “anh em cứ xin thì sẽ được, cứ tìm thì sẽ thấy, cứ gõ cá»a thì sẽ mở cho. Vì há»… ai xin thì nháºn được, ai tìm thì thấy, ai gõ cá»a thì sẽ mở cho.â€
Anh em cứ XIN thì sẽ được, cứ TÃŒM thì sẽ thấy, cứ GÕ cá»a thì sẽ mở cho. Vì há»… ai XIN thì sẽ nháºn được, ai TÃŒM thì sẽ thấy, cứ GÕ cá»a thì sẽ mở choâ€. Còn gì rõ rà ng hÆ¡n nữa!
Có lẽ đây là lần duy nhất trong Thánh Kinh ta gặp thấy lối láºp luáºn cá»§a Chúa Giêsu Ä‘i ra ngoà i các khuôn ước.
Ngà i giải thÃch lý do tại sao: “CÃC CON HÃY XIN THÃŒ SẼ ÄÆ¯á»¢C, HÃY TÃŒM THÃŒ SẼ GẶP, HÃY GÕ THÃŒ SẼ MỞ CHOâ€.
Ngà i đưa ra cách giải thÃch như sau: “VÃŒ HỄ AI XIN THÃŒ SẼ ÄÆ¯á»¢C, AI TÃŒM THÃŒ SẼ GẶP, AI GÕ THÃŒ SẼ MỞ CHOâ€.
Như váºy câu giải thÃch và câu giáo huấn, cả hai chỉ là má»™t, có nghÄ©a là lá»i khẳng định mạnh mẽ và dứt khoát.: “XIN THÃŒ SẼ ÄÆ¯á»¢Câ€, “TÃŒM THÃŒ SẼ GẶPâ€, “GÕ THÃŒ SẼ MỞ CHOâ€.
Ai có thể vẽ được bức há»a cho chúng ta cụ thể hÆ¡n nữa! có lẽ chúng ta đã hiểu.
Khi Ä‘á»c đến Ä‘oạn Tin mừng nà y, có nhiá»u ngưá»i đặt nghi vấn: Tại sao chúng ta xin những Ä‘iá»u thiết yếu như cÆ¡m no áo ấm, ăn ngon mặc đẹp, công ăn việc là m, bình an, khá»e mạnh, thà nh công, may mắn… là những Ä‘iá»u cần thiết mà sao Ãt khi được, hay chẳng bao giỠđược, có phải tại nhiá»u ngưá»i xin quá không? Có phải Chúa ngá»§ quên không?
Và trong giai Ä‘oạn hiện nay, đã xảy ra quá nhiá»u bất công, quá nhiá»u áp bức, quá nhiá»u sá»± đà n áp,… mà ta cầu xin cho được bằng yên cÅ©ng không thấy, trái lại mức độ ngà y cà ng ác liệt hÆ¡n, lá»i cầu xin đó rất chÃnh đáng, thế tại sao Chúa không nháºn lá»i? Rồi còn biết bao tình huống khác.
Váºy ta phải hiểu lá»i cá»§a Äức Giêsu: “cứ xin thì sẽ được, cứ tìm thì sẽ thấy, cứ gõ cá»a thì sẽ mở cho. Vì há»… ai xin thì nháºn được, ai tìm thì thấy, ai gõ cá»a thì sẽ mở choâ€, ta phải hiểu thế nà o?
Äể tốt cho chúng ta, Thiên Chúa không ban những gì chúng ta XIN như chúng ta muốn, nhưng Ngà i sẽ ban Æ¡n khác tốt hÆ¡n cho chúng ta. Có lẽ chúng ta hiểu rằng Thiên Chúa không MỞ cho chúng ta như chúng ta gõ, nhưng Ngà i sẽ mở cho chúng ta sau nà y. Có lẽ chúng ta hiểu rằng Thiên Chúa sẽ không cho chúng ta thấy những gì chúng ta TÃŒM, nhưng cho thấy Ä‘iá»u cốt yếu hÆ¡n.
Vấn đỠlà ta cứ kiên trì: XIN – TÌM – GÕ như dụ ngôn hôm nay mách bảo.
“NGƯỜI CHA NÀO TRONG CÃC CON CÓ ÄỨA CON XIN BÃNH MÀ LẠI CHO NÓ HÃ’N Äà Ư? HAY NÓ XIN Cà LẠI CHO NÓ CON RẮN THAY VÃŒ Cà SAO? HAY NÓ XIN QUẢ TRỨNG, LẠI CHO NÓ CON BỌ CẠP Ư?â€
Äể chúng ta tin tưởng hÆ¡n nữa Giáo huấn cá»§a Chúa Giêsu, Ngà i đã đưa ra 2 hình ảnh để so sánh:
NGƯỜI CHA DƯỚI ÄẤT – NGƯỜI CHA TRÊN TRỜI:
So sánh ngưá»i cha dưới đất vá»›i ngưá»i Cha trên trá»i: Äể nói lên sá»± quan tâm cá»§a Thiên Chúa cho con ngưá»i, Chúa Giêsu dùng má»™t và dụ cụ thể vá» tình thương cá»§a ngưá»i cha trần thế: ”Ai trong anh em là má»™t ngưá»i cha, mà khi con xin cá, thì thay vì cá lại lấy rắn mà cho nó? Hoặc nó xin trứng lại cho nó bò cạp?” Chẳng có ngưá»i cha trần gian nà o nhẫn tâm là m như váºy! Cho dù đó là ngưá»i khốn nạn và đốn mạt nhất trần gian nà y
Chúa Giêsu hướng lòng khán giả tá»›i Ngưá»i Cha trên trá»i:
“VẬY NẾU CÃC CON LÀ NHá»®NG KẺ GIAN ÃC, CÃ’N BIẾT CHO CON CÃI MÃŒNH NHá»®NG CỦA Tá»T, PHÆ¯Æ NG CHI CHA CÃC CON TRÊN TRỜI SẼ BAN THÃNH THẦN CHO NHá»®NG KẺ XIN NGƯỜIâ€
Ngưá»i cha trần gian, dù có thương con cái mình thế nà o Ä‘i nữa, thì cÅ©ng chỉ cho con cái những cá»§a tốt. Cá»§a tốt đó, hiểu theo nghÄ©a trần gian, nó rất tạm bợ, mau qua. Là m sao có thể so sánh món quà mà Cha trên trá»i ban tặng cho con cái Ngà i, đó là ban Thánh Thần.
Thiên Chúa là Äấng tốt là nh và uy quyá»n, Ngà i sẽ ban cho con cái những gì cần thiết. Thánh Thần là nguồn mạch má»i Æ¡n là nh, Ngà i biết những gì con ngưá»i cần và sẽ ban cho há» cách xứng hợp.
CHA CÃC CON TRÊN TRỜI SẼ BAN THÃNH THẦN CHO NHá»®NG KẺ XIN NGƯỜI
Trở lại câu há»i: Tại sao chúng ta đã kiên trì khi cầu nguyện mà vẫn không được Thiên Chúa nháºn lá»i, vì chúng ta không biết chúng ta Ä‘ang xin gì, có đẹp lòng Chúa không? Chúng ta không biết, vì chúng ta chỉ là những con ngưá»i yếu hèn, thiển cáºn và đầy tham vá»ng, cái nhìn cá»§a ta rất sai lệch và hạn hẹp, ta khao khát những gì rất tầm thưá»ng, tạm bợ, chóng qua.
ChÃnh vì thế Chúa Giêsu má»›i khẳng định: món quà vÄ© đại nhất, cao quý nhất mà Cha trên trá»i sẽ ban cho con cái, đó là Ngà i sẽ ban Thánh Thần cho những kẻ kêu xin Ngà i.
Thánh Phao lô trong Thư Rôma đã viết: “HÆ¡n nữa, lại có Thần Khà giúp đỡ chúng ta là những kẻ yếu hèn, vì chúng ta không biết cầu nguyện thế nà o cho phải; nhưng chÃnh Thần Khà cầu thay nguyện giúp chúng ta, bằng những tiếng rên siết khôn tả. Và Thiên Chúa, Äấng thấu suốt tâm can, biết Thần Khà muốn nói gì, vì Thần Khà cầu thay nguyện giúp cho dân thánh theo đúng ý Thiên Chúa†(Rm 8, 26 – 27).
ChÃnh Chúa Thánh Thần má»›i dạy bảo chúng ta biết phải cầu xin những gì đẹp lòng Thiên Chúa. Không những Thánh Thần mách bảo chúng ta, Ngà i còn cầu thay nguyện giúp cho chúng ta nữa.
Amen.
_____________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

