Dị ứng với �ức Phanxicô, một chỉ dẫn ô nhục của một vài môi trư�ng công giáo

Khi �ức Phanxicô ghi nhận đa số các cuộc hôn nhân công giáo không hợp lệ, ngài làm một chẩn đoán, nhưng ngài không thay đổi một dấu phẩy nào trong tín đi�u công giáo. Vậy mà đã gây một phản ứng cuồng hoảng nơi một số tín hữu.

Thật là lạ lùng, vì ngư�i ta không chịu đ�c những gì ngài đã thật sự tuyên bố, chứ không phải trích ngắn cụt ra ngoài ngữ cảnh mà chúng ta thấy trong phản ứng của h�, chúng ta ghi nhận, những gì ngài tuyên bố là ở trong đư�ng thẳng của Giáo hội v� bí tích hôn nhân: hôn nhân là bất khả phân ly, khi hôn nhân được hợp thức qua bí tích, thì tất nhiên phải có một vài đi�u kiện hợp lệ đã được phối hợp trước. �i�u này giải thích vì sao trong một vài trư�ng hợp, Giáo hội v� sau biết rằng, một vài hôn nhân mà mới đầu nghĩ là hợp lệ đã không hợp lệ. Cái ngư�i ta g�i đó là tiêu hôn (chứ không phải là hủy đám cưới).

Sự ghi nhận v� tình trạng chưa trưởng thành v� mặt cảm xúc, tâm lý, thiêng liêng của nhi�u ngư�i công giáo thật sự không có gì ngạc nhiên khi chịu khó mở mắt ra nhìn thực tế. Nếu không phải như vậy, thì chúng ta đã không có những cuộc tranh luận v� ngư�i ly dị tái hôn. Không có gì mới lạ v� điểm này.

Dù vậy khi �ức Phanxicô nói lên những gì ai cũng thấy mà không dám nói to, nói rõ thì một vài ngư�i công giáo tức tối. Có ngư�i còn chê bai và t� ra kinh ngạc công khai.

Nhưng có phải đi�u đáng kinh ngạc là có một số ngư�i công giáo dị ứng với tính thẳng thắn của �ức Phanxicô không?

Cũng như khi �ức Phanxicô tuyên bố, “Giáo hội phải xin lỗi những ngư�i đồng tính mà Giáo hội đã xúc phạm�, thì ngài chỉ nhắc lại l�i Phúc Âm: m�i g�i những ngư�i cư xử không có đức ái với những ngư�i đồng tính hoán cái, trong đó có cả chính ngài. Ngược lại, ngài không thay đổi gì quan điểm v� ngư�i đồng tính. Trong nghĩa này, ngài không thay đổi gì từ ngày ngài còn ở Buenos Aires, ngài đã chống đối dự luật hôn nhân cho ngư�i đồng tính ở đó…

Dù vậy một vài ngư�i công giáo cảm thấy bất ổn. Nhưng chính xác có phải phản ứng của h� mới bất ổn không?

Có gì bất ổn khi giảng cho ngư�i công giáo sự hoán cải tâm hồn và hoán cải cái nhìn không? Có gì bất ổn khi nói với ngư�i công giáo là khi h� làm tổn thương ngư�i anh em mình thì h� phải xin lỗi không? Những gì �ức Giáo hoàng nói thì phù hợp với tinh thần Phúc Âm. Trách cứ ngài, trong khi mình là tín hữu của một tôn giáo tình yêu thì vừa t� ra cho thấy mình vừa mâu thuẫn, vừa lố bịch.

Nhưng nhất là, đó là dấu chỉ của một cái gì trục trặc. �t nhất ở trong một vài môi trư�ng. Vì các thành kiến chống �ức Phanxicô thì không được m�i ngư�i đồng tình, cả ở trong lẫn ở ngoài Giáo hội…

1/ Các phản ứng cuồng hoảng của một vài nhóm công giáo

Một vài môi trư�ng công giáo bám riết để chỉ trích giáo hoàng nhân danh căn tính công giáo mà h� lầm với toàn bộ các thói quen xấu, các định kiến, các thành kiến h� thừa hưởng từ môi trư�ng, từ gia đình… Chính trong di sản này mà h� để đức tin vào, rồi h� tố cáo �ức Phanxicô muốn bán tống bán tháo nó đi.

H� không tha cho ngài khi ngài nhắc, căn tính duy nhất của kitô hữu là theo Chúa Kitô và từ đó mà thay đổi rất nhi�u chuyện của chính mình và chung quanh mình…  và như vậy là phải cắt đứt các định kiến và các liên kết với môi trư�ng gốc của mình.

Một số ngư�i công giáo đạo gốc từ chối trở thành ngư�i kitô hữu do mình tự ch�n. H� làm như cái mà ngư�i ta g�i trong thuật cưỡi ngựa, từ chối một trở ngại, để thử vượt lên cái cứng ngắc, cái chai cứng tâm hồn mình để trung thành với giáo huấn của Giáo hội.

Từ đó là nghịch lý của những ngư�i công giáo này, h� thà đi theo tư tưởng quá khích của Charles Maurras và Pierre Gattaz hơn là đi theo tư tưởng của các Tổ phụ Giáo hội, h� muốn mình công giáo hơn cả giáo hoàng, đến mức tự cho mình có quy�n cho ngài bài h�c v� đạo công giáo. Khi h� không thẳng thừng tố cáo ngài phản bội di sản đức tin!

Lấy lý do tố cáo các lỗi lầm, có thật của hàng tu sĩ và hội đồng giám mục Pháp đã dùng chiêu đ� Công đồng Vatican II để biện minh cho những hoảng tưởng riêng của mình (mục vụ thần h�c, phụng vụ và luân lý) và cuối cùng là sự phản đạo của chính mình, một vài môi trư�ng công giáo muốn đổ trách nhiệm này lên giáo hoàng Argentina, một chuyện mà ngài không có trách nhiệm gì!

Sự mâu thuẫn giữa những gì h� nói – là ngư�i công giáo là phải trung thành với uy quy�n của Giáo hội vì Giáo hội được Thần Khí hướng dẫn – và thái độ ứng xử tin lành của h� – phủ nhận uy quy�n của giáo hoàng v� mặt trí tuệ, thiêng liêng và đạo đức – thì ai cũng thấy trừ chính h�. Gần như h� là những ngư�i duy nhất không ý thức chuyện này.

Nhưng chuyện phi lý nhất trong loại ứng xử này, là h� cố tình xúc phạm và h� không lùi bước trước bất cứ một phương cách bất lương, vô lễ, ác ý nào: chửi rủa, vu khống, nói bóng nói gió, trích cắt xén hay ngoài ngữ cảnh, tố cáo không bằng chứng… Tất cả bộ sưu tập nh� này là của ngư�i mưu mô hoàn toàn (hay đúng hơn là cả một mưu toan).

Các cách cư xử này là đi ngược với những gì Chúa Kitô đòi h�i (yêu ngư�i như mình vậy). Những ai dùng những loại phương cách này, h� từ chối không những không để cho �ức Phanxicô được giả định là vô tội, mà nhất là h� từ chối không chấp nhận long khoan dung nơi ngài. �ó là những ngư�i làm chứng ngược đối với ngư�i ngoài kitô giáo. H� làm nản lòng những ngư�i có thiện chí và làm cho những ngư�i khác b� đi.

Một thái độ như vậy phản ảnh (phản bội?) nơi những ngư�i có một ác ý sâu đậm, không thể tách r�i kh�i một hình thức kiêu ngạo, xem mình là hội đồng quản trị Giáo hội và �ức Phanxicô như giám đốc đi�u hành công ty, phải thư�ng xuyên báo cáo cho h� và nhất là phải làm cho h� hài lòng.

Thật không may cho h�, Giáo hội đã do Chúa Kitô mong muốn và dựng lên và giáo hoàng được chính Thần Khí chỉ định. Không thể hạ được ngài, h� tự an ủi mình bằng cách đặt ngài thành vấn đ�, tựa như khi chính trị gia công giáo Pháp Alain Juppé đã nói v� �ức Bênêđictô XVI, rằng ngài đã bắt đầu tạo “một vấn đ� thật sự� và ngài sống “trong tình trạng tự kỉ hoàn toàn�,

2/ Chống đối Giáo hoàng và từ chối Tin Mừng

Những gì �ức Gíáo Hoàng chỉ trích, thực chất là ngài đòi h�i ngư�i công giáo trung thành với Phúc âm.

�ức Phanxicô cảnh giác để chúng ta tránh nguy cơ hay đúng hơn tránh cám dỗ thích bảo vệ hình thức (văn hóa kitô) hơn là sống theo nội dung (Chúa Kitô).

Một vài ngư�i công giáo trách ngài, vì ngài đã nhắc h� Chúa Giêsu-Kitô không đòi có ngư�i bảo vệ mình nhưng Ngài đi tìm các chứng nhân, và hai chuyện này không phải là một (nếu là một thì ngài đã nh� đạo binh thiên thần bảo vệ để ngài kh�i chịu sự Thương Khó).

Một vài ngư�i vô thần sùng kính chỉ trích ngài, vì ngài đã nói to lên rằng các ngư�i công giáo Âu châu đừng đến đây để nhắc cho đám đông ngu dốt các vẻ đẹp của nghệ thuật La Mã, nhưng để báo cho h� Tin Mừng Chúa Giêsu-Kitô đã cứu chuộc chúng ta, bắt đầu hết là chính h� phải sống nhất quán với Tin Mừng.

Một vài ngư�i ghét ngài, vì ngài nhắc h� có một sứ mệnh: làm chứng bằng chính cuộc sống của mình và bằng l�i, rằng Chúa là Chúa của tình yêu và chỉ có Ngài mới lấp đầy khát v�ng căn bản của con ngư�i là được yêu («Ai có thể lấp đầy được các ước muốn của tâm hồn tôi, đáp trả được một đòi h�i có được một tình yêu tr�n hảo của tôi? Ai, nếu không phải là Chúa, Chúa tr�n lành, Chúa của tình yêu tuyệt đối của m�i th�i gian»).

Những gì h� ghét ngài trên hết, là khi �ức Phanxicô nhắc h� trách nhiệm, bao gồm cả h� là những ngư�i đã được rửa tội, h� có bổn phận làm gương, vì thánh thiện không phải là một ch�n lựa mà h�ï có thể ch�n tùy tiện nhưng đó là ơn g�i duy nhất, lý do chính duy nhất của h� ở trần thế này và là đi�u kiện cho sự cứu rỗi của h�.

Một vài ngư�i căm ghét ngài, vì h� không muốn nghe rằng, đức tin kitô là đức tin vào Chúa toàn năng, �ấng quyết định cần chúng ta để thực hiện chương trình cứu chuộc nhân loại. H� thích Chúa của h� là một Chúa hồi giáo, ra lệnh cho h� được dùng vũ lực.

Sự ám ảnh của h� v� hồi giáo là phản ảnh sự mong muốn và tiếc không thể kích động được ý muốn quy�n lực riêng của mình, theo hình ảnh của những ngư�i hồi giáo này, những ngư�i có thể biện minh ý muốn thống trị của h� bằng cách đưa ra khủng bố và áp đặt một chế độ khắt khe (dhimmi) cho những ngư�i không phải là hồi giáo…

Tình yêu làm thông minh thì ác ý làm mù quáng. Cứ muốn làm cho �ức Giáo hoàng nói những chuyện mà ngài không nói, chẳng hạn cáo buộc ngài nói tất cả các hôn nhân là vô hiệu thì các kẻ thù của ngài tự cho mình là những ngư�i không hiểu gì.

Vì khi đưa ra một chẩn đoán không được ưng ý, trên thực tế của một vài hôn nhân được cử hành theo hình thức, ngài chỉ đưa ra các hệ quả của sự phản đạo và khoan hòa của một số ngư�i có trách nhiệm trong hàng giáo sĩ, đã b� không làm sáng t� lương tâm, khi không từ chối cử hành bí tích hôn nhân khi thấy có những đi�u kiện hợp lệ không được phối hợp!

Khi từ chối không muốn nghe những gì �ức Giáo hoàng đích thực nói mà chỉ thích vu khống, thích ghét ngài, thì những ngư�i công giáo này tự cho mình có mắt mà không ngươi.

Sự cuồng hoảng mà một số ngư�i gợi lên v� �ức Phanxicô không làm cho chúng ta biết thêm v� những gì �ức Phanxicô làm hay nghĩ, nhưng lại làm cho chúng ta biết nhi�u v� đ�i sống nội tâm của những kẻ gièm pha.

Trên quan điểm này, sự dị ứng với �ức Phanxicô là một chỉ dẫn tốt cho những r�i rạc và ô nhục của một vài môi trư�ng công giáo. Theo một nghĩa nào đó, đó cũng là một tin tốt: các mặt nạ được rơi xuống!

Giuse Nguyễn Tùng Lâm chuyển dịch[phanxico.vn]