Phim Spotlight làm rất nhi�u ngư�i công giáo giao động

Từ vài tuần nay cuốn phim Spotlight gây rất nhi�u phản ứng trong Giáo hội, cuốn phim này vừa nhận Oscar phim hay nhất ngày 28 tháng 2-2016 tại Los Angeles.

Cuốn phim Mỹ dò theo dấu vết đi�u tra của báo Boston Globe, t� báo đưa ra ánh sáng vụ tai tiếng ấu dâm chưa từng có, đã làm tung tóe đảo điên địa phận Boston năm 2002. Trong vòng 12 tháng, một nhóm ký giả nghiên cứu đã đi�u tra các luận cứ v� việc lạm dụng tình dục trong lòng Giáo hội Công giáo. Kiên trì, không phải là không khổ, h� đã làm cho các nạn nhân các vụ lạm dụng của các linh mục nói ra và khám phá Giáo hội địa phương đã cố tình che giấu trong hàng chục năm hàng giáo sĩ của mình. Cuộc đi�u tra này đã đưa đến một làn sóng khám phá các vụ ấu dâm khác trên toàn thế giới.

Trong các phản ứng nồng nhiệt của tuần này đáng kể là phản ứng của bà Lucetta Scaraffia, chủ biên báo L’Osservatore Romano, đăng ngày 29 tháng 2 trên báo này. “Các tên ăn cướp không nhất thiết phải mặc áo nhà tu và nạn ấu dâm cũng không nhất thiết làm cho l�i khấn khiết tịnh đi trệch đư�ng, nhưng từ nay rõ ràng, trong Giáo hội có quá nhi�u ngư�i lo đến sự thể nhi�u hơn là sự trầm tr�ng của hành vi�, bà Lucetta Scaraffia viết. “Tất cả chuyện này không biện minh gì cho tội tr�ng mà ngư�i đại diện Chúa dùng uy quy�n của mình để lợi dụng những ngư�i vô tội: đúng như chuyện kể trong phim�, nữ ký giả viết. Và theo bà Lucetta Scaraffia, l�i kêu g�i của ekíp làm phim gởi đến �ức Phanxicô được đưa ra trong buổi lễ trao giải “phải được xem là một dấu hiệu tích cực: vẫn còn sự tin tưởng vào thể chế và ở một giáo hoàng tiếp tục làm công việc tẩy rửa đã được vị ti�n nhiệm của mình khởi đầu�.

Nữ tu Helena Burns, ngư�i Mỹ-Canada thuộc dòng Nữ tử Thánh Phaolô, xơ là ngư�i điểm phim nổi tiếng ở Canada, xơ lên tiếng kêu g�i nên đi xem phim này. “Tại sao phải xem phim này, trước hết là để vinh danh các nạn nhân, thứ nhì là để hiểu sự thoái hóa hư nát đã tác động như thế nào – dù ở dưới hình thức nào -, để cảnh giác và để chống lại. Không Bao Gi� Nữa.�

Phản ứng đón nhận tích cực của Vatican

Rất nhi�u chức trách của Tòa Thánh diễn tả sự quan tâm của h�. “Cuốn phim này, tất cả các giám mục, các hồng y và nhất là những ngư�i có nhiệm vụ hướng dẫn tâm hồn phải xem, để h� hiểu thế nào sự tố cáo đã cứu Giáo hội, chứ không phải cấm nói,� ngày 18 tháng 2 vừa qua �ức Giám mục Charles Scicluna, giám mục La Valette (Malta) đã tuyên bố như trên với báo La Repubblica. Ngài là chủ tịch một ủy ban đặc biệt, trong Bộ Tín lý, để giải quyết các vụ cầu cứu của các linh mục bị kết tr�ng tội trong cuốn phim Spotlight. “Cuốn phim cho thấy bản năng bảo vệ danh tiếng là một sai lầm trầm tr�ng và tiếc thay vẫn còn trong Giáo hội bây gi�. Không có lòng thương xót nếu không có công chính,� ngài nói thêm.

Ngày thứ ba 1 tháng 3, �ức Tổng Giám mục phụ tá Quốc vụ khanh Giovanni Angelo Becciu phát biểu trên báo Corriere della Sera, ngài giải thích sự quản lý yếu kém các việc này của địa phận Boston cho đến năm 2002, bây gi� không còn nữa. “Phản ứng đầu tiên thay vì nhìn sự khủng khiếp của sự việc vừa xảy ra, thì lại tìm cách “cứu� thể chế kh�i bị tai tiếng. Khi một linh mục phải lòng một phụ nữ thì chuyển h� từ giáo xứ này đến giáo xứ khác. Nhưng đây là chuyện đồi bại, phải đuổi các linh mục này đi!�, �ức Tổng Giám mục nhấn mạnh, tiếc rằng đây là một chuyện mù quáng. Từ những chuyện này, “chúng ta h�c được bài h�c�, giám mục Becciu nhận định. “Tôi không tin trên thế giới này có một thể chế xã hội hay chính trị như thể chế Giáo hội, đã dấn thân khắp nơi để làm một cuộc tẩy rửa lớn và áp dụng tất cả m�i phương pháp để phòng ngừa các trư�ng hợp lạm dụng khác�.

Các thôi thúc mới từ đỉnh cao của Giáo hội xuống đến các hội đồng giám mục quốc gia

Trả l�i �ài Phát Thanh Vatican tiếng �, linh mục Dòng Tên Hans Zollner, thành viên của Ủy ban Giáo hoàng bảo vệ trẻ vị thành niên và là Chủ tịch Trung tâm bảo vệ trẻ vị thành niên của Giáo hoàng H�c viện Gregoria đã nhắc lại, �ức Hồng y Ratzinger khi còn là Bộ trưởng bộ Tín Lý, sau này là Giáo hoàng “đã làm một bước lớn để cho Giáo hội trở thành một thể chế minh bạch và dấn thân trong cuộc chiến đấu chống các lạm dụng. Sau đó �ức Phanxicô tiếp tục con đư�ng của vị ti�n nhiệm mình, củng cố v� mặt pháp lý của Giáo hội, ngài thành lập Ủy ban Giáo hoàng bảo vệ trẻ vị thành niên�. Một tiến trình cho thấy “Giáo hội Công giáo, trong địa vị lãnh đạo của mình, đã đánh giá được sự trầm tr�ng của tình huống và muốn, và phải tiếp tục chiến đấu cho công chính và sẽ không còn nạn nhân nào của các vụ lạm dùng này.�

Một vài hội đồng giám mục quốc gia cũng đã phản ứng. Tháng vừa qua, trong một bản thông báo công bố nhân phim Spotlight trình chiếu, Hội đồng Giám mục Nam Phi đã khen ngợi vai trò của các ký giả và các nạn nhân để lột mặt nạ nạn ấu dâm trong Giáo hội. Các Giám mục Nam Phi cũng lập một Hội đồng các chuyên gia để đưa ra các tiêu chuẩn chặt chẽ bảo đảm việc tố cáo được xử lý một cách có trách nhiệm, minh bạch và trong sự tôn tr�ng luật dân sự. Hội đồng khuyến cáo các giáo sĩ có trách nhiệm phải cân nhắc kỹ lưỡng ơn g�i chức thánh và phải rất cảnh giác.

Giuse Nguyễn Tùng Lâm chuyển dịch