PHÂN TÍCH BÀI TIN MỪNG THỨ HAI TUẦN I MÙA VỌNG NĂM A (28/11/2016) – (Mt 8, 5-11) – THÁNG CẦU CHO CÁC LINH HỒN

“NHIỀU NGƯỜI TỪ PHƯƠNG ĐÔNG VÀ PHƯƠNG TÂY SẼ ĐẾN TRONG NƯỚC TRỜI”.

BÀI ĐỌC I: Is 2, 1-5
“Thiên Chúa quy tụ các dân tộc trong nước Người, để hưởng bình an đời đời”.
Trích sách Tiên tri Isaia.

Điềm Isaia, con trai Amos, đã thấy về Giuđa và Giêrusalem. Điềm sẽ xảy ra trong những ngày sau hết, là núi nhà Chúa được xây đắp trên đỉnh các núi, và núi ấy sẽ cao hơn các đồi, và các dân nước sẽ đổ về đó. Nhiều dân tộc sẽ đến và nói rằng: “Hãy đến, chúng ta hãy lên núi Chúa và lên nhà Thiên Chúa của Giacóp. Người sẽ dạy chúng ta đường lối của Người, và chúng ta sẽ đi theo ý định của Người”; vì luật pháp sẽ ban ra từ Sion, và lời Chúa sẽ phát ra từ Giêrusalem. Người sẽ xét xử các dân ngoại và khiển trách nhiều dân tộc. Họ sẽ lấy gươm mà rèn nên lưỡi cày, lấy giáo rèn nên lưỡi liềm. Nước này không còn tuốt gươm ra đánh nước kia nữa; người ta cũng sẽ không còn thao luyện để chiến đấu nữa. Hỡi nhà Giacóp, hãy đến, và chúng ta hãy bước đi trong ánh sáng của Chúa.

Đó là lời Chúa.

Hoặc đọc: Is 4, 2-6
“Những kẻ được giải phóng sẽ nhảy mừng”.
Trích sách Tiên tri Isaia.

Ngày ấy, dòng dõi Chúa sẽ trở nên huy hoàng vinh quang, hoa màu trên đất sẽ dồi dào, và số người trong dân Isarel được giải phóng sẽ nhảy mừng. Những ai còn sót lại ở Sion và còn sống sót ở Giêrusalem sẽ được gọi là thánh, tất cả những ai sẽ được ghi tên để sống trọn đời ở Giêrusalem. Khi Chúa đã dùng thần trí thẩm xét và thiêu đốt mà tẩy bỏ những tồi bại của các thiếu nữ Sion, và đã tẩy rửa Giêrusalem cho sạch những vết máu, thì lúc đó Chúa sẽ đến trên khắp miền núi Sion và những nơi kêu cầu Người, như đám mây ban ngày và như cột khói hoặc như ánh lửa sáng rực ban đêm, vì trên tất cả, vinh quang Thiên Chúa sẽ là một phương du và là một lều vải để che khỏi sức nóng ban ngày, để làm nơi an toàn trú ẩn khỏi giông tố và mưa sa.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 121, 1-2. 3-4a. 4b-5. 6-7. 8-9
Đáp: Tôi vui mừng khi người ta nói với tôi: “Chúng ta sẽ tiến vào nhà Chúa”(c. 1).

1) Tôi vui mừng khi người ta nói với tôi: “Chúng ta sẽ tiến vào nhà Chúa”. Hỡi Giêrusalem, chân chúng tôi đang đứng nơi cửa thành rồi. – Đáp.

2) Giêrusalem được kiến thiết như thành trì, được cấu tạo kiên cố trong toàn thể. Nơi đây các bộ lạc, các bộ lạc của Chúa tiến lên. – Đáp.

3) Theo luật pháp của Israel, để ngợi khen danh Chúa. Tại đây đã đặt ngai toà thẩm phán, ngai toà của nhà Đavít. – Đáp.

4) Hãy nguyện cầu cho Giêrusalem được thanh bình, nguyện cho những kẻ yêu mến ngươi được an ninh. Nguyện cho trong thành luỹ được bình an, và trong các lâu đài của ngươi yên ổn. – Đáp.

5) Vì anh em và bằng hữu của tôi, tôi nguyện chúc: bình an cho ngươi! Vì nhà Chúa là Thiên Chúa chúng ta, tôi khẩn cầu cho ngươi những điều thiện hảo. – Đáp.

ALLELUIA: x. Tv 79, 4
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa là Thiên Chúa chúng con, xin đoái nhìn chúng con, xin tỏ nhan thánh Chúa, thì chúng con sẽ được rỗi. – Alleluia.

PHÚC ÂM: Mt 8, 5-11
“Nhiều người từ phương đông và phương tây sẽ đến trong nước trời”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa Giêsu vào thành Capharnaum, thì có một viên đại đội trưởng đến thưa Chúa rằng: “Lạy Thầy, thằng nhỏ nhà tôi đau nằm ở nhà, nó bị tê liệt và đau đớn lắm!” Chúa Giêsu phán bảo ông rằng: “Tôi sẽ đến chữa nó”. Nhưng viên đại đội trưởng thưa Người rằng: “Lạy Thầy, tôi không đáng được Thầy vào dưới mái nhà tôi, nhưng xin Thầy chỉ phán một lời, thì thằng nhỏ của tôi sẽ lành mạnh. Vì chưng, cũng như tôi chỉ là người ở dưới quyền, nhưng tôi cũng có những người lính thuộc hạ, tôi bảo người này đi thì anh đi; tôi bảo người kia đến thì anh đến; tôi bảo gia nhân làm cái này thì nó làm!”

Nghe vậy, Chúa Giêsu ngạc nhiên và nói với những kẻ theo Người: “Quả thật, Ta bảo các ngươi, Ta không thấy một lòng tin mạnh mẽ như vậy trong Israel. Ta cũng nói cho các ngươi biết rằng: nhiều người từ phương đông và phương tây sẽ đến dự tiệc cùng Abraham, Isaac và Giacóp trong nước trời. Còn con cái trong nước sẽ bị vứt vào nơi tối tăm bên ngoài, ở đó sẽ phải khóc lóc nghiến răng”.

Đó là lời Chúa.
_________________________

BÀI PHÂN TÍCH (Mt 8, 5-11)

PHẦN MỞ ĐẦU:

Trong suốt thời Cựu Ước, dân Do Thái luôn mong chờ Đấng Cứu thế xuất hiện. Thiên Chúa đã sai các ngôn sứ, các tiên tri loan báo cho dân biết tin vui đó.

Trong các ngôn sứ và các tiên tri, có lẽ ai cũng thấy Tiên tri Isaia nổi bật nhất. Những lời tiên báo về Thời Thiên Sai của ông rất cụ thể và sát sườn, làm cho người Do Thái càng háo hức hơn, nôn nóng hơn, vì thế trong Mùa Vọng, chúng ta sẽ được nghe các bài đọc trong Sách Tiên tri Isaia.

Hôm nay Isaia nói về thời Thiên sai như sau:

“Điềm Isaia, con trai Amos, đã thấy về Giuđa và Giêrusalem. Điềm sẽ xảy ra trong những ngày sau hết, là núi nhà Chúa được xây đắp trên đỉnh các núi, và núi ấy sẽ cao hơn các đồi, và các dân nước sẽ đổ về đó”.

Có nghĩa, trong Ngày Cánh chung (ngày sau hết) sẽ có Giêrusalem mới, thay cho Giêrusalem cũ đã bị tàn phá, một trời mới đất mới xuất hiện, Đền Giêrusalem (nhà Chúa) sẽ được đặt ở vị trí cao hơn tất cả và mọi người đều nhìn thấy và cùng đổ về đó.

Thị kiến của Isaia về Ngày sau hết cũng được thánh sử Matthêu mô tả trong Bài Tin mừng hôm nay.

Matthêu viết: “Tôi nói cho các ông hay: Từ phương đông phương tây, nhiều người sẽ đến dự tiệc cùng các tổ phụ Áp-ra-ham, I-xa-ác và Gia-cóp trong Nước Trời. Nhưng con cái Nước Trời thì sẽ bị quăng ra chỗ tối tăm bên ngoài, ở đó người ta sẽ phải khóc lóc nghiến răng.” (Mt 8, 11 – 12).

Như vậy cả 2 phác hoạ này (một của Isaia, một của Matthêu) đều giống nhau ở điểm cốt lõi.

Ơn cứu độ mà Con Thiên Chúa thực hiện có giá trị phổ quát, dành cho tất cả mọi người. Mọi người, mọi dân tộc đều được mời gọi vào dự bàn tiệc Nước Trời chứ không chỉ dành riêng cho người Do Thái.

Nhưng oái oăm thay, chính người Do Thái, là con cháu của Abraham, Isaac, Giacóp lại bị loại ra ngoài.

Đó là lời cảnh tỉnh cho dân Chúa chọn và cũng là lời cảnh tỉnh cho Kitô hữu hôm nay. Đừng nghĩ mình có lời hứa bảo đảm, đừng nghĩ mình được Rửa tội, được đứng trong hàng ngũ của Giáo hội, đừng mang những tự hào lố bịch đó, mà hãy sống làm sao cho xứng với những hồng ân Chúa ban để mai sau được chung hưởng hạnh phúc trên quê trời.

Chúng ta bắt đầu đi vào Bài Tin mừng:
_____________________________

“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU VÀO THÀNH CAPHARNAUM, THÌ CÓ MỘT VIÊN ĐẠI ĐỘI TRƯỞNG ĐẾN THƯA CHÚA RẰNG: “LẠY THẦY, THẰNG NHỎ NHÀ TÔI ĐAU NẰM Ở NHÀ, NÓ BỊ TÊ LIỆT VÀ ĐAU ĐỚN LẮM!” CHÚA GIÊSU PHÁN BẢO ÔNG RẰNG: “TÔI SẼ ĐẾN CHỮA NÓ”.

Bài Tin mừng hôm nay được cả 2 thánh sử tường thuật:

+ Matthêu: (Mt 8, 5-11)
+ Luca: (Lc 7, 1 – 10)

Hai thánh sử có quan điểm khác nhau rất lớn về sự kiện Chúa Giêsu chữa cho người đấy tớ của viên Đại đội trưởng.

1/. ĐIỂM KHÁC BIỆT THỨ NHẤT:

+ Theo Luca:

Ông chú ý đến khía cạnh tế nhị, vì viên Đại đội trưởng là người Rôma, thuộc giai cấp thống trị, người ngoại giáo, nên ông không muốn ra mặt gặp Chúa Giêsu.

Luca viết: “Khi nghe đồn về Đức Giê-su, ông cho mấy kỳ mục của người Do-thái đi xin Người đến cứu sống người nô lệ của ông.” (Lc 7, 3).

Như vậy viên đại đội trưởng đã nhờ những kỳ mục của người Do Thái đến gặp Chúa Giêsu sẽ tiện hơn, để tránh cặp mắt dò xét của người Do Thái.

+ Theo Matthêu:

Matthêu đã bỏ qua khía cạnh tế nhị này mà nhấn mạnh đến tình thương của viên Đại đội trưởng dành cho người đầy tớ của ông.

Người ta đã giúp việc cho ông suốt đời, nay ngã bệnh nằm xuống, mà căn bệnh thật quái ác “BỊ TÊ LIỆT VÀ ĐAU ĐỚN LẮM”, giống như người bị tai biến bây giờ. Nay người đầy tớ ngã bệnh, ông Đại đội trưởng thấy đây là trách nhiệm và nghĩa vụ của mình phải chăm sóc cho họ, nên ông đã đích thân đến gặp Chúa Giêsu để xin cứu chữa, chứ không nhờ ai khác.

Tình thương của viên Đại đội trưởng được thể hiện nổi bật hơn nữa qua cách ông gọi người đầy tớ là: “THẰNG NHỎ NHÀ TÔI”. Có nghĩa ông coi những người giúp việc cho ông không phải là đầy tớ, mà là người nhà, không những là người nhà mà còn là “Thằng nhỏ nhà tôi”, có nghĩa coi họ là con cưng của ông.

2/. ĐIỂM KHÁC BIỆT THỨ HAI:

Lại một điểm khác biệt nữa về cách Chúa Giêsu nhận lời chữa bệnh:

+ Theo Luca:

Chỉ sau khi những kỳ mục Do Thái nói tốt cho viên Đại đội trưởng, Chúa Giêsu mới đi với họ.

Luca viết: “Họ đến gặp Đức Giê-su và khẩn khoản nài xin Người rằng: “Thưa Ngài, ông ấy đáng được Ngài làm ơn cho. Vì ông quý mến dân ta. Vả lại chính ông đã xây cất hội đường cho chúng ta. Đức Giê-su liền đi với họ” (Lc 7, 4 – 6).

+ Theo Matthêu:

Chỉ nguyên tình thương của viên Đại đội trưởng dành cho người đầy tớ đã làm cho Chúa Giêsu xúc động nên Ngài liền đi theo ông: “CHÚA GIÊSU PHÁN BẢO ÔNG RẰNG: “TÔI SẼ ĐẾN CHỮA NÓ”.

“Tôi sẽ đến chữa nó”, có nghĩa đích thân Chúa Giêsu sẽ đi chữa, chứ không sai ai hết.

Những sự khác biệt này không đến nỗi quan trọng vì nó không làm thay đổi ý nghĩa sự kiện Chúa Giêsu chữa bệnh.

“NHƯNG VIÊN ĐẠI ĐỘI TRƯỞNG THƯA NGƯỜI RẰNG: “LẠY THẦY, TÔI KHÔNG ĐÁNG ĐƯỢC THẦY VÀO DƯỚI MÁI NHÀ TÔI, NHƯNG XIN THẦY CHỈ PHÁN MỘT LỜI, THÌ THẰNG NHỎ CỦA TÔI SẼ LÀNH MẠNH”

Đúng trước sự nhiệt tình của Chúa Giêsu “”TÔI SẼ ĐẾN CHỮA NÓ” và nhất là khi thấy Ngài không một chút do dự về mặc cảm ông là người ngoại giáo, mà đó là điều tối kỵ đối với người Do Thái bấy giờ. Viên sĩ quan chợt nhận ra Chúa Giêsu là một vị tiên tri cao cả. Ông thưa “LẠY THẦY”.

Và khi nhận ra Chúa Giêsu như vậy, ông tự thấy mình thật bất xứng: “TÔI KHÔNG ĐÁNG ĐƯỢC THẦY VÀO DƯỚI MÁI NHÀ TÔI”.

Và ông biểu lộ niềm tin của mình vào Chúa Giêsu là Đấng có quyền năng tuyệt đối trên bệnh tật: “NHƯNG XIN THẦY CHỈ PHÁN MỘT LỜI, THÌ THẰNG NHỎ CỦA TÔI SẼ LÀNH MẠNH”.

Chỉ cần Chúa Giêsu ở đây không cần phải đến nhà và chỉ cần phán một lời thôi là đủ lắm rồi.

Lời tuyên xưng và sự khiêm tốn của viên Đại đội trưởng quả là mẫu mực. Chính Giáo hội sau này đã lặp lại lời tuyên xưng này cho mỗi Kitô hữu trước khi lên rước Mình Thánh Chúa:

“Lạy Chúa, con chẳng đáng Chúa ngự vào nhà con, nhưng xin Chúa phán một lời thì linh hồn con sẽ lành mạnh.

“VÌ CHƯNG, CŨNG NHƯ TÔI CHỈ LÀ NGƯỜI Ở DƯỚI QUYỀN, NHƯNG TÔI CŨNG CÓ NHỮNG NGƯỜI LÍNH THUỘC HẠ, TÔI BẢO NGƯỜI NÀY ĐI THÌ ANH ĐI; TÔI BẢO NGƯỜI KIA ĐẾN THÌ ANH ĐẾN; TÔI BẢO GIA NHÂN LÀM CÁI NÀY THÌ NÓ LÀM!”

Niềm tin của viên Đại đội trưởng vào quyền năng tuyệt đối của Chúa Giêsu hoàn toàn có cơ sở. Ông là một quân nhân chứ không phải là nhà thần học nên cách lập luận của ông hoàn toàn quân đội, kiểu nhà binh.

Chức vụ của ông là Đại đội trưởng, dĩ nhiên ông dưới quyền của Tiểu đoàn trưởng, Trung đoàn trưởng,… nhưng ông cũng chỉ huy một đại đội, 100 binh lính. Như vậy ông vừa dưới quyền người này và lại có quyền trên người kia, mà kỷ luật của quân đội là kỷ luật sắt, phải tuân lệnh cấp trên cách tuyệt đối, cứ làm trước, khiếu nại sau. Với người dưới quyền, ông chỉ cần ra lệnh, cấp dưới phải thi hành ngay.

Chúa Giêsu cũng vậy, ông Đại đội trưởng tin Ngài có quyền trên ma quỷ, trên bệnh tật, nên Ngài chỉ cần phán một lời thôi bệnh tật và ma quỷ phải tuân lệnh Ngài.

“NGHE VẬY, CHÚA GIÊSU NGẠC NHIÊN VÀ NÓI VỚI NHỮNG KẺ THEO NGƯỜI: “QUẢ THẬT, TA BẢO CÁC NGƯƠI, TA KHÔNG THẤY MỘT LÒNG TIN MẠNH MẼ NHƯ VẬY TRONG ISRAEL.

Trước niềm tin của viên Đại đội trưởng, tuy đơn sơ nhưng mạnh mẽ, Matthêu viết: “CHÚA GIÊSU NGẠC NHIÊN”, Ngài ngạc nhiên vì từ trước đến giờ chưa nghe ai nói như vậy và nhất là xuất phát từ một người ngoại giáo, chứ không phải người Do Thái.

Có lẽ ngày nay ta cũng bắt gặp niềm tin mạnh mẽ như vậy từ những người tân tòng, những người chưa nhận biết Chúa, họ có một niềm tin đơn giản, không cầu kỳ nhưng lại rất mạnh mẽ, họ không biết nhiều về giáo lý, họ chỉ tin cách đơn sơ, nhưng lại chân thành không vụ lợi.

Đó là lời cảnh tỉnh chúng ta, là những Kitô hữu, là tín hữu đạo gốc, chưa chắc ta đã có niềm tin mạnh như họ. Vì thế khi nhìn vào những bảng tạ ơn tại các Trung tâm hành hương Đức Mẹ, người ta thấy bảng tạ ơn của những người không Công giáo nhiều gấp bội, còn hơn cả người Công giáo, như vậy chứng tỏ họ đã được ban ơn qua những niềm tin chân thành như vậy.

“QUẢ THẬT, TA BẢO CÁC NGƯƠI, TA KHÔNG THẤY MỘT LÒNG TIN MẠNH MẼ NHƯ VẬY TRONG ISRAEL”

Đây là lời khen ngợi của Chúa Giêsu dành cho viên Đội đội trưởng, người ngoại giáo, và là là sự xấu hổ cho người Do Thái, dân Chúa chọn, “TRONG DÂN ISRAEL”, như vậy cả trong Israen đều thua sút so với niềm tin của người ngoại giáo này rất xa.

Sau này có thêm một người ngoại giáo nữa, người đàn bà xứ Canaan cũng có niềm tin mạnh mẽ như vậy và cũng được Chúa Giêsu khen (Mt 15, 21 – 28).

“TA CŨNG NÓI CHO CÁC NGƯƠI BIẾT RẰNG: NHIỀU NGƯỜI TỪ PHƯƠNG ĐÔNG VÀ PHƯƠNG TÂY SẼ ĐẾN DỰ TIỆC CÙNG ABRAHAM, ISAAC VÀ GIACÓP TRONG NƯỚC TRỜI. CÒN CON CÁI TRONG NƯỚC Sẽ BỊ VỨT VÀO NƠI TỐI TĂM BÊN NGOÀI, Ờ ĐÓ SẼ PHẢI KHÓC LÓC NGHIẾN RĂNG”.

Chúa Giêsu cũng cảnh báo cho người Do Thái biết: Họ đừng nghĩ mình là dân Chúa chọn, được đảm bảo bởi lời hứa và giao ước, mà chắc chắn mình sẽ được cứu độ, còn những người khác bị loại ra ngoài.

Chúa Giêsu cho biết: Trong ngày Cánh chung, sẽ có nhiều người từ phương đông phương Tây sẽ được dự vào Bàn tiệc nước Trời cùng với các tổ phụ: Abraham, Isaac, Giacop. Họ không phải là người Do Thái chính gốc, nhưng họ đã trở thành Dân Do Thái trong niềm tin vào Con Thiên Chúa, họ sẽ là con cái của Abraham, Cha của những kẻ tin. Còn người Do Thái chính gốc kia lại loại ra ngoài nơi tối tăm. Thật là mỉa mai chua xót.

Nước Trời là thế, luôn có đầy kịch tính và sự đảo ngược ngoạn mục.

Đọc hết bài Tin mừng ta không thấy nói gì về người đầy tớ đã được khỏi bênh chưa.

Nhưng Matthêu viết tiếp: “Rồi Đức Giê-su nói với viên đại đội trưởng rằng: “Ông cứ về đi! Ông tin thế nào thì được như vậy! ” Và ngay giờ đó, người đầy tớ được khỏi bệnh.” (Mt 8, 13).

Amen.
______________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.