Ngày 23/1 Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na, Trinh Nữ Tử Đạo

Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na Trinh Nữ Tử Đạo sinh vào khoảng giữa hoặc hậu bán thế kỷ thứ III tại Rô-ma. Theo truyền thống, nhưng truyền thống này xuất hiện khá muộn, thì Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na chính là em nuôi của Thánh An-nê Trinh Nữ Tử Đạo thành Rô-ma. Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na cũng là một trong những Ki-tô hữu đã tận mắt chứng kiến cuộc Tử Đạo của Thánh An-nê. Khi thi hài của Thánh An-nê được an táng thì Ê-mê-ren-xi-a-na đã đến bên mộ của chị mình để cầu nguyện. Ê-mê-ren-xi-a-na đã cầu nguyện sốt sắng đến độ đã không còn ý thức gì về thế giới chung quanh nữa. Và trong lúc đắm chìm trong cầu nguyện bên mộ của Thánh An-nê như thế, Ê-mê-ren-xi-a-na đã bị một người ngoại giáo sát hại. Năm mà Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na được phúc Tử Đạo được xác định là năm 250 (có tài liệu nói vào năm 304).

Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na thuộc về nhóm các vị Tử Đạo mà danh tánh các Ngài vẫn còn được lưu lại bởi các bảng chữ khắc trên những phiến đá cũng như trên các bức họa cổ. Nguyên thủy, nhóm các vị Tử Đạo này được mừng kính vào ngày 16 tháng 09, và việc tôn kính này đã diễn ra trong một khu hầm mộ lớn tại Via Nomentana, Rô-ma. Điều này được chứng thực trong Martyrologium des Hieronymus (tức danh mục các Thánh Tử Đạo do Thánh Giê-rô-ni-mô biên soạn). Trong hầm mộ nêu trên có mộ của Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na nằm khá gần với mộ của Thánh An-nê Trinh Nữ Tử Đạo. Vì thế, trong truyền thống từ sau năm 423, Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na Trinh Nữ Tử Đạo luôn được liên kết chặt chẽ với thánh An-nê. Việc tôn kính Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na cũng đã phát triển trong mối liên hệ với việc tôn kính Thánh An-nê.

Một nhà thờ đã được xây lên ngay trên mộ của Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na, nhưng sau đó đã bị hư hỏng. Vào năm 785, Đức Giáo Hoàng Hadrinô đã cho phục chế ngôi Thánh Đường này. Vào thế kỷ thứ IX, các Thánh Tích được cho là của Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na đã được đưa vào Vương Cung Thánh Đường S. Agnese fuori le mura (tức Vương Cung Thánh Đường kính Thánh An-nê ngoại thành). Vào năm 1615, tại Vương Cung Thánh Đường nêu trên, cùng với các Thánh Tích của Thánh An-nê, các Thánh Tích của Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na đã được Đức Giáo Hoàng Phao-lô V đặt vào trong một chiếc hòm bằng bạc chuyên được sử dụng để đựng các Thánh Tích.

Giáo hội Công giáo mừng Kính Thánh Ê-mê-ren-xi-a-na vào ngày 23 tháng Giêng với bậc Lễ nhớ tự do, tức Lễ bậc IV.

Lm Đa-minh Thiệu O.Cist